Bàn giải pháp thúc đẩy lĩnh vực khoa học xã hội

Ngày 2/12, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Xây dựng Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam thành trung tâm nghiên cứu trọng điểm, ngang tầm các nước tiên tiến trên thế giới - thực trạng và giải pháp” thu hút sự tham gia của đông đảo các nhà khoa học, chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn. 
Quang cảnh hội thảo.
Quang cảnh hội thảo.

Hội thảo được tổ chức nhân dịp kỷ niệm 71 năm thành lập Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (2/12/1953-2/12/2024).

Phát biểu khai mạc hội thảo, Tiến sĩ Phan Chí Hiếu, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam nhấn mạnh, Nghị quyết số 45-NQ/TW ngày 24/11/2023 của Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về Tiếp tục xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững trong giai đoạn mới đã xác định nhiệm vụ: Tập trung xây dựng cơ chế, chính sách đột phá và đầu tư nguồn lực để phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và một số cơ sở giáo dục đại học, cơ sở nghiên cứu trọng điểm ngang tầm các nước tiên tiến, có đủ năng lực, điều kiện để giữ vai trò nòng cốt trong đào tạo, nghiên cứu, đóng góp của đội ngũ trí thức.

Tiến sĩ Phan Chí Hiếu, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, phát biểu khai mạc hội thảo.

Tiến sĩ Phan Chí Hiếu, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, phát biểu khai mạc hội thảo.

Ngày 9/7/2024, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 107/NQ-CP về “Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 45-NQ/TW ngày 24/11/2023”, trong đó yêu cầu Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam xây dựng Đề án tăng cường năng lực, phát triển Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045 ngang tầm với các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới.

Hiện, Viện đang tập trung trí tuệ xây dựng dự thảo, xin ý kiến các nhà quản lý, các chuyên gia để hoàn thiện Đề án theo hướng đề xuất sắp xếp Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả theo tinh thần quán triệt tại Hội nghị Tổng kết thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW sáng ngày 1/12/2024, hướng tới xây dựng Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam trở thành trung tâm nghiên cứu ngang tầm các nước tiên tiến trên thế giới.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tạ Minh Tuấn phát biểu Đề dẫn hội thảo.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tạ Minh Tuấn phát biểu Đề dẫn hội thảo.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tạ Minh Tuấn, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội, Tổ trưởng Tổ soạn thảo Đề án nêu rõ: Chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước nhất quán đề cao vai trò của khoa học xã hội và nhân văn; khẳng định phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, đóng vai trò đột phá chiến lược trong giai đoạn mới; chủ trương xây dựng và thực hiện có hiệu quả các chính sách, giải pháp mạnh, đột phá để thu hút và trọng dụng nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Tuy nhiên, đầu tư cho khoa học và công nghệ nói chung, khoa học xã hội và nhân văn nói riêng ngày một giảm; hầu hết các chủ trương, chính sách của Việt Nam đến nay đều được xây dựng chung cho cả khoa học tự nhiên và công nghệ, khoa học xã hội và nhân văn, nhưng thường xuất phát từ thực trạng và yêu cầu của khoa học tự nhiên và công nghệ hơn là khoa học xã hội và nhân văn. Điều đó dẫn đến tình trạng khoa học xã hội và nhân văn đối mặt với nhiều khó khăn, bất cập cần được giải tỏa, tháo gỡ.

Hội thảo đã nghe ý kiến thảo luận của nhiều nhà quản lý, nhà khoa học hàng đầu, phân tích thực trạng của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam về nhân sự, về thành quả nghiên cứu khoa học và những “điểm nghẽn” trong cơ chế, chính sách đối với lĩnh vực nghiên cứu khoa học nói chung, với khoa học xã hội nói riêng.

Giáo sư, Tiến sĩ Võ Đại Lược, Nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử thế giới trình bày tham luận.

Giáo sư, Tiến sĩ Võ Đại Lược, Nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử thế giới trình bày tham luận.

Nhiều ý kiến cho rằng, muốn ngang tầm thế giới phải có chuyên gia giỏi ngang tầm thế giới, nhưng hiện nay đội ngũ này ở Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam rất ít, rất khó để ngang tầm thế giới. Cần có cơ chế thu hút, giữ chân người tài. Cơ chế đãi ngộ, cơ chế khuyến khích nghiên cứu khoa học nói chung, khoa học xã hội nói riêng hiện còn gò bó, các nhà khoa học không được phép tiếp cận nguồn vốn bên ngoài, thu nhập của các nhà khoa học không tương xứng với nhiệm vụ.

