Chính sách tạo bứt phá, thúc đẩy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo

Những kết quả bước đầu về đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo đã góp phần khẳng định những định hướng chiến lược đúng đắn và các biện pháp phù hợp của Đảng, Nhà nước. Tuy nhiên, nguồn lực quan trọng nhất hỗ trợ các tổ chức đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp sáng tạo chính là hành lang pháp lý thuận lợi, cơ chế, chính sách ưu đãi, nguồn lực tài chính phù hợp…
Hội chợ quảng bá sản phẩm khoa học và công nghệ tại Hà Nội. (Ảnh TUẤN ANH)
Hội chợ quảng bá sản phẩm khoa học và công nghệ tại Hà Nội. (Ảnh TUẤN ANH)

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh đánh giá, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo của Việt Nam ngày càng phát triển mạnh mẽ. Tính đến tháng 3/2023, tổng số vốn đầu tư mạo hiểm đạt 427 triệu USD. Theo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) do Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) công bố mới đây, Việt Nam có sự cải thiện thứ hạng, từ vị trí 48 lên 46 trên 132 quốc gia, vùng lãnh thổ.

Hiện nay, có 20 địa phương đã và đang xây dựng Đề án hình thành Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; 60 tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch triển khai Đề án Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025; 39 tỉnh, thành phố ban hành Nghị quyết của HĐND quy định cơ chế tài chính cho hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp; Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh lọt tốp 200 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu.

Những con số trên cho thấy hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Việt Nam đang trên đà phát triển, tuy nhiên vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức. Cụ thể, còn thiếu những chính sách để phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo như quỹ tài trợ vốn, chính sách khuyến khích cá nhân đầu tư mạo hiểm vào các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, khuyến khích các chương trình đào tạo đổi mới sáng tạo trong trường học.

Điều này đặt ra thách thức cho các công ty khởi nghiệp trong việc bảo đảm nguồn vốn, thu hút và giữ chân nhân tài, cũng như tuân thủ các quy định phức tạp. Bên cạnh đó, các chính sách còn dàn trải, chưa tập trung sâu vào từng ngành, nghề, lĩnh vực; còn hạn chế trong việc xây dựng tổ chức ươm tạo, huấn luyện, tư vấn khởi nghiệp; thiếu kết nối giữa các viện, trường đại học với ý tưởng khởi nghiệp. Ngoài ra, chính sách hỗ trợ thương mại hóa sản phẩm khởi nghiệp vẫn còn thiếu.

Đáng chú ý, hiện nay các doanh nghiệp khởi nghiệp gặp hạn chế về vốn, cơ sở vật chất, kỹ năng quản trị, điều hành doanh nghiệp, xúc tiến, quảng bá hay khả năng đáp ứng các thủ tục hành chính cần thiết; hoạt động đào tạo, tập huấn cho nhân lực của các doanh nghiệp khởi nghiệp còn mang tính hình thức. Các hoạt động đào tạo chưa được tổ chức thường xuyên.

Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Mai Dương, Cục trưởng Ứng dụng và Phát triển công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) nhìn nhận doanh nghiệp Việt Nam đổi mới sáng tạo ít hơn so với kỳ vọng, nhất là ít đổi mới sáng tạo sản phẩm, quy trình. Nhiều chính sách ưu đãi hỗ trợ doanh nghiệp thường khó tiếp cận vì thủ tục hành chính; cơ chế quản lý không theo kịp phát triển của đổi mới sáng tạo và trở thành rào cản.

Kiến nghị về chính sách thúc đẩy đổi mới sáng tạo thông qua phổ biến công nghệ, ông Nguyễn Mai Dương cho rằng, cần củng cố khung pháp lý, tạo sân chơi bình đẳng cho doanh nghiệp. Việc tăng cường bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ nhằm tạo công cụ thúc đẩy đổi mới và ứng dụng công nghệ cũng là một vấn đề cần quan tâm.

Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) Đỗ Tiến Thịnh chia sẻ, việc chưa có quy định về mô hình hoạt động và cơ chế tự chủ đặc thù cho loại hình trung tâm đổi mới sáng tạo dẫn tới sự khó khăn, vướng mắc trong hình thành bộ máy, cấu trúc quản trị, khó thu hút và giữ chân nhân tài, tiếp nhận các nguồn hỗ trợ trong nước và quốc tế. Việc thiếu vắng các quy định về quản lý và cơ chế ưu đãi đặc thù cũng gây khó khăn, vướng mắc cho các đơn vị sự nghiệp công lập khác trong sử dụng, khai thác tài sản công.

Trên cơ sở đó, ông Đỗ Tiến Thịnh cho rằng, cơ quan quản lý nhà nước cần thiết phải sớm có cơ chế, chính sách chung, có trọng điểm về đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo theo thông lệ quốc tế, nhất là các chính sách chấp nhận mức rủi ro cao, hình thành các trung tâm về đổi mới sáng tạo, cơ chế chia sẻ và dùng chung hạ tầng nghiên cứu và phát triển.

Với nhiều năm kinh nghiệm, ông Trần Trí Dũng, cố vấn khởi nghiệp Chương trình Khởi nghiệp Thụy Sĩ chia sẻ, cần thúc đẩy các đơn vị trung gian, hiện nay đã có các vườn ươm, chương trình tăng tốc, chương trình hỗ trợ khởi nghiệp trong các trường đại học, nhưng có một thực tế là năng lực của các tổ chức này còn nhiều mặt cần bồi dưỡng.

Theo các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đổi mới sáng tạo sẽ tạo ra các sản phẩm, dịch vụ chưa từng có, do đó cần có hành lang pháp lý đặc thù và cơ chế liên ngành để có giải pháp ứng xử phù hợp. Khởi nghiệp sáng tạo tạo ra mô hình, sản phẩm mới, doanh nghiệp mới. Do đó, cần có khung khổ pháp lý cho khởi nghiệp sáng tạo, hoạt động đổi mới sáng tạo, cũng như cần có các trung tâm để gắn kết khởi nghiệp sáng tạo với doanh nghiệp cũng như với các nhân tố khác của hệ sinh thái.

Hiện nay, có nhiều khái niệm được sử dụng cho các đối tượng đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo dẫn đến sự thiếu thống nhất. Hơn nữa, các tổ chức mới chỉ được quy định về thành lập chứ chưa có quy định về quản lý hoạt động và các chính sách ưu đãi. Điều này đặt ra sự cần thiết phải có quy định chung nhằm xác định, thống nhất chức năng, nhiệm vụ của các tổ chức đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo; đồng thời, cần bổ sung các quy định về việc theo dõi, đánh giá, xác nhận để các tổ chức được hưởng các ưu đãi phù hợp.

Có thể bạn quan tâm

Cán bộ Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Ninh Bình giải ngân vốn vay tại một điểm giao dịch.

Dòng vốn chính sách đồng hành phát triển bền vững

Sau khi hợp nhất đơn vị hành chính, tỉnh Ninh Bình bước vào giai đoạn phát triển với không gian kinh tế-xã hội mở rộng hơn. Đồng hành cùng địa phương, nguồn vốn tín dụng chính sách tiếp tục được Ngân hàng Chính sách xã hội triển khai đến tận cơ sở, góp phần hỗ trợ người nghèo và các đối tượng chính sách, bảo đảm an sinh xã hội.

[Interactive] Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

[Interactive] Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đã đề ra các mục tiêu cụ thể và toàn diện cho khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đến năm 2030, tầm nhìn 2045, tập trung vào cả số lượng, chất lượng và tác động lan tỏa đối với nền kinh tế trong nước.

Chính sách tín dụng học sinh, sinh viên được đề xuất sửa đổi theo hướng mở rộng đối tượng và nâng mức hỗ trợ. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Đề xuất nâng mức vay tín dụng học sinh, sinh viên lên 8 triệu đồng/tháng

Bộ Tài chính đề xuất nâng gấp đôi mức vay tối đa đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn từ 4 triệu đồng lên 8 triệu đồng/tháng; đồng thời mở rộng đối tượng thụ hưởng, điều chỉnh cơ chế lãi suất và hoàn thiện quy định về cho vay nhằm phù hợp hơn với thực tế chi phí học tập hiện nay.

