Cần cơ chế bảo vệ dữ liệu cá nhân đủ mạnh trên không gian số

Chỉ ra việc thu thập, sử dụng dữ liệu hiện nay đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ vi phạm quyền riêng tư, lộ, lọt dữ liệu, các đại biểu Quốc hội kiến nghị cần bổ sung các quy định chặt chẽ, cụ thể về quyền được tôn trọng, quyền được bảo vệ thông tin của người dân khi tham gia vào không gian số, tạo hành lang pháp lý bảo vệ đủ mạnh...

Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Chuyển đổi số. (Ảnh: DUY LINH)
Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Chuyển đổi số. (Ảnh: DUY LINH)

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, chiều 1/12, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Chuyển đổi số. Các ý kiến đại biểu bày tỏ tán thành cao với sự cần thiết ban hành Luật Chuyển đổi số, dự án luật có ý nghĩa chiến lược quốc gia, tạo nền tảng thể chế cho phát triển Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số.

Quy định chặt chẽ quyền được bảo vệ thông tin của người dân trên không gian số

Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm đóng góp ý kiến của các đại biểu Quốc hội là bảo vệ dữ liệu cá nhân khi tham gia vào không gian số, môi trường số.

Đóng góp ý kiến vào nội dung quyền công dân số và trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, Phó trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách thành phố Hải Phòng cho rằng, hiện dự thảo Luật chưa quy định rõ về một số nội dung liên quan đến quyền cá nhân khi cá nhân và tổ chức khi tham gia vào không gian số như: quyền kiểm soát dữ liệu cá nhân, quyền chuyển dữ liệu giữa các nền tảng, trách nhiệm bồi thường khi hệ thống số tự động ra quyết định sai; bảo vệ trẻ em trên môi trường số bao gồm phân loại nội dung theo độ tuổi.

img-20251201-154153-5765.jpg
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, Phó trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách thành phố Hải Phòng. (Ảnh: DUY LINH)

Theo đại biểu, với xu hướng quản trị dựa trên dữ liệu, các hệ thống tự động sẽ ngày càng tham gia vào các quyết định hành chính. Với các phương pháp quản trị, thu thập, khai thác, sử dụng dữ liệu hiện nay đang tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ vi phạm quyền riêng tư, sai lệch dữ liệu và lộ, lọt dữ liệu. Vì vậy, đại biểu Việt Nga đề nghị dự thảo Luật cần rà soát và tiếp tục bổ sung các quy định chặt chẽ, cụ thể về các quyền được tôn trọng, quyền được bảo vệ thông tin của người dân khi tham gia vào không gian số.

Đồng thời, bổ sung quy định về cơ chế khiếu nại, bồi thường, trách nhiệm giải trình của cơ quan Nhà nước khi quyền được bảo vệ thông tin cá nhân của công dân bị xâm phạm; quy định cụ thể hơn về nội dung bảo vệ nhóm đối tượng yếu thế, đặc biệt là trẻ em trong khi bối cảnh chuyển đổi số ngày càng mạnh mẽ như hiện nay.

Chung quan điểm, đại biểu Phạm Trọng Nhân (Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) nhận định, công dân số và quyền dữ liệu chưa trở thành một cơ chế bảo vệ, mọi dịch vụ công số đều đi xuyên qua dữ liệu cá nhân nhưng dự thảo Luật chỉ mới dừng ở nguyên tắc. Theo đó, chưa có quy định rõ về quyền tự quyết dữ liệu, minh bạch xử lý dữ liệu, cơ chế khiếu nại, bồi thường hay tiêu chuẩn quyền riêng tư từ thiết kế.

img-20251201-154145-4525.jpg
Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Chuyển đổi số. (Ảnh: DUY LINH)

“Nếu luật không tạo hành lang bảo vệ đủ mạnh, người dân sẽ bước vào chuyển đổi số trong tâm thế đáng lo ngại. Một yếu tố mang tính xã hội mà các đại biểu đã nhắc đó là chuyển đổi số nhưng không để ai bị bỏ lại phía sau”, đại biểu nêu rõ.

