Mở lối phát triển du lịch đường sông

Không chỉ mang theo phù sa màu mỡ, mỗi dòng sông còn lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa gắn với đất và người nơi nó đi qua. Những giá trị ấy chính là tài nguyên vô giá để phát triển du lịch đường sông, mở ra những trải nghiệm giàu bản sắc, góp phần đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao tính cạnh tranh của du lịch Việt.

Du ngoạn trên sông Sài Gòn ngắm vẻ đẹp thành phố về đêm. (Ảnh: Nhân Dân)
Du ngoạn trên sông Sài Gòn ngắm vẻ đẹp thành phố về đêm. (Ảnh: Nhân Dân)

Không gian sông nước đặc sắc

Sở hữu hơn 2.300 con sông có độ dài hơn 10km, đất nước ta là nơi hội tụ của nhiều không gian sông nước đặc sắc suốt từ bắc vào nam. Ở đó, vẻ đẹp thủy văn của những dòng sông hòa quyện ngọt ngào cùng giá trị văn hóa, lịch sử của những làng nghề truyền thống, di tích lịch sử, lễ hội dân gian và đời sống cộng đồng dân cư ven bờ, góp phần hình thành hệ sinh thái trải nghiệm phong phú, giàu màu sắc. Tận dụng tiềm năng dồi dào đó, những năm qua, nhiều địa phương đã xây dựng nhiều sản phẩm du lịch đường sông hấp dẫn.

Hà Nội khai thác tuyến du lịch sông Hồng gắn với các làng nghề và không gian văn hóa ven sông. Huế phát triển các tour du ngoạn sông Hương kết hợp thưởng thức ca Huế, cảm nhận nhịp sống chậm rãi của vùng đất di sản. Tuyên Quang thu hút du khách với hành trình khám phá dòng Nho Quế giữa hẻm vực Tu Sản kỳ vĩ; còn Đồng bằng sông Cửu Long ghi dấu ấn bằng văn hóa chợ nổi, đời sống sông nước miệt vườn…

Một “điểm sáng” trong phát triển du lịch đường sông phải nhắc đến là Thành phố Hồ Chí Minh-nơi đang có tới hơn 60 chương trình tour, tuyến du lịch sông nước được vận hành, với nhiều phương tiện phục vụ đa dạng, từ ca-nô, du thuyền, tàu gỗ du lịch tới bus sông, tàu nhà hàng, tàu lưu trú…

Đầu tháng 6/2026, LuxGroup chính thức ra mắt sản phẩm du lịch đường sông Amiral Cruises for Presidents, với mục tiêu biến sông Sài Gòn thành “sân khấu văn hóa” của thành phố, nơi du khách có thể trải nghiệm lịch sử, nghệ thuật, ẩm thực và đời sống Nam Bộ. Du thuyền vận hành nhiều hành trình khác nhau, từ các tour khám phá đô thị đến các tuyến kết nối với rừng ngập mặn Cần Giờ, vịnh Ghềnh Rái và biển Vũng Tàu.

Được biết, đây là bước khởi đầu cho kế hoạch xây dựng hạm đội 10 du thuyền hạng sang với tổng mức đầu tư khoảng 38 triệu USD. Trong giai đoạn 2027-2028, doanh nghiệp dự kiến đưa vào hoạt động du thuyền nghỉ đêm 50 ca-bin, khai thác các hành trình 1-3 đêm kết nối sông Sài Gòn-Mê Công-Campuchia.

Cũng trong tháng 6, Chi hội Du lịch Đường thủy Thành phố Hồ Chí Minh, trực thuộc Hiệp hội Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đã chính thức được ra mắt, nhằm liên kết các doanh nghiệp để cùng nhau xây dựng sản phẩm, nâng cao chất lượng và mở rộng thị trường khách. Đây được xem là những tín hiệu tích cực, hứa hẹn nhiều bứt phá cho du lịch đường sông Việt Nam thời gian tới.

Biến những dòng sông thành điểm đến hấp dẫn

Nghị quyết số 08-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn đã xác định nhiệm vụ cần “tập trung đầu tư một số cảng biển và cảng thủy nội địa chuyên dùng tại các địa bàn có điều kiện thuận lợi phát triển du lịch đường biển và đường sông”.

Quy hoạch hệ thống du lịch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 cũng nhấn mạnh cần tập trung phát triển các sản phẩm du lịch sinh thái dựa trên lợi thế về tài nguyên tự nhiên, trong đó có du lịch sông, hồ.

