Khơi dậy động lực cải cách môi trường kinh doanh

Năm 2024, Chính phủ đã khôi phục Chương trình cải cách, cải thiện môi trường kinh doanh bằng việc ban hành Nghị quyết 02/NQ-CP về cải cách môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Sự trở lại của Nghị quyết sau một năm gián đoạn, mang theo thông điệp cải thiện môi trường kinh doanh là nhiệm vụ trọng tâm ưu tiên, thể hiện mức độ quan tâm và đồng hành của Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp.
Doanh nghiệp thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh Bắc Giang. (Ảnh DUY LINH)
Doanh nghiệp thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh Bắc Giang. (Ảnh DUY LINH)

Cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng những giải pháp cải thiện môi trường kinh doanh theo tinh thần của Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2024 sẽ được triển khai thực hiện một cách hiệu quả, trở thành điểm tựa cho doanh nghiệp phục hồi và phát triển.

Điểm tựa cho doanh nghiệp phục hồi

Tiến sĩ Trần Thị Hồng Minh, Viện trưởng Nghiên cứu và quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) cho biết, năm 2023 Chính phủ đã gộp nhiệm vụ cải cách môi trường kinh doanh vào thành một nội dung của Nghị quyết 01/NQ-CP nhằm khẳng định môi trường kinh doanh có ý nghĩa quan trọng đối với nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội. Tuy nhiên, do chỉ là một nhiệm vụ trong các nhiệm vụ chung của Nghị quyết 01/NQ-CP cho nên mức độ quan tâm và động lực cải cách của các bộ, ngành, địa phương so với thời gian trước chưa cao. Năm 2024, dự báo kinh tế tiếp tục phục hồi rõ nét hơn với những yếu tố thuận lợi và khó khăn tiếp tục đan xen, do đó nỗ lực cải cách môi trường kinh doanh cần tăng tốc và phát huy thực chất nhằm củng cố niềm tin, tạo động lực kinh doanh cho doanh nghiệp. Đó là lý do để Chính phủ khôi phục Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2024 nhằm khơi dậy động lực cải cách của các bộ, ngành, địa phương, hướng đến cải thiện môi trường kinh doanh, tạo thuận lợi cho hoạt động của doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy, phục hồi phát triển kinh tế.

Đây là năm thứ 10 của nghị quyết về cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia với đặc điểm nổi bật là có tính đột phá trong việc đề ra các mục tiêu rất cụ thể, so sánh vị trí, thứ hạng của Việt Nam với các nước trong khu vực và có giải pháp thực hiện nhằm đạt mục tiêu đó.

Tại Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2024, Chính phủ tiếp tục xác định các mục tiêu cải cách theo thông lệ quốc tế, có chọn lọc trọng tâm để phù hợp với bối cảnh của năm. Trong đó, mục tiêu đưa số doanh nghiệp gia nhập thị trường tăng ít nhất 10%; số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tăng dưới 10% so với năm 2023, là một chỉ tiêu đầy thách thức.

Những con số thống kê thể hiện rõ điều này: Năm 2023, cả nước có hơn 200 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và quay lại thị trường nhưng cũng có hơn 170 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường. Hai tháng đầu năm 2024, cả nước có hơn 41 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động nhưng số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tăng rất cao, lên đến gần 63 nghìn.

Đây không chỉ là những chỉ báo về sự suy giảm nhu cầu đầu tư, kinh doanh mà còn cho thấy sức chống chịu của doanh nghiệp đang suy giảm, môi trường kinh doanh còn thiếu hấp dẫn. Do đó, những giải pháp cải thiện môi trường kinh doanh, tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh càng trở nên cấp bách hơn nhằm hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn, nâng cao năng lực cạnh tranh.

Theo Liên đoàn Công nghiệp và Thương mại Việt Nam, các doanh nghiệp đánh giá kết quả cải thiện môi trường kinh doanh đang vững chắc dần theo thời gian. Chính phủ tiếp tục có nhiều hoạt động thúc đẩy, cải thiện môi trường kinh doanh thông qua các nghị quyết, chỉ thị; các bộ, ngành, địa phương vẫn đang triển khai cắt giảm, đơn giản hóa các quy định kinh doanh theo Chương trình cắt giảm, đơn giản hóa quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh giai đoạn 2020-2025 (Nghị quyết 68/NQ-CP năm 2020 của Chính phủ).

Tuy nhiên gần đây chưa có các đề xuất cắt giảm điều kiện kinh doanh mang tính đột phá, trong quá trình rà soát cắt giảm các văn bản hiện hành, có hiện tượng các văn bản đang soạn thảo lại bổ sung rào cản mới. Bên cạnh đó, nhiều vướng mắc được doanh nghiệp phản ánh chưa được xem xét, giải quyết triệt để.

