“Chìa khóa” mở cánh cửa STEM

Nhắc đến STEM trong giáo dục (được hiểu là giáo dục về Khoa học, Kỹ thuật, Công nghệ, Toán học theo phương pháp giảng dạy tích hợp liên môn, rút ngắn khoảng cách từ kiến thức hàn lâm đến thực hành và ưu tiên học qua thực hành), nhiều người sẽ nghĩ ngay tới những phòng thí nghiệm đắt tiền, những cánh tay rô-bốt hiện đại và cao siêu.

Thế nhưng, thực tế tại một số trường tiểu học ở Đà Nẵng đang cho thấy, STEM có thể đi vào từng ngôi trường, từng lớp học với những phương án giản đơn, nhẹ nhàng và không kém phần hiệu quả.

Những tiết học sáng tạo

Phòng học nhỏ của lớp 4/4 Trường tiểu học Lý Tự Trọng, thành phố Đà Nẵng vào sáng thứ 3 hằng tuần có phần ồn ào hơn thường, các học sinh được chia thành từng nhóm tranh luận sôi nổi. Hôm nay, đến trường cùng các em ngoài sách, vở, đồ dùng học tập còn có túi bìa các-tông và những chiếc đèn pin để thực hiện “thử thách” làm rạp chiếu bóng mi-ni trong tiết học STEM.

Trong mỗi nhóm, mỗi thành viên đảm đương một công việc. Bạn thoăn thoắt tạo hình nhân vật, tô màu, cắt dán..., bạn ở vai trò như một kiến trúc sư làm khung, xử lý kết cấu, ráp nối những tấm bìa sao cho chắc chắn..., bạn thì loay hoay thử nghiệm ánh sáng chiếu xa, chiếu gần..., lại có bạn lẩm nhẩm đọc kịch bản, lời thoại nhân vật trong vở kịch chiếu bóng của mình.

Sau 45 phút, theo hiệu lệnh của cô giáo, những tiết mục “Cô bé quàng khăn đỏ”, “Dê đen và dê trắng”... lần lượt được trình chiếu, đây là thành quả của từng nhóm học sinh. Ở phía ngược lại, với các thầy, cô giáo, thành quả của 45 phút ấy là những ánh mắt háo hức, tươi vui cùng những tràng cười giòn tan trong lớp học.

Với cô giáo Nguyễn Thị Thúy An, chủ nhiệm lớp 4/4, những tiết học STEM dù đã quen thuộc và được triển khai thường xuyên nhưng sự háo hức và niềm vui vẫn luôn túc trực. “Với các thầy, cô giáo, mỗi tuần đều cần thay đổi, cần sáng tạo hơn và quan trọng là phải xây dựng chương trình sao cho tận dụng được những đồ dùng đơn giản nhất. Rất may là ở lớp của tôi, phụ huynh cùng các em học sinh rất hợp tác, luôn chuẩn bị đầy đủ học liệu cho con em mình. Qua một tiết học như vậy, các con phát huy được tối đa sự sáng tạo, khả năng hợp tác, vận dụng kiến thức vào thực tế và rất tự tin khi thuyết trình”.

Rộn ràng trong lớp học, khi nhận được câu hỏi của “chú phóng viên” về việc: “Các con nghĩ gì khi nhắc đến STEM?”, các bạn nhỏ thi nhau đưa ra ý kiến: “STEM là tiết khoa học ạ”. “Tiết học STEM rất vui, nhắc tới là con nghĩ ngay tới những mô hình, những hình ảnh mà mình tự làm ra”, học sinh Anh Phúc vui vẻ cho biết.

“Con thì nghĩ tới những lúc ba, mẹ và anh hai con giúp con chuẩn bị bìa, giấy... trước khi đến trường. Cả nhà cùng nhau nghiên cứu rất là vui ạ”, em Duy Tân cười giòn tan trong khi thu dọn “rạp chiếu bóng mi-ni” của nhóm mình.

