Nghị quyết 10: Từ thu hút dòng vốn đến kiến tạo năng lực cạnh tranh quốc gia trong kỷ nguyên FDI thế hệ mới

Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài vừa được Bộ Chính trị ban hành đã đặt ra mục tiêu thu hút khoảng 200-300 tỷ USD vốn FDI đăng ký trong giai đoạn 2026-2030.

Ảnh có yếu tố AI.
Ảnh có yếu tố AI.

Theo ông Sử Ngọc Khương, Giám đốc cấp cao Bộ phận tư vấn đầu tư Savills Việt Nam, điểm đáng chú ý nhất của Nghị quyết lần này là định hướng tái định vị vai trò của khu vực FDI trong chiến lược phát triển kinh tế quốc gia.

“Nghị quyết 10 đánh dấu sự chuyển dịch từ tư duy thu hút vốn sang tư duy kiến tạo năng lực cạnh tranh quốc gia. Giá trị cốt lõi của Nghị quyết không nằm ở mục tiêu 200-300 tỷ USD vốn FDI đăng ký, mà ở việc định hình một mô hình tăng trưởng mới dựa trên công nghệ, tri thức và đổi mới sáng tạo. Trong giai đoạn tới, câu hỏi không còn là Việt Nam thu hút được bao nhiêu vốn FDI, mà là thu hút được bao nhiêu công nghệ, bao nhiêu tri thức và bao nhiêu giá trị gia tăng cho nền kinh tế”, ông Sử Ngọc Khương nhận định.

Đây là lần đầu tiên định hướng phát triển khu vực FDI được đặt trong bối cảnh nâng cao năng suất quốc gia và chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Điều này phản ánh quyết tâm đưa Việt Nam vượt lên khỏi vai trò là điểm đến sản xuất truyền thống để trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và phân bổ nguồn lực chiến lược của khu vực.

Từ lợi thế chi phí sang lợi thế thể chế

Trong hơn ba thập kỷ qua, Việt Nam đã trở thành một trong những điểm đến đầu tư hấp dẫn của khu vực nhờ vị trí địa lý thuận lợi, môi trường chính trị ổn định, lực lượng lao động cạnh tranh và mạng lưới các hiệp định thương mại tự do rộng khắp.

Tuy nhiên, trong bối cảnh các quốc gia đều có khả năng đưa ra các chính sách ưu đãi tương đồng, dư địa cạnh tranh bằng chi phí đang ngày càng thu hẹp. Đặc biệt, sự xuất hiện của thuế tối thiểu toàn cầu cùng quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng quốc tế đang khiến các tập đoàn đa quốc gia thay đổi cách tiếp cận trong lựa chọn địa điểm đầu tư.

Theo phân tích của Savills, các nhà đầu tư hiện nay không chỉ đánh giá một quốc gia dựa trên mức ưu đãi thuế hay chi phí sản xuất. Những yếu tố như tính minh bạch của môi trường đầu tư, khả năng dự báo chính sách, hiệu quả thực thi pháp luật, mức độ bảo vệ quyền tài sản và chất lượng quản trị quốc gia đang ngày càng đóng vai trò quyết định trong các quyết định đầu tư dài hạn.

Trao đổi cùng chúng tôi, ông Khương cho rằng: trong giai đoạn mới, lợi thế cạnh tranh bền vững của một nền kinh tế không còn nằm ở mức ưu đãi cao hơn đối thủ, mà nằm ở khả năng tạo dựng niềm tin cho nhà đầu tư. Niềm tin đó được hình thành từ sự ổn định chính sách, tính nhất quán trong thực thi và khả năng bảo vệ hiệu quả các quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp.

Đây cũng là lý do những cam kết về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ, quyền sở hữu tài sản, bảo vệ vốn đầu tư và nguyên tắc không áp dụng hồi tố theo hướng bất lợi cho doanh nghiệp trong Nghị quyết 10 nhận được sự quan tâm đặc biệt từ cộng đồng đầu tư quốc tế.

