Vật liệu khan hiếm, giá leo thang:

Lộ dấu hiệu thao túng thị trường

Giá nhiên liệu tăng sốc, vật liệu xây dựng khan hiếm, cùng những bất thường trong chuỗi cung ứng đang đẩy nhiều dự án xây dựng hạ tầng giao thông vào thế bị động, có nguy cơ đình trệ tiến độ các công trình trọng điểm quốc gia.

Đoạn nút giao Mỹ Yên, thuộc đường Vành đai 3 Thành phố Hồ Chí Minh.
Đoạn nút giao Mỹ Yên, thuộc đường Vành đai 3 Thành phố Hồ Chí Minh.

Tại các dự án hạ tầng giao thông, thông thường chi phí nhiên liệu chiếm 30 đến 50% tổng chi phí máy thi công. Biến động giá nhiên liệu ở biên độ lớn cùng chi phí vận chuyển tăng cao, nguồn cung vật liệu khan hiếm đã tác động trực tiếp và nghiêm trọng tới toàn bộ cơ cấu chi phí dự án. Khi giá xăng dầu tăng, cước vận chuyển tăng, kéo theo giá các vật liệu như đá, cát, thép, xi-măng,… cũng đều tăng đột biến, trong quý I/2026, theo đánh giá sơ bộ, giá vật liệu xây dựng cơ bản đã tăng hơn 10%.

Các chuyên gia nhận định, nếu không có cơ chế điều phối nguồn vật liệu mang tính liên vùng, đồng thời kiểm soát chặt chẽ hành vi thao túng giá trong chuỗi cung ứng, tình trạng khan hiếm và biến động giá sẽ có nguy cơ tiếp tục lặp lại và lan rộng. Điều này không chỉ làm suy giảm hiệu quả đầu tư, mà còn trực tiếp đe dọa tiến độ hoàn thành các dự án hạ tầng trọng điểm.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra là cần sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của các cơ quan quản lý và lực lượng thực thi pháp luật, nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế, thị trường và bảo đảm nguồn cung vật liệu ổn định cho các dự án trên phạm vi toàn quốc.

ndo_br_gen-h-z7637252586640-38de1562c34af20f8c1572123998058d-3657.jpg
Công trường thi công dự án mở rộng đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành (do VEC làm chủ đầu tư)

Ngày 18/3 vừa qua, Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) đã có văn bản gửi Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh và Sở Xây dựng tỉnh Đồng Nai, đề nghị ban hành và cập nhật chỉ số giá xây dựng, làm cơ sở điều chỉnh các yếu tố biến động về nguyên, nhiên, vật liệu. Theo VEC, giá nhiên liệu thời gian gần đây biến động mạnh, nhiều nhà thầu đã kiến nghị các địa phương công bố chỉ số giá xây dựng phù hợp, kịp thời với thực tế biến động thị trường.

Tuy nhiên, đến nay chỉ số giá xây dựng của các tháng trong quý I/2026 vẫn chưa được công bố chính thức, gây ảnh hưởng trực tiếp đến công tác thanh toán và triển khai dự án. Từ thực tế này, VEC đề nghị các cơ quan chức năng sớm rà soát, ban hành chỉ số giá xây dựng các tháng trong quý I/2026, kịp thời cập nhật biến động giá cả các loại nguyên, nhiên, vật liệu trên địa bàn để các dự án có cơ sở áp dụng.

Trước đó, trong chuyến kiểm tra thực địa các dự án trọng điểm phía nam ngày 9/3, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh đã nhấn mạnh yêu cầu các tỉnh phải áp giá vật liệu xây dựng sát với giá thị trường, cập nhật hằng tháng.

gen-h-z7637252995958-29730b894e8244385fb04b7ce2ae9956-7889.jpg
Cầu Phước Khánh trên tuyến cao tốc Bến Lức-Long Thành.

Mới đây, Hiệp hội các Nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI) cũng đã có văn bản gửi tới Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà, phản ánh tình trạng giá nhiên liệu tăng sốc và nguồn cung vật liệu khan hiếm thời gian qua, đang gây áp lực lớn lên các dự án hạ tầng trọng điểm.

