Hướng đến khu đô thị đại học thông minh

Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi số và phát triển đô thị thông minh, việc đưa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trở thành khu đô thị đại học thông minh là xu hướng tất yếu, là thành tố quan trọng để Thành phố Hồ Chí Minh xây dựng đô thị thông minh trong thời gian tới.

Toàn cảnh khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh từ trên cao. (Ảnh THIỆN THÔNG)
Toàn cảnh khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh từ trên cao. (Ảnh THIỆN THÔNG)

Khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh được định vị trở thành khu đô thị đại học xanh, thông minh, thân thiện vào năm 2030, là hạt nhân của Khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía Đông thành phố. Điều này không chỉ góp phần cụ thể hóa các nghị quyết về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của thành phố và vùng kinh tế trọng điểm phía nam.

Theo Tiến sĩ Vũ Quốc Hoàng, Giám đốc Ban Quản lý dự án Xây dựng Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, quy hoạch phân khu chức năng và mô hình đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, gồm: Khu hành chính-dịch vụ; khu đào tạo-học tập-nghiên cứu; khu viện nghiên cứu-chuyển giao công nghệ; khu ký túc xá (50.000 chỗ ở); khu thể dục thể thao, công viên, không gian xanh, mặt nước…

Đây chính là mô hình chuẩn của một “khu đô thị khoa học”, nơi đào tạonghiên cứu-sống-sinh hoạt khép kín. Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cũng sở hữu hệ thống thư viện, phòng thí nghiệm hiện đại, trung tâm dữ liệu mạnh và có hơn 3.200 bài báo công bố quốc tế năm 2024, chiếm 13,6% cả nước; doanh thu chuyển giao công nghệ đạt khoảng 250-300 tỷ đồng/năm…

Theo các chuyên gia, khu đô thị đại học thông minh là nơi tích hợp công nghệ số vào các hoạt động giảng dạy, quản trị, nghiên cứu, phục vụ sinh viên và cộng đồng, trên nền tảng AI (trí tuệ nhân tạo), IoT (Internet vạn vật), Big data (dữ liệu lớn) nhằm tạo ra môi trường học thuật, nghiên cứu, sáng tạo thông minh, hiện đại, phát triển bền vững.

Theo đó, Chiến lược phát triển Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2045 là xây dựng khu đô thị đại học xanh, thân thiện, hiện đại, hướng tới đại học thông minh (Smart University City). Khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh với quy mô lớn và quy hoạch đồng bộ vừa là trung tâm đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng công nghệ, vừa góp phần hình thành một “đô thị khoa học” hiện đại cho thành phố và khu vực phía Nam.

Phát triển khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh thành khu đô thị đại học thông minh là bước đi tất yếu, phù hợp xu thế, góp phần đưa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm giáo dục, đổi mới sáng tạo hàng đầu châu Á.

Với nền tảng sẵn có, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh hoàn toàn có thể trở thành mô hình kiểu mẫu về đô thị đại học thông minh-hiện đại-kết nối-phát triển bền vững. Tiến sĩ Lê Hoài Long, Phó Trưởng Khoa Kỹ thuật xây dựng, Trường đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần được xác định như một phân khu chức năng chiến lược trong quy hoạch đô thị thông minh của thành phố, đặc biệt trong không gian Khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông.

Điều này đòi hỏi sự đồng bộ về tầm nhìn và công cụ quy hoạch giữa nhà trường và chính quyền thành phố nhằm tối ưu hóa kết nối chức năng đào tạo-nghiên cứuđổi mới sáng tạo với các trung tâm kinh tế, khoa học, dịch vụ của khu vực. Trên cơ sở đó, việc phối hợp quy hoạch không gian xanh, mạng lưới giao thông kết nối và các trung tâm dịch vụ đô thị giữa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh với thành phố Thủ Đức (cũ) và thành phố Dĩ An (cũ) phải được thực hiện đồng thời, bảo đảm liên thông cơ sở hạ tầng và tiện ích.

Mạng lưới xe buýt/metro cần được mở rộng và tích hợp theo mô hình liên tuyến, liên vùng, giúp sinh viên, giảng viên và chuyên gia di chuyển thuận tiện. Bên cạnh đó, hình thành một “vùng đệm tri thức” bao quanh khuôn viên trường, nơi sinh sống, làm việc, sáng tạo của cộng đồng học thuật, tạo môi trường gắn kết giữa hoạt động học thuật và nhu cầu phát triển đô thị thông minh của thành phố.