Trong nền kinh tế tri thức, tài sản có giá trị lớn nhất của doanh nghiệp không chỉ là nhà máy hay máy móc, mà còn là công nghệ, dữ liệu, thương hiệu, thuật toán và bí quyết sản xuất. Khi những tài sản vô hình này được bảo vệ tốt hơn, các tập đoàn quốc tế sẽ có thêm cơ sở để chuyển giao công nghệ, mở rộng hoạt động nghiên cứu và triển khai các dự án có hàm lượng đổi mới sáng tạo cao tại Việt Nam.

Từ thu hút vốn sang thu hút công nghệ, tri thức và hệ sinh thái đầu tư

Một trong những điểm nổi bật nhất của Nghị quyết 10 là định hướng chuyển trọng tâm từ thu hút dòng vốn sang thu hút các nguồn lực tạo ra năng suất dài hạn cho nền kinh tế. Danh mục các lĩnh vực ưu tiên bao gồm bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây, công nghệ sinh học, công nghệ năng lượng, logistics hiện đại và nhiều ngành công nghệ cao khác. Đồng thời, Việt Nam đặt mục tiêu thu hút các trung tâm R&D, trung tâm dữ liệu, trung tâm đổi mới sáng tạo, trung tâm điều hành khu vực và các dịch vụ dùng chung của các tập đoàn đa quốc gia.

Theo ông Khương, định hướng này phản ánh tham vọng nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu. “Nếu trước đây lợi thế chủ yếu đến từ năng lực sản xuất và lắp ráp, thì trong giai đoạn tới, giá trị gia tăng sẽ ngày càng tập trung vào các hoạt động nghiên cứu, thiết kế, quản trị dữ liệu, phát triển sản phẩm và đổi mới sáng tạo. Đây là những mắt xích tạo ra giá trị cao nhất trong chuỗi giá trị toàn cầu”, ông Khương chia sẻ.

Bên cạnh đó, mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 10.000 doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng của khu vực FDI cho thấy trọng tâm chính sách không còn nằm ở việc thu hút vốn đơn thuần, mà hướng đến việc nâng cao hiệu ứng lan tỏa đối với khu vực doanh nghiệp trong nước.

Theo Savills, đây là điều kiện quan trọng để nền kinh tế Việt Nam từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh nội tại và giảm sự phụ thuộc vào các lợi thế chi phí truyền thống. Thực thi sẽ là yếu tố quyết định Dù Nghị quyết 10 đưa ra nhiều định hướng chiến lược đáng chú ý, khả năng hiện thực hóa các cam kết mới là yếu tố được cộng đồng đầu tư quốc tế quan tâm nhất.

Theo ông Khương, cải cách thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phát triển cơ sở hạ tầng hiện đại và bảo đảm tính nhất quán trong thực thi chính sách giữa các cấp quản lý sẽ là những điều kiện tiên quyết để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu thu hút các trung tâm R&D, các dự án công nghệ chiến lược và những tập đoàn đa quốc gia hàng đầu thế giới.

“Giai đoạn 2026-2030 sẽ không còn là cuộc cạnh tranh thu hút FDI về quy mô vốn, mà là cuộc cạnh tranh về chất lượng môi trường đầu tư. Nghị quyết 10 đã đặt ra một tầm nhìn rõ ràng cho giai đoạn phát triển tiếp theo, nhưng thách thức lớn nhất là biến các cam kết chính sách thành trải nghiệm thực tế của nhà đầu tư. Nếu các cải cách về thể chế, nhân lực và môi trường kinh doanh được triển khai đồng bộ, Việt Nam hoàn toàn có thể chuyển từ vị thế tham gia chuỗi giá trị sang vị thế đồng kiến tạo chuỗi giá trị toàn cầu trong thập kỷ tới”, ông Khương nhấn mạnh.

