Diễn đàn chủ nhật

Giáo dục di sản cho học sinh

Trong tuần qua, cuộc sơ kết Chương trình giáo dục di sản tại Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) cho thấy, sau một năm triển khai chương trình, đã thu hút hơn 19 nghìn học sinh Thủ đô tham quan tại Khu di tích Hoàng thành Thăng Long và Khu di tích Cổ Loa.

Ngoài ra, số lượng học sinh tham quan tự do ở cả hai di tích này đạt khoảng 100.000 lượt. Con số này là nhỏ nếu so sánh với hơn 1,9 triệu học sinh các cấp của Hà Nội. Song đây lại là một tín hiệu đáng mừng trong bối cảnh hầu hết các di tích hay bảo tàng tại Việt Nam chưa có những chương trình giáo dục di sản hấp dẫn, đủ để lại những bài học ấn tượng sâu sắc cho các em học sinh. Năm 2018, để giáo dục di sản không còn là việc tự phát của mỗi nhà trường, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội (đơn vị quản lý hai khu di tích quan trọng là Hoàng thành Thăng Long và Khu di tích Cổ Loa) và Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội ký thỏa thuận hợp tác triển khai Chương trình giáo dục di sản trong các trường học. Lần đầu tiên nội dung giáo dục di sản cho học sinh Thủ đô được đưa vào chương trình học tập một cách có hệ thống, khoa học, phù hợp với từng lứa tuổi.

Với hai chương trình cụ thể là “Em làm nhà khảo cổ” và “Em tìm hiểu di sản”, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội đã mang đến một hướng tiếp cận mới trong công tác giáo dục di sản, giúp các em học sinh chủ động khám phá, tìm hiểu di sản thông qua các hoạt động tương tác, trải nghiệm. Theo đánh giá của giới chuyên môn, Chương trình đã giúp học sinh thêm hiểu, thêm yêu di sản, trân trọng các giá trị truyền thống, văn hóa lịch sử của cha ông để lại và bồi đắp lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc cho các em. Nhiều hiệu trưởng cho biết, đến học tập tại các địa điểm di tích, bảo tàng, các em học sinh rất háo hức. Qua đó tiếp thu rất nhiều điều bổ ích, nâng cao tinh thần tập thể, nền nếp, kỷ luật, biết quan sát thế giới chung quanh, có những hiểu biết cơ bản về giá trị di tích văn hóa, rèn luyện nhiều kỹ năng,... Sau trải nghiệm thực tế đó, trở về với lớp học, các em học tập tiến bộ hơn.

Giáo dục di sản đã góp phần đa dạng hóa hình thức dạy học cũng như kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh. Nhưng với gần 24 triệu học sinh các cấp trên cả nước, việc làm thế nào để giáo dục di sản hiệu quả vẫn là một bài toán khó. Giáo dục di sản cho học sinh là một nội dung được Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo các địa phương thí điểm triển khai từ vài năm nay. Tuy nhiên, mỗi nơi thực hiện mỗi khác. Ở nhiều trường, công tác giáo dục di sản mới chỉ dừng lại ở việc tổ chức cho học sinh đi tham quan, tổ chức hoạt động tập thể tại các khu di tích. Thậm chí, việc cho học sinh đến các điểm di tích, bảo tàng chỉ là để đủ hoạt động ngoại khóa trong báo cáo thành tích tổng kết năm học. Đối với các nhà trường, việc xếp thời gian để học nội dung liên quan đưa di sản văn hóa đến với học sinh là rất khó khăn. Lãnh đạo các trường phải thật sự có tâm huyết và giáo viên phải rất linh hoạt về thời khóa biểu, bố trí dạy bù; thu xếp kinh phí cũng như sự ủng hộ của phụ huynh thì mới triển khai được chương trình này.

Còn về phía các di tích và bảo tàng, hiện rất ít đơn vị có mô hình giáo dục di sản cho học sinh như cách của Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội hay Bảo tàng Lịch sử quốc gia đang làm (với “Câu lạc bộ Em yêu lịch sử”, “Giờ học lịch sử tại bảo tàng”), tạo điều kiện để học sinh chủ động tìm hiểu vấn đề dựa vào sự gợi mở của giáo viên từ những hiện vật di sản cụ thể sinh động.

