Mùa “phổ cập AI” và kỹ năng cho người thầy

Mùa hè này, hàng nghìn giáo viên trên cả nước đang tham gia các lớp tập huấn, cập nhật kỹ năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dạy học, bồi dưỡng tâm lý học đường cho năm học 2026-2027. Đây là bước chuyển động của ngành giáo dục trong việc chuẩn bị đội ngũ trước những yêu cầu mới của thời đại.

Lớp tập huấn kỹ năng tâm lý học đường cho giáo viên của Trường trung học phổ thông Ỷ La (Tuyên Quang).
Lớp tập huấn kỹ năng tâm lý học đường cho giáo viên của Trường trung học phổ thông Ỷ La (Tuyên Quang).

Những lớp học đặc biệt

Đầu tháng 6, gần 1.000 giáo viên phổ thông của tỉnh Tuyên Quang tham gia chương trình tập huấn ứng dụng AI trong giảng dạy do Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Tuyên Quang tổ chức. Không còn là những nội dung bồi dưỡng quen thuộc về chuyên môn hay phương pháp lên lớp, nhiều thầy, cô giáo lần đầu được hướng dẫn khai thác các công cụ AI để thiết kế bài giảng, xây dựng học liệu số, hỗ trợ kiểm tra, đánh giá và cá thể hóa hoạt động học tập. Cùng với việc làm quen các công cụ mới, giáo viên cũng được lưu ý về kỹ năng kiểm chứng thông tin, sử dụng AI đúng mục đích và bảo đảm đạo đức nghề nghiệp trong môi trường số.

Không lâu sau đó, nhiều giáo viên cốt cán của địa phương tiếp tục tham gia khóa bồi dưỡng về tư vấn tâm lý học đường. Nội dung tập huấn tập trung vào nhận diện sớm những biểu hiện bất ổn tâm lý, kỹ năng tham vấn ban đầu và phối hợp gia đình để hỗ trợ học sinh. Hai lớp học với hai nội dung khác nhau nhưng cùng hướng đến một mục tiêu: Chuẩn bị cho người thầy những năng lực cần thiết trước khi học sinh trở lại trường.

Là một tỉnh miền núi còn nhiều khó khăn, tỉnh Lạng Sơn luôn nỗ lực trang bị, tập huấn cho giáo viên trên địa bàn những kiến thức mới, bắt kịp với giáo dục cả nước. Vận dụng nguồn xã hội hóa, ngành giáo dục xã Tri Lễ tăng cường kết nối với các tổ chức doanh nghiệp xã hội công nghệ để tập huấn cho giáo viên. Cô Hoàng Hương Lan, giáo viên Trường Phổ thông dân tộc bán trú - Trung học cơ sở Tri lễ chia sẻ: “Thật sự chúng mình rất mừng, thay vì trước đây phải tự tìm tòi, tự bỏ kinh phí cho các khóa học ứng dụng AI, thì nay có chuyên gia về tận nơi, tận tình hướng dẫn, giải đáp các khúc mắc, mở mang kiến thức hơn rất nhiều!”.

Đối với Hà Nội, các cơ sở giáo dục đang rốt ráo triển khai nhiều đợt bồi dưỡng hè, trong đó chuyển đổi số và ứng dụng AI trở thành nội dung trọng tâm nhằm giúp giáo viên làm chủ công nghệ, nâng cao hiệu quả dạy học. Cũng thời gian này, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục tổ chức các chương trình tập huấn quy mô lớn cho cán bộ quản lý và giáo viên về sử dụng sách giáo khoa, đổi mới phương pháp giảng dạy, xây dựng học liệu số và phát triển năng lực ứng dụng công nghệ trong nhà trường.

Từ đô thị lớn đến địa phương miền núi, không khí chuẩn bị cho năm học mới đang diễn ra khẩn trương. Điểm chung dễ nhận thấy là nội dung bồi dưỡng đã thay đổi đáng kể. Nếu trước đây trọng tâm chủ yếu là chương trình, sách giáo khoa hay phương pháp giảng dạy thì nay, AI, chuyển đổi số và tâm lý học đường trở thành những năng lực mới được nhiều địa phương ưu tiên.

Sự thay đổi ấy không chỉ xuất phát từ yêu cầu của chuyển đổi số mà còn từ thực tế học sinh hôm nay đang lớn lên trong một môi trường khác trước - AI đã hiện diện trong học tập và đời sống hằng ngày của các em. Trong khi đó, những vấn đề về sức khỏe tinh thần, áp lực học tập, kỹ năng thích ứng cũng đặt ra yêu cầu mới đối với nhà trường và giáo viên.

Nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên

Nhìn từ góc độ khoa học giáo dục, TS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Khoa học Giáo dục Việt Nam cho rằng: “Giáo dục AI không đơn thuần là dạy học sinh sử dụng một công cụ công nghệ, mà là chuẩn bị năng lực để học tập, làm việc và chung sống trong một xã hội có AI. Vì vậy, cùng với việc xây dựng khung nội dung giáo dục AI cho học sinh, việc bồi dưỡng giáo viên trở thành điều kiện tiên quyết”.

Ông nhấn mạnh, giáo viên phổ thông không cần trở thành chuyên gia AI, nhưng cần được trang bị đủ hiểu biết để sử dụng công nghệ đúng cách, thiết kế các hoạt động học tập phù hợp và hướng dẫn học sinh khai thác AI một cách có trách nhiệm. Điều quan trọng nhất là giúp học sinh hiểu rằng AI hỗ trợ tư duy chứ không thay thế tư duy, còn người thầy vẫn giữ vai trò dẫn dắt trong quá trình học tập.

Song song với AI, việc nhiều địa phương đưa nội dung tư vấn tâm lý học đường vào chương trình bồi dưỡng hè cũng phản ánh một yêu cầu mới đối với nghề giáo. Trong bối cảnh học sinh chịu nhiều tác động từ môi trường số, áp lực học tập và các mối quan hệ xã hội, giáo viên không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn cần biết lắng nghe, nhận diện sớm những dấu hiệu bất thường và phối hợp hỗ trợ các em khi cần thiết. Đó là năng lực khó có thể hình thành chỉ từ kinh nghiệm mà cần được bồi dưỡng bài bản.

Một thời gian nữa, tiếng trống khai trường sẽ vang lên trên khắp cả nước. Khi học sinh trở lại lớp với những kỳ vọng và trải nghiệm mới, phía sau bục giảng sẽ là những người thầy, người cô đã dành trọn mùa hè để học hỏi, làm mới chính mình. Những lớp tập huấn về AI, chuyển đổi số hay tâm lý học đường rồi sẽ khép lại, nhưng hành trang mà giáo viên mang vào năm học mới sẽ tiếp tục được bồi đắp trong từng bài giảng, từng cuộc trò chuyện và từng bước đồng hành cùng học sinh trên hành trình trưởng thành.

Phát biểu ý kiến tại hội nghị toàn quốc của ngành giáo dục chuẩn bị cho năm học mới, ngày 15/6, Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn nhấn mạnh việc nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên là điều kiện tiên quyết để thực hiện đổi mới giáo dục. Theo đó, chuyển đổi số và ứng dụng AI cần được triển khai trên nguyên tắc lấy người học làm trung tâm, đồng thời xây dựng môi trường giáo dục an toàn, hạnh phúc, nơi học sinh được phát triển toàn diện cả về tri thức, kỹ năng và đời sống tinh thần.

Có thể bạn quan tâm

TS Nguyễn Văn Đáng.

Chủ động ngăn chặn sớm mọi nguy cơ

Tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, các đại biểu được quán triệt 5 chuyên đề. TS Nguyễn Văn Đáng, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trao đổi với Nhân Dân cuối tuần về ý nghĩa và tầm quan trọng của việc ban hành và thực hiện các nghị quyết về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng cũng như công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

TS Trần Anh Tuấn (thứ ba từ trái sang) chia sẻ kinh nghiệm trong Chuỗi hội thảo công nghệ Tech Series 8.

Xu hướng biến tri thức thành tài sản số

"Mỗi phần trăm tăng trưởng GDP phải chứa đựng hàm lượng tri thức và giá trị gia tăng cao hơn”, Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Trên tinh thần ấy, nhiều chuyên gia và doanh nghiệp Việt Nam đang nỗ lực biến tri thức thành tài sản số.

Thượng tá Hoàng Trung Hiếu, báo cáo viên Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, phát biểu tại hội nghị.

Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 đẩy mạnh công tác tuyên truyền biển, đảo và phòng, chống ma túy

Ngày 25/6, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tuyên truyền biển, đảo; quan điểm của Đảng, Nhà nước ta trong đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển, đảo và thông tin về công tác đấu tranh phòng, chống ma túy tại Phường Linh Xuân, Thành phố Hồ Chí Minh.

Sinh thời, Thiếu tướng, nhà văn Nguyễn Chí Trung rất chăm đi thực tế sáng tác, lắng nghe nhân dân, trò chuyện với những người lao động.

Ngọn lửa âm thầm cháy mãi

Có những người khi đã đi xa, thời gian dường như không làm họ lùi vào dĩ vãng mà càng khiến hình bóng cùng những đóng góp của họ ngày một hiện rõ hơn trong ký ức người ở lại.