Tại Trường tiểu học Lê Đình Chinh, tiết học STEM thậm chí còn được triển khai ở khối lớp 1 với quy mô “tiết học cho toàn khối”. Thay vì chỉ ngồi nghe thầy cô giảng bài và kể chuyện lịch sử, các em khối 1 được hóa thân thành những “chiến sĩ nhỏ”, tay cầm cờ đỏ sao vàng. Nhiệm vụ của các em là vận hành mô hình xe thồ, pháo cao xạ - những sản phẩm STEM được chính tay các anh chị khối 4, khối 5 và các thầy, cô giáo lắp ráp từ vật liệu tái chế để tái hiện Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử.

Cô Lê Thị Hồng, giáo viên khối 1 Trường tiểu học Lê Đình Chinh khẽ chỉnh lại chiếc mũ tai bèo cho một học sinh đang hào hứng đẩy chiếc xe thồ bằng bìa cứng mỉm cười chia sẻ: “Với các con khối 1, khái niệm lịch sử hay STEM đều rất trừu tượng. Nhưng khi cho các con trực tiếp tham gia đẩy chiếc xe hay vượt qua những chướng ngại vật, các con sẽ được kích thích sự tò mò, tự hỏi: Tại sao chiếc xe này lại chở được đồ hay là ngày xưa ông cha mình đã đẩy xe này như thế nào? Đó chính là cách đưa kiến thức tới với các con bằng cách tự nhiên nhất”.

Không để gánh nặng trang thiết bị trở thành rào cản sáng tạo

Tại nhiều nơi vẫn còn những lầm tưởng gắn phương pháp giáo dục STEM với gánh nặng trang thiết bị. Thế nhưng, câu chuyện tại các trường tiểu học ở Đà Nẵng đã cho thấy một cách nhìn khác: STEM hiệu quả khi được hiểu đúng với bản chất là giáo dục liên môn và trí tuệ của các thầy, cô giáo chính là “linh hồn” của những tiết học.

Nói về bài toán nguồn lực, cô Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Hiệu trưởng Trường tiểu học Lê Đình Chinh khẳng định yếu tố tiên quyết không nằm ở cơ sở vật chất: “Điều đầu tiên đó là con người. STEM không đòi hỏi phải có phòng ốc rồi những kiến thức cao siêu..., mà đòi hỏi các thầy, cô phải tự mình sẽ tìm những vật dụng, những thiết bị thực tế và phù hợp với học sinh”.

Theo cô Nguyệt, vai trò của người quản lý là khơi gợi và ủng hộ tối đa những ý tưởng mới từ phía giáo viên. “Tôi luôn tạo điều kiện và phát huy tất cả những cái ý tưởng sáng tạo từ giáo viên của mình. Bên cạnh đó, phải biết kêu gọi sự đồng thuận từ phụ huynh”, Hiệu trưởng Trường tiểu học Lê Đình Chinh cho biết thêm.

Cái nhìn thực tế này khớp với định hướng mà Tiến sĩ Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo luôn trăn trở. Theo ông Tài, STEM cần trở nên giản dị, gần gũi và không nên tạo áp lực thiết bị lên mỗi nhà trường.

Ông Tài nhấn mạnh: Bản chất của STEM không phải là công nghệ cao siêu mà là một phương pháp dạy học tích hợp giúp học sinh hình thành năng lực giải quyết vấn đề. “Kiến thức muốn biến thành năng lực thì phải qua trải nghiệm. Hiệu quả không nằm ở phòng thí nghiệm hiện đại, mà ở chỗ giáo viên biết tận dụng tài nguyên tại chỗ để tạo không gian cho các em khám phá và phản biện”. Ông cũng gợi mở: Chính giáo viên cần chủ động thảo luận cùng đồng nghiệp để làm giàu tài nguyên dạy học ngay trong bối cảnh thực tế của trường mình, vì “không ai làm thay giáo viên được”.

Những rạp chiếu bóng từ bìa các-tông hôm nay rất có thể sẽ là tiền đề cho những phát minh thực thụ mai sau. Giáo dục không phải xây lâu đài trên thiết bị, mà là xây nền tảng tư duy từ những điều giản đơn nhất. Khi thầy, cô còn trăn trở “khơi sáng”, khi trò còn hào hứng với những dự án “tự tay làm”, dòng chảy sáng tạo sẽ chẳng bao giờ ngơi nghỉ trong giáo dục.

Có thể bạn quan tâm

Người dân xã Cẩm Xuyên góp ý phương án sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn.