Từ những phân tích trên, đại biểu Phạm Trọng Nhân đề nghị cần quy định bộ công cụ tối thiểu của công dân số gồm căn cước điện tử, chữ ký số, tài khoản thanh toán số, tài khoản dịch vụ công duy nhất cùng nguyên tắc bảo vệ dữ liệu cá nhân theo chuẩn quốc tế; giao Chính phủ phổ cập kỹ năng số, thiết kế dịch vụ công để người dùng dễ tiếp cận cho mọi nhóm dân cư. Đồng thời, kiến nghị Chính phủ xây dựng Bộ chỉ tiêu chuyển đổi số quốc gia tương tự như Digital Decade 2030 của EU tại Chương VI, bởi “chỉ khi đo được thì mới quản lý được và chỉ khi có dữ liệu thì các quyết sách mới dựa trên bằng chứng chứ không phải bằng cảm tính”.

dbqh-nguyen-tam-hung-tp-ho-chi-minh.jpg
Đại biểu Nguyễn Tâm Hùng (Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh). (Ảnh: DUY LINH)

Liên quan đến trách nhiệm của chủ quản nền kinh tế nền tảng số trung gian, đại biểu Nguyễn Tâm Hùng (Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) chỉ ra, dự thảo Luật quy định nghĩa vụ xác định thông tin của người dùng kinh doanh nhưng chưa có nguyên tắc xử lý dữ liệu người tiêu dùng khi áp dụng thuật toán gợi ý xếp hạng và quảng cáo được cá nhân hóa. Do đó, đại biểu Hùng đề nghị Ban soạn thảo xem xét, bổ sung quy định về đánh giá rủi ro thuật toán và nghĩa vụ công bố tiêu chí vận hành thuật toán ở mức cần thiết để bảo vệ người tiêu dùng, qua đó phòng ngừa nguy cơ bóp méo cạnh tranh, thao túng hành vi tiêu dùng, lạm dụng dữ liệu cá nhân và lan truyền nội dung sai lệch có chủ đích.

Tạo khung pháp lý thống nhất cho chuyển đổi số quốc gia

Phát biểu làm rõ những ý kiến đại biểu Quốc hội quan tâm, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nêu rõ: Hiện nay, các quy định pháp luật về chuyển đổi số đang rải rác trong nhiều luật, thiếu một khung thống nhất, thiếu các nguyên tắc chung, thiếu yêu cầu tối thiểu, đặc biệt là thiếu cơ chế điều phối tổng thể trên phạm vi quốc gia được quy định bởi luật. Chính vì vậy, Luật Chuyển đổi số được xây dựng nhằm tạo khung pháp lý thống nhất cho chuyển đổi số quốc gia, bảo đảm chuyển đổi số đúng hướng, an toàn, hiệu quả, khắc phục tình trạng các cứ số, manh mún số, chia cắt nền tảng, tạo ra môi trường cho đổi mới sáng tạo, thúc đẩy Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số.

img-20251201-154141-478.jpg
Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu làm rõ những ý kiến đại biểu Quốc hội quan tâm. (Ảnh: DUY LINH)

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, lần đầu tiên các khái niệm quan trọng nhất của chuyển đổi số như: chuyển đổi số, hạ tầng số, dữ liệu số, nền tảng số, môi trường số, Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số được định nghĩa một cách chính thức ở tầm luật. Luật cũng chính thức hóa việc ban hành Chương trình chuyển đổi số quốc gia, Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số, Khung quản trị dữ liệu, Khung năng lực số, Bộ chỉ số đo lường chuyển đổi số quốc gia.

Luật cũng xác định các nguyên tắc thiết kế và kiến trúc số, như ưu tiên sử dụng điện toán đám mây và nền tảng số dùng chung; thiết kế, phát triển và vận hành các hệ thống số theo hướng tái sử dụng dữ liệu, khai báo một lần là mặc định…

Nhấn mạnh chuyển đổi số là nền tảng để đưa đất nước tiến nhanh, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ khẳng định, cơ quan soạn thảo sẽ nghiên cứu tiếp thu tối đa để hoàn thiện dự thảo Luật Chuyển đổi số và đề nghị Quốc hội xem xét ban hành Luật để tạo sự thống nhất về chuyển đổi số của Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

Người dân đến giải quyết thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ Hành chính công-Chi nhánh số 3-phường Đống Đa, Hà Nội. (Ảnh: nhandan.vn)

Khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu quốc gia

Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức có vai trò thống nhất và chuẩn hóa thông tin nhân sự trong toàn bộ hệ thống cơ quan nhà nước, từ đó có cái nhìn toàn diện về số lượng, chất lượng, cơ cấu đội ngũ nhằm đưa ra các quyết định quản lý và sử dụng nhân sự một cách khoa học, hợp lý.

Sinh viên Trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh thực hành nghiên cứu khoa học.