Nghị quyết 107 của Chính phủ mở ra bước thay đổi cơ bản cho Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam để thoát khỏi tình trạng khó khăn, trì trệ. Cần phải có sự thay đổi căn bản, sắp xếp Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, xứng đáng với lịch sử vẻ vang của Viện, đóng góp cho sự vươn mình của dân tộc.

Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã tiếp thu ý kiến đóng góp của các đại biểu, các nhà khoa học, chuyên gia để hoàn chỉnh dự thảo Đề án trình Chính phủ. Theo Tiến sĩ Phan Chí Hiếu, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam sẽ chủ động tinh giản bộ máy, đổi mới công tác chỉ đạo, điều hành, đáp ứng yêu cầu sắp xếp tổ chức lại Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

Nhận diện sớm các chiêu trò lừa đảo bằng trí tuệ nhân tạo

Nhận diện sớm các chiêu trò lừa đảo bằng trí tuệ nhân tạo

Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang lại nhiều tiện ích cho đời sống và công việc. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích tích cực, công nghệ này cũng đang bị các đối tượng xấu lợi dụng để thực hiện các hành vi lừa đảo ngày càng tinh vi.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Tập đoàn Công nghệ CMC ký kết bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2026-2030, thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi AI và đổi mới sáng tạo.

Hà Nội đẩy mạnh hợp tác chiến lược phát triển chính quyền số và thành phố AI

Trong khuôn khổ hội nghị công bố quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm và xúc tiến đầu tư năm 2026, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội đã ký nhiều biên bản ghi nhớ hợp tác với các doanh nghiệp công nghệ, tổ chức nghiên cứu, đào tạo và các đối tác trong nước, quốc tế.

Một sản phẩm công nghệ mới trưng bày tại triển lãm công nghệ năng lượng mặt trời và hệ thống lưu trữ Solar & Storage Live 2024 tại thành phố Johannesburg, Nam Phi. (Ảnh: TTXVN)

Thúc đẩy tự chủ chiến lược về hạ tầng công nghệ

Bốn nền kinh tế công nghệ lớn nhất châu Phi đã soạn thảo các chiến lược về trí tuệ nhân tạo (AI) trong bối cảnh họ thừa nhận phụ thuộc quá nhiều vào các công ty công nghệ Mỹ về cơ sở hạ tầng. Với sự hỗ trợ của công nghệ phương Tây, các công ty châu Phi đang bắt đầu xây dựng cơ sở hạ tầng AI. 

Nghiên cứu phát triển khoa học và công nghệ là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn hiện nay.

Nâng cao năng lực khoa học và công nghệ quốc gia, góp phần làm chủ công nghệ chiến lược

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 229/2026/NĐ-CP ngày 25/6/2026 quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia. Nghị định gồm 8 chương và 39 điều, tập trung tháo gỡ những vướng mắc về tổ chức, cơ chế hoạt động; đồng thời để Quỹ thực hiện chức năng, nhiệm vụ phù hợp các quy định mới. 

Sự kiện thu hút hơn 300 đối tác chiến lược và đại diện các doanh nghiệp công nghệ trong khu vực.

Khai mạc Hội nghị thượng đỉnh Đối tác Đông Nam Á 2026

Ngày 26/6, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hội nghị thượng đỉnh Đối tác Đông Nam Á 2026 (Huawei SEA Partner Summit 2026) đã chính thức khai mạc với chủ đề “Hợp tác để khai phóng tương lai xanh và thông minh” (Partnering To Ignite The Intelligent và Green Future).

Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết phát biểu tại hội thảo.

Đắk Lắk đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững

Trong khuôn khổ chuỗi sự kiện công bố điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và xúc tiến đầu tư năm 2026, sáng 26/6, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk phối hợp các cơ quan, đơn vị tổ chức Hội thảo chuyên đề “Chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững”.

Hội thảo Việt Nam-Lào về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số trong các lĩnh vực.