Hà Tĩnh nỗ lực sắp xếp thôn, tổ dân phố

Những ngày qua, cùng việc tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền chủ trương sắp xếp thôn, tổ dân phố và bố trí, sử dụng, thực hiện chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách, các địa phương ở tỉnh Hà Tĩnh đang khẩn trương hoàn thiện phương án sắp xếp thôn, tổ dân phố trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Cán bộ hướng dẫn, hỗ trợ công dân đăng nhập yêu cầu giải quyết hồ sơ hành chính qua ki-ốt thông minh.

Phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn

Thời gian qua, các trung tâm phục vụ hành chính công ở Thanh Hóa vận hành thông suốt, không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp; kịp thời nâng cấp hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính, chủ động hỗ trợ người dân ứng dụng, thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử.

Dự án đường ven biển 9.500 tỷ đồng góp phần phát triển kinh tế địa phương.

Đẩy mạnh giao thông, tạo động lực cho kinh tế

Để bứt phá khu vực phía đông, tỉnh Lâm Đồng vừa có phương án xây dựng các đường kết nối cao tốc, đường sắt tốc độ cao vào trung tâm. Mạng lưới này không chỉ hoàn thiện hạ tầng, kết nối các khu vực kinh tế mà còn tạo quỹ đất hai bên đường để thu hút các nhà đầu tư, xây dựng khu dịch vụ-thương mại.

Quảng Trị quảng bá du lịch qua truyền hình và điện ảnh quốc tế

Quảng Trị quảng bá du lịch qua truyền hình và điện ảnh quốc tế

Gần đây, nhiều thắng cảnh, điểm du lịch nổi tiếng của tỉnh Quảng Trị được quảng bá rộng rãi trong nước và thế giới thông qua các kênh truyền hình và điện ảnh. Đây là cách làm mà ngành du lịch Quảng Trị chú trọng nhằm đưa vẻ đẹp bí ẩn bất tận của hệ thống hang động Phong Nha-Kẻ Bàng đến gần hơn với du khách.

Học sinh, sinh viên tỉnh Khánh Hòa trải nghiệm Ngày hội sách và văn hóa đọc năm 2026 tổ chức tại Thư viện tỉnh Khánh Hòa (cơ sở 2, Nha Trang).

Truyền lửa văn hóa đọc trong cộng đồng

Giữa nhịp sống số hóa ngày càng nhanh, khi việc tiếp nhận thông tin chủ yếu qua các phương tiện nghe nhìn, việc giữ gìn và lan tỏa văn hóa đọc đang được toàn xã hội quan tâm. Tại Khánh Hòa, câu chuyện những chuyến xe tri thức, không gian đọc hiện đại đã được cụ thể hóa bằng các mô hình thiết thực.

Không gian xanh hai bờ sông Hương thu hút người dân và du khách.

Thành phố Huế nâng cao chất lượng môi trường du lịch

Với định hướng trở thành điểm đến an toàn, thân thiện, xanh- sạch-đẹp, thành phố Huế chú trọng giảm tác động đến môi trường, bảo tồn giá trị văn hóa-di sản, hạn chế rác thải nhựa, phát triển giao thông xanh và bảo vệ hệ sinh thái.

Thầy giáo Phạm Quang Hướng (giữa) hướng dẫn các hộ ở thôn 4, xã Trà Tập chăn nuôi gà.

Điểm tựa cho hành trình vươn lên

Tại xã vùng cao Trà Tập, thành phố Đà Nẵng, nhờ thay đổi trong nếp nghĩ, người dân nơi đây đã chủ động tìm phương thức mới, đẩy mạnh sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản. Khi người dân biết dựa vào nhau để vượt khó, mọi sinh kế đều có thể trở thành điểm tựa cho hành trình vươn lên thoát nghèo.

Lãnh đạo thành phố cùng Tổng lãnh sự Nhật Bản tại thành phố Đà Nẵng Mori Takero và Phu nhân trải nghiệm văn hóa tại Lễ hội Việt Nam-Nhật Bản thành phố Đà Nẵng năm 2025.

Nâng tầm công tác đối ngoại nhân dân

Tại thành phố Đà Nẵng, công tác đối ngoại nhân dân thời gian qua đã đi vào chiều sâu thực chất, huy động sự vào cuộc của đông đảo các tầng lớp nhân dân trên địa bàn. Trong bối cảnh đối ngoại, hội nhập quốc tế là nhiệm vụ “trọng yếu, thường xuyên”, thành phố tiếp tục nỗ lực triển khai hiệu quả công tác đối ngoại nhân dân.

Đồng bào dân tộc thiểu số Raglai, xã Bác Ái Tây (Khánh Hòa) nâng cao thu nhập từ trồng cây bưởi da xanh.

Tạo sinh kế bền vững, ổn định cho người dân

Những ngày cuối tháng 3, con đường dẫn vào xã Bác Ái Tây (tỉnh Khánh Hòa) rộn ràng hơn thường lệ. Hai bên sườn đồi, màu xanh của những vườn bưởi, sầu riêng, chuối… trải dài thay cho những rẫy ngô, sắn khô cằn năm nào. Sự đổi thay ấy bắt đầu từ cách nghĩ, cách làm của người dân khi mạnh dạn chuyển theo hướng sản xuất bền vững.

Các tour du lịch góp phần tạo nên sức hút cho làng Quỳnh Đôi. (Ảnh: QUANG MINH)

Du lịch ở làng khoa bảng Quỳnh Đôi

Từ mái đình rêu phong, những trang gia phả nhuốm màu thời gian đến hồi trống Lễ Kỳ Phúc vang lên giữa mùa xuân tươi đẹp, làng khoa bảng Quỳnh Đôi (xã Quỳnh Anh, tỉnh Nghệ An) ngày càng thu hút du khách với câu chuyện hơn bảy thế kỷ của vùng đất hiếu học, trọng lễ nghĩa, sản sinh nhiều bậc hiền tài.

Sân bay quân sự Phan Thiết đưa vào hoạt động, tạo thế trận quốc phòngan ninh vững mạnh, góp phần phát triển kinh tế-xã hội.

Công trình của khát vọng vươn lên

Sân bay quân sự Phan Thiết (phường Mũi Né, tỉnh Lâm Đồng) được khánh thành vào tháng 12/2025. Đây là công trình có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng đối với sự nghiệp xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng-an ninh và tạo động lực phát triển kinh tế-xã hội đất nước.

Chiếu phim miễn phí ngoài trời trong khuôn khổ Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng.

Khơi dậy tiềm năng công nghiệp điện ảnh Đà Nẵng

Tại thành phố Đà Nẵng, ngành điện ảnh đang chuyển mình mạnh mẽ khi tinh thần nghệ thuật cộng hưởng cùng tư duy kinh tế sáng tạo. Đây là nền tảng quan trọng để điện ảnh thành phố bứt phá, hình thành một ngành công nghiệp điện ảnh hiện đại.

Học sinh đi qua cầu Cẩm Vân tới lớp, tới trường.

Cây cầu nối đôi bờ vui

Cầu Cẩm Vân được xây dựng chủ yếu từ nguồn vốn sự nghiệp kinh tế và tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách tỉnh Thanh Hóa đã sớm đưa vào khai thác, nhân thêm niềm vui, mở ra cơ hội phát triển mới cho các địa phương hai bên sông Mã.

Nhà máy sản xuất và chế tạo động cơ ô-tô tại Khu công nghiệp sản xuất, lắp ráp ô-tô Kim Long Motor Huế.

Hành trình làm chủ công nghệ cốt lõi

Trong 10 dấu ấn tiêu biểu của Việt Nam năm 2025, bên cạnh các chỉ dấu về tăng trưởng kinh tế, hạ tầng chiến lược và khoa học-công nghệ, lần đầu tiên một dự án thuộc lĩnh vực công nghiệp chế tạo được nhắc đến với ý nghĩa nền tảng.

Đoàn viên thanh niên Chi nhánh Khai thác đường sắt Hà Thanh chuẩn bị phương án hỗ trợ hành khách đi tàu Tết.

