Đọc sách: “Đi khi ta còn trẻ” - Hãy sống và hiểu đời qua những bước chân khám phá

Đây là cuốn sách thứ 5 của nhà báo Trương Anh Ngọc được Nhà xuất bản Thế giới và Nhã Nam ấn hành năm 2002. “Đi khi ta còn trẻ” tiếp tục góp thêm vào dòng sách du ký những trang viết nhẹ nhàng, không chỉ cổ vũ cái gọi là “khao khát lên đường”, mà quan trọng hơn là khao khát sống và hiểu đời sống qua những bước chân khám phá.

Cuốn sách có 5 chương, là những ghi chép, chia sẻ của tác giả theo những chủ đề nhất định trên những chặng đường mà anh và gia đình nhỏ đã đi qua. Phần 1: Đi đâu là nhà ở đó, Phần 2: Chỗ của con là ở thế giới, Phần 3: Vũ trụ của chúng ta, Phần 4: Chuyện tử tế. “Đi khi ta còn trẻ” là cuốn sách lên đường cùng bạn đọc, có thể “nhâm nhi” từ bất cứ chương nào hoặc câu chuyện nào trong sách mà ta thích, ta quan tâm. Không có điều gì quá to tát, là cuộc sống, quan niệm, những quan sát thường ngày ở đâu đó trong một thế giới đã trở nên “phẳng” hơn ta nghĩ.

“Trẻ” ở đây cũng là một khái niệm tương đối, một cảm hứng hơn là một giới hạn độ tuổi. Và “đi” có lẽ cũng là một thái độ sống hơn là một giới hạn của hành động lên đường.

KHI NÀO TA LÊN ĐƯỜNG?

Phần 1: “Đi đâu là nhà ở đó” đặt ra những câu hỏi thú vị quanh chuyện lên đường. Nó là một phản chiếu của sự chuyển đổi trong lối sống, nếp sống, sự va đập, đan cài giữa cái cũ và cái mới, giữa văn hoá truyền thống và xu thế hội nhập… “Quê hương là đâu?”, “Đi khi ta còn trẻ”, “Đi khi ta về già”, “Tiền đâu mà đi?”, “Đi khi con còn nhỏ”, “Đi khi ta một mình”, “Đi khi ta phải lòng những nơi chưa từng tới”…

Như tác giả bày tỏ: “Bạn đi đâu với trái tim rộng mở, tri thức được chuẩn bị kỹ càng, kỹ năng sống của bạn tốt, khả năng hoà nhập cao, thì đâu cũng có thể là nhà. Nhà đối với tôi không còn là một khái niệm vật lý, chỉ căn nhà ta đang sống hay một giá trị tài sản nữa”. Có lẽ đây cũng là suy nghĩ của nhiều bạn trẻ trong một thế giới xê dịch khi mà điều kiện vật chất và nhu cầu tinh thần của con người ngày một được nâng cao.

Vậy thì quê hương ở đâu và câu chuyện “đi để trở về” được thế hệ hôm nay “định nghĩa” cũng như ứng xử thế nào? Trương Anh Ngọc chia sẻ: “Và quê hương Việt Nam của con tôi đơn giản là tình cảm gia đình, là những đồ ăn bà làm cho, bánh cuốn và nem, là những tin nhắn của mẹ và bố, là niềm tin gia đình dành cho con, thúc đẩy con đi đến những chân trời mà con muốn hướng tới…”

Sự “trở về” có lẽ cũng được tái định nghĩa một cách đầy đủ hơn, không còn bó buộc trong giới hạn dịch chuyển cơ học, mà là trong tâm tưởng và hành động hướng về nơi đã ta cho ta phần máu thịt, tâm hồn.

Bạn đi đâu với trái tim rộng mở, tri thức được chuẩn bị kỹ càng, kỹ năng sống của bạn tốt, khả năng hoà nhập cao, thì ĐÂU CŨNG CÓ THỂ LÀ NHÀ. Nhà đối với tôi không còn là một khái niệm vật lý, chỉ căn nhà ta đang sống hay một giá trị tài sản nữa.

