Nghệ sĩ Dominique Des Miscault: Người kết nối văn hóa Việt Nam-Pháp

Đặt chân đến Việt Nam từ những năm 1990, nghệ sĩ người Pháp Dominique Des Miscault đã dành trọn tình yêu cho văn hóa Việt Nam.
Bà Dominique De Miscault (bìa trái) tới thăm thầy then 114 tuổi tại Bình Liêu, mong muốn sẽ có thêm nhiều người biết đến văn hóa địa phương. (Ảnh: VOV)
Bà Dominique De Miscault (bìa trái) tới thăm thầy then 114 tuổi tại Bình Liêu, mong muốn sẽ có thêm nhiều người biết đến văn hóa địa phương. (Ảnh: VOV)

Từ đó, mỗi năm bà đều trở lại, tiếp tục hành trình khám phá và kết nối với những giá trị văn hóa truyền thống, như một cách thể hiện sự gắn bó sâu sắc với mảnh đất và con người nơi đây. Đặc biệt, trên cương vị Chủ tịch Hiệp hội Tinh hoa Việt Nam tại Pháp, bà đã tạo điều kiện đưa đoàn biểu diễn then sang đất Pháp.

Khi nghệ thuật trở thành sứ mệnh

Bà Dominique Des Miscault bắt đầu chụp ảnh về Việt Nam từ năm 1994. Đó là những bức ảnh giàu cảm xúc, ghi lại những khoảnh khắc bình dị nhưng đầy sức sống của phố phường Hà Nội, cây cầu Long Biên trầm mặc, hay nhịp sống hối hả của người dân lao động. Tình yêu của bà với Hà Nội đã mở ra hành trình khám phá dọc theo dải đất hình chữ S, nơi bà lưu giữ những bức tranh tả thực về phong cảnh, con người và văn hóa của các vùng miền.

Bà Dominique có tình bạn sâu sắc với nhiều văn nghệ sĩ Việt Nam.

Bà đã đặt chân đến hầu hết các tỉnh, thành phố ở Việt Nam, từ những đô thị sầm uất như Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, đến những vùng quê yên bình như Bắc Giang, Quảng Bình, hay Tây Nguyên đại ngàn. Những bức ảnh của bà luôn mang đậm hơi thở của cuộc sống, không chỉ tái hiện khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp mà còn khắc họa chân dung con người Việt Nam một cách chân thực và đầy cảm xúc. Với bà, mỗi con người, mỗi vùng đất đều có một câu chuyện riêng và bà muốn kể lại những câu chuyện ấy qua từng bức ảnh của mình.

Với phong cách chụp ảnh chân thực, không sử dụng hiệu ứng, bà Dominique mong muốn tái hiện hình ảnh Việt Nam một cách mộc mạc, gần gũi nhất. Không chỉ có nhiếp ảnh, hội họa cũng là phương tiện để bà thể hiện tình yêu với Việt Nam. Bằng những nét vẽ tinh tế, bà đã đưa hình ảnh đất nước và con người Việt Nam đến gần hơn với bạn bè quốc tế. Năm 2024, bà tham dự triển lãm kỷ niệm 70 năm Hiệp định Geneva tại Thụy Sĩ với tác phẩm về Chủ tịch Hồ Chí Minh, điều này minh chứng cho sự quan tâm sâu sắc của bà đối với lịch sử Việt Nam.

Bà Dominique có tình bạn sâu sắc với nhiều văn nghệ sĩ Việt Nam. Bà đã dịch thơ của các nhà thơ như Nguyễn Đình Thi, Bằng Việt, Trần Đăng Khoa sang tiếng Pháp, giúp lan tỏa những giá trị văn học Việt đến cộng đồng quốc tế. Ngoài ra, bà dành nhiều tâm huyết cho những nghiên cứu về Phật giáo.

Nhịp cầu đưa văn hóa Việt Nam vươn xa

Bà Dominique Des Miscault tích cực đóng góp vào việc thúc đẩy giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và Pháp. Cùng với Tiến sĩ Hoàng Thị Hồng Hà, bà đồng sáng lập Hiệp hội Tinh hoa Việt Nam tại Pháp và đảm nhận vai trò Giám đốc tài chính của Hiệp hội. Hiệp hội ra đời với mục tiêu gìn giữ và phát triển văn hóa truyền thống, nhất là văn hóa của các dân tộc thiểu số tại Việt Nam.

