Kiểm soát rủi ro từ AI

Trở thành ứng dụng phát triển mạnh nhất không lâu sau khi ra mắt, ChatGPT của công ty Mỹ OpenAI đã kích hoạt cuộc đua về trí tuệ nhân tạo (AI), không chỉ giữa các hãng công nghệ lớn mà cả các quốc gia. Tuy nhiên, tranh cãi và lo ngại về rủi ro từ AI cũng gia tăng, khiến mục tiêu quản lý trở nên cấp bách hơn.
Biếm họa: CHRISTIAN MÖLLER
Biếm họa: CHRISTIAN MÖLLER

Trong động thái mới nhất, Nhóm bảy nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) kêu gọi phát triển và áp dụng tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế đối với AI. Tại Hội nghị cấp cao ở Hiroshima (Nhật Bản) vừa qua, các nhà lãnh đạo G7 thừa nhận, tầm nhìn và mục tiêu có thể khác nhau, song việc quản trị cần phù hợp các giá trị chung. G7 cho rằng, cần lập tức đánh giá cơ hội và thách thức từ công nghệ AI tạo sinh. Trước đó, tại hội nghị cấp Bộ trưởng G7, các nước cũng đồng thuận cho rằng nên áp dụng quy định quản lý AI dựa trên rủi ro.

Ra đời vào tháng 11/2022, ChatGPT phát triển với tốc độ chóng mặt, đồng thời tạo ra “cơn sốt” về công nghệ AI. Mới nhất, Google (thuộc Tập đoàn Alphabet) công bố dự án bổ sung AI cho sản phẩm cốt lõi của công ty, với hy vọng đem đến trải nghiệm mới cho người dùng, tương tự phiên bản cập nhật công cụ tìm kiếm Bing của đối thủ Microsoft. Intel cũng công bố một số chi tiết mới về con chip dành cho AI mà tập đoàn này dự định ra mắt mắt vào năm 2025. Tuần trước, công ty khởi nghiệp Upstage (Hàn Quốc) cũng công bố giải pháp ứng dụng AI, với khả năng tự động xử lý tài liệu và cung cấp dịch vụ tìm kiếm phù hợp nhu cầu từng cá nhân...

Phát biểu ý kiến tại một diễn đàn công nghệ hôm 22/5, tỷ phú Bill Gates cho rằng, với sự phát triển của AI, người dùng sẽ không cần đến các nền tảng tìm kiếm trực tuyến, hay vào các trang mua sắm trực tuyến nữa. Theo nhà đồng sáng lập Microsoft, người chiến thắng trong cuộc đua công nghệ sẽ là một trợ lý máy tính sử dụng công nghệ AI tốt nhất, có năng lực đánh bại các nền tảng mua sắm và công cụ tìm kiếm trực tuyến. Tuy nhiên, hiện cả Amazon, Google và Microsoft chưa bình luận về nhận định của ông Bill Gates.

Ở cấp độ quốc gia, có thêm nhiều nước công bố các dự án ứng dụng AI. Israel đặt mục tiêu trở thành “siêu cường AI”, nhất là trong việc ra các quyết định chiến lược. Hôm 22/5, Bộ Quốc phòng Israel tuyên bố sẽ thành lập một cơ quan chuyên nghiên cứu, phát triển robot quân sự ứng dụng AI ngay trong năm nay. Trước đó, Bỉ công bố kế hoạch chi 20 triệu euro trong năm 2024 để đầu tư phát triển các dự án ứng dụng AI trong lĩnh vực y tế. Dự án này mang tên “Kế hoạch hội tụ quốc gia về phát triển AI”.

Trong khi đó, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) không giấu lo ngại về cách thức AI được sử dụng để tiếp cận thông tin y tế. WHO nhấn mạnh kỳ vọng vào tiềm năng của AI trong phát triển công cụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng, song cảnh báo dữ liệu được AI sử dụng có thể đưa ra kết quả sai lệch hoặc thiên lệch. Còn theo kết quả khảo sát, do các hãng Reuters và Ipsos phối hợp thực hiện tại Mỹ, hai phần ba số ý kiến bày tỏ lo ngại về tác động tiêu cực của AI, thậm chí 61% số người được hỏi tin rằng công nghệ này có thể đe dọa văn minh nhân loại.

