Bước lùi nguy hiểm

Với chủ đề “Thời đại bất định, cuộc sống bất an: Xây dựng tương lai trong một thế giới đang chuyển đổi”, Báo cáo Phát triển con người toàn cầu 2021-2022 đã cảnh báo về thực trạng bất ổn của thế giới, đồng thời gửi thông điệp về thay đổi nhằm chặn đà thụt lùi tiến bộ của nhân loại.
0:00 / 0:00
0:00
Biếm họa: FARHAD FOROUTANIAN
Biếm họa: FARHAD FOROUTANIAN

Được Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) công bố cuối tuần trước, báo cáo đã chỉ ra thực trạng đáng buồn: Chỉ số Phát triển con người (HDI) giảm liên tiếp trong hai năm, lần đầu trong 32 năm kể từ khi chỉ số này được sử dụng để đo lường tình trạng sức khỏe, giáo dục và mức sống tại các quốc gia. Sau nhiều thập niên tăng đều đặn, HDI toàn cầu đã giảm trong các năm 2020 và 2021, trở về mức năm 2016. Có tới 90% số quốc gia ghi nhận mức giảm HDI, ít nhất trong một năm. Thực trạng này đã đảo ngược nhiều tiến bộ hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững trong chương trình nghị sự năm 2030 của LHQ.

Chỉ ra những yếu tố gây tình trạng thụt lùi tiến bộ về con người, báo cáo của UNDP vẽ lại bức tranh xã hội toàn cầu đang loay hoay trong vòng xoáy các cuộc khủng hoảng chồng chéo, với hệ lụy là bất ổn và bất công gia tăng. Đặc biệt, đại dịch Covid-19 đã khiến sáu triệu người tử vong, gây mất việc làm và thu nhập, khiến hệ thống y tế kiệt quệ và làm gián đoạn việc học tập dẫn đến mất động lực trong giáo dục, đào tạo mà phải rất nhiều năm mới có thể khôi phục.

Một loạt cuộc khủng hoảng, cả mới và tồn tại từ trước, đã làm tăng tác động tiêu cực của đại dịch. Các nhân tố như biến đổi khí hậu, xung đột vũ trang, giá năng lượng và lương thực cao, chủ nghĩa bảo hộ trỗi dậy... càng khiến nỗ lực phục hồi thêm khó khăn, tâm trạng bất an thêm trầm trọng. UNDP ước tính, khủng hoảng chồng khủng hoảng không chỉ cản trở, mà còn kéo lùi tiến bộ phát triển con người trở lại vạch 5 năm trước.

Tuy nhiên, nhân tố đáng lo ngại nhất là tình trạng chia rẽ, phân cực chính trị cản trở nỗ lực đoàn kết và hợp tác, khiến thế giới gần như tê liệt trong hành động chung ứng phó khủng hoảng. LHQ nhắc lại lời kêu gọi thúc đẩy ý thức mới về đoàn kết toàn cầu để cùng nhau vượt qua thách thức, ngăn bước lùi nguy hiểm của thế giới.