Đây là những định hướng chiến lược cho thấy du lịch đường sông luôn được coi là một trong những trọng điểm phát triển của ngành công nghiệp không khói Việt Nam.

Thời gian qua, sự xuất hiện của nhiều sản phẩm mới cùng sự tham gia của các doanh nghiệp cho thấy du lịch đường sông ngày càng được quan tâm đầu tư và khai thác bài bản hơn. Song, xét trên bình diện chung, dễ nhận thấy, những kết quả đạt được vẫn còn thấp so với tiềm năng.

Nguyên nhân được chỉ ra là do cơ sở hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ du lịch đường sông còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu đón khách; thiếu cơ chế, chính sách thu hút đầu tư từ các nguồn lực xã hội; các điểm đến, sản phẩm bổ trợ hai bên bờ sông còn đơn điệu, thiếu sức hút và tính kết nối, dẫn đến chưa tạo thành những tuyến du lịch hoàn chỉnh.

Để khơi thông dòng chảy du lịch đường sông, giải pháp quan trọng là phải có chiến lược và quy hoạch phát triển tổng thể, phù hợp với từng vùng sông, từng địa hình trong từng thời kỳ và đồng bộ với các quy hoạch của ngành du lịch.

Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch (Hiệp hội Du lịch Việt Nam) cho rằng, trọng tâm là cần xây dựng, nâng cấp các bến tàu, cầu cảng chuyên dụng đạt chuẩn kỹ thuật, có khu vực chờ, bãi đỗ tàu, nhà vệ sinh và các tiện ích hỗ trợ du khách; đa dạng hóa các phương tiện vận tải khách du lịch, từ tàu thuyền truyền thống đến tàu du lịch cao cấp, bảo đảm an toàn tuyệt đối và chất lượng dịch vụ trên các phương tiện; chú trọng xây dựng hệ thống giao thông liên kết giữa đường thủy và đường bộ, giúp du khách dễ dàng tiếp cận các điểm du lịch ven sông.

Bên cạnh đó, các địa phương nên áp dụng mô hình đầu tư kết hợp công-tư để thu hút vốn từ doanh nghiệp vào xây dựng, nâng cấp kết cấu hạ tầng, giúp giảm gánh nặng ngân sách nhà nước. Ông Tuấn cũng đặc biệt lưu ý vấn đề kiểm soát ô nhiễm môi trường nhằm bảo đảm sức hấp dẫn của du lịch đường sông.

Nhìn sang một số quốc gia có thương hiệu về phát triển du lịch đường sông, có thể thấy nơi nào cũng cố gắng tìm kiếm những công thức riêng để các dòng sông có thể “hát” giai điệu của riêng mình.

Tiêu biểu như tại Bangkok (Thái Lan), sông Chao Phraya từ xuất phát điểm là tuyến giao thông đường thủy đã trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc khi kết nối với các công trình di sản, không gian văn hóa, tổ hợp mua sắm, giải trí ven sông.

Hành trình khám phá sông Nile cũng đặc biệt ấn tượng khi du khách có thể lựa chọn tham quan hàng loạt di sản của nền văn minh Ai Cập cổ đại hay tìm hiểu thiên nhiên hoang dã…

Đây là những gợi mở thiết thực để Việt Nam phát triển các sản phẩm du lịch đường sông đặc thù dựa trên những giá trị riêng về văn hóa, lịch sử, hệ sinh thái tự nhiên.

Theo chuyên gia du lịch, Giáo sư, Tiến sĩ, Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Văn Đính, du lịch đường sông Việt Nam có thể phát triển theo ba nhóm sản phẩm, bao gồm: du lịch tham quan đường sông kết hợp ngắm cảnh, khám phá các điểm đến ven bờ, tham gia hoạt động lễ hội sông nước; du lịch nghỉ dưỡng trên sông gắn với tàu thủy du lịch, nhà hàng nổi, khách sạn nổi và du lịch mạo hiểm.

