Đầu tư cho văn hóa để phát triển vững bền

Thủ đô Hà Nội là mảnh đất kết tinh văn hóa ngàn năm. Ngày nay, nhiều lĩnh vực văn hóa - nghệ thuật của Hà Nội đang dẫn đầu cả nước. Nhưng vẫn còn đó những bất cập trong hoạt động bảo tồn, trong văn hóa ứng xử..., cần có sự đầu tư xứng đáng, những biện pháp mạnh dạn để bảo đảm cho sự phát triển vững bền.

Lễ hội gò Đống Đa.   Ảnh: CHÍ TOÀN
Lễ hội gò Đống Đa.   Ảnh: CHÍ TOÀN

Trăn trở giữ gìn bản sắc

Trong lĩnh vực văn hóa, Thủ đô Hà Nội có nhiều mặt đứng đầu. Hà Nội có nhiều di tích nhất cả nước. Điều đáng nói, các di tích trên địa bàn đều có giá trị. Cả nước hiện có 62 di tích quốc gia hạng đặc biệt thì Hà Nội có12 di tích. Những di tích như: Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám... đã trở thành niềm tự hào của cả nước. Với sáu nhà hát, 13 đoàn nghệ thuật chuyên nghiệp trải đều trên các lĩnh vực như: múa rối, chèo, tuồng, cải lương..., ở các kỳ liên hoan toàn quốc, Hà Nội cũng thường chiếm vị trí dẫn đầu. Trong văn hóa ứng xử, mặc dù khó "cân, đong, đo, đếm" như những lĩnh vực khác, nhưng văn hóa ứng xử của Hà Nội vẫn luôn được coi là kết tinh của văn hóa dân tộc, tiêu biểu cho cả đất nước. Không có địa phương nào có mức đầu tư cho văn hóa, nghệ thuật, du lịch và thể thao lớn như Hà Nội. Dự toán tổng đầu tư cho năm 2015 lên tới 1.469 tỷ đồng. Trong đó, vốn đầu tư cho các dự án lên tới hơn 300 tỷ đồng. Điều đó cũng cho thấy văn hóa luôn được thành phố quan tâm đầu tư.

Tuy nhiên, trách nhiệm gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa của Thủ đô là nhiệm vụ nặng nề, nhất là những người trực tiếp làm việc trong lĩnh vực này. Đứng đầu cả nước về số lượng di tích, nhưng số di tích đang bị xuống cấp của Hà Nội thậm chí còn lớn hơn số di tích được xếp hạng của nhiều tỉnh, thành phố khác trong cả nước. 600 di tích đang dột nát, nhiều di tích có nguy cơ sụp đổ. Những năm gần đây, trung bình mỗi năm thành phố đầu tư khoảng 1.000 tỷ đồng cho công tác tu bổ di tích. Mới nghe qua, tưởng con số đó là nhiều, nhưng thực tế, mỗi năm chỉ vài chục di tích được đầu tư tôn tạo. Giải quyết triệt để vấn đề di tích xuống cấp là bài toán không dễ giải trong khi nguồn lực của thành phố có hạn; nhất là khi di tích này tu bổ xong thì lại đến thời hạn di tích khác xuống cấp. Lĩnh vực văn hóa ứng xử cũng có nhiều vấn đề đáng lưu tâm. Trong trường học là hiện tượng vô cảm khi bạn bè cùng trang lứa tham gia "đánh hội đồng" lẫn nhau. Trong bệnh viện là nạn “phong bì” nhức nhối. Trên phố, những quán "bún mắng, cháo chửi" làm hoen ố hình ảnh người Thủ đô văn minh, thanh lịch. Do lĩnh vực văn hóa của Hà Nội cần rất nhiều kinh phí đầu tư, cho nên theo Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Nguyễn Quốc Chiêm, có đoàn nghệ thuật trên địa bàn vẫn phải dùng những chiếc mi-crô từ 20 đến 30 năm, dùng những chiếc xe ô-tô cũ đến mức mà mỗi lần đi biểu diễn, cả đoàn thường phải dừng rất xa nơi biểu diễn...

Mạnh dạn để gỡ những rào cản

Trong buổi làm việc với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội vừa qua, đồng chí Phạm Quang Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy khẳng định, vai trò là trung tâm văn hóa lớn của Hà Nội đã được Đảng, Nhà nước ghi nhận trong Luật Thủ đô, ngay sau vai trò là trung tâm chính trị, hành chính quốc gia. Xây dựng các giá trị văn hóa là việc làm không chỉ cho hôm nay mà còn cho tương lai. Đồng chí Phạm Quang Nghị đánh giá thời gian qua, ngành văn hóa đã có những biện pháp để tháo gỡ khó khăn trong việc thực hiện nhiệm vụ, chẳng hạn như xã hội hóa trong lĩnh vực văn hóa. Một điển hình là việc tu bổ, tôn tạo Công viên văn hóa Đống Đa. Nếu chờ ngân sách nhà nước thì không biết đến bao giờ mới có thể giải quyết. Nhưng với sự vào cuộc của các cấp lãnh đạo, toàn bộ kinh phí tôn tạo công viên, bao gồm đền thờ Vua Quang Trung, tượng đài Quang Trung, các hạng mục phụ trợ đều đã được các nhà hảo tâm đóng góp. Công trình đã khánh thành và đưa vào sử dụng đầu Xuân Ất Mùi. Điều này cần được phát huy trong tu bổ, tôn tạo các di tích khác trên địa bàn. Cần tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà hảo tâm tham gia các hoạt động văn hóa, nhưng cũng phải tuân thủ chặt chẽ các quy định của Nhà nước. Gần đây, thành phố cũng thành công trong việc huy động các nguồn lực xã hội để tổ chức bắn pháo hoa tại bãi giữa sông Hồng. Ban đầu cũng có những ý kiến không đồng thuận, nhưng sau khi phân tích, thành phố thấy hoàn toàn có thể thực hiện được và mạnh dạn tiến hành. Kết quả là màn bắn pháo hoa tại bãi giữa được tổ chức thành công trong đêm giao thừa Tết Nguyên đán Ất Mùi, được nhân dân ủng hộ. Đối với việc xây dựng văn hóa ứng xử, Đề án về Bộ Quy tắc ứng xử được làm chặt chẽ, bài bản và nên sớm tiến hành thí điểm rồi nhân rộng.

Đồng chí Phạm Quang Nghị nhấn mạnh, đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho con người, đầu tư cho sự phát triển bền vững. Tuy nhiên, đầu tư cho văn hóa không đem lại những lợi nhuận, nguồn thu có thể nhìn thấy ngay được, cho nên dễ bị lơ là. Vì vậy, trước hết, cán bộ cần phải nhận thức rõ điều này. Từ nhận thức đó, cần có sự đầu tư tương xứng, các cấp, các ngành cần có sự phối hợp chặt chẽ trong hoạt động để bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa của Thủ đô.

Có thể bạn quan tâm

Sở Công Thương Hà Nội, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội và TikTok Shop ký kết hợp tác triển khai chương trình “Gian hàng số - nâng tầm thương nhân Thủ đô”. (Ảnh: DUY KHÁNH)

Hà Nội kích hoạt Gian hàng số - nâng tầm thương nhân Thủ đô

Sáng 6/10, Sở Công thương Hà Nội phối hợp Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội tổ chức kích hoạt Chương trình “Gian hàng số - nâng tầm thương nhân Thủ đô” và ra mắt Kênh TikTok “OCOP Hà Nội”. Đây là hoạt động nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và chủ thể OCOP nâng cao năng lực kinh doanh trên môi trường số.

Màn trình diễn hát trống quân của các nghệ nhân thôn Phúc Lâm gây ngạc nhiên khi thu hút lượng lớn khán giả.

Dấu ấn Hà Nội trong Lễ hội Văn hóa thế giới

Thành phố Hà Nội tham dự Lễ hội Văn hóa thế giới nhiều “đặc sản”, từ di sản văn hóa phi vật thể như hát trống quân, nghề cốm Mễ Trì, đến sản phẩm làng nghề như: Gốm Bát Tràng, đồng Ngũ Xã... Điều đó khiến không gian văn hóa Hà Nội thu hút lượng lớn công chúng đến tham gia các hoạt động trải nghiệm.

Thành viên các đoàn dự thi IOAA 2026 trải nghiệm tạo hình sản phẩm gốm tại Làng gốm Bát Tràng (Ảnh BAN TỔ CHỨC)

IOAA 2026 để lại dấu ấn tốt đẹp trong lòng bạn bè quốc tế

Đến Hà Nội dự kỳ thi Olympic Thiên văn học và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX (IOAA 2026), các bạn trẻ từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới không chỉ được gặp gỡ, giao lưu học thuật, mà còn có cơ hội khám phá lịch sử, văn hóa và con người Việt Nam.

Các doanh nghiệp tìm hiểu các sản phẩm linh kiện, thiết bị phục vụ sản xuất trong ngành hàng không-vũ trụ.

Chính sách cho công nghiệp hỗ trợ phát triển

Các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ có nhiều tiềm năng, cơ hội phát triển nhưng cũng đối diện nhiều khó khăn, thách thức. Từ thực tiễn hoạt động, cộng đồng doanh nghiệp đã kiến nghị, đề xuất nhiều giải pháp để có cơ chế, chính sách đủ mạnh, đủ sâu cho lĩnh vực này.

Xử lý dứt điểm các nhà xưởng vi phạm

Với quyết tâm khắc phục vi phạm kéo dài về đất đai, trật tự xây dựng, các địa phương tại Hà Nội đang tổng kiểm tra, rà soát các công trình nhà xưởng, kho bãi, cơ sở sản xuất, kinh doanh, tập kết, lưu giữ hàng hóa vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng, phòng cháy, chữa cháy.

Ông Trần Văn Thắng (bên trái) tại Hội thi sản phẩm làng nghề và tôn vinh nghệ nhân Thành phố Hà Nội lần thứ nhất năm 2026 do Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức.

Giữ nghề truyền thống bằng sự sáng tạo

Hơn 50 năm gắn bó với nghề mây tre giang đan truyền thống của gia đình, ông Trần Văn Thắng, ở thôn Đồi 2, xã Phú Nghĩa, vẫn miệt mài tìm tòi mẫu mã, thử nghiệm cách làm mới để những sản phẩm từ tre, giang, nứa, guột vẫn giữ được nét nghề truyền thống và đáp ứng nhu cầu thị trường.

Đường vành đai 2,5 đoạn qua phường Xuân Đỉnh đang được gấp rút hoàn thiện (Ảnh LÊ KHÁNH)

Đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông trọng điểm

Nhờ làm tốt công tác giải phóng mặt bằng, hàng loạt dự án giao thông của Hà Nội đang được khẩn trương thi công. Những tuyến đường, cây cầu sau khi hoàn thành không chỉ giúp giảm ùn tắc cho khu vực, mà còn tạo diện mạo hiện đại hơn cho thành phố.

Bảo hiểm xã hội cơ sở Gia Lâm (Hà Nội) truyền thông chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế tại Phiên giao dịch việc làm cụm xã Gia Lâm-Phù Đổng-Thuận An-Bát Tràng năm 2026. (Ảnh: HSS)

Hà Nội xây dựng đơn vị học tập và điểm hỗ trợ kỹ năng số tại bảo hiểm xã hội cơ sở

Một trong những nội dung trọng tâm trong Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026 của Bảo hiểm xã hội Hà Nội là xây dựng mô hình “Đơn vị học tập” và “Điểm hỗ trợ kỹ năng số” tại bảo hiểm xã hội cơ sở. Theo đó, viên chức, người lao động trực tiếp hỗ trợ người dân thực hiện các giao dịch bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế điện tử.

Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc, Thành phố Hà Nội (Ảnh NIC)

Biến cơ chế đặc thù thành động lực tăng trưởng mới

Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Sau 3 tháng triển khai, Hà Nội đã nhanh chóng chuyển từ khung thể chế mới sang hành động cụ thể, xác định mục tiêu và từng bước biến các cơ chế, chính sách đặc thù thành nguồn lực thực chất tạo dư địa tăng trưởng, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công Thành phố Hà Nội hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh làm thủ tục.

Kết nối chính quyền, doanh nghiệp trên môi trường điện tử

Nhằm đổi mới phương thức trao đổi giữa chính quyền và doanh nghiệp, Hà Nội vận hành hệ thống chuyển nhận văn bản điện tử dùng chung, giúp “rõ người, rõ việc”, tiết kiệm thời gian, công sức cho doanh nghiệp. Đây là một giải pháp cụ thể trong cải cách hành chính, góp phần tạo thuận lợi cho hoạt động của doanh nghiệp.

Người dân xã Hát Môn đang khẩn trương thu hoạch lúa mùa để gieo trồng vụ đông.

Tăng tốc sản xuất vụ đông

Sau vụ mùa, thời gian dành cho sản xuất vụ đông không còn nhiều, nhất là tại những địa phương vừa trải qua ngập úng kéo dài, ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng nông sản. Nông dân Hà Nội đang khẩn trương thu hoạch vụ mùa, vệ sinh đồng ruộng, làm đất để kịp thời gieo trồng vụ đông.

Phối cảnh Điện Kính Thiên sau khi được phục hồi.

Hình mẫu về hợp tác trong bảo tồn di sản

Điện Kính Thiên thuộc Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) được khởi công phục dựng ngày 29/9 là kết quả của quá trình nghiên cứu khoa học lâu dài, với sự hợp tác, hỗ trợ, giám sát chặt chẽ của UNESCO. 

Chủ động chăm sóc sức khỏe toàn dân

Chủ động chăm sóc sức khỏe toàn dân

Triển khai các nội dung của Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 (gọi tắt là Luật Thủ đô 2026) về phát triển hệ thống y tế, an sinh xã hội, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành nhiều Nghị quyết nhằm cụ thể hóa các quy định này. 

Người dân xã Suối Hai cùng nhau làm sạch đường làng ngõ xóm (Ảnh HỒNG LÊ)

Lan tỏa nếp sống xanh

Từ những buổi ra quân vệ sinh môi trường vào sáng thứ bảy hằng tuần, phong trào “Sáng-Xanh-Sạch-Đẹp” đang lan tỏa từ phố phường đến làng quê Hà Nội. Không chỉ làm sạch cảnh quan, những việc làm này còn góp phần hình thành ý thức tự giác, lối sống văn minh và trách nhiệm của mỗi người với môi trường sống chung.

Phố Nguyễn Tuân sau khi được mở rộng đã khang trang, giảm ùn tắc (Ảnh DUY KHÁNH)

Nỗ lực đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số

Nhờ cách làm chủ động, quyết liệt từ chỉ đạo, điều hành đến thực thi, cho nên dù chưa hết tháng 9, phường Thanh Xuân (Hà Nội) đã cơ bản hoàn thành, thậm chí vượt kế hoạch hai nhiệm vụ quan trọng, là giải ngân đầu tư công và thu ngân sách của cả năm 2026.

Các chuyên gia đề xuất thương hiệu Hà Nội trong kỷ nguyên số vẫn cần lấy di sản là trung tâm, nhưng cần cách “kể chuyện” mới để phù hợp với truyền thông đương đại.

Xây dựng thương hiệu Hà Nội trong kỷ nguyên số

Hà Nội được định hướng trở thành đô thị kết nối toàn cầu, trung tâm văn hóa của châu lục và thế giới trong kỷ nguyên số. Trong bối cảnh đó, xây dựng thương hiệu Hà Nội phù hợp với thời kỳ mới là yêu cầu cấp thiết.

Công tác khai quật, lấy mẫu hài cốt liệt sĩ tại xã Quảng Bị.

Hoàn thành lấy mẫu hài cốt liệt sĩ

Sau gần hai tháng nỗ lực, đến ngày 23/9, Thành phố Hà Nội đã hoàn thành công tác khai quật, lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính tại 230 nghĩa trang trên địa bàn, sớm hoàn thành kế hoạch đề ra.