Một trong những dấu ấn lớn nhất của Hiệp hội là vào năm 2024 đã đưa một nhóm các nghệ nhân hát then từ Việt Nam sang biểu diễn tại Paris, Pháp. Chương trình không chỉ thu hút sự quan tâm của cộng đồng người Việt tại Pháp mà còn gây ấn tượng mạnh với công chúng yêu nghệ thuật truyền thống. Sự kiện này đánh dấu một bước tiến lớn trong việc quảng bá văn hóa dân tộc thiểu số Việt Nam ra thế giới, đồng thời mở ra nhiều cơ hội hợp tác và giao lưu văn hóa trong tương lai.

Không dừng lại ở những hoạt động nghệ thuật, bà Dominique còn mong muốn tạo ra những “cầu nối” vững chắc hơn giữa nghệ sĩ hai nước.

Không dừng lại ở những hoạt động nghệ thuật, bà Dominique còn mong muốn tạo ra những “cầu nối” vững chắc hơn giữa nghệ sĩ hai nước. Bà đề xuất thành lập những chương trình trao đổi nghệ thuật thường niên giữa Việt Nam và Pháp, nơi nghệ sĩ hai nước có thể gặp gỡ, học hỏi và cùng sáng tạo. Bà tin rằng sự giao thoa giữa nghệ thuật truyền thống và đương đại của hai nền văn hóa sẽ tạo ra những tác phẩm độc đáo, mang hơi thở chung của tình hữu nghị. Bà cũng mong muốn có thêm nhiều dự án để mang văn hóa của các dân tộc thiểu số sang Pháp.

Là nghệ nhân hát then tham gia chuyến biểu diễn tại Paris vào năm 2024, một sự kiện quan trọng do Hiệp hội Tinh hoa Việt Nam tại Pháp tổ chức, nghệ nhân Xuân Bách, giảng viên Trường cao đẳng Văn hóa nghệ thuật Việt Bắc cho biết, ấn tượng đầu tiên của anh về bà Dominique là sự giản dị, thân thiện nhưng ẩn chứa một lòng say mê mãnh liệt với văn hóa Việt Nam.

Không giống như nhiều người nước ngoài đến với Việt Nam chỉ để thưởng thức vẻ đẹp bề ngoài, bà Dominique nghiên cứu sâu vào từng nét văn hóa bản địa, lắng nghe, học hỏi và dành nhiều năm trời để hiểu thấu từng giá trị mà người Việt gìn giữ. Bà luôn trăn trở làm sao để văn hóa Việt Nam, nhất là những di sản quý giá như hát then, có thể được trân trọng và lan tỏa hơn.

“Bằng tình yêu sâu sắc với văn hóa Việt Nam, suốt nhiều năm qua, bà Dominique đã lặng lẽ đóng vai trò cầu nối, góp phần làm phong phú thêm kho tàng di sản văn hóa của đất nước. Bà mang đến những giá trị mới, giúp thế giới hiểu hơn về tinh hoa Việt Nam. Kết nối văn hóa là một thử thách cam go, đòi hỏi sự kiên trì, tâm huyết và tinh thần trách nhiệm to lớn. Đó là công việc không dễ dàng, nhưng những người như bà Dominique đã chứng minh rằng, khi có tình yêu thật sự, mọi ranh giới đều có thể xóa nhòa”, nghệ nhân Xuân Bách nhấn mạnh.

Là người đồng hành cùng bà Dominique trong hành trình kết nối văn hóa Việt-Pháp, Tiến sĩ Hoàng Thị Hồng Hà, Phó Chủ tịch Hiệp hội, hiện là cán bộ Viện Văn hóa thế giới Paris khẳng định: “Bà Dominique yêu văn hóa Việt Nam, xem đó như một phần trong tâm hồn mình. Làm việc cùng bà, tôi luôn cảm nhận được sự tận tâm và lòng nhiệt huyết hiếm có. Bà hỗ trợ tôi thực hiện các dự án và truyền cảm hứng, tiếp thêm động lực để tôi kiên trì theo đuổi con đường kết nối văn hóa”.

