Đề Vật lý thi tốt nghiệp THPT 2025: Xuất hiện câu hỏi chùm đánh giá năng lực tư duy theo chuỗi

Đề thi Vật lý Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay cho thí sinh theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 gồm 28 câu trắc nghiệm khách quan. Nhiều câu hỏi được gắn với bối cảnh khoa học-thí nghiệm và đời sống, cũng như xuất hiện dạng câu hỏi chùm, đánh giá tư duy theo chuỗi cho thấy sự chuyển hướng trong cách ra đề thi mới. 

Thí sinh trong buổi thi tốt nghiệp THPT năm 2025, sáng 27/6 (Ảnh: ĐẠI THẮNG)
Thí sinh trong buổi thi tốt nghiệp THPT năm 2025, sáng 27/6 (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Theo nhận xét của các giáo viên, năm 2025 đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong kiểm tra đánh giá, với định hướng đặt trọng tâm vào phát triển phẩm chất và năng lực học sinh, theo đó, đề thi tốt nghiệp THPT môn Vật lý năm nay cũng thể hiện rõ tinh thần này.

Đề Vật lý chính thức có cấu trúc 28 câu hỏi trắc nghiệm khách quan (40 lệnh hỏi; thực hiện trong thời gian 50 phút), được chia làm 3 phần: Phần I gồm 18 câu hỏi trắc nghiệm bốn lựa chọn; Phần II gồm 4 câu hỏi trắc nghiệm đúng sai (mỗi câu hỏi có 4 ý hỏi); Phần III gồm 6 câu hỏi trắc nghiệm trả lời ngắn.

"Nội dung đề thi bám sát yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 môn Vật lý, chủ yếu thuộc chương trình lớp 12, và một phần nhỏ kiến thức thuộc chương trình lớp 11", các giáo viên Tổ Vật lý, Hệ thống Giáo dục HOCMAI phân tích.

Tỷ lệ câu hỏi theo cấp độ tư duy Biết/ Hiểu/ Vận dụng khoảng 40%/ 30%/ 30%, tập trung đánh giá 3 thành phần của năng lực Vật lý: Nhận thức Vật lý; Tìm hiểu thế giới tự nhiên dưới góc độ Vật lý; Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học.

Theo phân tích của giáo viên, điểm khác biệt của đề thi tốt nghiệp THPT môn Vật lý năm 2025 với các năm trước đó không chỉ ở cấu trúc đề thi và dạng thức câu hỏi mới (câu hỏi đúng sai và câu hỏi trả lời ngắn) mà chủ yếu ở nội dung và cách thức đặt câu hỏi theo xu hướng gắn kiến thức Vật lý với các bối cảnh có ý nghĩa, tạo ra tình huống thực tiễn và giàu giá trị giáo dục: Bối cảnh đời sống (Ảnh, ứng dụng thực tiễn, lệnh hỏi có ý nghĩa); Bối cảnh khoa học (Thí nghiệm, có mô hình, số liệu).

Cụ thể, câu 3,4,5,6 của phần III (Trắc nghiệm trả lời ngắn), mã đề 0220, bối cảnh liên quan đến những ứng dụng thực tế trong đời sống, câu 3 và 4 có tích hợp các nội dung liên quan đến lĩnh vực Hóa học. Các lệnh hỏi được thiết kế có chủ đích để đánh giá đúng năng lực tư duy suy luận và giải quyết vấn đề của học sinh.

Câu 3, 4 phần II (Trắc nghiệm đúng sai) của mã đề 0220 lấy bối cảnh là các mô hình thí nghiệm trong chủ đề Từ trường và Vật lý nhiệt. Để nắm rõ các thiết bị đo, mô hình hiện tượng, đòi hỏi học sinh đọc hiểu và xử lý dữ liệu khoa học như một người làm thí nghiệm.

Bên cạnh đó, đề thi xuất hiện một số câu hỏi tích hợp kiến thức 11 (câu 1 phần II tích hợp kiến thức về Sóng), đòi hỏi học sinh phải biết vận dụng kiến thức nền tảng ở lớp dưới để phân tích hiện tượng và giải quyết tình huống trong câu hỏi có bối cảnh thuộc kiến thức lớp 12. Cách tiếp cận này thể hiện định hướng đánh giá theo mạch nội dung của chương trình mới.

