Nâng tầm hợp tác thương mại Việt Nam-Mỹ

Để có thể đối phó với các biện pháp phòng vệ thương mại của Mỹ, doanh nghiệp Việt Nam cần minh bạch hóa chuỗi cung ứng, nâng cao năng lực truy xuất nguồn gốc, kiểm soát xuất xứ nguyên liệu…

Một góc quang cảnh diễn đàn.
Một góc quang cảnh diễn đàn.

Đó là khuyến cáo của các chuyên gia tại Diễn đàn Thương mại Việt Nam-Hoa Kỳ 2025, diễn ra ngày 10/12 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Diễn đàn có chủ đề “30 năm hợp tác kinh tế, thương mại-Vượt qua thách thức, bước vào kỷ nguyên mới”, do Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công thương) phối hợp Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham Việt Nam) tổ chức, nhân kỷ niệm 30 năm bình thường hóa quan hệ Việt Nam-Mỹ và 25 năm hai quốc gia ký kết hiệp định thương mại song phương (BTA).

Theo Bộ Công thương, tính đến hết tháng 11/2025, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang thị trường Mỹ đạt khoảng 138,6 tỷ USD, chiếm hơn 32% tổng kim ngạch xuất khẩu, và Mỹ vẫn tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của nước ta. Các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của nước ta là điện tử, máy tính, điện thoại, dệt may, da giày, đồ gỗ, thủy sản.

Theo ông Matt Priest, Chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh và thương mại giày dép Mỹ (FDRA), Việt Nam đã trở thành một trong những mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng toàn cầu nhờ khả năng đáp ứng được những đơn hàng lớn, mức độ minh bạch và tiêu chuẩn sản xuất-kinh doanh ngày càng cao.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Trần Toàn Thắng, Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế-tài chính (Bộ Tài chính), mức độ phụ thuộc lớn vào thị trường Mỹ đang trở thành nguy cơ rủi ro rất cao đối với nhiều ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như gỗ, dệt may, điện tử (máy tính, linh kiện và điện thoại di động…), thủy sản…

amcham2.jpg
Đại diện Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam phát biểu tại diễn đàn.

Với ngành gỗ, Việt Nam hiện là nhà xuất khẩu đồ nội thất bằng gỗ lớn nhất châu Á sang Mỹ, đã xây dựng được danh tiếng về chất lượng và nguồn gốc bền vững. Tuy nhiên, nếu các mức thuế nhập khẩu cao được duy trì, nguy cơ hủy đơn hàng và gián đoạn chuỗi cung ứng dài hạn là rất cao. Và trong tương lai, ngành đồ gỗ xuất khẩu của Việt Nam có thể mất thị phần vào tay một số quốc gia đối thủ cạnh tranh.

Ở ngành dệt may và da giày, Mỹ chiếm tỷ trọng rất cao trong tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Với hai ngành này, Việt Nam chịu áp lực cạnh tranh lớn từ một số quốc gia như Bangladesh, Ấn Độ…, nơi có chi phí lao động thấp hơn và khả năng chịu mức thuế quan thấp hơn nước ta.

Ngành điện tử thì sẽ đối mặt nguy cơ các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng cửa nhà máy tại Việt Nam, chuyển sang đầu tư ở các quốc gia khác. Các mặt hàng thủy sản xuất khẩu chủ lực của nước ta cũng có nguy cơ cao giảm mạnh đơn hàng và kim ngạch xuất khẩu ở thị trường Mỹ, do bị cạnh tranh về giá và các vụ kiện chống bán phá giá… Nếu xuất khẩu suy giảm, không những doanh nghiệp bị ảnh hưởng tiêu cực mà các hộ nông dân, lực lượng lao động liên quan cũng bị tác động theo chiều hướng xấu.

Bên cạnh đó, theo tính toán của các cơ quan chuyên môn, khoảng 75% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ là do các doanh nghiệp FDI thực hiện; trong đó có các tập đoàn lớn của Mỹ như Intel, Nike, Apple… Thực tế này cho thấy thuế đối ứng của Mỹ không những gây tác động tiêu cực đến hoạt động thương mại thuần túy, mà còn đe dọa trực tiếp đến động lực đầu tư sản xuất và xuất khẩu của các doanh nghiệp FDI.

Hơn nữa, theo bà Trương Thị Thùy Linh, Phó Cục trưởng Cục Phòng vệ Thương mại (Bộ Công thương), Mỹ có thể đồng thời áp dụng các biện pháp chống bán phá giá, chống trợ cấp và tự vệ với thời gian kéo dài, khiến nhiều doanh nghiệp bị “bít cửa” vào thị trường Mỹ.