Cảnh báo về nguy cơ gia tăng, yêu cầu kiểm soát rủi ro từ AI càng trở nên cấp bách. G7 đạt được thỏa thuận về AI tại Hội nghị Hiroshima, trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) tiến gần hơn đến việc thông qua quy định quản lý công nghệ mới này. Dự thảo Đạo luật AI của EU vừa được các ủy ban phụ trách bảo vệ người tiêu dùng và các quyền dân sự thuộc Nghị viện châu Âu (EP) thông qua. Khẳng định quan điểm của EU về kiểm soát cách thức sử dụng AI song song thúc đẩy sáng tạo trong lĩnh vực này, nếu được thông qua đây sẽ là đạo luật AI đầu tiên trên thế giới.

Chính “cha đẻ” của ChatGPT cũng thừa nhận tầm quan trọng và kêu gọi giới chức trách sớm có các quy định liên quan AI. Chủ tịch OpenAI Greg Brockman đề xuất các chính phủ phối hợp xây dựng thỏa thuận toàn cầu nhằm bảo đảm AI được phát triển một cách an toàn.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: AHMAD RAHMA

Thiện chí không thể từ một phía

Bất chấp nỗ lực bước vào giai đoạn hai thỏa thuận hòa bình về Dải Gaza của Phong trào Hồi giáo Hamas, Israel vẫn tiếp tục có những động thái thách thức sự khởi đầu quan trọng này, cũng như gây bạo lực khiến gần 500 người Palestine thiệt mạng.

Biếm họa: AHMAD QADDURA

Nỗ lực khôi phục quản trị Gaza

Ủy ban Kỹ trị Palestine, cơ quan đóng vai trò quản lý Dải Gaza trong giai đoạn chuyển tiếp, đã tiến hành cuộc họp trù bị đầu tiên. Mỹ cũng tuyên bố bắt đầu giai đoạn hai của kế hoạch hòa bình Gaza do Washington bảo trợ.

Đại diện thương mại của Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật bản tại một sự kiện hợp tác. Ảnh: ASAHI

Chuyến công du chiến lược

Tiếp nối thành công từ chuyến công du Trung Quốc, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung tiếp tục đẩy mạnh ngoại giao láng giềng bằng chuyến thăm Nhật Bản.

Các nhà lãnh đạo EU và Jordan gặp gỡ tại Thủ đô Amman. Ảnh: AP

Cái bắt tay nồng ấm

Hội nghị thượng đỉnh đầu tiên trong lịch sử giữa Liên minh châu Âu (EU) và Jordan vừa được tổ chức hôm 8/1, tại Thủ đô Amman.

Biếm họa: KAMAL SHARAF

Nước cờ mạo hiểm

Trước những tuyên bố mới đây của chính quyền Mỹ, ngày 6/1, Đan Mạch và lãnh đạo Greenland đã đề nghị sớm tổ chức một cuộc gặp nhằm đối thoại nghiêm túc về vấn đề này. Trong khi đó, các nhà lãnh đạo châu Âu đã ra tuyên bố chung bày tỏ ủng hộ Đan Mạch cũng như vùng lãnh thổ tự trị từ năm 2009 của nước này.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Năm 2025 - Những gam màu tương phản

Thế giới vừa đi qua năm 2025 đầy biến động phức tạp và bất ổn khó lường. Với những gam màu tương phản, bức tranh toàn cầu giống như tấm bản đồ bị chia cắt, bởi xung đột vũ trang, chia rẽ chính trị, cạnh tranh chiến lược và tranh chấp thương mại.

Biếm họa: AMEEN ALHABARAH

Khát vọng hòa bình và ổn định

Người dân thế giới đón Giáng sinh 2025 với nhiều cung bậc cảm xúc, cả trong niềm hân hoan, phấn khởi lẫn trong lo lắng, hoài nghi. Trái ngược với vẻ ảm đạm, lặng lẽ ở Australia-nơi vừa trải qua vụ xả súng kinh hoàng, không khí đón Giáng sinh ở Trung Đông khá sôi động, phản ánh khát vọng hòa bình, ổn định sau nhiều năm xung đột.