- Nhà báo Trương Anh Ngọc -

“Đi khi ta còn trẻ” cũng chia sẻ với độc giả những lo toan thực tế, những tỉnh táo cần thiết của việc lên đường. Và điều này là thiết thực cho người trẻ, người mới bắt đầu những chuyến viễn du. “Phải phân biệt rõ hai kiểu đi, thứ nhất là đi nghỉ dưỡng, thứ hai là đi trải nghiệm”, “Đi trải nghiệm thì không cần nhiều tiền, mà đòi hỏi biết lên kế hoạch chi tiết, tính toán các chi phí một cách phù hợp… và phần thưởng cho bạn sẽ là những trải nghiệm phong phú chân thực về cuộc sống, bạn sẽ đến được những góc thiên nhiên mà khách sạn không thể đưa bạn tới và những món ăn độc đáo mà resort không thể cung cấp.”

Rồi khi đi có trẻ con thì trên xe sắp xếp ra sao, làm thế nào để đứa trẻ và cha mẹ cùng nhau có một chuyến đi vui vẻ… Không hẳn là những lời khuyên, cuốn sách kể câu chuyện của người trong cuộc để người đọc có thêm một gợi ý, tham khảo.

(Ảnh: Nhã Nam)

(Ảnh: Nhã Nam)

ĐI LÀ MỘT CÁCH THẤU HIỂU

Một trong những điều thú vị nhất của cuốn sách là những món quà cuộc sống ta nhận được sau mỗi hành trình. Một thế giới phong phú hơn ta nghĩ, một sự đa dạng văn hoá mà ta phải học cách tôn trọng và thấu hiểu, cũng từ đó mà trân quý phần văn hoá máu thịt ta đã được trao truyền.

________________________________

“Đi khi ta còn trẻ” dành nhiều trang sách nói về câu chuyện con cái trong gia đình hôm nay. Một câu chuyện lớn mà thời đại nào cũng đáng quan tâm, nhưng sự quan tâm trong bối cảnh hôm nay lại có thêm những điều mới mẻ, đáng sẻ chia.

__________________________________

“Ở trường con đã học nghệ thuật như thế” trong phần 2: “Chỗ của con là ở thế giới” là một câu chuyện thú vị. Tác giả kể về ngôi trường của con gái anh đã học tại Ý: “Có thể tin được không, những đứa trẻ khối lớp năm của con tôi cùng nhiều học sinh nhỏ tuổi khác sẽ trình diễn vở opera: Người thợ cạo thành Sevilla của Gioacchino Rosini!... Vở diễn ấy nằm trong chương trình ngoại khoá về nghệ thuật cuối năm của bọn trẻ”.

Những trải nghiệm này khiến ta nghĩ nhiều hơn về sự cần thiết của việc học nghệ thuật đối với trẻ, về những băn khoăn gọi là “môn chính, môn phụ” trong trường học, về sự giáo dục thực chất cho trẻ em nhất là trong bối cảnh toàn cầu hoá…

"ĐI nhiều hơn nghĩa là hiểu biết hơn, là trở nên bao dung và khiêm tốn hơn." - Nhà báo Trương Anh Ngọc -

"ĐI nhiều hơn nghĩa là hiểu biết hơn, là trở nên bao dung và khiêm tốn hơn."

- Nhà báo Trương Anh Ngọc -

Cũng như vậy, “Đi khi ta còn trẻ” dành nhiều trang sách nói về câu chuyện con cái trong gia đình hôm nay. Một câu chuyện lớn mà thời đại nào cũng đáng quan tâm, nhưng sự quan tâm trong bối cảnh hôm nay lại có thêm những điều mới mẻ, đáng sẻ chia.

Trên mỗi chuyến đi như thế, cũng là dịp để gia đình gần nhau, để kéo gần khoảng cách thế hệ, để đồng hành cùng con cái trưởng thành.