Một điểm mới đáng chú ý trong đề thi tốt nghiệp THPT năm nay là dạng câu hỏi chùm – một ngữ liệu đi kèm 2 câu hỏi thành phần. Thí dụ, chùm câu hỏi 2,3 và chùm câu hỏi 4,5 của phần III, mã đề 0220, các câu liên tiếp cùng xoay quanh một chủ đề giúp đánh giá năng lực tư duy theo chuỗi: Từ hiểu ngữ cảnh → nhận diện hiện tượng → thực hiện tính toán → giải thích hoặc so sánh kết quả.

Đề thi tốt nghiệp THPT môn Vật lý năm 2025 cho thấy rõ sự thay đổi tư duy đánh giá trong giáo dục phổ thông. Đây là căn cứ quan trọng giúp học sinh và giáo viên điều chỉnh phương pháp học – dạy theo hướng tích cực, chủ động, tăng cường yếu tố ứng dụng, thực hành.

Với học sinh các khóa sau, đặc biệt là học sinh lớp 12 năm học 2025–2026, việc học cần theo hướng hiểu bản chất vật lý – vận dụng linh hoạt – gắn kiến thức với thực tiễn.

"Việc chuẩn bị sớm, hệ thống hóa kiến thức theo mạch nội dung chương trình, tăng cường kỹ năng đọc hiểu dữ liệu, phân tích bối cảnh và tư duy tích hợp liên môn sẽ là chìa khóa giúp học sinh không chỉ vượt qua kỳ thi tốt nghiệp, mà còn làm chủ tri thức vật lý để ứng dụng vào học tập, đời sống và các lĩnh vực khoa học–công nghệ trong tương lai", giáo viên đưa ra tư vấn.

Có thể bạn quan tâm

Thuyền viên làm việc trên buồng lái tàu biển. (Ảnh: VIMC)

Tạo nguồn nhân lực cho chiến lược kinh tế biển

Thiếu lao động chuyên môn sâu, cơ cấu đào tạo chưa theo kịp nhu cầu và những khó khăn trong thu hút nhân lực chất lượng cao là những điểm nghẽn đáng quan tâm đối với kinh tế biển theo hướng xanh, hiện đại và bền vững. 

Ảnh minh họa (Nguồn: NUS Business School)

Giáo dục đại học trước tác động của trí tuệ nhân tạo

Trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu mới đối giáo dục đại học, từ đào tạo, quản trị đến gắn kết với doanh nghiệp nhằm phát triển nguồn nhân lực có chuyên môn, tư duy phản biện và khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động.

Một nghệ nhân đang dạy nghề khâu nón tại Trung tâm Học tập cộng đồng, làng Chuông, xã Thanh Oai (Hà Nội). (Ảnh: THU TRANG)

Khi kỹ năng số trở thành kỹ năng sống

Kỹ năng số đang trở thành một phần của cuộc sống hằng ngày, từ công việc, mua bán đến tiếp cận các dịch vụ thiết yếu. Khi công nghệ liên tục thay đổi, học tập suốt đời cũng bắt đầu từ những điều gần gũi: học để biết làm, biết sử dụng và tự giải quyết những việc mình đang cần.

Giờ học của học sinh Trường tiểu học Thăng Long (Hà Nội).

Giá trị mới sau sáp nhập trường học

Mục tiêu vận hành trường học sau sáp nhập không chỉ là ổn định bộ máy mà còn tạo ra giá trị mới. Cán bộ quản lý cần đổi mới tư duy quản trị, giáo viên được phát huy năng lực, các cấp học tăng cường tính liên thông.

[Video] Những lớp học khang trang giữa biển mây Ngọc Linh

[Video] Những lớp học khang trang giữa biển mây Ngọc Linh

Mùa mưa năm 2025, những điểm trường trên đỉnh Ngọc Linh (xã Trà Linh) từng tan hoang và ngổn ngang sau những trận lũ liên tục. Cũng ở nơi ấy, tròn một năm sau, những ngôi trường ở vùng cao Đà Nẵng như lột xác, khoác lên mình một diện mạo hoàn toàn mới: hiện đại, khang trang và ngập tràn tiếng cười trẻ thơ.

