Dù chỉ kéo dài hai ngày nhưng chuyến công du đầu tiên của ông Merz trên cương vị người đứng đầu Chính phủ Đức tới nước Nam Á được dư luận đánh giá là đã gia tăng chất xúc tác cho quan hệ giữa hai quốc gia có vai trò và vị trí quan trọng ở hai lục địa Á - Âu.
Ký kết hàng loạt thỏa thuận
Chuyến thăm Ấn Độ của Thủ tướng Đức Friedrich Merz trong hai ngày 12 và 13/1, mang lại nhiều trái ngọt cho hợp tác song phương. Hàng loạt thỏa thuận được ký kết trong khuôn khổ chuyến thăm đầu tiên của ông Merz trên cương vị Thủ tướng Đức tới quốc gia đông dân nhất thế giới. Các thỏa thuận hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, thương mại, công nghệ và đổi mới sáng tạo được ký kết trước sự chứng kiến của Thủ tướng Merz và người đồng cấp nước chủ nhà Narendra Modi.
Trong lĩnh vực công nghệ và năng lượng, hai bên nhất trí thành lập Trung tâm Xuất sắc Ấn Độ - Đức nhằm thúc đẩy chia sẻ tri thức, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo, đặc biệt trong các lĩnh vực năng lượng tái tạo, hydro xanh và hành động vì khí hậu. Thủ tướng Modi khẳng định một dự án hydro xanh quy mô lớn với sự tham gia của doanh nghiệp hai nước sẽ có ý nghĩa bước ngoặt đối với tương lai ngành năng lượng.
Trong lĩnh vực quốc phòng, hai nước ký tuyên bố về cùng phát triển và cùng sản xuất, mở rộng hợp tác công nghiệp quốc phòng và tăng cường các hoạt động quân sự chung. Thủ tướng Modi nhấn mạnh, Ấn Độ và Đức không chỉ là đối tác kinh tế mà còn là những nước cùng cam kết vì hòa bình và ổn định toàn cầu, đồng thời nhất trí phối hợp chặt chẽ trong cuộc chiến chống khủng bố. Hai nhà lãnh đạo một lần nữa khẳng định quyết tâm sớm hoàn tất Hiệp định Thương mại tự do Ấn Độ - Liên minh châu Âu (EU) nhằm khai thác đầy đủ tiềm năng hợp tác kinh tế song phương.
Liên quan lĩnh vực phát triển nguồn nhân lực, hai nước đã thiết lập một khuôn khổ mới về kỹ năng và di cư lao động, tạo điều kiện cho đội ngũ chuyên gia y tế và lao động tay nghề cao của Ấn Độ làm việc tại Đức - quốc gia vốn đang thiếu hụt nhân lực trong các ngành công nghệ thông tin và kỹ thuật. Hai bên cũng ký thỏa thuận hợp tác phát triển Tổ hợp Di sản hàng hải quốc gia tại thành phố cảng Lothal thuộc bang Gujarat của Ấn Độ, với sự hỗ trợ của Bảo tàng Hàng hải Đức, góp phần tăng cường giao lưu văn hóa.
Nâng tầm quan hệ
Thủ tướng Đức khẳng định mong muốn nâng quan hệ song phương lên tầm cao mới, nhấn mạnh hai bên đều có chung lợi ích cơ bản trong việc tăng cường quan hệ đối tác chiến lược trong bối cảnh những thay đổi và biến động địa - chính trị trên thế giới. Theo người đứng đầu Chính phủ Đức, hai bên chia sẻ các giá trị cốt lõi, tiềm năng kinh tế lớn và sự gắn kết ngày càng chặt chẽ về nguồn nhân lực và giáo dục.
Thủ tướng Merz nhấn mạnh, Berlin và New Delhi ủng hộ thương mại tự do, phản đối việc các cường quốc sử dụng chuỗi cung ứng và nguyên liệu thô như công cụ quyền lực, đồng thời coi Ấn Độ - nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất Nhóm Các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) - là đối tác then chốt tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Ông Merz một lần nữa khẳng định cam kết của Đức đối với một trật tự quốc tế tự do, an toàn, trong bối cảnh xung đột tại Ukraine và sự gia tăng cạnh tranh giữa các nước lớn.
Thủ tướng Merz cho biết, hai bên sẽ tăng cường hợp tác công nghiệp quốc phòng, tập trận chung và phối hợp sản xuất, phát triển vũ khí, đồng thời mở rộng hợp tác kinh tế, góp phần củng cố năng lực tự chủ và chuỗi cung ứng của cả hai nước. Trên bình diện toàn cầu, lãnh đạo hai nước trao đổi về tình hình Ukraine, Iran, vấn đề cải tổ Hội đồng Bảo an LHQ, đồng thời khẳng định quyết tâm xây dựng chuỗi cung ứng an toàn và trật tự quốc tế ổn định.
Về phần mình, Thủ tướng Modi bày tỏ tự hào khi chứng kiến kim ngạch thương mại Đức - Ấn Độ không ngừng tăng, hiện vượt mốc kỷ lục 50 tỷ USD. Người đứng đầu chính phủ quốc gia Nam Á nhấn mạnh hơn 2.000 doanh nghiệp Đức đang hoạt động lâu dài tại Ấn Độ, phản ánh niềm tin mạnh mẽ của cộng đồng doanh nghiệp Đức vào tiềm năng tăng trưởng của nền kinh tế quốc gia Nam Á.
Chuyến thăm Ấn Độ của Thủ tướng Merz diễn ra đúng dịp hai nước kỷ niệm 25 năm quan hệ đối tác chiến lược và 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Chuyến công du ngay đầu năm mới 2026 được giới quan sát đánh giá là thành công, tạo động lực chính trị mạnh mẽ cho việc mở rộng hợp tác giữa Đức và Ấn Độ trong giai đoạn tới.
