Yếu tố quan trọng khi lựa chọn ngành nghề

2025 là năm đầu tiên học sinh thi tốt nghiệp trung học phổ thông theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 với nhiều thay đổi về nội dung thi, kéo theo những thay đổi nhất định trong quá trình tuyển sinh đại học, cao đẳng. Do vậy, khi đăng ký lựa chọn ngành nghề, các em học sinh cần cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên đam mê, năng lực của bản thân và nhu cầu thực tiễn của xã hội trong tương lai.
Học sinh tìm hiểu thông tin các ngành học tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh-hướng nghiệp năm 2025.
Học sinh tìm hiểu thông tin các ngành học tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh-hướng nghiệp năm 2025.

Ngày 16/3, tại Ðại học Bách khoa Hà Nội, Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Báo Tuổi Trẻ và Ðại học Bách khoa Hà Nội phối hợp tổ chức Ngày hội tư vấn tuyển sinh-hướng nghiệp 2025. Ngày hội nhằm giúp phụ huynh, các bạn học sinh tiếp cận thông tin chính thống, chính xác và đầy đủ, từ đó cân nhắc, đưa ra lựa chọn phù hợp cho tương lai của các em.

Những điểm mới cần lưu ý

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Ðào tạo), dự thảo quy chế tuyển sinh trình độ đại học, tuyển sinh trình độ cao đẳng ngành giáo dục mầm non dự kiến sẽ có một số điều chỉnh và thí sinh cần lưu ý khi tham gia xét tuyển đại học năm nay.

Thứ nhất, Bộ Giáo dục và Ðào tạo dự kiến sẽ bỏ hoàn toàn xét tuyển sớm và tất cả tuân theo quy trình xét tuyển chung. Riêng xét tuyển thẳng, được thực hiện theo đúng quy chế của Bộ Giáo dục và Ðào tạo. Thứ hai, thí sinh sử dụng phương thức xét tuyển với học bạ trung học phổ thông cần lưu ý năm nay sẽ sử dụng kết quả học tập cả năm học lớp 12 (thay vì chỉ lấy điểm học kỳ 1 như trước đây).

Ðiều này nhằm bảo đảm các em đã được trang bị kiến thức nền tảng cần thiết để theo học chương trình đại học. Thứ ba, yêu cầu các cơ sở đào tạo có phương án quy đổi tương đương điểm trúng tuyển giữa các phương thức xét tuyển để bảo đảm đơn giản, thuận lợi, công bằng, minh bạch hơn cho các thí sinh trong tuyển sinh.

Việc này là bài toán kỹ thuật nằm ở cơ sở đào tạo và Bộ Giáo dục và Ðào tạo, thí sinh không có thay đổi gì với yêu cầu này. Thứ tư, dự kiến quy chế cũng bỏ yêu cầu mỗi ngành, mỗi chương trình có tối đa 4 tổ hợp xét tuyển. Mục tiêu để các em có lựa chọn các bài thi tốt nghiệp trung học phổ thông khác nhau và cơ hội trúng tuyển vào các ngành học vẫn giữ nguyên.

Thứ năm, điểm cộng ưu tiên của mỗi thí sinh không vượt quá 10% mức điểm tối đa (điểm cộng này là sau khi đã cộng điểm ưu tiên khu vực, ưu tiên đối tượng). Ðây là kết quả từ việc lắng nghe ý kiến từ những thí sinh vì điều kiện, lý do khác nhau, các em không tiếp cận được những kỳ thi có thể tạo được điểm cộng.

Thứ sáu, các trường được quyền quy đổi các chứng chỉ ngoại ngữ thành điểm ngoại ngữ để xét tuyển. Vì vậy, thí sinh không nhất thiết tham dự môn thi ngoại ngữ trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông nếu có chứng chỉ ngoại ngữ theo quy định.

Cũng theo Phó Vụ trưởng Giáo dục đại học Nguyễn Anh Dũng, những điều chỉnh trong dự thảo quy chế của Bộ Giáo dục và Ðào tạo nhằm mục tiêu hướng tới công bằng, minh bạch trong tuyển sinh; đồng thời bảo đảm cơ hội trúng tuyển, tạo điều kiện thuận lợi cho thí sinh. Cơ sở đại học cũng có thể tuyển được những thí sinh theo yêu cầu, bảo đảm đủ về mặt số lượng và chất lượng.

Giải đáp mọi thắc mắc, băn khoăn

Ðến với Ngày hội tư vấn tuyển sinh-hướng nghiệp, học sinh, phụ huynh đã đặt ra rất nhiều câu hỏi cho các chuyên gia tuyển sinh, tập trung vào các vấn đề như phương thức xét tuyển, cơ hội việc làm sau khi ra trường; cách lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực, sở thích và tác động của công nghệ.

Trước những băn khoăn của học sinh về việc liệu trí tuệ nhân tạo có thể thay thế con người hay không và cơ hội tương lai nghề nghiệp cho người học báo chí, truyền thông, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Ðại học Quốc gia Hà Nội), Phó Giáo sư, Tiến sĩ Ðặng Thị Thu Hương cho rằng: Thành tựu vượt trội về công nghệ như dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo đang tác động rất mạnh mẽ đến công cuộc chuyển đổi số báo chí.