Đổi mới nghiên cứu liên ngành trong lĩnh vực khoa học xã hội

Trong thời đại ngày nay, nhiều vấn đề không chỉ là sự quan tâm của một quốc gia đơn lẻ, mà trở thành vấn đề chung của cả khu vực và thế giới. Theo đó, thúc đẩy nghiên cứu đa ngành là con đường tất yếu để giải quyết các vấn đề thực tiễn một cách toàn diện và hiệu quả.

100% cử tri có mặt tại Hội nghị nhất trí giới thiệu đồng chí Vũ Hải Quân, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Bộ Khoa học và Công nghệ giới thiệu Thứ trưởng Thường trực Vũ Hải Quân ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI

150/150 cử tri có mặt tại hội nghị lấy ý kiến cử tri nơi công tác đối với người được dự kiến giới thiệu ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI của Bộ Khoa học và Công nghệ đã nhất trí giới thiệu Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Đông đảo người dân tham dự triển lãm.

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học tiên tiến để bảo tồn và phát triển dược liệu

Sáng 23/1, Viện Dược liệu phối hợp UBND phường Cửa Nam (Hà Nội) tổ chức Triển lãm Sách và Dược liệu Việt Nam với chủ đề “Kết nối tri thức vì sức khỏe cộng đồng” tại Phố Sách Hà Nội. Triển lãm nhằm chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng và 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam.

Người dân cần kiểm tra kỹ thông tin trước khi nộp tiền phạt qua mã QR để tránh bị lừa.

Nhận diện chiêu thức lừa đảo nộp phạt “nguội” qua Zalo

Lợi dụng việc mã QR được sử dụng rộng rãi trong các thủ tục hành chính, nhiều đối tượng xấu đã giả mạo thông báo “phạt nguội”, yêu cầu người dân chuyển tiền qua mã QR trên Zalo. Người dân cần nhận diện rõ quy trình nộp phạt hợp pháp và nâng cao cảnh giác để tránh bị lừa.

Cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ Thái Nguyên khảo sát để cấp chỉ dẫn địa lý cho gạo nếp Khẩu Nua Lếch. (Ảnh: THU HIỀN)

Đổi mới sáng tạo ở Thái Nguyên

Tỉnh Thái Nguyên đã và đang khẳng định quyết tâm biến khoa học, công nghệ trở thành khâu đột phá để thúc đẩy kinh tế-xã hội. Với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, Thái Nguyên từng bước đẩy nhanh phát triển kinh tế số, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham quan các khu vực bên lề lễ khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn Hòa Lạc.

Việt Nam sẽ bước vào nhóm số ít quốc gia sở hữu năng lực chế tạo chip bán dẫn

Chip bán dẫn hiện là “đòn bẩy” của những nước chi phối công nghệ sản xuất, sử dụng như công cụ chính trị để kiểm soát, kìm hãm kinh tế, công nghiệp an ninh quốc phòng. Việt Nam xác định bán dẫn là một trong những công nghệ chiến lược cần làm chủ, với mắt xích then chốt vừa được công bố: nhà máy sản xuất chip tại Hòa Lạc.

Ứng dụng khoa học, công nghệ là giải pháp hiệu quả để quản lý, bảo vệ tài nguyên biển.

Ứng dụng công nghệ trong quản lý các khu bảo tồn biển

Đến năm 2030, Việt Nam có 27 khu bảo tồn biển, trong đó có 16 khu bảo tồn biển cấp quốc gia, 11 cấp tỉnh với khoảng 20 hệ sinh thái, 11.000 loại thủy sản, khoảng 3.000 đảo. Đây là địa điểm lý tưởng để thực hiện nhiệm vụ lưu giữ, bảo tồn giống, nguồn gen, đa dạng sinh học; phát triển kinh tế, du lịch; phục vụ nghiên cứu khoa học…

Một trong những hoạt động tại Hội nghị Bộ trưởng số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6.

Từ kết nối hạ tầng đến kết nối trí tuệ: ASEAN định hình trụ cột phát triển số

Hội nghị Bộ trưởng số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6, diễn ra tại Hà Nội từ ngày 12 đến 16/1 với chủ đề “ASEAN thích ứng: Từ kết nối hạ tầng đến kết nối trí tuệ”, là diễn đàn cấp cao để các quốc gia ASEAN cùng nhìn lại chặng đường chuyển đổi số đã qua, đồng thời định hình lộ trình và ưu tiên hợp tác cho giai đoạn tiếp theo.