Theo VARSI, từ ngày 28/2/2026, xung đột quân sự, căng thẳng leo thang tại Trung Đông đã đẩy giá dầu DO tăng khoảng 72%, đồng thời nguồn cung tại nhiều địa phương cũng rơi vào tình trạng thiếu hụt, nhiều cửa hàng hạn chế hoặc từ chối bán với khối lượng lớn cho các nhà thầu. Tác động từ giá nhiên liệu đã lan rộng sang toàn bộ chuỗi vật liệu xây dựng, các mặt hàng vật tư, vật liệu chủ lực như: đá dăm, đá bê-tông, xi-măng, cát, nhựa đường, thép,… đồng loạt tăng giá, gây áp lực nghiêm trọng đến chi phí và tiến độ thi công.

Tính đến ngày 17/3/2026, giá nhiều loại vật liệu đã tăng rất mạnh. Với những chủng loại vật liệu đã được công bố giá, mức giá thực tế trên thị trường cao hơn rất nhiều, đơn cử, đá bê-tông xi-măng 1×2 có mức chênh lệch lên tới 269.170 đồng/m³ so với giá công bố.

“Điều đáng lo ngại, biến động giá không chỉ đến từ yếu tố thị trường. Theo phản ánh từ các doanh nghiệp gửi về Hiệp hội VARSI cho thấy, tại một số địa phương, đặc biệt ở khu vực phía nam, đang xuất hiện cơ chế phân phối qua trung gian, khiến giá vật liệu bị đẩy lên cao bất thường”, đại diện Hiệp hội VARSI nhận định.

ndo_br_gen-h-tp-hcm-5028.jpg
Theo phản ánh của các doanh nghiệp, tại một số địa phương, đặc biệt khu vực phía nam, đang xuất hiện cơ chế phân phối qua trung gian, khiến giá vật liệu bị đẩy lên cao bất thường.

Cụ thể, nhiều mỏ vật liệu không bán trực tiếp cho nhà thầu mà tiêu thụ thông qua các đơn vị trung gian, khiến giá bị đẩy lên 1,3 đến 1,5 lần so với giá niêm yết. Đây là cách thức vận hành theo kiểu “lách” quy định, chủ mỏ không trực tiếp bán vượt giá trần, trong khi đơn vị trung gian lại không bị ràng buộc bởi khung giá quy định, tình trạng này đã làm méo mó thị trường.

Đặc biệt, hiện tượng này còn dẫn tới hệ quả xấu: khi giao dịch qua nhiều tầng trung gian với mức giá cao hơn nhiều so với giá khai báo tại mỏ, cơ sở tính thuế tài nguyên không còn phản ánh đúng giá trị thực, sẽ tiềm ẩn nguy cơ thất thu ngân sách và làm sai lệch chi phí đầu vào của các dự án.

Bên cạnh tình trạng biến động giá và dấu hiệu thao túng tại các mỏ vật liệu, thực tế cho thấy việc cập nhật chỉ số giá vật liệu của các địa phương vẫn còn nhiều bất cập, chưa phản ánh kịp thời biến động thị trường, khiến nhà thầu tiếp tục phải “gánh” phần chi phí phát sinh.

ndo_br_bt-xd-8291.jpg
Trong chuyến kiểm tra thực địa các dự án trọng điểm phía nam vừa qua, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh đã yêu cầu các tỉnh phải áp giá vật liệu xây dựng sát với giá thị trường, cập nhật hằng tháng.

Nhằm ổn định thị trường và tháo gỡ khó khăn cho các dự án hạ tầng, Hiệp hội VARSI đã kiến nghị Chính phủ xem xét chỉ đạo Bộ Công thương, Bộ Tài chính và Bộ Xây dựng theo dõi sát diễn biến thị trường, có biện pháp bình ổn giá nhiên liệu và vật liệu đầu vào cho các dự án trọng điểm; kịp thời cập nhật chỉ số giá xây dựng, tạo cơ sở pháp lý để điều chỉnh hợp đồng, xem xét gia hạn tiến độ và cơ chế chia sẻ rủi ro khi phát sinh chi phí vượt tổng mức đầu tư.

Đồng thời, VARSI cũng đề nghị Bộ Công an, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tăng cường kiểm soát thị trường vật liệu xây dựng, có giải pháp bình ổn giá, ngăn chặn tình trạng đầu cơ, nâng giá bất hợp lý, ảnh hưởng đến chi phí đầu vào của các dự án.