Trước những nguy cơ lớn đó, Tiến sĩ Trần Toàn Thắng cho rằng, doanh nghiệp Việt Nam cần tái cấu trúc thị trường xuất khẩu, giảm dần sự phụ thuộc quá lớn vào Mỹ; đồng thời, nâng cấp chuỗi giá trị, đầu tư vào công nghệ tiên tiến và đổi mới sáng tạo để nâng cao sức cạnh tranh, duy trì và mở rộng thị phần xuất khẩu. Trong bối cảnh chính sách thương mại toàn cầu thay đổi khó lường, năng lực thích ứng, giảm mức độ phụ thuộc vào một vài thị trường và nâng cao năng lực nội tại sẽ giúp doanh nghiệp có thể trụ vững trước biến động chính sách và biến thách thức thành cơ hội chuyển đổi mô hình phát triển bền vững.

Theo các chuyên gia, giải pháp then chốt là minh bạch hóa chuỗi cung ứng, nâng cao năng lực truy xuất nguồn gốc, kiểm soát xuất xứ nguyên liệu và chủ động phòng vệ thương mại. Bộ Công thương khuyến nghị doanh nghiệp nâng chuẩn sản xuất, chủ động quản trị rủi ro, tăng năng lực dự báo và tuân thủ những tiêu chuẩn mới để duy trì tăng trưởng bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Thuế Thành phố Hà Nội khuyến cáo người nộp thuế chủ đông hoàn thành nghĩa vụ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp đúng hạn.

Chủ động nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp đúng hạn

Để tránh phát sinh tiền chậm nộp và các rủi ro pháp lý phát sinh khi giao dịch bất động sản, Thuế Thành phố Hà Nội khuyến cáo các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân trên địa bàn chủ động thực hiện nghĩa vụ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp năm 2026 đúng thời hạn quy định.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội quan tâm. (Ảnh: DUY LINH)

Linh hoạt điều hành tiền tệ, nâng cao khả năng tiếp cận vốn

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn khẳng định sẽ tiếp tục điều hành linh hoạt các công cụ tiền tệ, kiểm soát tín dụng, mặt bằng lãi suất và tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận vốn, trên nguyên tắc bảo đảm an toàn hệ thống và khả năng thu hồi vốn vay.

Đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn thành phố Đồng Nai) phát biểu tại hội trường. (Ảnh: DUY LINH)

Chuyển hóa nguồn lực thành động lực tăng trưởng hai con số

Các đại biểu Quốc hội đề xuất nhiều giải pháp khơi thông nguồn vốn, nâng cao hiệu quả đầu tư, phát huy các động lực tăng trưởng, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2027 gắn với chất lượng, tính bền vững và đời sống người dân.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 31/10: Vàng miếng SJC giảm mạnh, về mốc 139 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay (31/10) giảm xuống mức 3.874,4 USD/ounce trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz leo thang, đẩy giá dầu tăng cao. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC giảm mạnh theo xu hướng đi xuống của thị trường thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 139 triệu đồng/lượng và 135,8 triệu đồng/lượng.

Phối cảnh một dự án chung cư tại khu vực Bình Dương của Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Thị trường bất động sản cạnh tranh bằng giá trị thực

Thị trường bất động sản Việt Nam đang bước vào giai đoạn thanh lọc đặt ra yêu cầu tái cấu trúc về tư duy lẫn năng lực cạnh tranh. Khi những lợi thế như quỹ đất, vị trí không còn đủ bảo đảm thành công, giá trị thực, chất lượng, thích ứng và sự liên kết chuỗi cung ứng sẽ trở thành những yếu tố quyết định sức bền của thị trường.

Triển khai Nghị quyết 27: Quan tâm đặc thù, lợi thế từng vùng, chú trọng dự án có hiệu quả kết nối

Triển khai Nghị quyết 27: Quan tâm đặc thù, lợi thế từng vùng, chú trọng dự án có hiệu quả kết nối

Phát biểu ý kiến tại nghị trường, đại biểu Quốc hội đề nghị trong quá trình triển khai Nghị quyết số 27-NQ/TW, Chính phủ tiếp tục quan tâm đến đặc thù, vai trò và lợi thế của từng vùng, lựa chọn những nhiệm vụ ưu tiên phù hợp, trong đó chú trọng các dự án thực sự cần thiết, có hiệu quả kết nối và phù hợp với nguồn lực.

Doanh nghiệp FDI tạo lực kéo nâng cao năng lực chuỗi cung ứng

Doanh nghiệp FDI tạo lực kéo nâng cao năng lực chuỗi cung ứng

Với Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt mục tiêu phấn đấu có khoảng 10.000 doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng FDI đến năm 2030, yêu cầu đặt ra không dừng ở việc mở rộng số lượng nhà cung cấp, mà còn là nâng cao năng lực để doanh nghiệp Việt đảm nhận những công việc có giá trị cao hơn.