Hoạt động sản xuất tại Công ty TNHH thép Hòa Phát, khu công nghiệp Phố Nối A, tỉnh Hưng Yên.

Hưng Yên có thêm 179 dự án đầu tư mới

6 tháng đầu năm, tỉnh Hưng Yên đã thu hút 179 dự án đầu tư mới; trong đó, có 141 dự án trong nước với tổng vốn đăng ký hơn 46.372 tỷ đồng và 38 dự án có vốn đầu tư nước ngoài với tổng vốn đăng ký hơn 652 triệu USD.

Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết đến nay bộ này đã cơ bản hoàn thành việc rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật phục vụ mô hình mới. (Ảnh: KHƯƠNG TRUNG)

Bộ Nông nghiệp và Môi trường phân cấp tối đa cho địa phương sau một năm vận hành mô hình chính quyền 3 cấp

Sau một năm triển khai mô hình chính quyền 3 cấp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, giao tối đa nhiệm vụ cho địa phương; đồng thời tinh gọn bộ máy, cắt giảm mạnh thủ tục hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số và hoàn thiện thể chế phục vụ mô hình tổ chức mới.

Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản chính thức vận hành, hình thành nền tảng dữ liệu thống nhất trên phạm vi cả nước.

Xây dựng nền tảng dữ liệu thống nhất cho nông nghiệp

Từ ngày 1/7/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chính thức đưa Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản vào vận hành trên phạm vi toàn quốc, tạo nền tảng dữ liệu thống nhất, minh bạch chuỗi cung ứng, nâng cao năng lực quản lý chất lượng và thúc đẩy xuất khẩu nông sản.

Nhân viên đăng kiểm thực hiện nhiệm vụ theo Thông tư 30/2026/TT-BXD.

Ngày đầu đăng kiểm theo Thông tư 30, lấy người dân làm trung tâm phục vụ

Từ ngày 1/7, Thông tư 30/2026/TT-BXD chính thức có hiệu lực, thúc đẩy chuyển đổi số, cắt giảm thủ tục trong lĩnh vực đăng kiểm. Dù bước đầu phát sinh một số trục trặc kỹ thuật, các cơ quan chức năng đang khẩn trương khắc phục, hướng tới xây dựng quy trình minh bạch, thuận tiện và hiệu quả hơn cho người dân, doanh nghiệp.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 1/7: Cổ phiếu tài chính, công nghệ dẫn sóng, VN-Index nối dài đà tăng

Phiên giao dịch ngày 1/7, sắc xanh chiếm ưu thế trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Dù áp lực chốt lời xuất hiện ở một số cổ phiếu vốn hóa lớn, sự bứt phá của nhóm ngân hàng, chứng khoán và công nghệ đã giúp thị trường giữ được nhịp tăng đến cuối phiên. Chốt phiên, VN-Index tăng 7,2 điểm, lên mức 1.867,21 điểm.

Các nhà máy điện của EVNGENCO1 được vận hành an toàn, ổn định, góp phần bảo đảm cung ứng điện cho hệ thống điện quốc gia trong 6 tháng đầu năm 2026.

EVNGENCO1 giữ vững vận hành an toàn, bảo đảm cung ứng điện

Trong 6 tháng đầu năm 2026, với việc triển khai đồng bộ các giải pháp về quản lý kỹ thuật, điều hành sản xuất, Tổng Công ty Phát điện 1 (EVNGENCO1) đã bảo đảm nhiên liệu và sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị, góp phần cùng Tập đoàn Điện lực Việt Nam bảo đảm cung ứng điện cho phát triển kinh tế-xã hội.

Kỳ họp Hội đồng lần thứ 147/148 của Tổ chức Hải quan Thế giới quy tụ lãnh đạo 187 cơ quan hải quan thành viên.

Dấu ấn Hải quan Việt Nam tại diễn đàn hải quan lớn nhất thế giới

Những kết quả đạt được tại Kỳ họp Hội đồng lần thứ 147/148 của Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) tiếp tục khẳng định vai trò chủ động của Hải quan Việt Nam trong hợp tác quốc tế, đồng thời tạo thêm động lực thúc đẩy chuyển đổi số, hiện đại hóa hải quan và tăng cường kết nối với các đối tác.