Cần các giải pháp dài hạn

TS Nguyễn Minh Thảo, Trưởng ban Nghiên cứu môi trường kinh doanh và năng lực cạnh tranh CIEM nhận định, Nghị quyết 02/NQ-CP được ban hành trở lại đang làm tăng sức nóng cải cách và thực thi hiệu quả Nghị quyết là điều cộng đồng doanh nghiệp mong chờ. Theo đó, sự chỉ đạo thường xuyên, liên tục của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ là cần thiết để tạo áp lực thúc đẩy quá trình cải cách nhưng sự chủ động và trực tiếp chỉ đạo của người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương là yếu tố quan trọng quyết định sự thành công của quá trình này. Bên cạnh đó, quá trình cải cách không thể thiếu vai trò của doanh nghiệp cũng như sự giám sát của các bên liên quan.

Chia sẻ kinh nghiệm thành công của một địa phương là điểm sáng về cải cách môi trường kinh doanh, thu hút đầu tư những năm gần đây, ông Nguyễn Phương Bắc, Viện trưởng Nghiên cứu phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Bắc Ninh cho biết, việc xây dựng kế hoạch cải thiện môi trường kinh doanh cần đặt ra những nhiệm vụ cụ thể: Bám sát những điểm còn hạn chế theo đánh giá của Báo cáo năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) và Bộ chỉ số đánh giá năng lực điều hành cấp sở, ban, ngành và địa phương thuộc tỉnh (DDCI); làm rõ trách nhiệm của các đơn vị cấp phòng và gắn trách nhiệm với người đứng đầu; xây dựng các nhiệm vụ, mục tiêu cụ thể theo nguyên tắc có thể đo lường được, có thể đạt được và có giới hạn về thời gian thực hiện…

Để triển khai hiệu quả Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2024, TS Nguyễn Phương Bắc nhấn mạnh cần tầm nhìn dài hạn của các chính sách được ban hành. Cụ thể là tiếp tục kéo dài thời gian hỗ trợ về thuế VAT; bổ sung chính sách giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, người dân trong thời điểm khó khăn, từ đó nâng cao sức mua của thị trường, kích thích sản xuất, tiêu dùng...

Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và các bên liên quan thúc đẩy thực hiện có hiệu quả Nghị quyết 02/NQ-CP. Mục tiêu chung là cải thiện mạnh mẽ chất lượng môi trường kinh doanh để phù hợp với bối cảnh và xu thế phát triển; tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, tăng nhanh về số lượng doanh nghiệp mới thành lập; giảm tỷ lệ doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động…

"Khi nhận được kiến nghị của doanh nghiệp liên quan tới các quy định chính sách, pháp luật, nếu có một hoặc hai doanh nghiệp cùng kiến nghị về một vấn đề thì bộ sẽ nghiên cứu, nhưng nếu hơn ba doanh nghiệp có kiến nghị thì Bộ coi đây là nhiệm vụ chính sách", Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông nói.

Có thể bạn quan tâm

Kỳ nghỉ Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5, tổng sản lượng vận chuyển của toàn thị trường hàng không đạt 1,68 triệu khách và 27,45 nghìn tấn hàng hóa.

Tổng sản lượng thị trường ngành hàng không đạt 1,68 triệu khách dịp nghỉ lễ

Ngày 3/5, Cục Hàng không Việt Nam cho biết, kỳ nghỉ Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5 (từ ngày 25 đến 27/4 và 30/4 đến 3/5), tổng sản lượng vận chuyển của toàn thị trường hàng không đạt 1,68 triệu khách và 27,45 nghìn tấn hàng hóa, tương ứng tăng 2,2% về sản lượng hành khách và tăng 7,2% về hàng hóa so với cùng kỳ năm trước.

Tình hình đăng ký doanh nghiệp bốn tháng đầu năm 2026 so cùng kỳ năm 2025. (Nguồn: Cục Thống kê)

Bốn tháng đầu năm 2026, cả nước có 41,6 nghìn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động

Số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cung cấp, bốn tháng đầu năm 2026, cả nước có 41,6 nghìn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động (tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2025), nâng tổng số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động trong bốn tháng năm 2026 lên hơn 119,4 nghìn doanh nghiệp, tăng 32,8% so với cùng kỳ năm 2025.

Chỉ số giá tiêu dùng tháng tư tăng 3,31% so với tháng 12/2025 và tăng 5,46% so với cùng kỳ năm trước. (Ảnh: minh họa)

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng tư tăng 0,84%

Cục Thống kê, Bộ Tài chính cho biết chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng tư tăng 0,84% so với tháng trước chủ yếu do giá gas trong nước tăng theo giá nhiên liệu thế giới, giá dịch vụ ăn uống ngoài gia đình và vật liệu xây dựng tăng do chi phí nguyên liệu đầu vào, vận chuyển tăng.

Chế biến cá xuất khẩu. (Ảnh: nhandan.vn)

Bốn tháng đầu năm, cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 7,11 tỷ USD

Trong tháng tư, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa ước đạt 94,32 tỷ USD, tăng 0,8% so với tháng trước và tăng 26,7% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung bốn tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa ước đạt 344,17 tỷ USD, tăng 24,2% so với cùng kỳ năm trước; cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu.