Biếm họa: AGO

Điểm nóng căng thẳng mới

Trong khi các xung đột ở Trung Đông, Ukraine… còn chưa lắng dịu thì tại khu vực Caribe, một điểm nóng khác đang nổi lên sau khi các biện pháp quân sự và kinh tế của Mỹ nhằm vào Venezuela ngày càng gia tăng.

Tổng thống V.Putin tại cuộc họp báo tổng kết năm 2025. Ảnh: TASS

Thận trọng nhưng không khép kín

Cuộc họp báo tổng kết năm 2025 kéo dài gần năm giờ đồng hồ của Tổng thống Nga Vladimir Putin đã truyền tải những thông điệp một cách trực diện tới người dân trong nước và cộng đồng quốc tế.

Biếm họa: LIU RUI

Triển vọng mới

Nga cho biết sẽ phản đối mạnh mẽ nếu các đề xuất do Ukraine và Liên minh châu Âu (EU) xây dựng được đưa vào kế hoạch hòa bình nhằm giải quyết xung đột hiện nay. Trong khi đó, Mỹ cũng xúc tiến đàm phán nhằm nhanh chóng chấm dứt cuộc xung đột tại Ukraine.

Việc FED cắt giảm lãi suất sẽ kích thích tiêu dùng tại Mỹ dịp cuối năm. Ảnh: CNN

Cú huých đúng thời điểm

Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) vừa quyết định hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm trong lần thứ ba liên tiếp, đưa lãi suất cơ bản xuống mức thấp nhất kể từ tháng 11/2022. Giới phân tích đánh giá cao động thái của FED, coi đây là cú huých tích cực đối với thị trường Mỹ đúng thời điểm mua sắm nhộn nhịp cuối năm.

Bão Ditwah gây lũ lụt trên diện rộng tại Sri Lanka. Ảnh: NEWS NATION

Năm lao đao của châu Á

Tình trạng biến đổi khí hậu (BĐKH) gây bão, lũ lụt, sạt lở đất đang tàn phá hệ thống nước và điện trên khắp châu Á, đẩy hàng triệu người vào nguy hiểm và buộc các quốc gia phải chi hàng nghìn tỷ USD để duy trì các dịch vụ thiết yếu. Tương lai của châu lục này phụ thuộc hoàn toàn vào cách mà các chính phủ đầu tư ứng phó với BĐKH.

Tổng thống Nga V.Putin (bên trái) tiếp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff tại Moscow. Ảnh: GETTYIMAGES

Sự lạc quan thận trọng

Đề cập kết quả cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Đặc phái viên Tổng thống Mỹ Steve Witkoff, Trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov cho hay "hòa bình không còn là điều xa vời". Tuy nhiên, tuyên bố này cho thấy sự thận trọng của Moscow về triển vọng chấm dứt xung đột với Kiev.

Hải quân Mỹ bắt giữ một tàu ngầm chở ma túy tại Caribe. Ảnh: ABC NEWS

Ăn miếng trả miếng

Viện Hàng không dân dụng quốc gia (INAC) Venezuela thông báo “cấm cửa” một loạt hãng hàng không quốc tế, sau khi các hãng này dừng các chuyến bay đi và đến quốc gia Nam Mỹ.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Tiến trình không thể đảo ngược

Ngày 25/11, Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) Antonio Guterres nhấn mạnh quyền thành lập nhà nước là quyền cơ bản của người Palestine, đồng thời nhắc lại lời kêu gọi chấm dứt tình trạng chiếm đóng bất hợp pháp lãnh thổ Palestine.

EUC công bố Hiệp ước Địa Trung Hải sau khi phê chuẩn ngày 20/11. Ảnh: EU NEWS

Tầm nhìn gắn kết Địa Trung Hải

Hiệp ước Địa Trung Hải ra đời vào thời điểm Liên minh châu ÂU (EU) và các nước láng giềng phía nam kỷ niệm 30 năm ngày thông qua Tuyên bố Barcelona về quan hệ đối tác, hòa bình và thịnh vượng chung.