Đi cũng là cách dạy con gián tiếp, hiệu quả về những bài học cuộc sống. Chi tiết cuốn sổ đặc biệt của con gái tác giả kín chữ ký và những dòng cảm nghĩ của những người mà cô bé gặp trên khắp những chuyến đi là một chi tiết thú vị.

Có thể nói, cuốn sách nhỏ mang đến những cảm hứng tích cực, khơi dậy niềm ham sống và giục giã ta “đi” theo cách của mình. Dẫu là bước chân ra đến một quốc gia khác, một thành phố khác, một ngôi làng khác, một con đường mới… cũng đều đáng trân trọng như nhau. Chỉ cần ta chú ý nhận ra trong mỗi bước đi một vẻ đẹp cuộc sống hiện diện.

Có thể bạn quan tâm

Vương Thị Trang (bên trái) học nghề dệt vải, nhuộm chàm từ mẹ và các chị em trong bản.

Giữ sắc chàm bản địa trên trang phục truyền thống

Bao đời nay, sắc chàm đen huyền trên trang phục truyền thống là một vẻ đẹp riêng của người Nùng An - một nhánh của dân tộc Nùng ở Cao Bằng. Khi nghề dệt vải, nhuộm chàm đứng trước nguy cơ mai một, dự án Nùng Indigo của những người trẻ Cao Bằng đang nỗ lực tạo thêm không gian để gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc.

Đại diện Ban tổ chức, Ban Giám khảo chụp ảnh kỷ niệm cùng các thí sinh tham gia cuộc thi. (Ảnh: Khánh Lan)

Hơn 700 thiếu nhi Việt Nam và quốc tế tham gia Cuộc thi vẽ tranh “Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình”

Cuộc thi vẽ tranh quốc tế góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, Thành phố sáng tạo, “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, đồng thời giáo dục thiếu nhi về tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu hòa bình và tinh thần đoàn kết, hữu nghị giữa thiếu nhi Việt Nam với bạn bè quốc tế.

Di tích quốc gia đặc biệt Tháp Pô Klong Garai (phường Đô Vinh) - nơi diễn ra nghi thức chính của Lễ hội Katê hằng năm. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Sẵn sàng vui đón Lễ hội Katê 2026

Những ngày đầu tháng 10, không khí đón Lễ hội Katê đã rộn ràng khắp các làng Chăm ở phía nam tỉnh Khánh Hòa. Từ những con đường làng rực rỡ sắc màu đến các đền, tháp cổ kính, mọi công việc chuẩn bị đang khẩn trương hoàn tất. 

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Ba họa sĩ, ba phong cách nghệ thuật, nhưng có một điểm chung là tình yêu và những miền ký ức gắn với Hà Nội. Triển lãm chung mang tên “Mơ về nơi bắt đầu” tại Trung tâm Nghệ thuật Area 75 – Art & Auction là nơi các họa sĩ Bùi Tuấn Thanh, Đỗ Doãn Châu và Doãn Hoàng Lâm kể chuyện về con người và thành phố qua hội họa.

Hàng chục nghìn người dân Lai Châu tham dự đêm nhạc Viettel Y-Fest vào tối 3/10 tại Quảng trường nhân dân tỉnh Lai Châu.

Một đêm nhạc, nhiều điểm chạm ở Lai Châu

Chương trình Viettel Y-Fest 2026 lần đầu tiên được tổ chức tại Lai Châu không chỉ mang đến một đêm nhạc sôi động, mà còn mở ra không gian kết nối văn hóa, cảnh quan, ẩm thực và sản phẩm địa phương, góp phần lan tỏa hình ảnh Lai Châu đến với nhiều du khách.

Nghệ sĩ Nhân dân Đồng Văn Minh biểu diễn đàn tre lắc tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. (Ảnh nhân vật cung cấp)

Không gian âm nhạc dân tộc

Theo đề án được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phê duyệt thì đến năm 2031 Dàn nhạc Dân tộc quốc gia Việt Nam được định hướng trở thành một “không gian nghệ thuật âm nhạc truyền thống Việt Nam”, phục vụ các hoạt động văn hóa trong nước và quốc tế.

Sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động của Lễ hội văn hóa thế giới tại Hà Nội lần thứ hai, diễn ra từ ngày 1-4/10 với chủ đề “Hội tụ di sản-Kiến tạo tương lai”. (Ảnh: MINH DUY)

[Ảnh] Gặp gỡ văn hóa, giao lưu nhân dân và kết nối quốc tế tại "Sắc màu năm châu"

Chiều 3/10, phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm trở thành không gian giao lưu văn hóa sôi động khi hàng nghìn nghệ sĩ, nghệ nhân và người dân cùng tham gia Lễ hội đường phố “Sắc màu năm châu”. Những trang phục truyền thống, tiết mục nghệ thuật và vũ điệu sôi nổi đến từ nhiều quốc gia đã tạo nên một bức tranh văn hóa đa dạng giữa lòng Thủ đô.

Một buổi dạy đàn Chapi của nghệ nhân xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa cho học sinh Trường Phổ thông Dân tộc bán trú trung học cơ sở Phước Hà. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Học sinh Raglai nối dài tiếng đàn Chapi giữa núi rừng

Từ năm học 2026-2027, đàn Chapi được đưa vào giảng dạy tại Trường phổ thông dân tộc bán trú trung học cơ sở Phước Hà, xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa. Qua từng nhịp đàn còn vụng về của học trò, âm thanh mộc mạc của núi rừng đang được đánh thức, góp phần gìn giữ và trao truyền di sản văn hóa của đồng bào Raglai cho thế hệ mai sau.

Tổ đình Thiền Tôn đang lưu giữ nhiều di sản tư liệu Hán Nôm cổ. (Ảnh: PHÙNG QUỐC ANH)

Đánh thức tư liệu cổ từ di sản Phật giáo Huế

Giữa sương sớm núi Thiên Thai, tiếng chuông Tổ đình Thiền Tôn ngân lên từ không gian đã hơn ba thế kỷ. Trong ngôi cổ tự gắn với dòng thiền Liễu Quán, những mộc bản, kinh sách và tư liệu Hán Nôm vẫn âm thầm lưu giữ dấu tích Phật giáo Huế, vừa chứa đựng những lớp ký ức về lịch sử, văn hóa và văn hiến vùng đất Cố đô.

Đội biểu diễn Taekwondo quốc gia trực thuộc Hiệp hội Taekwondo Hàn Quốc. (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Ngày văn hóa Việt Nam-Hàn Quốc tại Phú Quốc năm 2026

Hướng tới kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Hàn Quốc (1992-2027) và Hội nghị cấp cao APEC 2027 tại đặc khu Phú Quốc, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam và Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang đồng chủ trì tổ chức chương trình “Ngày văn hóa Việt Nam-Hàn Quốc tại Phú Quốc năm 2026” từ ngày 3-4/10.

Các đại biểu và diễn giả tại Hội thảo. (Ảnh: Ban tổ chức)

Đưa di sản, tài nguyên văn hóa trở thành tài sản sở hữu trí tuệ

Hội thảo “Culture Tech 2026: From Culture to IP” trong khuôn khổ iTECH EXPO 2026 đã đặt ra những gợi mở về việc đưa di sản, tài nguyên văn hóa trở thành những tài sản sở hữu trí tuệ mang giá trị kinh tế cao, theo định hướng của Nghị quyết 80-NQ/TW, chuyển văn hóa thành nguồn lực, đóng góp vào phát triển kinh tế.

Rước kiệu vua Lê Thái Tổ và Trung Túc vương Lê Lai về sân điện Lam Kinh. (Ảnh: MAI LUÂN)

Khai hội Lam Kinh 2026

Sáng 2/10, tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh ở xã Lam Sơn, tỉnh Thanh Hóa long trọng tổ chức kỷ niệm 608 năm Khởi nghĩa Lam Sơn, 598 năm vua Lê Thái Tổ đăng quang, 593 năm ngày mất của Anh hùng dân tộc Lê Lợi và khai hội Lam Kinh năm 2026.