Định hình năng lực cạnh tranh, tạo bệ phóng mới cho AI Việt Nam

Sáng 17/7, tại Hà Nội, chương trình chính thức được khai mạc, huy động đông đảo đại biểu tham dự cũng như quy tụ các góc nhìn chiến lược mang tầm quốc gia và quốc tế về AI.

Cụ thể, trong các ngày từ 17 đến 19/7/2026, Vòng chung kết Chương trình Vietnam AI Innovation Challenge 2026 (VAIC 2026) diễn ra tại Hà Nội. Là giải đấu Hackathon định hướng phát triển ứng dụng AI cốt lõi (AI-native) quy mô lớn, kéo dài trong 48 giờ liên tục.

Dự án được định vị là một bệ phóng cho sự chuyển đổi toàn diện, nơi hoạt động đào tạo chuyên sâu, năng lực phát triển sản phẩm thực chiến, tư duy đổi mới sáng tạo và cơ hội thương mại hóa các giải pháp cho các vấn đề thực tiễn của cuộc sống nhờ AI.

Đây là cuộc thi nằm trong khuôn khổ Thách thức Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 (Vietnam Innovation Challenge 2026) do Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Tập đoàn Meta, Tổ chức AI for Vietnam Foundation, Tập đoàn FPT và Đại học Duy Tân phối hợp thực hiện.

Cũng trong khuôn khổ sự kiện, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) phối hợp với UNESCO, RIVA và các bên liên quan chính thức phát động “Cuộc thi Olympic Trí tuệ nhân tạo Quốc tế 2027” (International Artificial Intelligence Olympiad - IAIO 2027).

Đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai một kỳ thi Olympic quốc tế chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo, đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình hội nhập và khẳng định vị thế của Việt Nam trong hệ sinh thái AI toàn cầu. IAIO 2027 do NIC phối hợp với UNESCO và một số viện nghiên cứu quốc tế trong lĩnh vực AI tổ chức, hướng tới học sinh trung học phổ thông, sinh viên và cộng đồng AI toàn cầu nhằm phát hiện, bồi dưỡng tài năng AI và thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

Theo ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, chương trình Thách thức Đổi mới Sáng tạo Việt Nam (Vietnam AI Innovation Challenge) được Cổng Thông tin Nhà Trắng (Hoa Kỳ) ghi nhận là hoạt động tiêu biểu trong hợp tác về công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.

“Trong thời gian tới, NIC sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các đối tác công nghệ hàng đầu thế giới nhằm phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy các công nghệ chiến lược và trí tuệ nhân tạo (AI), đóng góp vào mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia”, Giám đốc Vũ Quốc Huy thông tin.

Dịp này, bà Thảo Griffiths, Giám đốc Chính sách công thị trường Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar của Meta bày tỏ tự hào khi được đồng hành cùng “Thử thách Vietnam AI Hackathon”, nhất là trong bối cảnh cuộc thi chuyển sang hành động, góp phần giúp Việt Nam phát triển từ một quốc gia sẵn sàng ứng dụng AI thành một cộng đồng sáng tạo AI.

“Những bước tiến thực sự trong lĩnh vực AI đến từ sự hợp tác giữa chính phủ, doanh nghiệp, các trường đại học và cộng đồng các nhà phát triển. Thử thách Vietnam AI Hackathon biến những công cụ AI dễ tiếp cận thành các giải pháp thiết thực cho những thách thức đến từ thực tế cuộc sống. Chúng tôi rất mong chờ được thấy những sản phẩm đến từ thí sinh và cách những ý tưởng của họ góp phần xây dựng nền kinh tế số đang phát triển mạnh mẽ của Việt Nam", bà Thảo Griffiths chia sẻ.

Ông Trần Việt Hùng, Nhà sáng lập và Giám đốc điều hành, Tổ chức AI for Vietnam nhấn mạnh: Đặt trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo Nghị quyết 57-NQ/TW, chương trình năm nay đóng vai trò cốt lõi trong việc hình thành nguồn nhân lực AI chất lượng cao phục vụ nền kinh tế số.

“AI là cơ hội trăm năm có một cho Việt Nam. Lần đầu tiên trong một cuộc chơi, chúng ta có cùng một điểm xuất phát với thế giới. Đây là thời điểm vàng để người Việt làm chủ AI, xây dựng những sản phẩm toàn cầu”, ông Trần Việt Hùng nhận định.

Cũng tại lễ khai mạc chương trình, ông Nguyễn Chí Dũng, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ đã đưa ra nhận định về tầm nhìn vĩ mô, các chính sách thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn diện và định hướng chiến lược đưa công nghệ trở thành động lực phát triển kinh tế quốc gia. Khẳng định đây là thời điểm tốt để định hình năng lực cạnh tranh, tạo động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế số Việt Nam.