Đồ họa: Khiếu minh

Di sản báo chí số cần được bảo vệ khẩn cấp

Việc quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đang bước vào giai đoạn quyết liệt. Hàng loạt đài, báo địa phương sáp nhập, đổi tên, sắp xếp lại bộ máy để hướng tới một nền báo chí “tinh - gọn - mạnh”. Cùng với đó, việc lưu trữ nội dung, tư liệu số tích lũy được qua nhiều thập kỷ đang rất cần được quan tâm đúng mức.

Những thí nghiệm khoa học thú vị luôn hấp dẫn trẻ tò mò và say mê khám phá, đã được bổ sung vào các lớp năng khiếu tại Cung Thiếu nhi Hà Nội. Nguồn: Cung Thiếu nhi Hà Nội

Tái định vị những sân chơi công lập

Ngày càng có nhiều sự lựa chọn trải nghiệm vui chơi mùa hè cho trẻ em, vô hình trung khiến những thiết chế văn hóa truyền thống như Cung Thiếu nhi, Nhà văn hóa,… dần đánh mất sức hút. Nhiều đơn vị đã chủ động đổi mới để từng bước chuyển mình từ nơi học năng khiếu đơn thuần thành những trung tâm trải nghiệm sáng tạo.

Nhiều bạn trẻ lựa chọn học nghề để sớm tham gia thị trường lao động. Ảnh: Văn Học

Khi đại học không phải là con đường duy nhất

Thời gian gần đây, xu hướng bạn trẻ sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông đã lựa chọn học nghề ngày càng đông. Đây là hướng đi vừa phù hợp khả năng bản thân, vừa rút ngắn thời gian học và học viên cũng nhanh chóng tham gia thị trường lao động, góp phần phát triển kinh tế.

Nhà nước cần có cơ chế phù hợp để phát triển loại hình nhà ở xã hội cho thuê. Ảnh: HẢI XUÂN

Hình thành hệ sinh thái nhà ở cho thuê

Trong bối cảnh giá nhà ở không ngừng tăng cao, công tác phát triển nhà ở xã hội vẫn tồn tại những điểm nghẽn, việc phát triển nhà ở cho thuê là giải pháp căn cơ để bảo đảm an cư cho người lao động.

Đừng để những áp lực cuộc sống làm bản thân kiệt sức. Ảnh: ĐÔNG PHONG

Stress ngày càng gia tăng trong xã hội hiện đại

Ngày 26/5 vừa qua, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC) cảnh báo: Những áp lực trong cuộc sống hiện đại đang khiến tình trạng stress tại Việt Nam gia tăng nhanh chóng và có xu hướng trẻ hóa.

Người dân cần hạn chế hoạt động ngoài trời trong khung giờ nắng đỉnh điểm từ 11 giờ -15 giờ. Ảnh: Thành Đạt

Căng mình ứng phó nắng nóng cực đoan

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, ngày 26/5 trở thành ngày nắng nóng nhất kể từ đầu tháng 5, khi cùng lúc ghi nhận mức nhiệt 41,1 độ C tại hai trạm Láng (Hà Nội) và Đô Lương (Nghệ An). Đây được coi là một trong ba đợt nóng gắt nhất xảy ra vào tháng 5, tính từ năm 2021 trở lại đây.

Mô hình tưới nước tiết kiệm ở xã Ea Hồ, huyện Krông Năng, tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Thư Anh

Quyết đoán trước yêu cầu thời đại

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, tính đến hết năm 2025, lực lượng lao động nông thôn chiếm hơn 61% tổng số lao động cả nước, nhưng tổng giá trị sản phẩm nông nghiệp đóng góp chưa đến 12% GDP - khoảng 59,83 tỷ USD.

Công tác lấy mẫu được thực hiện khẩn trương. Ảnh: THU HOÀI

TIN TỨC

• Ban Chỉ đạo Thành phố Hồ Chí Minh về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ vừa tổ chức Hội nghị rút kinh nghiệm làm trước lấy mẫu, số hóa, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ.

Trước khi kết thúc năm học, nhiều trường học đã kết hợp với Đoàn Thanh niên tổ chức tuyên truyền các kỹ năng phòng, chống đuối nước cho học sinh. Nguồn: Đoàn Thanh niên

Chung tay giữ mùa hè an toàn cho trẻ

Mỗi kỳ nghỉ hè là khoảng thời gian được học sinh háo hức mong chờ. Nhưng mùa hè cũng là “khoảng trống quản lý”, khiến trẻ em có thể đối mặt với nhiều nguy cơ, từ tai nạn thương tích, đuối nước cho đến các tệ nạn xã hội nếu thiếu sự quan tâm đúng mức từ nhà trường, gia đình và xã hội.