Bởi vậy, để giáo dục di sản cho học sinh phổ thông hiệu quả, thì các di tích, bảo tàng cần phải nâng cấp cơ sở vật chất, dịch vụ để phục vụ học sinh; hoàn thiện nội dung chương trình, có các sản phẩm cụ thể phù hợp với các lứa tuổi, cấp học; đẩy mạnh sự kết nối, hợp tác giữa di sản với các nhà trường, các cơ sở giáo dục để thực hiện hiệu quả chương trình. Tổ chức trưng bày phải sáng tạo, hấp dẫn, phù hợp nhu cầu, tâm lý và sở thích các lứa tuổi. Đồng thời tạo không gian văn hóa thích hợp để học sinh được tham gia hoạt động sáng tạo tại bảo tàng; xây dựng đội ngũ cộng tác viên là các giáo viên, học sinh… Việc xây dựng chương trình giáo dục di sản cho các đối tượng học sinh các cấp phải được thực hiện bài bản, chuyên nghiệp hơn. Việc đổi mới các chương trình tham quan nhằm thu hút, hấp dẫn lứa tuổi học sinh đến di tích, bảo tàng, như: tổ chức trò chơi, câu đố hấp dẫn, thi tìm hiểu lịch sử, văn hóa phù hợp với lứa tuổi học sinh... cần được thực hiện thường xuyên.

Có thể bạn quan tâm

Các bạn trẻ tìm hiểu về lịch sử Việt Nam qua những bức ảnh quý. (Ảnh: Chí Dũng)

Triển lãm ảnh “Rạng rỡ non sông Việt Nam”

Thành phố Hà Nội trưng bày, giới thiệu 130 bức ảnh tư liệu chọn lọc về những thời khắc lịch sử quan trọng của dân tộc; qua đó, khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và giới thiệu những thành tựu to lớn của đất nước trong thời kỳ đổi mới, hội nhập quốc tế.

Tác phẩm "May ở Văn Miếu" của nhà văn, nhà báo Yên Khương. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

Đưa di sản đến gần trẻ thơ qua câu chuyện phiêu lưu

Từ không gian Văn Miếu-Quốc Tử Giám (Hà Nội), cuốn sách thiếu nhi song ngữ Việt-Anh "May ở Văn Miếu" lựa chọn hình thức truyện phiêu lưu kỳ ảo để đưa lịch sử, văn hóa và những giá trị của di sản đến gần trẻ thơ. Cách kể gợi mở hướng tiếp cận mới, khơi dậy sự tò mò và nhu cầu tự khám phá của trẻ từ câu chuyện lôi cuốn.

Đêm khai mạc chuỗi sự kiện “Tự hào Việt Nam - Nghĩa Lộ khát vọng vươn xa”, thu hút hàng nghìn người dân tham dự. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Quảng Ngãi: Khai mạc chuỗi sự kiện “Tự hào Việt Nam - Nghĩa Lộ khát vọng vươn xa”

Chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, tối 27/8, tại Công viên Ba Tơ, phường Nghĩa Lộ, đơn vị nằm trung tâm tỉnh lỵ Quảng Ngãi tổ chức khai mạc chuỗi sự kiện “Tự hào Việt Nam - Nghĩa Lộ khát vọng vươn xa”, thu hút hàng nghìn người dân cùng hòa mình tham gia các hoạt động đầy ý nghĩa.

Đình làng Đồng Kỵ nằm trong cụm đình, đền, chùa gắn với lễ hội và làng nghề tạo nên một chỉnh thể văn hóa có giá trị. ( Ảnh: A.T)

Khai thác, phát huy giá trị cụm di tích đình, chùa và làng nghề Đồng Kỵ trong du lịch

Ngày 27/8, tại hội thảo khoa học “Giải pháp phát triển du lịch phường Đồng Nguyên gắn với phát huy Cụm di tích đình, chùa và làng nghề Đồng Kỵ”, tổ chức tại Bắc Ninh, các ý kiến đề nghị cần nhìn tập hợp đình, đền, chùa, lễ hội và làng nghề như một hệ sinh thái văn hóa sống, nguồn lực phát triển của địa phương.

Khai mạc triển lãm "Linh thiêng biển đảo Việt Nam". (Ảnh: HOÀNG LINH)

Hơn 50 tác phẩm ảnh kể chuyện biển đảo Việt Nam

Hơn 50 tác phẩm nhiếp ảnh về biển đảo, người lính và cuộc sống của quân, dân nơi đầu sóng ngọn gió được giới thiệu tại triển lãm “Linh thiêng biển đảo Việt Nam”, khai mạc ngày 27/8, tại trụ sở Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam, số 34 Lý Nam Đế, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Màn song ca ăn ý của nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung và ca sĩ Tùng Dương tại chương trình "Tổ quốc trong tim".

Sự xuất hiện đầy bất ngờ của nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung và ca sĩ Tùng Dương tại "Tổ quốc trong tim"

Tối 23/8, chương trình nghệ thuật chính luận "Tổ quốc trong tim" đã diễn ra đầy xúc động tại Khu đô thị Vạn Phúc, Thành phố Hồ Chí Minh. Điều bất ngờ của chương trình năm nay là sự xuất hiện của nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung trong một vai trò hoàn toàn mới: không chỉ là tác giả, anh còn trực tiếp bước lên sân khấu biểu diễn.

