Ngày 15/3 hằng năm được Liên hợp quốc lựa chọn là Ngày Quyền của người tiêu dùng thế giới nhằm tôn vinh vai trò của người tiêu dùng trong nền kinh tế và nâng cao nhận thức về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên phạm vi toàn cầu. Tại Việt Nam, ngày 10/7/2015, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1035/QĐ-TTg, chính thức công nhận ngày 15/3 là Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam. Đây không chỉ là dịp để khẳng định cam kết của Nhà nước trong việc bảo vệ người tiêu dùng mà còn góp phần thúc đẩy xây dựng môi trường tiêu dùng an toàn, minh bạch và bền vững.
Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam không chỉ dừng lại ở các hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật mà còn trở thành động lực quan trọng thúc đẩy xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh. Thông qua các hoạt động hưởng ứng, nhận thức của xã hội về quyền và trách nhiệm của người tiêu dùng cũng như của doanh nghiệp ngày càng được nâng cao, qua đó bảo đảm tốt hơn các quyền cơ bản của người tiêu dùng, đặc biệt là quyền được tiếp cận thông tin đầy đủ, chính xác và an toàn khi tham gia các giao dịch trên thị trường.
Trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng hội nhập sâu rộng, các phương thức kinh doanh liên tục đổi mới, đặc biệt với sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử và kinh tế số, việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng ngày càng trở thành yêu cầu quan trọng trong công tác quản lý nhà nước về thương mại. Với chức năng tham mưu, quản lý và tổ chức thực hiện các chính sách liên quan thị trường trong nước, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã triển khai nhiều nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, đồng thời góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của thị trường.
Thời gian qua, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng, góp phần thúc đẩy sự phát triển ổn định và minh bạch của thị trường nội địa.
Một trong những nhiệm vụ quan trọng của Cục là tham mưu xây dựng và hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách liên quan quản lý và phát triển thị trường trong nước. Trong bối cảnh các mô hình kinh doanh mới phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là thương mại điện tử và kinh tế số, việc hoàn thiện thể chế đóng vai trò quan trọng trong việc tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời tăng cường bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.
Bên cạnh đó, Cục đã tích cực nghiên cứu, rà soát và đề xuất hoàn thiện nhiều quy định liên quan lưu thông hàng hóa, quản lý các mặt hàng thiết yếu và tăng cường minh bạch thông tin thị trường. Những nỗ lực này góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp phát triển lành mạnh và cạnh tranh công bằng. Cục cũng đang nghiên cứu, tham mưu xây dựng khung thể chế cho các mô hình giao dịch hàng hóa hiện đại, trong đó có việc phát triển sàn giao dịch hàng hóa trong khuôn khổ trung tâm tài chính quốc tế của Việt Nam. Việc hình thành các sàn giao dịch hàng hóa hiện đại sẽ góp phần chuẩn hóa hoạt động giao dịch, tăng cường tính minh bạch về giá cả và nguồn cung, đồng thời tạo thêm công cụ quản lý thị trường hiệu quả.
Ngoài ra, việc xây dựng thông tư về truy xuất nguồn gốc hàng hóa cũng đang được đẩy mạnh nhằm tăng cường minh bạch thông tin đối với các sản phẩm lưu thông trên thị trường. Khi hệ thống truy xuất nguồn gốc được triển khai đồng bộ, cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người tiêu dùng có thể theo dõi rõ ràng quá trình sản xuất và lưu thông của sản phẩm, từ đó góp phần hạn chế tình trạng hàng giả, hàng kém chất lượng và các hành vi gian lận thương mại.
Không chỉ tập trung vào hoàn thiện thể chế, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước còn đóng vai trò quan trọng trong việc theo dõi, phân tích và tham mưu điều hành thị trường đối với các mặt hàng thiết yếu, đặc biệt là xăng dầu - mặt hàng có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân.
Trước những biến động của thị trường năng lượng thế giới, Cục đã phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan theo dõi sát diễn biến cung-cầu và giá cả để tham mưu các giải pháp điều hành phù hợp. Việc điều chỉnh giá xăng dầu được thực hiện theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, đồng thời sử dụng linh hoạt các công cụ điều hành nhằm hạn chế các tác động bất lợi đối với người tiêu dùng và doanh nghiệp. Nhờ các giải pháp điều hành kịp thời và linh hoạt, nguồn cung xăng dầu trên thị trường cơ bản được bảo đảm, góp phần ổn định tâm lý thị trường và hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Đồng thời, Cục cũng tích cực triển khai các hoạt động thúc đẩy phát triển thị trường hàng Việt Nam thông qua các chương trình kết nối cung cầu, quảng bá và tôn vinh sản phẩm Việt. Trong đó, Chương trình “Sức sống hàng Việt” đã trở thành hoạt động có ý nghĩa thiết thực trong việc giới thiệu và lan tỏa các sản phẩm Việt Nam chất lượng, có uy tín trên thị trường. Thông qua các hoạt động trưng bày, kết nối tiêu thụ và truyền thông, người tiêu dùng có thêm cơ hội tiếp cận với các sản phẩm Việt Nam chất lượng cao, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp nâng cao tiêu chuẩn sản xuất và xây dựng thương hiệu.
Việc lan tỏa giá trị của hàng Việt không chỉ góp phần thúc đẩy tiêu dùng nội địa mà còn tạo động lực để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, qua đó hình thành nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của thị trường trong nước.
Bên cạnh các hoạt động trên, Cục cũng tăng cường phối hợp các lực lượng chức năng trong công tác theo dõi, giám sát và quản lý thị trường nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng - những yếu tố trực tiếp xâm hại quyền lợi của người tiêu dùng.
Trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển nhanh chóng, việc tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước và lực lượng chức năng càng trở nên quan trọng để bảo đảm thị trường vận hành minh bạch và lành mạnh. Những nỗ lực này không chỉ giúp bảo vệ người tiêu dùng mà còn tạo môi trường cạnh tranh công bằng, khuyến khích các doanh nghiệp chân chính phát triển bền vững.
Nhân dịp Ngày Quyền của Người tiêu dùng Việt Nam 15/3, việc nhìn lại các hoạt động của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho thấy bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng luôn là mục tiêu xuyên suốt trong quá trình quản lý và phát triển thị trường. Trong bối cảnh thị trường ngày càng phát triển và hội nhập sâu rộng, việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả điều hành và tăng cường minh bạch thông tin thị trường sẽ là những yếu tố then chốt để bảo vệ người tiêu dùng, củng cố niềm tin thị trường và thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền kinh tế.
