Còn không ít khó khăn, trở ngại
Theo Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh (HUBA), dù kinh tế nước ta nói chung và thành phố nói riêng đã đạt được nhiều kết quả tích cực, nhưng một số ngành và lĩnh vực vẫn đối mặt không ít khó khăn, thách thức. Trong đó, các ngành truyền thống, có tỷ lệ thâm dụng lao động cao bị tác động tiêu cực nặng nhất.
Đơn cử, ngành dệt may vẫn chưa thoát khỏi hệ luỵ từ việc suy giảm sức cầu do đại dịch Covid-19; chuỗi cung ứng cũng bị đứt gãy do ảnh hưởng của các cuộc chiến tranh thương mại và chính sách thuế quan mới của Mỹ, dẫn đến có nhà máy mất đơn hàng, giá nguyên vật liệu và chi phí logistics liên tục biến động làm gia tăng chi phí sản xuất.
Trong khi đó, khách hàng yêu cầu cao về thời gian giao hàng, chất lượng sản phẩm, đồng thời xuất hiện xu hướng giảm đơn giá gia công và các quy định về truy xuất nguồn gốc ngày càng chặt chẽ. Hệ lụy là nhiều doanh nghiệp phải thu hẹp sản xuất, cắt giảm nhân sự.
Thậm chí, có doanh nghiệp phải giải thể, phá sản khi những ngày Tết cận kề, khiến hàng nghìn người lao động và gia đình rơi vào tình cảnh hết sức khó khăn.
Cùng với đó, ngành thương mại truyền thống vẫn đang trong tình trạng đáng báo động khi nhiều cửa hàng, cửa hiệu, chợ truyền thống đã đóng cửa lâu ngày, chưa có dấu hiệu hoạt động trở lại.
Nguyên nhân chủ yếu được cho là do tác động từ thương mại điện tử, sự suy giảm tổng cầu, người tiêu dùng “thắt lưng buộc bụng” trong chi tiêu. Thêm vào đó, chủ trương siết mạnh quản lý kinh tế ngầm, hàng gian, hàng giả và yêu cầu về hóa đơn, xóa bỏ thuế khoán, áp dụng thuế kê khai, kiểm soát hàng tồn kho... là những vấn đề mà các tiểu thương còn hết sức lạ lẫm, lo ngại nếu tiếp tục kinh doanh sẽ vướng vào các rủi ro pháp lý.
Theo ông Phan Xuân Chính, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên K&B Group, phần lớn doanh nghiệp vẫn khó khăn về nguồn vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh, khó tiếp cận các chính sách hỗ trợ vì nhiều lý do chủ quan lẫn khách quan…
Trong khi đó, thị trường ngày càng rủi ro, khó lường, khó tính, đòi hỏi rất khắt khe về nhiều tiêu chí… Khảo sát mới đây của HUBA cho thấy, khoảng 50% doanh nghiệp thiếu các đơn hàng mới; 56% doanh nghiệp phản ánh giá nguyên liệu đầu vào tăng; 40% doanh nghiệp phản ánh nhu cầu tiêu dùng suy giảm; khoảng 40% doanh nghiệp thiếu vốn kinh doanh…
Giải quyết nhanh thủ tục, vướng mắc
Chủ tịch lâm thời HUBA Nguyễn Ngọc Hòa cho rằng, vốn tín dụng là mối quan tâm hàng đầu của phần lớn doanh nghiệp.
Cộng đồng doanh nghiệp rất mong Ngân hàng Nhà nước quan tâm, xây dựng chính sách mở để các đơn vị sản xuất và doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ dễ dàng tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, hỗ trợ khởi nghiệp và duy trì kinh doanh cho các hộ đang còn nhiều khó khăn do thiếu tài sản thế chấp hoặc chỉ có thể thế chấp bằng quỹ đất nông nghiệp (thường được định giá thấp).
Cùng với đó, nhiều hộ kinh doanh rất băn khoăn về việc triển khai các chính sách thắt chặt quản lý thuế. Mặc dù đồng thuận với chính sách của Nhà nước, nhưng thật sự các hộ đang khó thực hiện các quy định về phát hành hóa đơn điện tử, thời điểm xuất hóa đơn, không xuất hóa đơn.
