Bốn trường hợp được đề xuất chuyển từ hình phạt tử hình thành tù chung thân

Theo dự thảo Thông tư liên tịch quy định về chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân và xem xét bản án tử hình trước khi thi hành do Tòa án nhân dân tối cao chủ trì soạn thảo, có 4 trường hợp được đề xuất chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân.

Hội đồng xét xử tuyên án các bị cáo tại tòa.
Hội đồng xét xử tuyên án các bị cáo tại tòa.

Thứ nhất, người phạm tội đã bị kết án tử hình thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 40 của Bộ luật Hình sự, bao gồm: Phụ nữ có thai hoặc phụ nữ đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi; Người đủ 75 tuổi trở lên; Người mắc bệnh ung thư giai đoạn cuối.

Thứ hai, người phạm tội đã bị kết án tử hình trước ngày 1/7/2025 về một trong các tội: Tội "Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân" (Điều 109); Tội "Gián điệp" (Điều 110); Tội "Phá hoại cơ sở vật chất-kỹ thuật của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" (Điều 114); Tội "Sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh" (Điều 194); Tội "Vận chuyển trái phép chất ma túy" (Điều 250); Tội "Tham ô tài sản" (Điều 353); Tội "Nhận hối lộ" (Điều 354) và Tội "Phá hoại hòa bình gây chiến tranh xâm lược" (Điều 421).

Thứ ba, người phạm tội đã bị kết án tử hình trước ngày 1/7/2025 về tội "Sản xuất trái phép chất ma túy" (Điều 248) và tội "Mua bán trái phép chất ma túy" (Điều 521), thuộc trường hợp:

Một là, khi bị kết án tử hình về tội "Sản xuất trái phép chất ma túy" (Điều 248) Tòa án căn cứ vào khối lượng, thể tích chất ma túy được xác định trong bản án như sau:

Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng 5kg đến dưới 30kg; Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng 100g đến dưới 3kg.

Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng 300g đến dưới 9kg; Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích 750ml đến dưới 22 lít.

Có 2 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các trường hợp nêu trên tại điểm này.

Hai là, khi bị kết án tử hình về tội "Mua bán trái phép chất ma túy" (Điều 521) Tòa án căn cứ vào khối lượng, thể tích chất ma túy được xác định trong bản án như sau:

Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng từ 5kg đến dưới 30kg; Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng từ 100g đến dưới 3kg; Lá cây côca; lá khát (lá cây Catha edulis); lá, rễ, thân, cành, hoa, quả của cây cần sa hoặc bộ phận của cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định có khối lượng từ 75kg đến dưới 150kg; Quả thuốc phiện khô có khối lượng từ 600kg đến dưới 1.200kg; Quả thuốc phiện tươi có khối lượng từ 150kg đến dưới 300kg;

Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng từ 300g đến dưới 9kg; Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích từ 750ml đến dưới 22 lít.

Có 2 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các trường hợp nêu trên tại điểm này.

Ba là, khi bị kết án tử hình Tòa án căn cứ vào khối lượng, thể tích chất ma túy được xác định trong bản án với mức thấp nhất quy định tại khoản 5 Điều 248 hoặc khoản 5 Điều 251 của Bộ luật Hình sự được sửa đổi, bổ sung tại khoản 18 Điều 1 của Luật này mà người phạm tội không phải là người chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy hoặc không có 2 tình tiết tăng nặng trở lên.

Trường hợp có 2 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự thì số tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự phải nhiều hơn số tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự từ 4 tình tiết trở lên, trong đó có ít nhất 3 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

Không chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân đối với người có 3 tình tiết tăng nặng trở lên.

Thứ tư, người bị kết án tử hình được Chủ tịch nước quyết định ân giảm.

Dự thảo đề xuất, Tòa án nhân dân cấp tỉnh đã ra bản án sơ thẩm quyết định hình phạt tử hình đối với người bị kết án mà bản án đã có hiệu lực pháp luật nhưng chưa thi hành phải tiến hành rà soát tất cả các bản án, lập danh sách người bị kết án và thông báo cho cơ quan quản lý thi hành án hình sự thuộc Bộ Công an, cơ quan thi hành án hình sự thuộc Bộ Quốc phòng để cho ý kiến.

Trong thời hạn 3 ngày, kể từ ngày nhận được thông báo và danh sách người bị kết án tử hình của Tòa án nhân dân cấp tỉnh, các cơ quan quản lý thi hành án hình sự thuộc Bộ Công an, Bộ Quốc phòng phải gửi ý kiến bằng văn bản đến Tòa án.

Trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được ý kiến của các cơ quan này, Tòa án nhân dân cấp tỉnh lập hồ sơ đề nghị chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân gửi về Vụ Giám đốc kiểm tra I, Tòa án nhân dân tối cao.

