Quyết định nêu trên của Tổng thống Trump được Bộ trưởng Thương mại Mỹ Wilbur Ross giải thích là vì “an ninh quốc gia” và nhằm bảo vệ người lao động và doanh nghiệp Mỹ. Việc áp mức thuế nhập khẩu cao đối với mặt hàng nhôm, thép của các nước EU cùng Canada và Mexico, lần lượt là 25% và 10%, được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và châu Âu đang đàm phán về việc EU mở cửa thị trường và dành ưu đãi hơn nữa cho hàng hóa của Mỹ, trong khi Mỹ cùng Canada và Mexico cũng chật vật thương lượng về phiên bản mới của Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA). Tuy nhiên, theo Bộ trưởng Ross, EU đã không đáp ứng các yêu cầu của Mỹ theo như thỏa thuận; Canada và Mexico cũng không tỏ rõ thiện chí để sớm “chốt” phương án cho NAFTA mới. Và đó là lý do các nước này không tiếp tục được hưởng quyền miễn trừ.
Không quá bất ngờ, song quyết định áp thuế của Tổng thống Donald Trump vẫn gây nỗi thất vọng lớn với các đồng minh và đối tác. Dù nhôm, thép không phải mặt hàng chủ lực xuất khẩu vào Mỹ, EU vẫn có lý do quan ngại khi mặt hàng của các nước khác khó vào Mỹ sẽ đổ dồn tới thị trường châu Âu, ảnh hưởng tiêu cực ngành sản xuất của “lục địa già”. Với tổng kim ngạch hai chiều giữa Mỹ với EU và các nước NAFTA, lần lượt là 729 tỷ USD và 1.100 tỷ USD, các mối quan hệ thương mại xuyên Đại Tây Dương và các đối tác truyền thống ở khu vực Bắc Mỹ tới đây chắc chắn bị ảnh hưởng. Chính doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ cũng phải tăng thêm chi phí khi giá hàng hóa tăng cao. Ấy là chưa kể, Mỹ sẽ hứng chịu các đòn trả đũa thương mại nhằm các mặt hàng xuất khẩu chủ lực và thương hiệu nổi tiếng của Mỹ.
Có thể, quyết định áp thuế cao giúp Tổng thống Donald Trump thực hiện cam kết tranh cử “nước Mỹ trước tiên” và gây sức ép lên đồng minh và đối tác. Song, với những hệ luỵ nêu trên, động thái này vẫn được ví như “mở chiếc hộp Pandora”, với nhiều điều không mấy tốt đẹp xảy đến.