Bên cạnh đó, việc xóa bỏ hình thức thuế khoán, áp dụng hình thức thuế kê khai yêu cầu thực hiện nhiều hồ sơ, phát sinh nhiều chi phí..., cho nên các hộ kinh doanh nhỏ lẻ cần sự chia sẻ và hỗ trợ kịp thời từ cơ quan quản lý nhà nước.
Ngoài ra, những vấn đề như hàng tồn kho, việc lấy hóa đơn đầu vào, mua hàng trôi nổi… vẫn chưa được cơ quan chức năng hướng dẫn chính thức bằng văn bản, gây khá nhiều phiền hà cho người dân trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
HUBA cũng tiếp tục kiến nghị giải quyết một số vướng mắc khác trong hoạt động sản xuất kinh doanh.
Theo đó, HUBA cho rằng biện pháp tạm hoãn xuất, cảnh do nợ thuế chỉ nên áp dụng khi có bằng chứng chắc chắn là người đại diện pháp luật đã nhận được thông báo của cơ quan thuế. Tiếp đó, cơ quan chức năng chỉ nên áp dụng biện pháp thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh do doanh nghiệp nợ thuế sau khi có bản án có hiệu lực pháp luật của tòa án.
Còn với việc phạt vi phạm về hóa đơn, HUBA đề xuất thời điểm lập hóa đơn là 3 ngày làm việc kể từ khi hoàn thành bàn giao hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ (hoặc ứng trước tiền dịch vụ). Việc này không ảnh hưởng tới thực hiện nghĩa vụ thu vì tiền thuế được kê khai, nộp theo hằng tháng/quý.
Ở bình diện chung, HUBA kiến nghị thành phố tiếp tục rà soát, hoàn thiện các cơ chế, chính sách và quy định hướng dẫn liên quan tổ chức bộ máy quản lý nhà nước và hoạt động sản xuất, kinh doanh, bảo đảm tính thống nhất, kế thừa và ổn định; tạo hành lang pháp lý rõ ràng để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất, kinh doanh.
Thành phố cần tiếp tục đơn giản hóa quy trình, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, mở rộng giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường số, qua đó giảm chi phí tuân thủ, nâng cao chất lượng phục vụ và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển trong giai đoạn bứt tốc.
Đồng thời cần duy trì và nâng cao hiệu quả các cơ chế đối thoại định kỳ giữa chính quyền và doanh nghiệp; khuyến khích các tổ chức đại diện doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào công tác phản biện chính sách, kết nối thông tin và hỗ trợ doanh nghiệp tại cơ sở, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Theo ông Nguyễn Ngọc Hòa, thành phố cần làm rõ, làm nhanh việc phân cấp, phân quyền đối với thủ tục hành chính, thủ tục kinh doanh-đầu tư sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; xác định rõ cơ quan đầu mối tiếp nhận, giải quyết hồ sơ, bảo đảm hoạt động quản lý nhà nước và thủ tục hành chính được thực hiện liên tục, hiệu quả, không gây gián đoạn.
Song song đó, đội ngũ cán bộ, công chức cần tự tin và mạnh dạn thực thi quyền và trách nhiệm được phân cấp để hỗ trợ doanh nghiệp tốt nhất có thể. Cả hệ thống chính trị cần vào cuộc đồng bộ, nhanh chóng, hợp lực với tinh thần “tiến công” để kinh tế có thể tăng trưởng như kỳ vọng.
Phó Giám đốc Sở Công thương thành phố Lê Huỳnh Minh Tú cho biết: Sở Công thương sẽ tiếp tục đồng hành cùng HUBA trong đơn giản hóa thủ tục hành chính; hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, xây dựng hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững, kết nối doanh nghiệp lớn với doanh nghiệp nhỏ và vừa, thúc đẩy hợp tác giữa doanh nghiệp với các viện, trường.