Các chuyên gia gợi ý, tùy vào từng loại hình, cần đa dạng hóa trải nghiệm để tạo những điểm nhấn đáng nhớ, chẳng hạn với du lịch sinh thái: kết hợp du lịch trên sông với khám phá rừng ngập mặn, các khu bảo tồn thiên nhiên, vườn quốc gia ven sông; với du lịch cộng đồng: kết hợp trải nghiệm cuộc sống người dân vùng sông nước, tham gia các hoạt động sản xuất nông nghiệp, đánh bắt cá, tìm hiểu văn hóa, phong tục tập quán địa phương; hay với du lịch văn hóa: kết hợp tham quan di tích, thưởng thức nghệ thuật và ẩm thực bản địa…

Đây cũng chính là “chìa khóa” để gia tăng giá trị cho mỗi hành trình du lịch đường sông, biến mỗi dòng sông thật sự trở thành điểm đến hấp dẫn, nơi du khách muốn nán lại lâu hơn để lắng nghe những câu chuyện mà dòng sông chuyên chở.

Có thể bạn quan tâm

Chim di cư tại Vườn quốc gia Xuân Thủy. (Ảnh: MẠNH HẢI)

Phát triển du lịch gắn với bảo tồn thiên nhiên

Phát triển du lịch sinh thái mở ra hướng khai thác hiệu quả giá trị cảnh quan, đa dạng sinh học và văn hóa bản địa tại nhiều địa phương ven biển. Tuy nhiên, để du lịch trở thành động lực kinh tế lâu dài, bảo vệ tài nguyên, kiểm soát tác động môi trường và bảo đảm sinh kế người dân cần được đặt trong quy hoạch tổng thể.

Tuyến tàu điện nhẹ (LRT) được vận hành trên trục đường ĐT.975 là những "mắt xích" trong chuỗi hạ tầng đang được triển khai đồng thời tại Phú Quốc. (Ảnh phối cảnh minh họa: Sun Group)

Tham vọng “thanh toán không chạm” khi vận hành tuyến tàu điện nhẹ (LRT) tại Phú Quốc

Hướng tới Hội nghị cấp cao APEC 2027, trước yêu cầu của “bài toán” đón dòng khách quốc tế dài hạn, tuyến tàu điện nhẹ (LRT) Phú Quốc được định hướng đáp ứng những tiêu chuẩn quốc tế khắt khe về an toàn, dịch vụ và trải nghiệm, từ khâu tổ chức vận hành đến phương thức “thanh toán không chạm”.

[Video] Bình minh Mũi Điện: Nơi những tia nắng đầu tiên đánh thức dải đất hình chữ S

[Video] Bình minh Mũi Điện: Nơi những tia nắng đầu tiên đánh thức dải đất hình chữ S

Mũi Đại Lãnh - một nhánh của dãy Trường Sơn vươn mình ra biển - từ lâu đã được biết đến là một trong những nơi đón ánh bình minh đầu tiên trên đất liền của Tổ quốc. Mời quý độc giả tham gia hành trình cùng phóng viên Báo Nhân Dân khám phá địa danh này với những cảm xúc và năng lượng tích cực đón chào một ngày mới. 

Nhà hát lớn Hà Nội - điểm đến thu hút đông đảo khách du lịch tham quan khi ghé Thủ đô. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Cụ thể hóa Nghị quyết 26-NQ/TW bằng các giải pháp trọng tâm để phát triển du lịch bền vững

Được ban hành trong bối cảnh du lịch Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, sự ra đời của Nghị quyết 26-NQ/TW mang ý nghĩa chiến lược, qua đó xác định yêu cầu chuyển mạnh mô hình phát triển của ngành từ dựa vào số lượng sang chú trọng chất lượng, hiệu quả, tính bền vững và giá trị gia tăng cao. 

Không gian trải nghiệm nghề truyền thống tại Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn - xã Thu Bồn, thành phố Đà Nẵng. (Ảnh: KHÁNH CHI)

Đặc sản địa phương thành tài nguyên du lịch

Để gia tăng giá trị và mở rộng thị trường cho sản phẩm OCOP, một trong những hướng đi được đẩy mạnh thời gian qua là đưa sản phẩm vào những không gian có khách du lịch: Nhà hàng, khách sạn, khu nghỉ dưỡng, điểm tham quan, khu sinh thái hay sân bay.

Gian hàng của Việt Nam thu hút được sự quan tâm của khách tham quan Hội chợ. (Ảnh: Đại sứ Việt Nam tại Ba Lan cung cấp)

Quảng bá du lịch Việt Nam tại Hội chợ Du lịch quốc tế Warsaw, Ba Lan

Việc Đại sứ quán Việt Nam tại Ba Lan tổ chức không gian quảng bá du lịch Việt Nam tại Hội chợ Du lịch quốc tế Warsaw Ptak Expo 2026 thể hiện sự coi trọng đối với hoạt động xúc tiến, quảng bá sản phẩm, dịch vụ du lịch Việt Nam, xác định đây là một trong những lĩnh vực có nhiều tiềm năng phát triển tại thị trường Ba Lan và EU.