Trên thực tế, trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi diện mạo của báo chí, truyền thông của Việt Nam cũng như quốc tế. Tuy nhiên, trí tuệ nhân tạo sẽ không bao giờ thay thế được con người trong mọi lĩnh vực ngành nghề và trong ngành truyền thông, báo chí.

Nhà báo không chỉ truyền tin mà còn đóng vai trò phản biện xã hội, định hướng chính sách, không chỉ cung cấp thông tin chân thực mà hướng đến các mục tiêu nhân văn, vì cộng đồng…

Vì vậy, Trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn cũng thay đổi chương trình và có những học phần mới như kỹ năng sử dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ phân tích dữ liệu, công nghệ thực tế ảo tăng cường... để giúp các em có thêm kiến thức, kỹ năng để tận dụng, khai thác trí tuệ nhân tạo tốt nhất cho cộng đồng, xã hội.

Ðồng tình với ý kiến nêu trên, Thạc sĩ Phạm Thanh Hà, Trưởng phòng Quản lý đào tạo, Trường đại học Ngoại thương cho rằng: Trí tuệ nhân tạo giúp chúng ta nhập và phân tích dữ liệu, gợi ý giải pháp chứ không làm thay con người.

Các cơ sở đào tạo sẽ phải rà soát, điều chỉnh chương trình đào tạo với những cách tiếp cận mới để có thể trang bị cho người học tư duy mới và các kỹ năng cần thiết để làm chủ công nghệ.

Liên quan đến việc chọn ngành, chọn nghề, Thạc sĩ Phạm Thanh Hà cho rằng, ngoài việc xem xét sở thích, đam mê và nhu cầu thị trường, phụ huynh và học sinh cần tìm hiểu sâu hơn về những nội dung chương trình đào tạo của nhà trường. Ðiều quan trọng là chương trình đó có cung cấp kiến thức nền tảng vững chắc cho sinh viên trong tương lai không.

Dù theo học ngành nào hay trường nào, các em cũng cần trang bị kỹ năng học tập suốt đời để khi đứng trước bất kỳ bối cảnh nào, các em cũng có thể thích ứng được. Trong khi đó, chuyên gia tâm lý-hướng nghiệp Trường đại học Giáo dục (Ðại học Quốc gia Hà Nội), Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Mạnh Hà cho biết: Nhiều thí sinh chọn ngành học chỉ vì ngành đó đang “hot”, được các trường quảng bá rộng rãi có nhiều cơ hội việc làm khi ra trường.

Tuy nhiên, nếu chọn ngành nghề không phù hợp với năng lực, tính cách của bản thân thì tương lai theo đuổi ngành nghề sẽ rất vất vả, không đạt được thành công trong lĩnh vực đã chọn. “Nếu chọn nghề không phù hợp, các em không chỉ tốn kém thời gian, tiền bạc mà còn dễ gặp áp lực, mệt mỏi.

Vì vậy, cần lựa chọn ngành nghề dựa trên tính cách, khả năng và sở thích của bản thân. Những công việc thật sự phù hợp không chỉ giúp cá nhân phát triển mà còn đóng góp giá trị cho xã hội, tạo ra nhiều cơ hội nghề nghiệp bền vững trong tương lai”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Mạnh Hà nhấn mạnh.

Theo Thứ trưởng Giáo dục và Ðào tạo Hoàng Minh Sơn, trong bối cảnh thế giới đang chuyển mình mạnh mẽ với sự bùng nổ của khoa học-công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và toàn cầu hóa, Việt Nam cần những thế hệ trẻ không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn linh hoạt, sáng tạo và có khả năng thích ứng với sự biến động không ngừng.

Lựa chọn ngành nghề hôm nay không chỉ là quyết định cá nhân, đó còn là việc các em sẽ góp phần xây dựng một Việt Nam phát triển bền vững, hùng cường, hội nhập sâu rộng với thế giới. Vì vậy, các em học sinh cần cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên đam mê, năng lực của bản thân và nhu cầu thực tiễn của xã hội trong tương lai. Hãy chủ động trang bị cho mình các kỹ năng cần thiết như ngoại ngữ, kỹ năng số, tư duy phản biện và tinh thần học tập suốt đời để không ngừng tiến bộ.

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động nghiên cứu khoa học tại Đại học Bách khoa Hà Nội. (Ảnh: NGUYỄN ĐĂNG)

Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn xác định nhóm 30% điểm cao nhất để xét hưởng học bổng Chính phủ

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành hướng dẫn cụ thể cách xác định người học thuộc diện hưởng học bổng đối với người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP ngày 20/5/2026 của Chính phủ, triển khai thống nhất trên cả nước.