Ngoài ra, nhiều chuyên gia cho rằng, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần xây dựng nền tảng công nghệ làm yếu tố then chốt để vận hành khu đô thị đại học thông minh. Đồng thời, đầu tư IOC Smart Campus (Trung tâm điều hành thông minh) đóng vai trò “bộ não” quản trị, cho phép giám sát an ninh, môi trường, giao thông, năng lượng theo thời gian thực; tiếp nhận, xử lý phản ánh của người học và cư dân; phân tích dữ liệu để hỗ trợ ra quyết định.

Hệ sinh thái hạ tầng ICT (công nghệ thông tin và truyền thông) phải bao gồm mạng cảm biến IoT phủ rộng, kết nối 5G ổn định, trung tâm dữ liệu đạt tiêu chuẩn an toàn bảo mật và một nền tảng tích hợp dịch vụ dùng chung cho toàn khu. Trên nền hạ tầng đó, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới xây dựng bản sao số (digital twin) để mô phỏng, tối ưu hóa quy hoạch và vận hành.

Một yêu cầu quan trọng là bảo đảm liên thông dữ liệu với hệ thống Đô thị thông minh Thành phố Hồ Chí Minh, nhất là trong các lĩnh vực giao thông, an ninh và dịch vụ công nhằm tạo chuỗi giá trị dữ liệu thống nhất và hiệu quả. Cũng theo Tiến sĩ Lê Hoài Long, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần tổ chức chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số, kỹ năng khai thác dữ liệu và vận hành hệ thống thông minh cho sinh viên, giảng viên, cán bộ quản lý.

Cùng với đó, thành lập nhóm nghiên cứu đô thị thông minh liên ngành quy tụ các chuyên gia công nghệ thông tin, kiến trúc-quy hoạch, quản lý công, môi trường… để tham gia tư vấn, triển khai các dự án then chốt. Việc lồng ghép nội dung đô thị thông minh vào các chương trình đào tạo sẽ giúp hình thành văn hóa “công dân số”.

Phát triển Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh thành khu đô thị đại học thông minh là bước đi chiến lược, vừa đáp ứng mục tiêu nội tại của đơn vị này, vừa đóng góp trực tiếp cho đề án Đô thị thông minh Thành phố Hồ Chí Minh. Thành công của mô hình sẽ tạo ra cộng hưởng: Thành phố được cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao và giải pháp công nghệ, trong khi môi trường đô thị thông minh của thành phố sẽ thúc đẩy Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phát triển mạnh mẽ hơn.

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: Linh Bảo)

Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đẩy mạnh việc mua và đọc báo, tạp chí của Đảng

Chiều 27/1, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện Thông tri số 02-TT/TU ngày 16/12/2025 của Ban Thường vụ Thành ủy và Kế hoạch số 24 của Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện việc mua và đọc báo, tạp chí của Đảng tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Tiềm năng phát triển kinh tế-xã hội của sông Sài Gòn là rất lớn.

Đánh thức hệ sinh thái sông Sài Gòn

Sông Sài Gòn là "trục xương sống" quan trọng, gắn liền hơn 300 năm hình thành và phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ là tuyến giao thông thủy trong phát triển kinh tế, dòng sông còn là không gian văn hóa, tinh thần, nơi lưu giữ ký ức đô thị và đời sống của nhiều thế hệ cư dân.

Người tiêu dùng tìm hiểu sản phẩm trứng gia cầm tại một sự kiện do HUBA tổ chức mới đây.

Hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh

Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh (HUBA) kiến nghị chính quyền thành phố và các cơ quan chức năng liên quan nhiều giải pháp thiết thực, nhằm hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh đạt hiệu quả cao hơn nữa.

Thành phố Hồ Chí Minh kỳ vọng Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ tạo cơ hội thu hút nguồn vốn xanh nhằm hiện thực hóa mục tiêu giảm phát thải. (Ảnh TÙNG ANH)

Cơ hội thu hút tín dụng xanh

Để thực hiện mục tiêu phát triển theo hướng phát thải thấp và bền vững giai đoạn 2025-2035, Thành phố Hồ Chí Minh cần huy động nguồn vốn khổng lồ. Do đó, việc gắn kết Trung tâm Tài chính quốc tế với tài chính xanh, tín dụng xanh và thị trường carbon là xu thế tất yếu, mở ra cơ hội quan trọng để thành phố tiếp cận các dòng vốn dài hạn, chất lượng cao từ khu vực và thế giới.