Có thể bạn quan tâm

Giao dịch khách hàng tại chi nhánh ngân hàng SHB.

SHB lãi trước thuế 9.092 tỷ đồng, hoàn thành 51% kế hoạch năm

Kết thúc 6 tháng đầu năm 2026, Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB) ghi nhận lợi nhuận trước thuế đạt 9.092 tỷ đồng, hoàn thành 51% kế hoạch năm. Cùng với tăng trưởng về quy mô, Ngân hàng tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động, kiểm soát chất lượng tài sản. Vốn điều lệ tăng lên mức 53.442 tỷ đồng.

Tại hội nghị đại lý, Vietravel Airlines đã chính thức ra mắt Tổng Đại lý khu vực phía nam Trung Quốc.

Vietravel Airlines chuẩn bị khai thác đường bay thẳng Thành phố Hồ Chí Minh-Thâm Quyến

Hãng hàng không Vietravel Airlines tổ chức thành công Hội nghị đại lý tại Thâm Quyến (Trung Quốc), với sự tham gia của hơn 100 đại lý, đối tác phân phối và khách mời tại thị trường này, đánh dấu bước chuẩn bị quan trọng trước khi chính thức đưa vào khai thác đường bay thẳng Thành phố Hồ Chí Minh-Thâm Quyến từ ngày 15/8 tới.

Việc đưa Không gian Văn hóa đọc ngành công thương vào hoạt động là một trong những giải pháp cụ thể để triển khai tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam,

Bộ Công thương hoàn thiện không gian văn hóa đọc ngành công thương

Việc đưa Không gian văn hóa đọc vào hoạt động góp phần cụ thể hóa các chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa và xây dựng xã hội học tập, thể hiện sự quan tâm của Bộ Công thương trong việc xây dựng môi trường làm việc văn minh, hiện đại, lấy tri thức làm nền tảng cho đổi mới, sáng tạo và nâng cao chất lượng thực thi công vụ.

Tại hội nghị, lãnh đạo tỉnh Nghệ An đã trao Quyết định đầu tư, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và Biên bản ghi nhớ thỏa thuận hợp tác đầu tư cho 25 dự án tiêu biểu.

Khơi thông động lực, sớm đưa Nghệ An trở thành cực tăng trưởng tầm quốc gia

Sáng 31/7, tỉnh Nghệ An tổ chức Hội nghị công bố điều chỉnh quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và xúc tiến đầu tư. Với chủ đề “Nghệ An - hiện thực hoá khát vọng phát triển”, đây là sự kiện có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh Nghệ An nói riêng và khu vực Bắc Trung bộ nói chung.

Tọa đàm "Làm gì để doanh nghiệp nhà nước thực sự dẫn dắt tăng trưởng?”

Trao quyền để doanh nghiệp nhà nước thực sự dẫn dắt tăng trưởng

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số và xây dựng những doanh nghiệp có năng lực cạnh tranh khu vực, toàn cầu, doanh nghiệp nhà nước được kỳ vọng tiếp tục giữ vai trò nòng cốt ở các ngành, lĩnh vực thiết yếu, đồng thời tiên phong trong đổi mới sáng tạo, làm chủ công nghệ và dẫn dắt các chuỗi giá trị.

(Ảnh minh họa: THANH XUÂN)

Tận dụng dư địa các FTA cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Với mạng lưới 17 hiệp định thương mại tự do đang thực thi, Việt Nam đã có trong tay những “đường cao tốc” kết nối với phần lớn nền kinh tế thế giới. Nhưng để xuất khẩu thực sự trở thành động lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số của giai đoạn phát triển mới, dư địa ưu đãi từ các FTA thế hệ mới cần được biến thành giá trị thật.

Vietjet tiếp tục mở rộng mạng bay quốc tế, đầu tư dài hạn vào đội tàu hơn 600 tàu bay thế hệ mới và phát triển hệ sinh thái hàng không đồng bộ.