Con đường tới trường mỗi ngày của cô giáo Phan Thị Lệ và em N.T.H. (Ảnh: LINH PHAN)

Ấm áp nghĩa cô trò nơi rẻo cao Lũng Trời

Sáng sáng, trên cung đường cua tay áo, cô giáo Phan Thị Lệ và em N.T.H. lại cùng nhau tới trường. Tiếng đá sỏi lạo xạo dưới bánh xe thi thoảng thay bằng tiếng ì oạp của bùn non trơn nhẫy. Bóng xanh của rừng cây và những con suối dần khuất lấp, cánh cổng Trường tiểu học Trương Lương dần hiện ra nơi chân mây.

Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026.

Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026

Từ ngày 5 đến 7/10, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh chủ trì, Học viện Hành chính và Quản trị công tổ chức thực hiện Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026, với chủ đề “Quản trị bao trùm trong kỷ nguyên phát triển mới: Chuyển đổi hệ thống, đổi mới sáng tạo và chính phủ sẵn sàng trước tương lai”.

Tranh thủ thời tiết thuận lợi, nhà thầu đang tập trung nhân công đẩy nhanh tiến độ thi công Trường Phổ thông nội trú liên cấp Na Sang, xã Na Sang, tỉnh Điện Biên. (Ảnh: LÊ LAN)

Công an Điện Biên quyết tâm đưa dự án hai trường phổ thông nội trú liên cấp về đích trước 2 tháng

Phấn đấu hoàn thành xây dựng hai trường phổ thông nội trú liên cấp tại hai xã Na Sang, Mường Pồn vào ngày 30/6/2027 (sớm 2 tháng so kế hoạch), Công an tỉnh Điện Biên chủ động tháo gỡ khó khăn cho nhà thầu; đồng thời, đề nghị nhà thầu phải xây dựng phương án thi công khoa học, thích ứng mọi điều kiện thời tiết.

Quang cảnh buổi gặp gỡ Chào Tân sinh viên diễn ra tại trụ sở Đại sứ quán. (Ảnh: Đại sứ quán Việt Nam tại Hungary cung cấp)

Đại sứ quán Việt Nam tại Hungary tổ chức chương trình Chào Tân sinh viên

Chương trình Chào Tân sinh viên là dịp để Đại sứ quán gặp gỡ các tân sinh viên, cung cấp những thông tin thiết thực về môi trường học tập, sinh hoạt và các quy định cần lưu ý; đồng thời tạo điều kiện để các bạn kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình học tập, nghiên cứu tại Hungary.

Thứ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thị Quyên Thanh trao Bằng khen của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo tới tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc. (Ảnh: THANH TÙNG)

Phát triển giáo dục hòa nhập, bảo đảm cơ hội học tập bình đẳng

Ngày 4/10, tại Hà Nội, Khoa Giáo dục đặc biệt, Trường Khoa học phát triển trẻ thơ, Trường đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức kỷ niệm 25 năm thành lập với chủ đề “25 năm đánh thức những vì sao”. Đánh dấu chặng đường xây dựng, phát triển và những đóng góp của các thế hệ cán bộ, giảng viên, sinh viên đối với lĩnh vực giáo dục đặc biệt.

[Video] Vẫn cần bổ sung 43.267 giáo viên trong năm học 2026-2027

[Video] Vẫn cần bổ sung 43.267 giáo viên trong năm học 2026-2027

Vụ Giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, 34/34 địa phương đã thực hiện sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục. Số cơ sở giáo dục công lập giảm từ 37.530 xuống 18.555, giảm 18.975 đầu mối, tương ứng trên 50%. Tuy nhiên, các địa phương vẫn còn thiếu 116.095 giáo viên.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La trao học bổng Tô Hiệu cho các học sinh có hoàn cảnh khó khăn, vượt khó học giỏi. (Ảnh: QUỐC TUẤN)

Sơn La phát động hưởng ứng Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026

Ngày 2/10, tại Trường trung học phổ thông Chuyên Sơn La, Ban Chỉ đạo Xây dựng xã hội học tập tỉnh Sơn La tổ chức Lễ phát động hưởng ứng Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026 với chủ đề “Thực học, thực hành, làm chủ công nghệ số và trí tuệ nhân tạo để xây dựng xã hội học tập, đẩy mạnh học tập suốt đời”.

 (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)

Bộ Giáo dục và Đào tạo: Hoàn thiện nội dung rà soát, cập nhật, điều chỉnh Chương trình và sách giáo khoa

Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định không xây dựng lại Chương trình và sách giáo khoa từ đầu, mà rà soát, cập nhật, bổ sung và điều chỉnh trên cơ sở những nội dung đang thực hiện, phù hợp với những yêu cầu mới đặt ra trong Nghị quyết số 71-NQ/TW và các chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Học tập tại giảng đường Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: VNU)

Giảm lý thuyết, tăng thực hành trong chương trình bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp giảng viên

Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến thiết kế lại Chương trình bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp giảng viên theo hướng tập trung vào những năng lực cơ bản, thiết yếu của giảng viên; giảm những nội dung lý thuyết, trùng lặp và tăng thời lượng thực hành, thảo luận, bài tập, xử lý tình huống và vận dụng vào hoạt động nghề nghiệp.