Famtrip “Theo dấu chân MV Bắc Bling” thu hút sự tham gia của nhiều đại diện doanh nghiệp lữ hành, truyền thông. (Ảnh: HỒ HẠ)

Nối mạch di sản Kinh Bắc, mở lối du lịch liên vùng

Ngày 13/10, famtrip khảo sát sản phẩm du lịch “Theo dấu chân MV Bắc Bling” đã đưa đại diện các doanh nghiệp lữ hành, truyền thông đến với nhiều điểm đến di sản, làng nghề tiêu biểu của Bắc Ninh, góp phần mở ra hướng khai thác các giá trị văn hóa bản địa gắn với xây dựng sản phẩm du lịch liên vùng.

Chỉ cần bước ra khỏi nhà, quanh bạn là màu sắc của thu vàng. (Ảnh: THÙY VÂN)

Moskva bước vào cao điểm "Mùa thu vàng"

Thủ đô nước Nga đang trải qua những ngày quyến rũ nhất trong năm khi "Mùa thu vàng" chính thức bao phủ khắp thành phố. Trong các công viên, cánh rừng sồi, phong và bạch dương tại Moskva đã đồng loạt chuyển sang sắc vàng chanh, cam và đỏ rực rỡ, biến Moskva thành một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp.

Nhà thờ Thánh Isaac được coi là biểu tượng khải hoàn của Saint Petersburg. (Ảnh: THÙY VÂN)

Biên niên sử bằng đá của Saint Petersburg

Nhà thờ chính tòa Thánh Isaac không chỉ đơn thuần là một công trình tôn giáo, mà còn là một cuốn biên niên sử của Đế chế Nga hoàng. Trải qua hơn một thế kỷ rưỡi với bao thăng trầm, "trái tim đá" của Saint Petersburg vẫn sừng sững tỏa sáng, thách thức thời gian và bom đạn chiến tranh.

Hẻm núi Sulak. (Ảnh: THÙY VÂN)

Sulak - vẻ đẹp hùng vĩ của hẻm núi sâu nhất châu Âu

Trong danh mục các kỳ quan thiên nhiên danh tiếng của Liên bang Nga, hẻm núi Sulak thuộc Cộng hòa Dagestan đang nổi lên như một điểm đến "hot". Không chỉ là một địa danh thuần túy dành cho hoạt động thưởng ngoạn, Sulak là một cấu trúc địa chất quy mô lớn, giữ kỷ lục là hẻm núi sâu nhất châu Âu.

Mô hình du lịch sinh thái cộng đồng tại bản Ven, Bắc Ninh. (Ảnh: VH)

Bắc Ninh đưa du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn

Với nguồn tài nguyên di sản văn hóa phong phú và vị thế chiến lược trong không gian vùng Thủ đô, thành phố Bắc Ninh đang tập trung mọi nguồn lực để hiện thực hóa mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong giai đoạn tới.

Giờ học thực hành tại Trường cao đẳng quản trị khách sạn quốc tế Imperial. (Ảnh: Nhà trường cung cấp)

Theo kịp bước chuyển của ngành du lịch

Ngành du lịch Việt Nam phục hồi đang làm gia tăng đồng thời nhu cầu về số lượng lao động và chất lượng kỹ năng. Trong bối cảnh mới, yêu cầu đặt ra là thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và vị trí việc làm, nâng cao năng lực số, ngoại ngữ nghề nghiệp và tăng khả năng thích ứng của người lao động với những thay đổi của thị trường.

Huế là một trong những địa phương tiên phong xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc lá. (Ảnh: TITC)

Xây dựng môi trường lưu trú văn minh để phát triển du lịch Huế bền vững

Trong dòng chảy hội nhập quốc tế, câu chuyện xây dựng thương hiệu điểm đến không chỉ định hình bởi chiều sâu bản sắc, giá trị văn hóa riêng biệt hay hạ tầng vật chất thuận tiện mà còn được thể hiện từ những thói quen tiến bộ để hình thành một môi trường lưu trú an toàn, văn minh, du lịch phát triển theo hướng bền vững.