Dự án "Tất gel thảo dược An Túc" của sinh viên Trường đại học Y-Dược Huế đạt giải Nhất Cuộc thi Ý tưởng Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo lần thứ IX, năm 2026. (Ảnh: PH.THẢO)

Hành trình ươm tạo khởi nghiệp của sinh viên Đại học Huế

Từ nguồn dược liệu bản địa đến những giải pháp công nghệ, giáo dục và nông nghiệp, 8 dự án vào chung kết Cuộc thi Ý tưởng Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Đại học Huế năm 2026 cho thấy sức sáng tạo của người học; trong đó, “Tất gel thảo dược An Túc” nổi bật với hướng tiếp cận kết hợp tri thức truyền thống và nhu cầu hiện đại.

Tiểu đoàn 519 tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và cấp tờ gấp tuyên truyền pháp luật cho học sinh Trường trung học phổ thông Nguyễn Thần Hiến, phường Hà Tiên. (Ảnh: PHƯƠNG VŨ)

An Giang tuyên truyền pháp luật cho 2.300 học sinh biên giới

Ngày 26/10, Tiểu đoàn 519, Trung đoàn 893 (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh An Giang) phối hợp các trường học trên tuyến biên giới tổ chức chương trình tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho khoảng 2.300 học sinh, góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn và lành mạnh.

Khai mạc khóa học tùy viên quân sự các nước tại Việt Nam. (Ảnh: CTV)

Khai mạc khóa học tùy viên quân sự các nước tại Việt Nam

Đối thoại, tôn trọng lẫn nhau và xây dựng lòng tin là nền tảng để thu hẹp khác biệt, mở rộng hợp tác. Các tùy viên quân sự, với vai trò cầu nối giữa quân đội các nước, có đóng góp quan trọng vào tiến trình ấy, thúc đẩy quan hệ quốc phòng trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, bình đẳng và cùng có lợi.

Lãnh đạo VRG trao học bổng cho con công nhân, lao động “Vượt khó-Học giỏi” năm học 2025-2026. (Ảnh: Đào Phong)

Tuyên dương 853 học sinh, sinh viên xuất sắc con em ngành cao-su

Nhân dịp kỷ niệm 97 năm Ngày truyền thống ngành Cao-su Việt Nam (28/10/1929-28/10/2026) và hướng tới 20 năm thành lập Tập đoàn Công nghiệp Cao-su Việt Nam (VRG), Tập đoàn VRG tổ chức Lễ tuyên dương con công nhân, lao động “Vượt khó-Học giỏi” năm học 2025-2026.

Trường đại học Đà Lạt tọa lạc trong không gian xanh cao nguyên Lâm Viên. (Ảnh: BẢO VĂN)

Trường đại học Đà Lạt: 50 năm - nền tảng để mở rộng hội nhập và phát triển

Trường đại học Đà Lạt đã trải qua hành trình 50 năm đổi mới và phát triển. Từ nền móng được xây dựng trong gian khó, qua quá trình mở rộng và phát triển đại học đa ngành, đến yêu cầu nâng cao chất lượng và hội nhập, mỗi giai đoạn đều góp phần tạo nên nền tảng cho chặng đường phát triển trong tương lai.

Học sinh lớp 6. (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Đổi mới tuyển sinh đầu cấp: Chuyển từ tư duy "tuyển" sang “tiếp nhận học sinh”

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp (lớp 1, lớp 6, lớp 10), với cách tiếp cận chuyển từ “tuyển sinh” sang “tiếp nhận học sinh đầu cấp” gắn với nhu cầu học tập, mạng lưới trường lớp,... nhằm bảo đảm cơ hội học tập cho người học và công bằng giáo dục. 

(Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Dự kiến thi tuyển vào lớp 10 chỉ gồm 2 môn Toán và Ngữ văn

Việc tiếp nhận học sinh vào lớp 10 trung học phổ thông được Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất theo một trong các phương thức: thi tuyển, xét tuyển, kết hợp thi tuyển với xét tuyển. Đối với phương thức thi tuyển thì chỉ gồm 2 môn Toán và Ngữ văn, nhằm giảm áp lực thi cử, tạo sự ổn định cho học sinh và giảm nguồn lực tổ chức kỳ thi.