Có thể bạn quan tâm

Vùng nguyên liệu dừa lớn nhất cả nước tại tỉnh Vĩnh Long doanh nghiệp phải nhập khẩu dừa để sản xuất.

Xứ dừa lại nhập khẩu dừa?

Những năm gần đây, tại “thủ phủ” dừa Vĩnh Long, một nghịch lý đang diễn ra là các doanh nghiệp chế biến phải nhập khẩu dừa nguyên liệu từ nước ngoài để duy trì sản xuất. Thực tế này phản ánh rõ những biến động của thị trường cũng như yêu cầu cấp thiết trong việc tái cơ cấu ngành dừa theo hướng bền vững.

Lãnh đạo tỉnh tham quan các gian hàng trưng bày sản phẩm du lịch của Vĩnh Long.

Vĩnh Long công bố điều chỉnh quy hoạch đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050

Sáng 20/3, Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long tổ chức Hội nghị công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là dấu mốc quan trọng để Vĩnh Long cùng nhìn lại, thống nhất và bước vào giai đoạn phát triển mới. Đồng chí Trần Văn Lâu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long chủ trì hội nghị.

Mặt trước đồng xu bạc nặng 1kg chào mừng năm Bính Ngọ được trưng bày tại Thủ đô Bắc Kinh của Trung Quốc, ngày 28/11/2025. (Ảnh: Xinhua)

Sáng 20/3, giá bạc tiếp đà giảm mạnh

Sáng 20/3, giá bạc thế giới tiếp đà giảm, giao dịch quanh mức 73,763 USD/ounce trước áp lực từ tâm lý bán ra của giới đầu tư do tình hình xung đột tại Iran và xu hướng thắt chặt chính sách tiền tệ của các Ngân hàng Trung ương.

Giá xăng dầu được điều chỉnh từ 23 giờ ngày 19/3, xăng RON95-III vượt mốc 30 nghìn đồng/lít

Giá xăng dầu được điều chỉnh từ 23 giờ ngày 19/3, xăng RON95-III vượt mốc 30 nghìn đồng/lít

Trên cơ sở diễn biến giá xăng dầu thành phẩm thế giới và cơ chế điều hành giá theo quy định, tại kỳ điều hành ngày 19/3, Liên bộ Công thương-Tài chính thực hiện điều chỉnh giá xăng dầu từ 23 giờ cùng ngày, đồng thời tiếp tục sử dụng Quỹ Bình ổn giá nhằm góp phần ổn định thị trường.

Cán bộ hải quan vận hành, kiểm tra hệ thống công nghệ thông tin.

Hệ thống công nghệ thông tin hải quan chỉ gián đoạn cục bộ, đã xử lý kịp thời

Cục Hải quan cho biết một số trục trặc kỹ thuật phát sinh trong thời gian qua chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, đã được xử lý kịp thời và không ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động thông quan. Cơ quan này đồng thời thông báo kế hoạch bảo trì, chuyển đổi hạ tầng hệ thống vào cuối tuần để doanh nghiệp chủ động.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 19/3: Trong nước, thế giới đồng loạt giảm mạnh

Giá vàng thế giới hôm nay, 19/3, tiếp tục rơi tự do, giao dịch ở mức 4.750,6 USD/ounce do nhà đầu tư ồ ạt bán tháo khi vàng không thể duy trì vai trò trú ẩn an toàn. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm gần 5 triệu đồng/lượng, niêm yết lần lượt ở mức 178,4 triệu đồng/lượng và 178,1 triệu đồng/lượng.

Hành khách hoàn thành thủ tục hàng không, chuẩn bị ra tàu bay.

Nội Bài tăng 8 bậc trong Top 100 sân bay tốt nhất thế giới

Với vị trí thứ 71 trong bảng xếp hạng Skytrax 2026, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài không chỉ ghi nhận bước tiến mạnh mẽ về thứ hạng mà còn khẳng định sự ổn định bền vững khi đây là lần thứ 8 cửa ngõ hàng không Thủ đô vinh dự góp mặt trong danh sách 100 sân bay tốt nhất toàn cầu.