Chia sẻ về những hoạt động kết nối văn hóa Việt-Pháp, bà Dominique cho biết, văn hóa Việt Nam đa dạng, phong phú và lôi cuốn bà từ những ngày đầu tiên đặt chân đến. “Tôi cảm thấy trở về Việt Nam như trở về nhà và tự đáy lòng mình, tôi nhủ sẽ làm những gì tốt đẹp nhất cho sự phát triển của văn hóa Việt trên đất Pháp. Những ký ức về Việt Nam qua những bức ảnh tôi chụp, những cuốn sách mà bạn bè Việt Nam gửi tặng luôn là tài sản vô giá với tôi. Tôi hy vọng sẽ có nhiều dịp đến Việt Nam, có thể tổ chức thêm nhiều triển lãm và các hoạt động kết nối để người dân hai nước thêm hiểu, trân trọng giá trị văn hóa của nước bạn”.

Có thể bạn quan tâm

Khai mạc Festival Thăng Long-Hà Nội lần thứ II năm 2026. (Ảnh: BẢO LONG)

Nguồn lực quốc gia từ ngoại giao văn hóa

Ngoại giao văn hóa cần được nhìn nhận rộng hơn hoạt động giao lưu, quảng bá hình ảnh hay tổ chức sự kiện; đó có thể là một cơ chế kết nối nguồn lực trong nước với tri thức, thị trường, công nghệ, vốn và mạng lưới quốc tế.

Không gian ấn tượng của triển lãm "CHATS" trước giờ khai mạc. (Ảnh: THỤY PHƯƠNG)

Mèo trong thế giới tạo hình nghệ thuật của Phan Hiền Nhân

Hơn 50 tác phẩm về mèo của họa sĩ Phan Hiền Nhân được giới thiệu tại triển lãm "CHATS" diễn ra từ ngày 6-15/10 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Từ hình tượng gần gũi trong đời sống, mèo được họa sĩ chuyển hóa thành ngôn ngữ tạo hình giàu màu sắc, qua đó gợi mở những trạng thái, cảm xúc và suy tư về con người.

Người dân thắp hương tưởng nhớ Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực. (Ảnh: QUỐC TRINH)

Lan tỏa giá trị văn hóa, khơi dậy hào khí dân tộc qua Lễ hội Nguyễn Trung Trực

Đầu tháng 10, hòa chung không khí trang nghiêm, tự hào, tỉnh An Giang tổ chức Lễ hội truyền thống kỷ niệm 158 năm Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực hy sinh (1868-2026). Với chuỗi hoạt động văn hóa, thể thao, xúc tiến du lịch, lễ hội là dịp để nhân dân tưởng nhớ vị anh hùng áo vải kiên trung, khơi dậy tinh thần đoàn kết dân tộc.

Các đại biểu dự lễ công bố chương trình "Chắp cánh tuổi thơ".

Báo Nhân Dân tổ chức chương trình nghệ thuật “Chắp cánh tuổi thơ”

Chiều 6/10, Báo Nhân Dân tổ chức lễ công bố chương trình nghệ thuật “Chắp cánh tuổi thơ”, với chủ đề “Hành trình của ước mơ và những khám phá diệu kỳ”. Chương trình được tổ chức nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô 10/10 và nhằm tạo thêm một không gian văn hóa dành cho thiếu nhi và gia đình.

Tỉnh Lào Cai đang tích cực kết nối những vùng ruộng bậc thang nổi tiếng của mình thành một tuyến du lịch chung. (Ảnh: Duy Doanh)

Kết nối di sản văn hóa ruộng bậc thang

Từ Tú Lệ, Mù Cang Chải sang Sa Pa, về Bản Liền, tỉnh Lào Cai đang tích cực kết nối những vùng ruộng bậc thang nổi tiếng của mình thành một tuyến du lịch chung. Liên kết các điểm đến để du khách lưu lại lâu hơn, người dân được hưởng lợi nhiều hơn là hướng đi giúp du lịch địa phương phát triển bền vững.

“Trở về thời khắc thiêng liêng” đưa công chúng "xuyên không", trải nghiệm thời khắc lịch sử ngày 2/9/1945 bằng công nghệ thực tế ảo (VR). (Ảnh: VOV)

Trải nghiệm Ngày Độc lập 2/9 bằng công nghệ thực tế ảo

Từ ngày 10-11/10, với chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” diễn ra tại Phố sách Hà Nội (phố 19/12, phường Cửa Nam), người dân và du khách có cơ hội trở về Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945 bằng công nghệ thực tế ảo. Chương trình phục vụ công chúng từ 8-18 giờ mỗi ngày, nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô.