Hồ sơ đề nghị bao gồm: Văn bản đề nghị chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân; Bản án hình sự có hiệu lực pháp luật; Tài liệu chứng minh người bị kết án tử hình được chuyển thành hình phạt chung thân; Ý kiến của cơ quan thi hành án hình sự thuộc Bộ Công an, cơ quan thi hành án hình sự thuộc Bộ Quốc phòng; Các tài liệu khác có liên quan.

Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ đề nghị, Vụ Giám đốc kiểm tra I, Tòa án nhân dân tối cao lập tờ trình báo cáo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao xem xét, quyết định.

Trường hợp người chấp hành án phạt tù có quyết định ân giảm của Chủ tịch nước, ngay khi nhận được quyết định ân giảm, Vụ Giám đốc kiểm tra I lập tờ trình báo cáo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ra quyết định chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân.

Thời gian người bị kết án tử hình tạm giam trước khi được chuyển thành tù chung thân được tính vào thời hạn chấp hành án phạt tù.

Dự thảo cũng nêu rõ thẩm quyền ra quyết định của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao. Theo đó, sau khi xem xét hồ sơ và các tài liệu kèm theo, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ra một trong các quyết định sau đây:

Trường hợp, đối tượng không thuộc diện được chuyển từ hình phạt tử hình thành tù chung thân, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ra quyết định không chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân, trong đó nêu rõ lý do của việc không chuyển.

Trường hợp, đối tượng thuộc diện được chuyển từ hình phạt tử hình thành tù chung thân, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ra quyết định chuyển hình phạt tử hình thành tù chung thân.

Có thể bạn quan tâm

Các bị cáo tại phiên xét xử.

Vụ án trục lợi bảo hiểm tại Công ty LanQ: Không nhận tiền "hoa hồng" nhưng chỉ đạo nhân viên nhận

Chiều 28/1, phiên tòa xét xử sơ thẩm bị cáo Phạm Văn Cách (cựu Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Dược phẩm Sơn Lâm) cùng bị cáo Nguyễn Mạnh Quyền (cựu Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc Công ty LanQ) trong vụ án trục lợi bảo hiểm xã hội tiếp tục với phần xét hỏi.

Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp) Nguyễn Tấn Cường phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: TL)

Bảo đảm cơ sở pháp lý đầy đủ, thống nhất về quản tài viên

Việc ban hành Nghị định nhằm bảo đảm cơ sở pháp lý đầy đủ, thống nhất để triển khai thực hiện hiệu quả, đồng bộ các quy định của Luật Phục hồi, phá sản năm 2025 trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển hoạt động hành nghề quản lý, thanh lý tài sản ổn định, bền vững.

Công an xã Văn Lãng tặng quà và thư khen cho người dân giao nộp vũ khí tại trụ sở.

Cách làm sáng tạo của Công an xã Văn Lãng

Để tăng hiệu quả trong công tác an ninh trật tự trên địa bàn, Công an xã Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn đã triển khai việc thực hiện mô hình, cách làm khi người dân giao nộp, đổi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ sẽ được lực lượng công an tặng quà và trao thư khen.

Bộ đội Biên phòng Hải Phòng thu giữ container chứa than cục không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Quyết liệt trấn áp tội phạm trên tuyến biên giới biển, cửa khẩu cảng trong đợt cao điểm

Sắp đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, lợi dụng nhu cầu vận chuyển hàng hóa tăng cao, tình hình tội phạm trên tuyến biên giới biển, cửa khẩu cảng Hải Phòng tiềm ẩn nhiều diễn biến khó lường, các hoạt động vi phạm pháp luật gia tăng, nhất là buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép chất ma túy.

Tấn (bìa trái), Quý và Thật (bìa phải) tại phiên tòa. (Ảnh: VĂN VŨ)

An Giang: Giết người do mâu thuẫn từ việc kêu mở cửa không được

Ngày 27/1, Tòa án nhân dân tỉnh An Giang tuyên phạt Danh Quý (24 tuổi) 24 năm tù về tội “Giết người” và tội “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng”; Danh Tấn (30 tuổi) 16 năm tù về tội “Giết người”; Đoàn Văn Thật (24 tuổi) 7 tháng 5 ngày tù về tội “Che giấu tội phạm” (bằng thời gian tạm giam và được trả tự do ngay tại phiên tòa).

Quang cảnh phiên họp. (Ảnh: TL)

Tạo cơ chế đặc thù phát triển ngành dầu khí trở thành ngành mũi nhọn

Luật Dầu khí được đề xuất sửa đổi tập trung vào năm nhóm chính sách lớn, nhằm nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên gắn với bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu; tạo động lực tăng trưởng mới, khơi thông nguồn lực, góp phần bảo đảm chủ quyền trên biển và an ninh năng lượng quốc gia.