Ca chỉnh hình hàm mặt thành công cho bệnh nhân N.G.B. tại Bệnh viện đa khoa Vũng Tàu với sự hỗ trợ của Bệnh viện Răng Hàm Mặt Thành phố Hồ Chí Minh.

Lợi ích thiết thực từ chủ trương “y tế đa cực”

Trước khi sáp nhập, năng lực, chất lượng khám, chữa bệnh ở hai tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu và Bình Dương (cũ) còn những hạn chế so với Thành phố Hồ Chí Minh (cũ). Sau khi sáp nhập, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai những giải pháp thiết thực nhằm đưa mặt bằng y tế ở hai vùng này tương thích với “siêu đô thị Thành phố Hồ Chí Minh”, mang lại nhiều lợi ích cho người dân.

Công nhân vui mừng lựa chọn những mặt hàng thiết yếu tại Điểm phúc lợi đoàn viên.

Chăm lo đời sống người lao động

Những ngày giáp Tết Nguyên đán 2026, Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh liên tục ra mắt các "Điểm phúc lợi đoàn viên". Đây không chỉ là nơi mua sắm hàng hóa giá rẻ, là giải pháp về kinh tế giúp bình ổn chi tiêu cho người lao động mà qua đó còn khẳng định vai trò đồng hành của Công đoàn thành phố, góp phần bảo đảm an sinh xã hội bền vững trên địa bàn.

Đường Sách Thành phố Hồ Chí Minh được trang trí trang trọng chào mừng Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV. (Ảnh QUỲNH MY)

Gửi trọn niềm tin

Cùng cả nước, người dân Thành phố Hồ Chí Minh phấn khởi theo dõi Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đang diễn ra tại Thủ đô Hà Nội với nhiều kỳ vọng, tin tưởng Đại hội sẽ mở ra con đường phát triển mới, rực rỡ hơn cho đất nước.

Một dự án nhà ở xã hội ở Quận 7 (cũ) vừa hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Tăng tốc thực hiện các dự án nhà ở xã hội

Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh được định hướng trở thành một thành phố toàn cầu, siêu đô thị mang tầm vóc quốc tế. Không gian phát triển mở rộng, cơ hội việc làm gia tăng, sức hút dân cư ngày càng lớn đã và đang đặt ra một yêu cầu rất cụ thể về nhu cầu nhà ở, nhất là nhà ở xã hội.

Khu phố đi bộ Bùi Viện tại Thành phố Hồ Chí Minh nhộn nhịp du khách mỗi đêm. (Ảnh TÙNG ANH)

Tăng hiệu quả thu ngân sách từ kinh tế đêm

Kinh tế đêm phát triển sôi động ở khu vực trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh, không chỉ mở rộng thêm không gian kinh tế, tạo việc làm và trải nghiệm đô thị hiện đại, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết về đổi mới phương thức quản lý, nhất là quản lý thuế, nhằm bảo đảm thu đúng, thu đủ, chống thất thu và xây dựng môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.

Hành khách làm thủ tục bay tại nhà ga T3, Sân bay Tân Sơn Nhất.

Chuẩn bị cho đợt cao điểm đi lại dịp Tết

Công tác phục vụ hành khách đi lại dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 đang bước vào cao điểm. Các đơn vị vận tải đã lên kế hoạch tăng cường phương tiện, hầu hết đều tăng tần suất hoạt động các chuyến tàu, xe, máy bay... nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân trong thời gian chín ngày nghỉ Tết.

Sinh viên Trường cao đẳng Công nghệ cao Đồng An trong giờ thực hành.

Đổi mới tư duy trong giáo dục nghề nghiệp

Giáo dục nghề nghiệp ngày càng giữ vai trò quan trọng về đào tạo nguồn nhân lực lao động có chất lượng. Điều này đòi hỏi các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tại Thành phố Hồ Chí Minh phải đột phá, đổi mới phương pháp giảng dạy, cũng như đầu tư cơ sở vật chất hiện đại.