Chấm điểm “bản sắc” cho sản phẩm công nghiệp văn hóa

Chấm điểm “bản sắc” cho sản phẩm công nghiệp văn hóa

Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đề xuất đánh giá “mức độ bản sắc văn hóa Việt Nam” của sản phẩm công nghiệp văn hóa làm căn cứ hưởng chính sách hỗ trợ, ưu đãi. Từ cách làm của một số nước, chúng ta có thể tham khảo kinh nghiệm quý giá trong việc đánh giá, “chấm điểm” cho sản phẩm văn hóa.

Khởi động sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng 2026

Khởi động sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng 2026

Lần đầu tiên sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng sẽ được tổ chức vào cuối tháng 10 với chủ đề “Lịch sử của Ngày mai”. Chương trình quy tụ hơn 20 hoạt động liên tục, hướng đến việc từng bước xây dựng hệ sinh thái sáng tạo và định hình Đà Nẵng trở thành đô thị "Di sản-Sáng tạo-Giàu bản sắc".

Nhân dân bản du lịch cộng đồng Tù Lu-Tìa Ló rất mong được đón du khách muôn phương về tham quan, trải nghiệm. (Ảnh: LÊ LAN)

Tù Lu-Tìa Ló, rộn ràng đợi đón khách phương xa

Được Ban tổ chức Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ 4 chọn là điểm tham quan trải nghiệm, những ngày này, nhân dân bản Tù Lu-Tìa Ló (xã Pu Nhi, tỉnh Điện Biên) đang hối hả sửa sang nhà cửa, sắp xếp cảnh quan không gian; họ cùng nhau làm đẹp con đường, ngôi nhà với niềm mong đón khách về và giữ khách ở lại nhiều hơn…!

Toàn cảnh Khu Nghi lễ thờ Tổ tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Từ tín ngưỡng thờ cúng vua Hùng đến không gian văn hóa cộng đồng

Từ ngày 9 đến 11/10, tại Khu Nghi lễ thờ Tổ, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức sự kiện “Cội nguồn di sản giữa lòng Thủ đô”. Chương trình góp phần khơi dậy truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" và tăng cường kết nối, giao lưu văn hóa giữa các địa phương.

Giới thiệu giá trị văn hóa đặc trưng của cộng đồng các dân tộc tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: BTC)

Giới thiệu văn hóa Chăm Islam giữa lòng Thủ đô

Trong tháng 10, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, du lịch với chủ đề “Sắc hương đại ngàn” quảng bá những giá trị văn hóa đặc trưng, tiêu biểu của cộng đồng các dân tộc. Điểm nhấn là giới thiệu không gian văn hóa Chăm Islam tỉnh An Giang. 

Vở diễn mang đến sự gặp gỡ ấn tượng giữa nghệ thuật và công nghệ. (Ảnh: Ban tổ chức)

“Sơn Thần Thủy Quái” - Sự gặp gỡ của nghệ thuật xiếc và công nghệ

Công diễn từ ngày 25/9 tại Hà Nội, vở kịch xiếc “Sơn Thần Thủy Quái” liên tục lấp kín hơn 1.200 chỗ ngồi tại Rạp Xiếc Trung ương. Sức hút ấy không chỉ đến từ những màn trình diễn kỹ thuật xiếc đặc sắc, mà còn ở cách công nghệ được kết hợp với chất liệu văn hóa dân gian để mở rộng ngôn ngữ biểu đạt của sân khấu.

Vương Thị Trang (bên trái) học nghề dệt vải, nhuộm chàm từ mẹ và các chị em trong bản.

Giữ sắc chàm bản địa trên trang phục truyền thống

Bao đời nay, sắc chàm đen huyền trên trang phục truyền thống là một vẻ đẹp riêng của người Nùng An - một nhánh của dân tộc Nùng ở Cao Bằng. Khi nghề dệt vải, nhuộm chàm đứng trước nguy cơ mai một, dự án Nùng Indigo của những người trẻ Cao Bằng đang nỗ lực tạo thêm không gian để gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc.