Phát biểu khai mạc Đại hội, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Văn Trụ, Chủ tịch Hội Di sản văn hóa Việt Nam nhiệm kỳ IV (2020-2025) khẳng định: Đại hội đại biểu Hội Di sản Văn hóa Việt Nam lần thứ V, nhiệm kỳ 2025-2030 là một dấu mốc hết sức quan trọng, có ý nghĩa đặc biệt trong tiến trình xây dựng và phát triển của Hội Di sản Văn hóa Việt Nam, một tổ chức xã hội nghề nghiệp tự nguyện của công dân và tổ chức Việt Nam, đã và đang hoạt động trong lĩnh vực di sản văn hóa hoặc có tâm huyết với di sản văn hóa, nhằm tập hợp, đoàn kết hội viên, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của hội viên, hỗ trợ nhau hoạt động có hiệu quả, góp phần vào sự nghiệp bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa, xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc và đóng góp vào kho tàng di sản văn hóa thế giới.
Đại hội càng trở nên có ý nghĩa khi diễn ra vào đúng dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh đầu tiên về bảo tồn di sản văn hóa (23/11/1945-23/11/2025) và kỷ niệm 20 năm Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11/2025).
Báo cáo tổng kết hoạt động của Hội Di sản Văn hóa Việt Nam nhiệm kỳ IV (2020-2025), Tiến sĩ Nguyễn Thế Hùng, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội cho biết: Tuy còn nhiều khó khăn trong hoạt động, hai năm đầu của nhiệm kỳ IV diễn ra trong thời kỳ Covid-19, gần đây, với việc sáp nhập các tỉnh, thành phố và mô hình chính quyền hai cấp, cộng thêm tình hình lũ lụt, thiên tai nên cũng có những ảnh hưởng nhất định tới một số hội cấp tỉnh, thành phố, nhưng Hội đã luôn nỗ lực, linh hoạt, có nhiều hoạt động thiết thực để bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc, phù hợp tình hình thực tế tại các địa phương.
Hội đã tổ chức và phối hợp tổ chức nhiều cuộc hội thảo, tọa đàm về những vấn đề thời sự của di sản văn hóa đang được xã hội quan tâm như: Xây dựng cơ chế chính sách; đánh giá, nhận diện giá trị di sản; truyền thông, giáo dục di sản; bảo vệ di sản văn hóa gắn với phát triển bền vững...
Hội cũng tích cực tham gia nhiều sự kiện di sản văn hóa của đất nước. Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam đã tổ chức nhiều sự kiện, hoạt động trong lĩnh vực di sản văn hóa như: Sự kiện Đổi mới và bảo tồn di sản trong thế giới số; ký biên bản hợp tác với Tiktok về truyền thông di sản; tổ chức tọa đàm về di sản trong thế giới số; triển lãm tranh di sản, bảo vật được số hóa...
Nhìn chung, công tác xây dựng Hội, tuyên truyền nhiệm vụ, tư vấn, phản biện xã hội, truyền thông, tổ chức hoạt động về di sản văn hóa... của Hội trong nhiệm kỳ qua đều có sự phát triển về cả chiều rộng và chiều sâu, đóng góp ngày càng hiệu quả vào sự nghiệp bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa, nâng cao vị thế, uy tín của Hội, xác lập được mối quan hệ tốt giữa Hội với các cơ quan, đơn vị liên quan, tạo được sự đồng thuận và ủng hộ cao đối với hoạt động của Hội.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động của Hội nhiệm kỳ qua vẫn tồn tại một số hạn chế như: Chưa thiết lập được chế độ thông tin báo cáo từ cơ sở về Trung ương Hội; tính hiệu quả trong hoạt động của một số tổ chức Hội còn chưa cao; sự phát triển tổ chức Hội cấp tỉnh, thành phố chậm và thiếu đồng đều.
Trên cơ sở phát huy ưu điểm, hạn chế khuyết điểm, tiếp tục củng cố Hội về mọi mặt, trong nhiệm kỳ V (2025-2030), Hội Di sản Văn hóa Việt Nam xác định sẽ tập trung vào một số nhiệm vụ chính: Tiếp tục củng cố và phát triển Hội cả về số lượng và chất lượng; Tích cực tổ chức, tham gia các hoạt động bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa; Tăng cường phản biện xã hội thông qua việc tổ chức hội nghị, hội thảo, tọa đàm về các vấn đề liên quan đến di sản văn hóa được xã hội quan tâm.
Bên cạnh đó, Hội cũng sẽ đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, nâng cao chất lượng của cơ quan ngôn luận của Hội; đẩy mạnh hoạt động của Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa, nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ vào hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa; tiếp tục phát triển thêm các hội thành viên cấp tỉnh, thành phố; Mở rộng mối quan hệ hợp tác trong nước và quốc tế về bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa; Làm tốt hơn công tác thi đua-khen thưởng.
Các tham luận, ý kiến được trình bày tại Đại hội đã nhấn mạnh rõ hơn những thành tựu mà Hội đã đạt được, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp để phát huy hơn nữa vai trò của Hội trong sự nghiệp bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa Việt Nam.
Đại hội đã bầu Ban Chấp hành Hội Di sản Văn hóa Việt Nam nhiệm kỳ V (2025-2030) gồm 75 Ủy viên, bầu Ban Kiểm tra gồm 5 thành viên. Hội nghị Ban chấp hành Hội lần thứ 1 nhiệm kỳ V đã bầu Ban Thường vụ Hội gồm 13 thành viên. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Văn Trụ được bầu làm Chủ tịch Hội Di sản Văn hóa Việt Nam nhiệm kỳ V. Các Phó Chủ tịch Hội gồm: Tiến sĩ Nguyễn Thế Hùng - Tổng Thư ký Hội, Thạc sĩ Tô Văn Động, Thạc sĩ Trịnh Thanh Giảng.
