Hướng đến khu đô thị đại học thông minh

Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi số và phát triển đô thị thông minh, việc đưa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trở thành khu đô thị đại học thông minh là xu hướng tất yếu, là thành tố quan trọng để Thành phố Hồ Chí Minh xây dựng đô thị thông minh trong thời gian tới.

Toàn cảnh khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh từ trên cao. (Ảnh THIỆN THÔNG)
Toàn cảnh khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh từ trên cao. (Ảnh THIỆN THÔNG)

Khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh được định vị trở thành khu đô thị đại học xanh, thông minh, thân thiện vào năm 2030, là hạt nhân của Khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía Đông thành phố. Điều này không chỉ góp phần cụ thể hóa các nghị quyết về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của thành phố và vùng kinh tế trọng điểm phía nam.

Theo Tiến sĩ Vũ Quốc Hoàng, Giám đốc Ban Quản lý dự án Xây dựng Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, quy hoạch phân khu chức năng và mô hình đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, gồm: Khu hành chính-dịch vụ; khu đào tạo-học tập-nghiên cứu; khu viện nghiên cứu-chuyển giao công nghệ; khu ký túc xá (50.000 chỗ ở); khu thể dục thể thao, công viên, không gian xanh, mặt nước…

Đây chính là mô hình chuẩn của một “khu đô thị khoa học”, nơi đào tạonghiên cứu-sống-sinh hoạt khép kín. Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cũng sở hữu hệ thống thư viện, phòng thí nghiệm hiện đại, trung tâm dữ liệu mạnh và có hơn 3.200 bài báo công bố quốc tế năm 2024, chiếm 13,6% cả nước; doanh thu chuyển giao công nghệ đạt khoảng 250-300 tỷ đồng/năm…

Theo các chuyên gia, khu đô thị đại học thông minh là nơi tích hợp công nghệ số vào các hoạt động giảng dạy, quản trị, nghiên cứu, phục vụ sinh viên và cộng đồng, trên nền tảng AI (trí tuệ nhân tạo), IoT (Internet vạn vật), Big data (dữ liệu lớn) nhằm tạo ra môi trường học thuật, nghiên cứu, sáng tạo thông minh, hiện đại, phát triển bền vững.

Theo đó, Chiến lược phát triển Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2045 là xây dựng khu đô thị đại học xanh, thân thiện, hiện đại, hướng tới đại học thông minh (Smart University City). Khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh với quy mô lớn và quy hoạch đồng bộ vừa là trung tâm đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng công nghệ, vừa góp phần hình thành một “đô thị khoa học” hiện đại cho thành phố và khu vực phía Nam.

Phát triển khu đô thị Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh thành khu đô thị đại học thông minh là bước đi tất yếu, phù hợp xu thế, góp phần đưa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm giáo dục, đổi mới sáng tạo hàng đầu châu Á.

Với nền tảng sẵn có, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh hoàn toàn có thể trở thành mô hình kiểu mẫu về đô thị đại học thông minh-hiện đại-kết nối-phát triển bền vững. Tiến sĩ Lê Hoài Long, Phó Trưởng Khoa Kỹ thuật xây dựng, Trường đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần được xác định như một phân khu chức năng chiến lược trong quy hoạch đô thị thông minh của thành phố, đặc biệt trong không gian Khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông.

Điều này đòi hỏi sự đồng bộ về tầm nhìn và công cụ quy hoạch giữa nhà trường và chính quyền thành phố nhằm tối ưu hóa kết nối chức năng đào tạo-nghiên cứuđổi mới sáng tạo với các trung tâm kinh tế, khoa học, dịch vụ của khu vực. Trên cơ sở đó, việc phối hợp quy hoạch không gian xanh, mạng lưới giao thông kết nối và các trung tâm dịch vụ đô thị giữa Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh với thành phố Thủ Đức (cũ) và thành phố Dĩ An (cũ) phải được thực hiện đồng thời, bảo đảm liên thông cơ sở hạ tầng và tiện ích.