Lễ cắt băng khánh thành nhà máy Spectre Hưng Yên 2, dấu ấn quan trọng trong hợp tác kinh tế song phương giữa Việt Nam và Vương quốc Đan Mạch. (Ảnh: MINH DUY)

Ứng dụng AI và phát triển xanh vào lĩnh vực may mặc

Sự kiện khánh thành nhà máy may mặc công nghệ cao Spectre Hưng Yên 2 trị giá 30 triệu USD đánh dấu sự phát triển mới của tập đoàn may mặc Đan Mạch tại Việt Nam, đồng thời thể hiện bước đi cụ thể hóa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vừa được nâng cấp giữa hai quốc gia.

Thu hoạch lúa bằng máy gặt đập liên hợp trên cánh đồng tại Tây Ninh, hướng tới nâng cao tỷ lệ sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên địa bàn tỉnh. Ảnh: TTXVN

Ngành trồng trọt “bứt tốc” về đích

Phó Cục trưởng Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Quốc Mạnh cho biết, tính đến đầu tháng 10, cả nước đã gieo cấy được hơn 1,86 triệu ha lúa hè thu (đạt 97,7% kế hoạch).

Các trang, thiết bị máy móc hiện đại được đầu tư kéo theo đó là yêu cầu về bảo đảm nguồn cung điện.

Mở không gian cho năng lượng mới

Ngành điện hiện nay cần bảo đảm đủ điện sản xuất, kinh doanh, đồng thời nâng cao hiệu quả vận hành lưới điện, khả năng dự phòng và hiện đại hóa phương thức vận hành. Về dài hạn, việc hình thành các trung tâm công nghiệp, dịch vụ năng lượng tái tạo được kỳ vọng mở ra không gian phát triển mới cho ngành năng lượng.

Khu nhà lưu trú công nhân Thiên Phúc, một trong những khu nhà ở xã hội thuê mua, thuê đầu tiên tại Thành phố Hồ Chí Minh (Ảnh: MINH THÀNH).

Đồng bộ giải pháp để giảm giá nhà ở

Thời gian qua, thị trường bất động sản có nhiều dấu hiệu tích cực, ổn định, nhất là phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, giá nhà từ đó cũng dần hạ nhiệt. Tuy nhiên, người dân vẫn mong đợi những chính sách thông thoáng, đồng bộ hơn để có thể tăng cơ hội tiếp cận nhà ở, hạn chế đầu cơ bất động sản.

Bài 2: Đột phá hạ tầng kết nối, tạo sức bật cho liên kết vùng

Bài 2: Đột phá hạ tầng kết nối, tạo sức bật cho liên kết vùng

Nghị quyết số 27-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu tổ chức không gian phát triển quốc gia theo hướng liên kết, bổ trợ và phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế của từng vùng, từng địa phương. Trong đó, phát triển hạ tầng giao thông hiện đại, đồng bộ, kết nối đa phương thức được xác định là một trong những đột phá quan trọng.

Nhà máy lọc dầu Dung Quất duy trì ổn định hoạt động sản xuất để cung ứng nguồn nhiên liệu ra thị trường. (Ảnh: HOÀNG ANH)

Đáp ứng nguồn cung nhiên liệu cho thị trường

Trước nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng do xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, ngành dầu khí chủ động gia tăng sản lượng khai thác nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước. Thời gian tới, doanh nghiệp tiếp tục mở rộng hoạt động thương mại, tìm nguồn hàng quốc tế để bảo đảm nguồn cung ứng trên thị trường.

Xã Phú Nghĩa tổ chức livestream quảng bá sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề. (Ảnh: KIM THOA)

Xây dựng nông thôn mới theo hướng hiện đại, bền vững

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, công nghệ vào sản xuất, kết hợp chuyển đổi số trong quảng bá, tiêu thụ sản phẩm là hướng đi mà một số xã của Thủ đô Hà Nội đang triển khai nhằm nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế nông thôn, cải thiện thu nhập cho người dân và thúc đẩy xây dựng nông thôn mới theo hướng hiện đại, bền vững.

Quốc hội thảo luận tại hội trường về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội. (Ảnh: DUY LINH)

Tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông nguồn lực

Thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội, các đại biểu Quốc hội đề nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, tháo gỡ những vướng mắc trong thực thi, rút ngắn thời gian và chi phí tuân thủ, qua đó khơi thông nguồn lực cho đầu tư, sản xuất, kinh doanh.