Vietjet bứt phá mạng bay quốc tế, đặt hàng hơn 600 máy bay và hoàn chỉnh hệ sinh thái hàng không

Động lực tăng trưởng của Vietjet đến từ mạng bay quốc tế tiếp tục mở rộng, chiến lược đầu tư dài hạn vào đội tàu hơn 600 tàu bay thế hệ mới và phát triển hệ sinh thái hàng không đồng bộ, gồm vận tải hành khách, dịch vụ mặt đất, vận tải hàng hóa, đào tạo, kỹ thuật, tài chính và công nghệ.

Vietcombank tiếp tục là thương hiệu ngân hàng giá trị nhất Việt Nam năm 2026, với giá trị thương hiệu đạt hơn 2,5 tỷ USD. (Nguồn: Brand Finance Vietnam 100 2026)

Vietcombank vào tốp 3 thương hiệu mạnh nhất Việt Nam, tiếp tục dẫn đầu ngành ngân hàng

Theo Brand Finance, thế mạnh trong thanh toán xuyên biên giới, kinh doanh ngoại hối và tài trợ chuỗi cung ứng, cùng uy tín với khách hàng tổ chức và vai trò quan trọng đối với nền kinh tế Việt Nam, đã củng cố vị thế Vietcombank là thương hiệu ngân hàng cao cấp, an toàn và có mức độ rủi ro thấp nhất thị trường.

Sản xuất hàng xuất khẩu tại Tổng công ty May 10. (Ảnh: ĐĂNG ANH)

Ngành dệt may linh hoạt ứng phó trước biến động thị trường

Những biến động khó lường của nền kinh tế thế giới, nhất là xung đột quân sự giữa Mỹ và Iran đang leo thang khiến rủi ro vận chuyển kéo dài, đẩy giá nguyên, nhiên liệu và chi phí logistics tăng cao... Điều này không chỉ tạo áp lực lớn mà còn làm xói mòn biên lợi nhuận của doanh nghiệp, trong đó có các đơn vị ngành dệt may.

 [Video] Ấn Độ chính thức “mở cửa” thị trường đối với sầu riêng tươi của Việt Nam

[Video] Ấn Độ chính thức “mở cửa” thị trường đối với sầu riêng tươi của Việt Nam

Thông tin từ Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chiều 30/7 cho biết Chính phủ Ấn Độ đã chính thức cho phép nhập khẩu quả sầu riêng tươi của Việt Nam để tiêu dùng, mở thêm một thị trường xuất khẩu mới cho ngành hàng sầu riêng Việt Nam và góp phần thúc đẩy quan hệ thương mại nông sản giữa hai nước.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh trao giấy chứng nhận vườn vải đẹp cho các chủ vườn tại Hội nghị tổng kết sản xuất, tiêu thụ vải thiều năm 2026.

Vụ vải thiều Bắc Ninh năm 2026: Sản lượng giảm, giá cao kỷ lục

Năm 2026, vụ vải thiều tỉnh Bắc Ninh có sản lượng giảm sâu so với năm 2025, nhưng chất lượng quả được nâng lên rõ rệt, giá bán bình quân đạt mức cao nhất từ trước đến nay. Thị trường trong nước mở rộng, xuất khẩu duy trì ổn định tại thị trường truyền thống và từng bước phát triển sang các thị trường giá trị cao.

Sầu riêng tươi của Việt Nam chính thức được mở cửa vào thị trường Ấn Độ.

Ấn Độ chính thức mở cửa thị trường đối với sầu riêng tươi của Việt Nam

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Chính phủ Ấn Độ đã chính thức cho phép nhập khẩu quả sầu riêng tươi của Việt Nam để tiêu dùng, mở thêm một thị trường xuất khẩu mới cho ngành hàng sầu riêng Việt Nam và góp phần thúc đẩy quan hệ thương mại nông sản giữa hai nước.