Người cao tuổi phường Việt Hưng được các y, bác sĩ thăm khám sức khỏe trong Ngày Sức khỏe toàn dân do thành phố Hà Nội tổ chức gần đây. Nguồn: Cổng Thông tin điện tử thành phố Hà Nội

Cơ hội cho mọi người dân tiếp cận y tế sớm hơn

TS, BS Hà Anh Đức - Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), mới đây cho biết, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 17/CT-TTg về tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho nhân dân trên phạm vi toàn quốc.

TS Nguyễn Viết Chức.

“Dân làm gốc” trong mọi hoạt động thiện nguyện!

Quan tâm tới chuyên đề “Thiết lập quy chuẩn, cơ chế nâng đỡ thiện tâm”, đăng trên Nhân Dân cuối tuần số 19 (ra ngày 10/5/2026), Tiến sĩ Nguyễn Viết Chức (ảnh trên), Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về Văn hóa - Xã hội, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhìn nhận: Thực tế đang đòi hỏi phải đổi mới tư duy làm từ thiện!

Cần những giải pháp căn cơ, ngăn chặn thực phẩm không an toàn tràn lan trên thị trường. (Ảnh Văn Học)

Những lỗ hổng trong hệ thống quản lý an toàn thực phẩm

An toàn thực phẩm có tác động trực tiếp, lâu dài đến sức khỏe người dân, song lại thường xuyên phát sinh các hành vi vi phạm với tính chất ngày càng phức tạp. Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), dự kiến trình Quốc hội xem xét vào tháng 10 tới, được kỳ vọng sẽ khắc phục những bất cập trong lĩnh vực này.

Ngoài miễn phí vé, cần các giải pháp dài hạn để phát triển giao thông bền vững, thu hút thêm nhiều người dân sử dụng.

Chỉ tấm vé thôi là chưa đủ

Thành phố Hồ Chí Minh đang xây dựng chương trình miễn phí vé xe buýt toàn dân. Đó không chỉ là chính sách an sinh, mà còn là bước đi nhằm thay đổi thói quen di chuyển của hàng triệu người, nhằm cải thiện tình trạng ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường.

Những góc đọc sách bắt mắt, hấp dẫn thu hút nhiều học sinh quan tâm. Trường tiểu học Long Biên (Hà Nội).

Mọi trải nghiệm đều hướng tới học sinh

Không chỉ dừng lại ở những khẩu hiệu, Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam năm 2026 đang cho thấy một chuyển động rõ rệt trong từng trường học: Các hoạt động được “kéo” về tận lớp, gắn với từng học sinh.

Đoàn Người cao tuổi Thủ đô đồng diễn. (Ảnh: Hoàng Hiếu/TTXVN)

Mô hình “chống cô đơn" cho người cao tuổi

Mới đây, trong dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Dân số, Bộ Y tế đề xuất mô hình tận dụng nhà văn hóa, các tổ dân phố để chăm sóc người cao tuổi ban ngày, kèm theo đó là nâng cao đội ngũ chăm sóc tại chỗ cho người cao tuổi.

10 nhiệm vụ, giải pháp về công tác pháp luật

10 nhiệm vụ, giải pháp về công tác pháp luật

Kết luận số 18-KL/TW của Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã đề ra 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm tiếp tục đổi mới, hoàn thiện công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Để bảo đảm công bằng giáo dục, đề án cần xem xét sự chênh lệch giữa các vùng miền. Trong ảnh: Một tiết học tại Trường Mầm non Đức Ninh (xã Thái Hòa, Tuyên Quang)

Lộ trình vững chắc cho mục tiêu dài hạn

Trong dòng chảy đổi mới giáo dục, chủ trương đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai từ sớm, bắt đầu từ lứa tuổi mẫu giáo, được xem là một bước đi chiến lược nhằm tiệm cận mục tiêu “giáo dục suốt đời”.

Điện mặt trời trên hồ Dầu Tiếng.

Điện mặt trời nổi - cơ hội đánh thức “mỏ vàng xanh”

Mặt trời lên chậm trên hồ Dầu Tiếng. Khi những tia nắng đầu tiên chạm vào bề mặt ấy, cả “cánh đồng điện” bắt đầu thức dậy. Ở nơi từng chỉ có gió và nước, điện đang được “trồng” lên, từng kWh một, như một lời đáp cho bài toán an ninh năng lượng ngày càng cấp bách.