Nông dân xã Đức Minh, tỉnh Hà Tĩnh trồng đậu xanh thành công theo mô hình được Trung tâm Khuyến nông quốc gia hỗ trợ. (Ảnh: BẢO HÂN)

Hiệu quả từ chương trình, dự án khuyến nông

Những năm qua, nhiều chương trình, dự án khuyến nông thực hiện thành công đã mở ra hướng sản xuất mới, hiệu quả ở các địa phương. Trên thực tế, mô hình sản xuất thí điểm áp dụng công nghệ cao, quy trình canh tác tiên tiến… giúp giảm chi phí đầu vào, tăng năng suất, chất lượng sản phẩm, nâng cao thu nhập cho người dân.

Một gia đình sẵn sàng cho chuyến du lịch trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 lựa chọn tàu hỏa chất lượng cao làm phương tiện di chuyển.

Hành khách “đổi gu” di chuyển: Tàu trải nghiệm lên ngôi dịp lễ

Trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 năm nay, ngành đường sắt chứng kiến một sự chuyển dịch rõ rệt trong thói quen đi lại của người dân. Không chỉ đơn thuần là một phương tiện vận tải, những đoàn tàu chất lượng cao như "Hoa Phượng Đỏ" trên tuyến Hà Nội-Hải Phòng trở thành lựa chọn ưu tiên, mang lại hành trình trải nghiệm cho mọi lứa tuổi.

[Video] Nợ thuế từ 1 triệu đồng có thể tạm hoãn xuất cảnh

[Video] Nợ thuế từ 1 triệu đồng có thể tạm hoãn xuất cảnh

Bộ Tài chính vừa công bố dự thảo mới quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành luật Quản lý thuế. Đáng chú ý, dự thảo đề xuất bổ sung quy định tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký nhưng còn nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên.

Năm 2026 ghi dấu chặng đường vẻ vang 80 năm ngành thống kê Việt Nam. (Ảnh: HNV)

Chặng đường 80 năm vẻ vang ngành thống kê Việt Nam

Năm 2026 này đánh dấu chặng đường 80 năm vẻ vang của ngành thống kê Việt Nam, ghi dấu sự ra đời của Nha Thống kê Việt Nam – tiền thân của Cục Thống kê ngày nay. Phát huy truyền thống, ngành thống kê tiếp tục vững bước, xứng đáng đóng vai trò chiến lược trong phát triển kinh tế-xã hội, nhất là trong kỷ nguyên mới hiện nay.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 1/5: Vàng miếng SJC "bốc hơi" gần 11 triệu đồng/lượng tính từ đầu tháng 4

Giá vàng thế giới hôm nay (1/5) giảm sau phiên tăng mạnh hôm qua, giao dịch quanh mốc 4.600 USD/ounce trong bối cảnh môi trường lãi suất cao làm ảnh hưởng đến đà tăng của giá vàng. Trong nước, giá vàng giữ nguyên do thị trường đang trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5; giá vàng SJC  bán ra ở mức 166 triệu đồng/lượng.

Chủ tịch Hội đồng thành viên EVNSPC Lê Văn Trang thăm và động viên cán bộ, kỹ sư, công nhân thi công tại dự án điện dịp Lễ 30/4 và 1/5.

Đồng bộ nhiều giải pháp để tăng năng lực cung ứng điện cho miền nam

Trong bối cảnh nhu cầu điện tăng trưởng mạnh mẽ cùng áp lực từ biến đổi khí hậu và các đợt nắng nóng cực đoan, ngành điện miền nam đã và đang triển khai hàng loạt giải pháp đồng bộ nhằm bảo đảm cung ứng điện ổn định, phục vụ phát triển kinh tế-xã hội và đời sống người dân.

Chỉ số MXV-Index.

MXV-Index tăng phiên thứ 10 liên tiếp, duy trì trên vùng cao kỷ lục 2.900 điểm

Bất chấp áp lực lạm phát và việc Fed duy trì lãi suất ở mức cao, dòng tiền đầu tư vẫn chảy về thị trường hàng hóa. Lực mua chiếm ưu thế, kéo giá bạch kim bật tăng mạnh, tiến sát mốc 2.000 USD/ounce sau chuỗi 5 phiên giảm, trong khi giá cao su duy trì đà đi lên nhờ tác động từ dầu mỏ và nhu cầu xe năng lượng mới. 

Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Nghiên cứu và quản lý kinh tế Trung ương.

Tự chủ chiến lược để tăng trưởng thực chất

Trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương lần thứ 2, khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm kêu gọi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân hãy hành động theo phương châm Tự chủ chiến lược-Kiên định hai mục tiêu chiến lược 100 năm-Chung sức, đồng lòng, quyết tâm, quyết liệt vì cuộc sống ấm no, hạnh phúc của Nhân dân.