Mạng lưới xe buýt/metro cần được mở rộng và tích hợp theo mô hình liên tuyến, liên vùng, giúp sinh viên, giảng viên và chuyên gia di chuyển thuận tiện. Bên cạnh đó, hình thành một “vùng đệm tri thức” bao quanh khuôn viên trường, nơi sinh sống, làm việc, sáng tạo của cộng đồng học thuật, tạo môi trường gắn kết giữa hoạt động học thuật và nhu cầu phát triển đô thị thông minh của thành phố.

Ngoài ra, nhiều chuyên gia cho rằng, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần xây dựng nền tảng công nghệ làm yếu tố then chốt để vận hành khu đô thị đại học thông minh. Đồng thời, đầu tư IOC Smart Campus (Trung tâm điều hành thông minh) đóng vai trò “bộ não” quản trị, cho phép giám sát an ninh, môi trường, giao thông, năng lượng theo thời gian thực; tiếp nhận, xử lý phản ánh của người học và cư dân; phân tích dữ liệu để hỗ trợ ra quyết định.

Hệ sinh thái hạ tầng ICT (công nghệ thông tin và truyền thông) phải bao gồm mạng cảm biến IoT phủ rộng, kết nối 5G ổn định, trung tâm dữ liệu đạt tiêu chuẩn an toàn bảo mật và một nền tảng tích hợp dịch vụ dùng chung cho toàn khu. Trên nền hạ tầng đó, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới xây dựng bản sao số (digital twin) để mô phỏng, tối ưu hóa quy hoạch và vận hành.

Một yêu cầu quan trọng là bảo đảm liên thông dữ liệu với hệ thống Đô thị thông minh Thành phố Hồ Chí Minh, nhất là trong các lĩnh vực giao thông, an ninh và dịch vụ công nhằm tạo chuỗi giá trị dữ liệu thống nhất và hiệu quả. Cũng theo Tiến sĩ Lê Hoài Long, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cần tổ chức chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số, kỹ năng khai thác dữ liệu và vận hành hệ thống thông minh cho sinh viên, giảng viên, cán bộ quản lý.

Cùng với đó, thành lập nhóm nghiên cứu đô thị thông minh liên ngành quy tụ các chuyên gia công nghệ thông tin, kiến trúc-quy hoạch, quản lý công, môi trường… để tham gia tư vấn, triển khai các dự án then chốt. Việc lồng ghép nội dung đô thị thông minh vào các chương trình đào tạo sẽ giúp hình thành văn hóa “công dân số”.

Phát triển Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh thành khu đô thị đại học thông minh là bước đi chiến lược, vừa đáp ứng mục tiêu nội tại của đơn vị này, vừa đóng góp trực tiếp cho đề án Đô thị thông minh Thành phố Hồ Chí Minh. Thành công của mô hình sẽ tạo ra cộng hưởng: Thành phố được cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao và giải pháp công nghệ, trong khi môi trường đô thị thông minh của thành phố sẽ thúc đẩy Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phát triển mạnh mẽ hơn.

Có thể bạn quan tâm

Giảng viên và sinh viên Trường đại học Giao thông vận tải Thành phố Hồ Chí Minh bên bức tường bê-tông gai dầu.

Hướng đi mới cho ngành vật liệu xây dựng

Quá trình đô thị hóa với tốc độ cao tại Thành phố Hồ Chí Minh kéo theo nhu cầu rất lớn về vật liệu xây dựng. Trong khi các tài nguyên truyền thống như cát, đá chịu nhiều sức ép về sản lượng khai thác, thì hàng trăm nghìn tấn chất thải xây dựng mỗi ngày vẫn phải xử lý bằng cách san lấp, đổ bỏ.

Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh làm việc với các tổ chức, đơn vị để thu thập thông tin tìm kiếm liệt sĩ hy sinh trong Xuân Mậu Thân.

Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh tìm nhân chứng, thân nhân liệt sĩ hy sinh trong trận đánh sân bay Tân Sơn Nhất năm 1968

Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh đang phối hợp các cơ quan, đơn vị trong và ngoài nước tiếp tục thu thập thông tin, tìm kiếm nhân chứng, thân nhân liệt sĩ và các tư liệu lịch sử nhằm xác định vị trí hai rãnh mộ tập thể của cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong trận đánh sân bay Tân Sơn Nhất đêm 30, rạng sáng 31/1/1968 (Mậu Thân).

Các bạn trẻ với các sản phẩm tự trồng tại Vườn xanh cộng đồng.

Thành phố Hồ Chí Minh: Xây dựng chuỗi thực phẩm bền vững từ mô hình Vườn xanh cộng đồng

Ngày 5/7, tại phường Đông Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, Đoàn Thanh niên Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam, Mạng lưới Ngân hàng Thực phẩm Việt Nam và Công đoàn Trung tâm Thể dục Thể thao (Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh) phối hợp ra mắt Green Hero Garden  - Vườn xanh cộng đồng.

Quang cảnh lễ ký kết giữa các đơn vị.

Bệnh viện Đại học Y dược Thành phố Hồ Chí Minh đồng hành chuẩn hóa quản lý bệnh mạn tính

Thực hiện định hướng chuyển từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe toàn diện của ngành y tế, các bệnh viện, cơ sở y tế đang đóng vai trò hạt nhân về chuyên môn, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật trong chương trình tăng cường quản lý các bệnh mạn tính như tăng huyết áp và đái tháo đường trên phạm vi cả nước.

Phối cảnh Trung tâm hành chính mới của Thành phố Hồ Chí Minh.

Bài 1: Những nỗ lực không ngừng nghỉ

Việc tháo gỡ nhiều dự án đình trệ kéo dài, cùng với nỗ lực khởi công hàng loạt công trình trọng điểm cho thấy quyết tâm chính trị cao của Thành phố Hồ Chí Minh để khơi thông các nguồn lực, tăng tốc phát triển, tạo nền tảng thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030.

Cầu truyền hình đặc biệt "Rạng rỡ tên Người" lan tỏa niềm tự hào Thành phố mang tên Bác.

Cầu truyền hình đặc biệt "Rạng rỡ tên Người" lan tỏa niềm tự hào Thành phố mang tên Bác

Cầu truyền hình nghệ thuật-chính luận "Rạng rỡ tên Người", nhân kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn-Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976-2/7/2026) đã diễn ra tối 2/7. Ngoài việc khắc họa chặng đường lịch sử, phát triển, chương trình còn lan tỏa niềm tự hào về Thành phố mang tên Bác

50 năm mở đường cho khát vọng Thành phố Hồ Chí Minh

50 năm mở đường cho khát vọng Thành phố Hồ Chí Minh

Cách đây nửa thế kỷ, Thành phố Hồ Chí Minh được nhiều người nhớ đến bắt đầu từ những con đường chật hẹp, những chuyến phà nối đôi bờ, những khu dân cư chen chúc bên kênh rạch và mạng lưới giao thông chưa thể theo kịp tốc độ phát triển của một đô thị đang lớn lên từng ngày.

Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh tuyên dương các thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác.

Học và làm theo Bác từ những điều bình dị

Từ bục giảng, phòng thí nghiệm, nhà xưởng công nghệ cao đến những mặt trận đấu tranh phòng chống tội phạm, ở đâu cũng có những người trẻ Thành phố Hồ Chí Minh đang miệt mài học và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh bằng tinh thần trách nhiệm, sự sáng tạo và khát vọng phụng sự cộng đồng.

Thành phố Hồ Chí Minh ngày càng phát triển hiện đại, văn minh. (Ảnh: HOÀNG TRIỀU)

Thành phố sáng mãi tên Người

Hôm nay, Thành phố Hồ Chí Minh long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn-Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976-2/7/2026).