Việt Nam-Lào hợp tác về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số

Chiều 25/6, tại thủ đô Vientiane (Lào), Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia Việt Nam (NEAC), Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp Trung tâm Internet quốc gia Lào (LANIC), Bộ Công nghệ và Truyền thông Lào tổ chức Hội thảo Việt Nam-Lào về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số trong các lĩnh vực.

Nhóm nghiên cứu của Viettel AI xây dựng mới bộ dữ liệu các khuôn mặt bị che khuất để huấn luyện mô hình AI. (Ảnh: Quỳnh Trang)

Giải pháp Viettel AI được bảo hộ tại Hoa Kỳ nhờ bài toán nhận diện khuôn mặt bị che khuất

Ngày 26/6, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội Viettel cho biết, năng lực nghiên cứu công nghệ lõi của Viettel AI được khẳng định khi Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) vừa cấp bằng sáng chế hữu ích cho phương pháp “Nhận diện khuôn mặt có đeo khẩu trang qua hình ảnh sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo”.

Diễn đàn đối thoại chiến lược 2026 tại Hà Nội bàn cách xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên công nghệ chiến lược, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Phát huy công nghệ chiến lược, xác lập mô hình tăng trưởng mới

Ngày 25/6, tại Hà Nội, Bộ Ngoại giao phối hợp Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại ASEAN, Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) cùng các đối tác tổ chức Diễn đàn đối thoại chiến lược với chủ đề “Xác lập mô hình tăng trưởng mới: Phát huy các công nghệ chiến lược để nâng cao năng lực cạnh tranh và tăng trưởng bền vững”. 

Triển lãm Quốc tế Vietnam ICTCOMM 2026 diễn ra từ 24-26/6 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Doanh nghiệp vận hành trên nền tảng AI – Tương lai của chuyển đổi số

Diễn ra từ ngày 24-26/6/2026 tại Thành phố Hồ Chí Minh, Vietnam ICTCOMM 2026 quy tụ hàng trăm doanh nghiệp công nghệ trong các lĩnh vực ICT, AI, IoT, Cloud, Data Center và Cybersecurity. Theo Ban tổ chức, ngày khai mạc đã thu hút hơn 2.000 lượt khách tham quan cùng nhiều hội thảo chuyên đề về chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo.

Báo chí thế giới tái định vị giữa "gọng kìm" của AI và người sáng tạo nội dung

Báo chí thế giới tái định vị giữa "gọng kìm" của AI và người sáng tạo nội dung

Sự trỗi dậy của các “bộ máy trả lời bằng AI” làm bốc hơi lưu lượng truy cập truyền thống. Làn sóng người sáng tạo nội dung đang cướp đi sự chú ý cũng như nhân tài của báo chí chính thống. Phản ứng chiến lược được nhiều cơ quan báo chí lựa chọn là tập trung vào những thứ máy móc không thể sao chép.

Tăng cường bảo mật ngân hàng. (Đồ họa: HỒNG ANH)

Chống lừa đảo AI trong ngành ngân hàng

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều cơ hội cho ngành ngân hàng trong việc nâng cao hiệu quả vận hành, quản trị rủi ro và cải thiện trải nghiệm khách hàng. Tuy nhiên, chính công nghệ này cũng đang bị tội phạm mạng lợi dụng để tạo ra các hình thức lừa đảo ngày càng tinh vi.

Hội nghị sơ kết công tác quản lý lĩnh vực thông tin điện tử 6 tháng đầu năm 2026.

Tăng cường xử lý vi phạm trên không gian mạng

Chiều 24/6, tại Hà Nội, Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức Hội nghị sơ kết công tác quản lý lĩnh vực thông tin điện tử 6 tháng đầu năm 2026.

Hoạt động nghiên cứu, thí nghiệm thực hành của sinh viên Trường đại học Việt Nhật. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Chuyển đổi số trong quản trị đại học: Đột phá đào tạo song hành và lực lượng lao động kỷ nguyên mới

Giáo dục nước ta đang đứng trước bước ngoặt mang tính cách mạng về cấu trúc thể chế, triết lý vận hành thích ứng kỷ nguyên số. Áp lực toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã định hình hệ thống giáo dục đại học và nghề nghiệp theo hướng song hành thực học, thực nghiệp thay thế mô hình hàn lâm truyền thống.