Cơ hội bảo vệ Trái đất trước khủng hoảng đa dạng sinh học

Hội nghị lần thứ 15 các bên tham gia Công ước về đa dạng sinh học (COP15) giai đoạn 2 đang diễn ra tại Montreal, Canada, với sự tham dự của đại diện gần 200 quốc gia. Giới quan sát hy vọng, COP15 sẽ đạt được một thỏa thuận đa dạng sinh học toàn cầu mang tính lịch sử, tạo dấu ấn quan trọng trong nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái và tương lai của “hành tinh xanh”.
Voi ở Tây Nguyên. (Ảnh: TTXVN)
Voi ở Tây Nguyên. (Ảnh: TTXVN)

Vấn đề huy động tài chính để bảo vệ đa dạng sinh học đang là tâm điểm của Hội nghị COP15 tại Canada. Trước đó, các chuyên gia cũng dự báo đây sẽ là thách thức lớn của COP15, khi các nước giàu phải chịu áp lực về hỗ trợ cho các nước đang phát triển trong công tác bảo tồn tự nhiên. Brazil và 69 quốc gia khác đã công bố ý định đưa tài trợ quốc tế cho đa dạng sinh học trở thành một điều kiện để thông qua khuôn khổ đa dạng sinh học toàn cầu. Các nhà đàm phán hiện đang thảo luận về con số hỗ trợ khoảng 200 tỷ USD/năm, song tiến độ của các cuộc đàm phán về tài chính tại COP15 được đánh giá là còn chậm.

Bài toán huy động tài chính để chống lại cuộc khủng hoảng đa dạng sinh học không dễ gì được giải quyết khi số liệu thống kê cho thấy, khoảng cách giữa số tiền cần có và số tiền đang thật sự được chi tiêu lên tới khoảng 700 tỷ USD mỗi năm, một khoảng cách khó để lấp đầy. Tại COP15, các quan chức cho rằng khu vực tư nhân có thể là một phần giải pháp và nhấn mạnh, cần có nguồn tiền từ khu vực tư nhân cũng như từ hoạt động từ thiện để gây quỹ cho công tác bảo vệ đa dạng sinh học.

Sau nhiều tranh cãi, Hội nghị lần thứ 27 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP27) hồi tháng 11 năm 2022 đã khép lại với một bước tiến mang tính lịch sử, đó là các nước nhất trí thành lập quỹ “Tổn thất và Thiệt hại” để bù đắp cho các nước đang phát triển phải chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu. Trên cơ sở thành công của COP27, ông Basile van Havre, đồng Chủ tịch một trong những nhóm công tác của COP15, không loại trừ khả năng một quyết định tương tự về đa dạng sinh học sẽ được đưa ra tại COP15. Các nhà quan sát hy vọng rằng, sự kiện này sẽ đem đến một thỏa thuận lịch sử nhằm bảo vệ tự nhiên và đảo ngược những tổn hại mà con người gây ra cho các khu rừng, đầm lầy… cùng các sinh vật đang sống tại đây. Thỏa thuận đa dạng sinh học toàn cầu, còn được gọi là Khung đa dạng sinh học toàn cầu hậu 2020, vốn đã bị trì hoãn trong 2 năm qua do đại dịch Covid-19.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres từng nhấn mạnh rằng: Ða dạng sinh học đang sụp đổ và chúng ta là những người thua cuộc. Con người phải chạy đua để chấm dứt tình trạng khủng hoảng đa dạng sinh học bằng những hành động mạnh mẽ, quyết liệt và khẩn cấp. Các nhà khoa học cảnh báo, Trái đất đang bên bờ vực của cuộc tuyệt chủng hàng loạt lần thứ sáu. Theo Báo cáo Sách đỏ về các loài động thực vật đang bị đe dọa, biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường đang tàn phá môi trường sinh sống của các loài sinh vật biển, khiến gần 10% trong số này đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Tình trạng mất đa dạng sinh học quy mô lớn đến cuối thập kỷ này có thể gây thiệt hại kinh tế nghiêm trọng đến mức giảm hơn một nửa bậc xếp hạng tín dụng nhà nước của các quốc gia trên thế giới.

Chủ tịch Ủy ban Bảo tồn biển thuộc Liên minh Bảo tồn thiên nhiên quốc tế Amanda Vincent nhận định, tình trạng nguy cấp của những loài sinh vật đang gióng lên hồi chuông cảnh báo và yêu cầu chúng ta phải mau chóng hành động để ngăn chặn nguy cơ tuyệt chủng của chúng. Cuộc chiến bảo vệ thiên nhiên chưa bao giờ khẩn cấp như lúc này, và Hội nghị COP15 sẽ là cơ hội tốt để các quốc gia phát huy tinh thần trách nhiệm, chung tay hợp tác nhằm ngăn chặn và đảo ngược tình trạng mất đa dạng sinh học, bảo đảm con đường chung sống hòa hợp giữa con người và thiên nhiên.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.