Ông Nguyễn Chí Dũng đưa ra thông điệp khuyến khích thế hệ trẻ đổi mới sáng tạo, kêu gọi xã hội cùng xây dựng một cộng đồng AI thực chiến, tạo cầu nối vững chắc giữa hệ thống chuyên gia quốc tế với nguồn lực công nghệ nội địa, nhất là hiện thực hóa tinh thần "AI cho mọi người", gợi mở tư duy đổi mới sáng tạo và ứng dụng thực tiễn đồng thời kêu gọi sự cam kết đồng hành của các doanh nghiệp, nhà đầu tư cả trong nước và quốc tế triển khai chiến lược xây dựng hạ tầng số, cung cấp các nền tảng hiệu năng cao giúp tối ưu hóa năng lực phát triển ứng dụng AI-native thực chiến cho nguồn nhân lực chất lượng cao của nước ta, đưa AI Việt Nam vươn tầm khu vực.

Trong khi đó, ông Benjamin Embury, Tham tán Kinh tế, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội thông tin về tầm quan trọng của hợp tác chiến lược song phương Việt Nam-Hoa Kỳ trong lĩnh vực khoa học công nghệ, kết nối mạng lưới chuyên gia toàn cầu giúp tài năng trẻ Việt Nam hội nhập sâu rộng vào hệ sinh thái AI thế giới.

Để chuẩn bị cho vòng chung kết, VAIC 2026 áp dụng quy trình đánh giá và thử thách năng lực khắt khe thông qua hai giai đoạn cốt lõi: Giai đoạn Đào tạo chuyên sâu (Bootcamp): Diễn ra trong 5 tuần (từ cuối tháng 5 đến hết tháng 6/2026). Chương trình cung cấp nền tảng miễn phí về kỹ năng xây dựng sản phẩm AI-native, do đội ngũ kỹ sư nghiên cứu và chuyên gia từ các tập đoàn công nghệ toàn cầu (Google Research, Đại học Stanford, NVIDIA, Meta) trực tiếp giảng dạy.

Chuỗi hành trình tiếp sức học đường (UniTour): Ngay sau chặng đào tạo chuyên sâu, hành trình lan tỏa thực tế của giải đấu đã được tiếp nối bằng chuỗi 5 chương trình UniTour đầy sôi nổi tại các điểm trường đại học, cao đẳng trọng điểm trên cả nước nhằm tiếp thêm lửa thực chiến cho các tài năng trẻ trước thềm chung kết:

Cuộc thi năm nay tập trung giải quyết các thách thức vận hành bằng hệ thống đề bài được "đặt hàng" trực tiếp từ thị trường, quy tụ trong 8 nhóm chủ đề chính (Challenge Tracks): Tài chính-Ngân hàng, Y tế-Chăm sóc sức khỏe, Giáo dục-Đào tạo, Nông nghiệp, Dịch vụ công thông minh, Đổi mới sáng tạo, Giải pháp vận hành doanh nghiệp SME và Phòng chống thiên tai.

Cơ cấu giải thưởng với tổng giá trị lên đến hơn 2.1 tỷ đồng, trong đó, giải Nhất trị giá 10.000 USD (khoảng 260 triệu đồng) cùng Bằng khen của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; giải Nhì trị 5.000 USD (khoảng 130 triệu đồng cùng Bằng khen của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; giải Ba trị giá 1.000 USD ( khoảng 26 triệu đồng cùng Bằng khen của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh.

Ngoài ra, còn các giải thưởng dành cho những giải pháp nổi bật gồm: Meta PyTorch Award trị giá 5.000 USD dành cho đội thi có giải pháp ứng dụng PyTorch xuất sắc nhất; SHB Best Banking & Finance Solution Award trị giá 5.000 USD dành cho giải pháp AI xuất sắc trong lĩnh vực ngân hàng và tài chính; FPT Award trị giá 2.000 USD Cloud Credits/đội dành cho mỗi đội trong Top 5 sử dụng bộ công cụ phát triển AI toàn diện từ FPT AI Factory; AI Singapore Award trị giá 5.000 USD Computer Credit dành cho đội thi có giải pháp xuất sắc nhất giải quyết bài toán do AI Singapore đề ra; NTU Research Team Award ( tài trợ bở AISG): Cơ hội tham gia nhóm nghiên cứu tại NTU cùng AISG, trị giá 30.000 USD; AVSE Track Award trị giá 25 triệu đồng dành cho đội thi có giải pháp xuất sắc nhất giải quyết bài toán do AI Singapore đề ra; AI Guru Scholarship Award: 1 suất học bổng khóa học "AI Engineering Foundation" (trị giá 10 triệu đồng/khóa) dành cho mỗi thành viên (tối đa 6 người/đội) của các đội đạt giải Nhất, Nhì và Ba chung cuộc; Vbee Track Award: tổng trị giá 20 triệu đồng tiền mặt và 100 triệu đồng Credit dành cho 2 đội chiến thắng hạng mục Vbee. Bên cạnh cơ cấu giải thưởng tiền mặt, VAIC 2026 còn mang đến cho thí sinh hàng loạt cơ hội phi tiền mặt có giá trị vượt xa mọi định giá, từ kết nối chuyên gia, cố vấn đầu tư, đến cánh cửa bước vào hệ sinh thái AI quốc gia như: cơ hội đi nghiên cứu tại Thụy Điển; cơ hội tuyển dụng từ SHB và FPT; cơ hội phát triển sự nghiệp từ AVSE Global; cơ hội tham dự chung kết cuộc thi Vietnam AI Star.