Mang đến sự hài lòng cho hành khách

Trước Tết, lượng hành khách từ miền nam và Hà Nội về ga Thanh Hóa tăng mạnh và sau Tết lên tàu vào nam, ra bắc lên tới hơn nghìn người mỗi ngày. Trong đợt cao điểm vận tải Tết Bính Ngọ, ga phối hợp Trạm Vận tải đường sắt Thanh Hóa tác nghiệp nhịp nhàng, phục vụ chu đáo, cho mỗi chuyến tàu an toàn, hành trình thuận lợi.

Một góc làng hoa Hà Đông ở phường Điện Bàn Bắc, thành phố Đà Nẵng.

Sắc xuân trên những cánh đồng hoa Tết sau thiên tai

Sau những đợt mưa lũ liên tiếp vào cuối tháng 10/2025, nhiều vùng trồng hoa vụ Tết dọc sông Vu Gia-Thu Bồn của thành phố Đà Nẵng bị ngập sâu, thiệt hại nặng nề. Nước rút, nhờ những nỗ lực của người nông dân cùng sự hỗ trợ kịp thời từ Trung ương và thành phố, màu xanh đã trở lại trên các cánh đồng.

Nhiều trò chơi dân gian được tổ chức để mang thêm không khí Xuân cho ngày hội.

"Mỹ tục" mới của quân và dân nơi biên cương, hải đảo

Chiều 27/1, tại xã Chân Mây-Lăng Cô, Bộ đội Biên phòng thành phố Huế tổ chức chương trình “Xuân biên cương, hải đảo-Tết thắm tình quân dân”, mang không khí Tết sớm đến với người dân khu vực biên giới biển, đồng thời khẳng định rõ mục tiêu chăm lo an sinh xã hội gắn với nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia.

Dây chuyền lắp ráp ô-tô tại Kim Long Motor ở Huế.

Nâng cao chất lượng tăng trưởng, phát triển đô thị di sản xanh

Giai đoạn 2021-2025, là quãng thời gian đầy thử thách với ngành công nghiệp Huế. Tác động kéo dài của đại dịch Covid-19, tình hình thế giới nhiều biến động, đứt gãy chuỗi cung ứng và gần đây là xung đột thương mại toàn cầu, đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất.

Cầu vượt cửa biển Thuận An, Huế dự kiến đưa vào sử dụng trong quý II năm nay.

Đô thị Huế mở rộng cánh cửa về phía biển

Trong chiến lược phát triển đô thị giai đoạn mới, thành phố Huế đang từng bước hiện thực hóa định hướng mở rộng không gian phát triển về hướng biển. Đây không chỉ là sự mở rộng về địa lý, mà là lựa chọn chiến lược nhằm tái cấu trúc động lực tăng trưởng, giảm áp lực cho khu vực đô thị trung tâm và tăng cường liên kết vùng.

Ngư dân tất bật chuẩn bị ngư cụ ra khơi.

Kỳ vọng vào một mùa biển mới

Sau nhiều ngày tàu thuyền phải neo đậu tránh bão và mưa lũ, cảng cá Quy Nhơn (Gia Lai) nhộn nhịp trở lại. Tiếng máy nổ, tiếng gọi nhau í ới, báo hiệu một mùa biển mới đang bắt đầu.

Hợp tác xã Nông nghiệp xanh Gò Nổi sẵn sàng nguồn nguyên liệu xanh tại địa phương.

Tạo sức cạnh tranh bền vững cho nông sản

Hiện nay, nhiều đơn vị sản xuất sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu tại thành phố Đà Nẵng đã chủ động chuyển đổi xanh từ ứng dụng máy móc, công nghệ tiên tiến, nguyên liệu đến bao bì, mẫu mã thân thiện môi trường. Từ đó, vừa nâng cao chất lượng, hiệu quả sản xuất, vừa tạo lợi thế cạnh tranh bền vững cho các cơ sở công nghiệp nông thôn.

Liên kết sản xuất, tiêu thụ ớt tại xã Yên Phú.

Liên kết sản xuất góp phần nâng cao giá trị sản phẩm

Từ những thửa ruộng từng bị bỏ hoang, nhiều vùng quê đang hình thành các mô hình sản xuất hàng hóa gắn kết nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp. Khi liên kết được tổ chức theo chuỗi giá trị, nông nghiệp và nghề truyền thống không chỉ có đầu ra ổn định mà còn nâng cao giá trị sản phẩm, hướng tới phát triển bền vững.