Biếm họa: ARCADIO ESQUIVEL

Cuộc chiến toàn cầu

Ngày 18/11 vừa qua, Chương trình Lương thực thế giới của LHQ (WFP) cảnh báo, năm 2026, gần 320 triệu người có nguy cơ đối mặt nạn đói nghiêm trọng, tăng hơn gấp đôi so con số ghi nhận hồi năm 2019. Nếu không hành động khẩn cấp, cuộc khủng hoảng đói nghèo sẽ còn lan rộng ở cấp độ toàn cầu trong thời gian tới.

Biếm họa: LIU RUI

Lộ trình tươi sáng

Mỹ đang chuẩn bị trình Hội đồng Bảo an LHQ một dự thảo nghị quyết mới, trong đó đề xuất thành lập Lực lượng ổn định quốc tế (ISF), rút quân đội Israel khỏi Dải Gaza và hướng tới “lộ trình tươi sáng” về thành lập Nhà nước Palestine.

Biếm họa: KAMAL SHARAF

Cần biến cam kết thành hành động

Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP30) đã chính thức khai mạc tại thành phố Belém của Brazil ngày 10/11 vừa qua, tập trung nỗ lực toàn cầu nhằm ngăn chặn tình trạng nóng lên của Trái đất.

Biếm họa: SONG CHEN

“Lằn ranh đỏ” với nhân loại

Trước thềm Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP30), Tổng Thư ký LHQ nhắc lại: Giới hạn Trái đất nóng lên ở mức 1,5 độ C vẫn là “lằn ranh đỏ” đối với nhân loại.

Biếm họa: PARESH NATH

Lối thoát khó tìm

Chính phủ liên bang Mỹ đã bước qua ngày đóng cửa thứ 35 liên tiếp, vốn được xem kỷ lục dài nhất trong lịch sử được ghi nhận trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump, khi hai đảng Cộng hòa và Dân chủ tiếp tục đổ lỗi cho nhau về tình trạng bế tắc tại Quốc hội liên quan gói ngân sách tài trợ cho chính phủ liên bang.

Biếm họa: PARESH NATH

Khẳng định chủ quyền số

Bốn quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU), gồm Pháp, Đức, Italy và Hà Lan, đưa ra sáng kiến mang tên “Digital Commons” (tạm dịch là “Tài sản chung kỹ thuật số”) nhằm phát triển các công nghệ “thuần châu Âu”.

Biếm họa: MEDDY

Nguy cơ chệch hướng

Liên hợp quốc (LHQ) vừa cảnh báo, các quốc gia có thể chỉ cắt giảm được khoảng 10% lượng khí thải theo như cam kết cho đến năm 2035, quá ít để đáp ứng các mục tiêu khí hậu, chủ yếu do tiến độ chậm chạp trong việc biến các cam kết thành hành động thực tiễn.

Nhiều đối tượng lừa đảo bị bắt giữ tại KK Park. Ảnh: CNN

Vấn đề cấp bách của khu vực

Các quốc gia tại khu vực Đông Nam Á, đặc biệt là Campuchia, Thái Lan và Myanmar đang phối hợp hành động trong nỗ lực trấn áp các tổ chức lừa đảo qua mạng. Với nhiều thủ đoạn tinh vi, các trung tâm lừa đảo quy mô lớn đã khiến hàng chục nghìn nạn nhân sập bẫy và rất nhiều người bị cưỡng bức lao động.

Biếm họa: GUFFO

Vai trò đầu tàu

Ủy ban châu Âu (EC) mới công bố chiến lược quốc tế về khí hậu và năng lượng, với mục tiêu củng cố vai trò đầu tàu của “lục địa già” trên thị trường toàn cầu. Thông qua chiến lược này, Liên minh châu Âu (EU) cũng muốn khẳng định vị thế dẫn dắt quá trình chuyển đổi xanh, ứng phó biến đổi khí hậu và an ninh năng lượng.