Việc tái cấu trúc lần này nhằm tạo ra "cuộc cách mạng" về kiến trúc cảnh quan, nhà ở và bảo tồn di sản với định hướng chuyển từ tư duy "bảo tồn - cải tạo" sang "tái thiết giá trị", đồng thời xử lý tận gốc các điểm nghẽn về hạ tầng. Theo đó, đề xuất quy hoạch 9 cực tăng trưởng, 9 trung tâm lớn và xác lập 9 trục không gian, hành lang kinh tế, đô thị bám theo các trục giao thông huyết mạch. Mục tiêu tạo ra một cấu trúc quy hoạch mới, giải phóng nguồn lực về đất đai và kiến tạo giá trị mới, giải quyết tận gốc các điểm nghẽn hạ tầng, hướng tới một đô thị phát triển, xanh, thông minh và bền vững.
Phạm vi tái cấu trúc đô thị theo đề xuất của UBND thành phố sẽ tập trung khu vực phía trong vành đai 3, ưu tiên thực hiện khu vực phía trong vành đai 1, vành đai 2. Các khu vực thực hiện tái cấu trúc đô thị gồm: Khu trung tâm chính trị - hành chính Ba Đình khoảng 134,5 ha. Khu vực Hồ Gươm và phụ cận, khu phố cổ khoảng 81 ha, khu phố cũ gồm khu vực kiến trúc Pháp có giá trị khoảng 200 ha. Khu vực Hồ Tây và vùng phụ cận, khu vực cảnh quan văn hóa khoảng 462 ha (không bao gồm 530 ha Hồ Tây). Khu vực hai bên sông Hồng, tập trung vào vùng trục cảnh quan, trung tâm dịch vụ, tài chính, văn hóa, khoảng 11 nghìn ha.
Tổng nhu cầu vốn để điều chỉnh tổng thể hai quy hoạch trong giai đoạn 2026-2045 lên tới 64,84 triệu tỷ đồng. Trong giai đoạn 2026-2035 cần khoảng 14,5 triệu tỷ đồng. Trong đó, 1,97 triệu tỷ đồng từ ngân sách đầu tư công để phát triển hạ tầng, giải quyết các vấn đề dân sinh bức xúc; 8,8 triệu tỷ đồng từ doanh nghiệp tư nhân và người dân để xây dựng hạ tầng, phát triển khu đô thị mới, khu, cụm công nghiệp, khoa học công nghệ, y tế, giáo dục, văn hóa và tái cấu trúc đô thị.
Song song với đó, thành phố cũng thực hiện tái cấu trúc dân cư, chủ trương giãn dân để giảm tải áp lực cho nội đô. Người dân thuộc diện giải tỏa, di dời một phần được bố trí tái định cư tại chỗ, một phần tái định cư trong các khu đô thị mới ở các cực tăng trưởng như Đông Anh, Gia Lâm, Hòa Lạc. Các khu vực này sẽ được đầu tư xây dựng đồng bộ, hiện đại, đầy đủ tiện ích trường học, bệnh viện, công viên, bảo đảm chất lượng cuộc sống tốt hơn nơi ở cũ.
Cụ thể, khu vực trục cảnh quan sông Hồng sẽ di dời khoảng 200 nghìn người, trong đó 30% tái định cư tại chỗ, 70% sẽ tái định cư tại các khu đô thị mới ở Đông Anh, Long Biên. Khu vực Hồ Tây và vùng phụ cận sẽ di dời khoảng 200 nghìn người, trong đó 30% tái định cư tại chỗ, 70% tái định cư tại các khu đô thị mới ở Đông Anh, Long Biên. Thí điểm một số ô phố trong phạm vi vành đai 3, dự kiến di dời khoảng 42 nghìn người, trong đó 50% tái định cư tại chỗ, 50% tái định cư ở khu đô thị mới phía nam. Khu vực phố cổ sẽ di dời khoảng 26.730 người, khu phố cũ di dời khoảng 23 nghìn người. Các khu vực còn lại phía trong vành đai 3 di dời khoảng 370 nghìn người trong quá trình thực hiện tái cấu trúc đô thị.