Với sự kết hợp hài hòa giữa cảnh quan thiên nhiên cùng các hoạt động trải nghiệm thú vị, Thới Sơn trở thành một biểu tượng du lịch của Đồng Tháp nói riêng và miền Tây Nam bộ nói chung.

[Ảnh] Khám phá Cù lao Thới Sơn

Cù lao Thới Sơn (phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp), còn gọi là cù lao Lân thuộc nhóm cù lao tứ linh: Long, Lân, Quy, Phụng nằm trên sông Tiền, có diện tích hơn 12km2. Thời tiết nơi đây dễ chịu quanh năm, giúp du khách có thể ghé thăm bất kỳ thời điểm nào.

[Video] Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số

[Video] Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số

Ngày 27/8, tại trụ sở 71 Hàng Trống, Hà Nội, Báo Nhân Dân tổ chức Hội thảo “Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số - Khơi thông điểm nghẽn, phát triển văn hóa số”, với sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý nhà nước, đại biểu Quốc hội, chuyên gia pháp lý, doanh nghiệp công nghệ và các cơ quan báo chí.

[Ảnh] Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ để nhằm phát triển bền vững nền văn hóa số Việt Nam

[Ảnh] Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ để nhằm phát triển bền vững nền văn hóa số Việt Nam

Không gian mạng phát triển mạnh mẽ, kéo theo sự chuyển biến nhanh chóng tài sản trí tuệ thành một nguồn lực kinh tế quan trọng. Hội thảo “Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số khơi thông điểm nghẽn, phát triển văn hóa số” do Báo Nhân Dân tổ chức sẽ góp phần tìm kiếm các giải pháp giải quyết "điểm nghẽn" còn tồn tại.

Boris Eifman dựng phiên bản mới vở “Eugene Onegin” dựa trên tác phẩm của đại thi hào Puskin, nhưng lấy bối cảnh của xã hội nước Nga đầy biến động của những năm 90 của thế kỷ trước. (Ảnh: Ban tổ chức)

Háo hức chờ đón Boris Eifman trở lại Việt Nam với phiên bản hiện đại của vở “Eugene Onegin”

Mở bán vé từ tháng 6 và phải đến tháng 10 mới biểu diễn tại Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội nhưng vở ballet “Eugene Onegin” do biên đạo múa nổi tiếng nước Nga Boris Eifman dàn dựng dựa trên tác phẩm của đại thi hào Alexander Puskin đã và đang tạo nên "cơn sốt", được công chúng Việt Nam háo hức chờ đón.

[Video] "Tôi tự hào là người Việt Nam" - Thông điệp của Gen Z khi tham dự Tổ quốc trong tim

[Video] "Tôi tự hào là người Việt Nam" - Thông điệp của Gen Z khi tham dự Tổ quốc trong tim

Hòa mình vào không gian nghệ thuật rực rỡ, đông đảo bạn trẻ đã mang đến bầu không khí cuồng nhiệt và tràn đầy sức sống cho chương trình "Tổ quốc trong tim". Trong khoảnh khắc thăng hoa, tiếng hô đồng thanh "Tôi tự hào là người Việt Nam" như một lời khẳng định đầy kiêu hãnh về lòng yêu nước và bản lĩnh của thế hệ trẻ hôm nay.

Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam Nguyễn Minh Hồng trao giải thưởng cho đại diện Dự án "Hãy yêu Jazz đi". (Ảnh: Ban tổ chức)

Trao Giải thưởng Sáng tạo nội dung số Việt Nam năm 2026

Chiều 26/8, tại Hà Nội, Hội Truyền thông số Việt Nam (VDCA) đã tổ chức Lễ trao Giải thưởng Sáng tạo nội dung số Việt Nam 2026 (VCA 2026), vinh danh 16 tác phẩm/sản phẩm/chương trình/dự án xuất sắc nhất từ các tập thể, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sáng tạo nội dung số trên toàn quốc.

Vòng truyền hình thực tế mang đến cơ hội để các thí sinh khám phá cảnh sắc, văn hóa và kể những câu chuyện về Mộc Châu trên môi trường số. (Ảnh: TỐNG QUỐC BẰNG)

Thí sinh Miss Galaxy Vietnam 2026 lan tỏa vẻ đẹp Mộc Châu trên môi trường số

Những ngày cuối tháng 8, Mộc Châu (Sơn La) trở thành điểm hẹn của Miss Galaxy Vietnam 2026, khi các thí sinh chính thức bước vào vòng truyền hình thực tế. Nơi đây đã trở thành “sân khấu trải nghiệm” đặc biệt để các thí sinh khám phá cảnh sắc, văn hóa và kể những câu chuyện về vùng đất này trên môi trường số.