Đờn ca tài tử Nam bộ-Di sản tỏa sáng

Tối 8/12, Ban Tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt mang chủ đề “Đờn ca tài tử Nam Bộ - Di sản tỏa sáng” nhân kỷ niệm 10 năm Ngày UNESCO chính thức ghi danh loại hình nghệ thuật đờn ca tài tử vùng Nam Bộ của Việt Nam vào danh sách di sản phi vật thể đại diện của nhân loại (5/12/2023-5/12/2023) tại Khu A - Công viên 23/9, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.
Tiết mục "Vọng nguyệt tri ân" mở đầu chương trình nghệ thuật “Đờn ca tài tử Nam Bộ - Di sản tỏa sáng”.
Tiết mục "Vọng nguyệt tri ân" mở đầu chương trình nghệ thuật “Đờn ca tài tử Nam Bộ - Di sản tỏa sáng”.

Nghệ thuật Đờn ca tài tử đã hình thành và phát triển ở Nam Bộ từ cuối thế kỷ XIX dựa trên dòng nhạc lễ, nhã nhạc cung đình và sáng tác mới trên nền tảng âm nhạc dân ca, hát đối, hò vè của vùng đất Nam Bộ.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi trao Huy chương vàng 3 đơn vị có chương trình xuất sắc nhất tại Liên hoan Đờn ca tài tử giải "Hoa sen vàng".

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi trao Huy chương vàng 3 đơn vị có chương trình xuất sắc nhất tại Liên hoan Đờn ca tài tử giải "Hoa sen vàng".

Đây là loại hình nghệ thuật đặc sắc của miệt vườn sông nước Nam Bộ, là sự kết hợp tinh tế giữa tiếng ca ngọt ngào, lời thơ sâu lắng, tiếng đờn mượt mà. Những giai điệu, ca từ vừa thể hiện tính bác học vừa có chất dân gian gắn liền với sinh hoạt đời thường cũng như thể hiện những nét đặc trưng của người dân vùng đất phương Nam - cần cù, bình dị, chân thật, phóng khoáng, nghĩa hiệp nhưng rất đỗi nhân văn.

Lãnh đạo thành phố trao tặng Bằng khen cho các cá nhân có nhiều đóng góp trong việc bảo tồn nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ.

Lãnh đạo thành phố trao tặng Bằng khen cho các cá nhân có nhiều đóng góp trong việc bảo tồn nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ.

Sau 10 năm kể từ ngày 5/12/2013, nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ chính thức được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, Thành phố Hồ Chí Minh đã có nhiều nỗ lực không ngừng nghỉ trong việc bảo tồn và phát huy giá trị của loại hình nghệ thuật đặc sắc này.

Phát biểu tại chương trình, ông Dương Anh Đức, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, thành phố đã xây dựng và triển khai đề án, kế hoạch bảo tồn, phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử; tổ chức nhiều chương trình nghệ thuật, liên hoan, hội thi, hội diễn nhằm tạo sân chơi cho những người đam mê đờn ca tài tử phát huy tài năng và tìm kiếm tài năng trẻ.

Chương trình nghệ thuật mang đậm nét văn hóa vùng đất Nam Bộ.

Chương trình nghệ thuật mang đậm nét văn hóa vùng đất Nam Bộ.

Bên cạnh đó, thành phố tổ chức nhiều hoạt động truyền dạy tại các trường học và trong cộng đồng để tạo đội ngũ kế thừa; tạo môi trường cho nghệ nhân, những người yêu mến đờn ca tài tử có điều kiện để thực hành và thực hiện tuyên truyền, quảng bá trên các phương tiện thông tin đại chúng, báo đài để nhân dân thành phố nhận thức rõ hơn giá trị của di sản và vai trò của cộng đồng trong việc bảo vệ di sản đờn ca tài tử.

Nghệ sĩ ưu tú Lê Hồng Thắm và nghệ sĩ Võ Minh Lâm biểu diễn trong chương trình.

Nghệ sĩ ưu tú Lê Hồng Thắm và nghệ sĩ Võ Minh Lâm biểu diễn trong chương trình.

“Trong thời gian tới, tôi kêu gọi sự tham gia ủng hộ hơn nữa của các tổ chức xã hội, các cơ quan, đơn vị cùng toàn thể nhân dân thành phố cùng chung tay bảo tồn và phát huy giá trị của nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ - di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, là tài sản vô giá của nhân dân được sáng tạo và lưu truyền qua nhiều thế hệ, để nghệ thuật này mãi mãi là niềm tự hào của người dân Việt Nam” - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Dương Anh Đức phát biểu.

Nghệ nhân ưu tú Ngọc Đặng (trái) và Nghệ nhân ưu tú Thanh Mai trình bày tác phẩm "Dạ cổ hoài lang" (sáng tác Cao Văn Lầu).

Nghệ nhân ưu tú Ngọc Đặng (trái) và Nghệ nhân ưu tú Thanh Mai trình bày tác phẩm "Dạ cổ hoài lang" (sáng tác Cao Văn Lầu).

Chương trình nghệ thuật đặc biệt chủ đề “Đờn ca tài tử Nam Bộ - Di sản tỏa sáng” với 3 chương gồm: Chương 1 “Mối tơ duyên” khắc họa khởi nguồn hình thành nên loại hình đờn ca tài tử; chương 2 “Hội tụ thăng hoa” thể hiện sức sống của đờn ca tài tử trong đời sống của người dân Nam Bộ; chương 3 “Di sản tỏa sáng” phản ánh sức lan tỏa của đờn ca tài tử trong lòng đô thị hiện đại và nhịp sống xã hội hôm nay, khắc họa rõ nét quá trình hình thành và phát triển của Đờn ca tài tử Nam Bộ từ cuối thế kỷ 19 đến ngày nay.

Nghệ nhân nhân dân Thanh Tuyết biểu diễn trong chương trình.

Nghệ nhân nhân dân Thanh Tuyết biểu diễn trong chương trình.

Chương trình do Trung tâm Ca nhạc nhẹ Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện quy tụ nhiều Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú, tài tử đờn, tài tử ca và các ca sĩ, nghệ sĩ: Quốc Đại, Cao Công Nghĩa, Nghệ sĩ ưu tú Lê Tứ, Nghệ sĩ ưu tú Lê Hồng Thắm, Hà Như, Võ Minh Lâm, nhóm FM, nhóm 135, nhóm Mắt Ngọc và các vũ đoàn Mây Trắng, Mặt Trời, ABC…

Nghệ nhân ưu tú Minh Đức (trái) và Nghệ sĩ ưu tú Lê Tứ trong tiết mục ca ra bộ "Bùi Kiệm thi rớt trở về".

Nghệ nhân ưu tú Minh Đức (trái) và Nghệ sĩ ưu tú Lê Tứ trong tiết mục ca ra bộ "Bùi Kiệm thi rớt trở về".

Dịp này, Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã tặng bằng khen cho các cá nhân có nhiều đóng góp trong việc bảo tồn nghệ thuật đờn ca tài tử trong 10 năm qua.

Trước đó, Ban Tổ chức tiến hành trao giải cho các chương trình, tiết mục xuất sắc tại Liên hoan Đờn ca tài tử Nam Bộ Thành phố Hồ Chí Minh giải “Hoa Sen Vàng” lần thứ VI năm 2023 diễn ra từ ngày 4/12 đến 7/12.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

"Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau: Không thể bóp méo giá trị văn hóa bằng vỏ bọc "thương dân"

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.