Thành phố từng gặp khó khăn khi các dự án chậm triển khai, bị đội vốn. Đơn cử, dự án mở rộng đường Nguyễn Thị Định (thành phố Thủ Đức), đoạn đường có chiều dài 2 km (từ cầu Giồng Ông Tố đến cầu Mỹ Thủy) nhưng chủ đầu tư phải điều chỉnh tổng vốn đầu tư từ 1.400 tỷ đồng lên 2.100 tỷ đồng. Tương tự, dự án mở rộng đường Chu Văn An (quận Bình Thạnh), đoạn từ ngã năm Bình Hòa tới đường Phan Chu Trinh, có chiều dài chỉ 600m nhưng phải điều chỉnh vốn đầu tư tăng thêm 400 tỷ đồng so tổng mức phê duyệt ban đầu.
Nguyên nhân chính khiến các dự án bị đình trệ, đội vốn là do thiếu sự đồng thuận của người dân đối với giá đền bù và chính sách tái định cư.
Nhận thức rõ những hệ lụy từ việc chậm trễ trong triển khai thực hiện các dự án hạ tầng, thành phố đã huy động các tổ chức chính trị-xã hội, các đoàn thể đơn vị và địa phương tích cực tuyên truyền, vận động nhân dân đồng thuận, chấp hành tốt các chính sách bồi thường để bàn giao mặt bằng cho dự án. Trong đó, những người làm công tác dân vận, tuyên truyền đã trực tiếp nắm bắt kịp thời tâm tư, nguyện vọng của người dân để đề xuất các cơ quan chức năng giải quyết. Đơn cử như đối với dự án Metro số 2 (Bến Thành-Tham Lương), dù tuyến đường đi qua nhiều quận có mật độ dân cư đông đúc nhưng đến nay, thành phố đã giải phóng hơn 99% số mặt bằng để chuẩn bị khởi công.
Chủ tịch UBND Quận 3 Võ Văn Đức cho biết, địa phương đã tập trung rà soát, phân tích kỹ từng trường hợp, tập trung tìm hiểu về hoàn cảnh gia đình, nguyên nhân chưa đồng thuận và đề xuất của các hộ dân để có biện pháp giải quyết. Nhờ đó, đến cuối năm 2024, quận đã hoàn thành công tác bồi thường giải phóng mặt bằng đối với toàn bộ 112 trường hợp, thu hồi 100% diện tích mặt bằng để bàn giao chủ đầu tư.
Tương tự, dự án mở rộng, nâng cấp đường Chu Văn An (quận Bình Thạnh) có 166 trường hợp bị ảnh hưởng, trong đó nhiều hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn, neo đơn. UBND quận Bình Thạnh đã chỉ đạo các phường chủ động nắm bắt tâm tư, hoàn cảnh từng gia đình để có hướng hỗ trợ phù hợp, kịp thời như: Giới thiệu việc làm, học nghề; tư vấn chuyển đổi nghề,… giúp các gia đình bảo đảm đời sống, yên tâm bàn giao mặt bằng.
Một thí dụ khác về những kết quả tích cực trong vận động người dân giao mặt bằng đúng tiến độ là dự án đường vành đai 3.
Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông Thành phố Hồ Chí Minh Lê Ngọc Hùng cho biết, đúc rút kinh nghiệm từ các dự án trước, thành phố đã thành lập Ban Chỉ huy riêng cho công tác bồi thường. Công tác vận động, tuyên truyền được tập trung thực hiện ngay từ đầu, phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ và các tổ chức chính trị, xã hội các cấp, qua đó, kịp thời phát hiện những điểm chưa phù hợp trong chính sách, phương án bồi thường để kịp thời kiến nghị giải quyết. Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng của dự án đạt hơn 99,8%.
Thành phố đang triển khai nhiều dự án hạ tầng lớn như: Dự án rạch Xuyên Tâm; dự án bờ Bắc Kênh Đôi; dự án đường vành đai 2 (đoạn 1, 2); dự án đường vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh;… Đây là các công trình tạo động lực phát triển của thành phố, cho nên cần có giải pháp hiệu quả, nhất là sự tham gia của cả hệ thống chính trị trong công tác tuyên truyền về giải phóng mặt bằng.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Bùi Xuân Cường đánh giá, công tác dân vận đóng vai trò quan trọng. Thành phố xác định đây là trách nhiệm của các sở, ngành, địa phương trong việc giải quyết tâm tư, bức xúc của người dân trong diện bị thu hồi đất để tạo sự đồng thuận cao. Đồng thời, thành phố mong muốn nhân dân chia sẻ, đồng thuận, ủng hộ các chủ trương, chính sách của thành phố trong việc triển khai các dự án trọng điểm nhằm góp phần phát triển hạ tầng, mỹ quan đô thị, qua đó nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân ■
