Xung đột thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo

Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) nhận định cuộc khủng hoảng năng lượng tồi tệ nhất lịch sử thế giới, do tác động của xung đột tại Trung Đông, sẽ “vô tình” đẩy nhanh quá trình phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng hạt nhân và xe điện.

Khuynh hướng chuyển đổi sang năng lượng tái tạo đang được đẩy nhanh hơn. Ảnh: GETTYIMAGES
Khuynh hướng chuyển đổi sang năng lượng tái tạo đang được đẩy nhanh hơn. Ảnh: GETTYIMAGES

Theo IEA, cuộc xung đột không ai mong muốn lại là chất xúc tác thúc đẩy những nguồn năng lượng xanh, sạch cho tương lai.

Thay đổi cấu trúc năng lượng

Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol nhận định, tình trạng khan hiếm năng lượng hiện nay nghiêm trọng hơn tác động của các cuộc khủng hoảng năm 1973, 1979 và 2022 cộng lại. Tuy nhiên, bất chấp việc giá nhiên liệu “phi mã” do eo biển Hormuz bị phong tỏa, vẫn có những lý do để lạc quan khi cấu trúc hệ thống năng lượng toàn cầu đang thay đổi. Người đứng đầu IEA dự báo khuynh hướng chuyển đổi sang năng lượng tái tạo như năng lượng mặt trời, năng lượng gió sẽ được thúc đẩy nhanh hơn, quyết liệt hơn. Tuy nhiên, ông Birol cảnh báo nếu Eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa trong tháng 4, nguồn cung dầu thô và các sản phẩm đã được tinh chế sẽ sụt giảm xuống gấp đôi so tháng 3, đồng thời lưu ý rằng tuyến đường biển này cũng là điểm trung chuyển quan trọng đối với phân bón.

Trước sự tắc nghẽn dòng chảy nhiên liệu hiện nay, nhiều quốc gia đang khẩn trương triển khai các biện pháp ứng phó nhằm giảm tác động của khủng hoảng năng lượng toàn cầu. Chính phủ Hàn Quốc thông báo sẽ sớm bổ sung các biện pháp nhằm giảm áp lực tiêu dùng năng lượng và hạn chế tác động tới nền kinh tế. Trước đó, Seoul đã áp dụng trần giá nhiên liệu, hạn chế sử dụng xe công, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát chuỗi cung ứng năng lượng. “Xứ sở kim chi” cũng triển khai biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp bằng cách miễn thuế đối với phần chi phí vận chuyển phát sinh khi hàng hóa nhập khẩu phải đi đường vòng để tránh Eo biển Hormuz. Trong khi đó, Pakistan tăng mạnh giá nhiên liệu theo biến động thị trường quốc tế, đồng thời triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng như rút ngắn tuần làm việc tại cơ quan công quyền, kéo dài kỳ nghỉ học và chuyển một phần hoạt động sang trực tuyến nhằm giảm tiêu thụ nhiên liệu.

Tại châu Âu, CH Czech và Romania quyết định cắt giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với dầu diesel nhằm hạ nhiệt giá nhiên liệu trong nước, đồng thời kiểm soát giá và lợi nhuận trong phân phối nhiên liệu để hạn chế tác động tới người tiêu dùng và doanh nghiệp. Ở Bắc Phi, Morocco triển khai gói trợ giá năng lượng quy mô lớn trị giá khoảng 180 triệu USD mỗi tháng, nhằm duy trì ổn định giá khí đốt và điện sinh hoạt, đồng thời trợ cấp cho doanh nghiệp vận tải.

Ấn Độ tăng công suất điện gió

Ấn Độ vừa ghi nhận mức bổ sung công suất điện gió hằng năm cao nhất từ trước đến nay, đạt 6,05GW trong năm tài chính 2025 - 2026, qua đó nâng tổng công suất điện gió lắp đặt của nước này vượt mốc 56GW, củng cố đà mở rộng năng lượng tái tạo trong bối cảnh New Delhi đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu năng lượng và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Mức tăng mới không chỉ vượt kỷ lục 5,5GW thiết lập trong năm tài chính 2016 - 2017 mà còn cao hơn gần 46% so mức bổ sung của năm tài chính 2024 - 2025. Kết quả này cho thấy tiến độ triển khai điện gió trên đất liền của Ấn Độ đang ghi nhận đà tăng trưởng mạnh mẽ, sau một giai đoạn dài tăng tương đối chậm.

Việc tổng công suất điện gió ở Ấn Độ vượt mốc 56GW phản ánh sự phục hồi mạnh của lĩnh vực này nhờ môi trường chính sách thuận lợi hơn, năng lực truyền tải được cải thiện, cơ chế xác lập giá điện cạnh tranh hơn và danh mục dự án tiềm năng ngày càng mở rộng. Các bang như Gujarat, Karnataka và Maharashtra tiếp tục là những đầu tàu tăng trưởng, đóng góp đáng kể vào phần công suất bổ sung trong năm, cùng với xu hướng gia tăng của các dự án điện gió - điện mặt trời lai ghép và từng bước mở rộng cơ chế tiếp cận mở đối với năng lượng xanh. Kết quả trên cho thấy hiệu quả từ hàng loạt chính sách hỗ trợ mà chính phủ quốc gia Nam Á thực thi thời gian qua, bao gồm ưu đãi thuế quan đối với một số linh kiện và nguyên liệu sản xuất tua-bin gió, miễn giảm từng giai đoạn phí sử dụng hệ thống truyền tải liên bang đến tháng 6/2028, đấu thầu cạnh tranh…

Giới chức Ấn Độ đánh giá mức tăng kỷ lục trong năm tài chính 2025 - 2026 sẽ góp phần quan trọng vào mục tiêu nâng tổng công suất điện không sử dụng nhiên liệu hóa thạch lên 500GW vào năm 2030. Trong bối cảnh an ninh năng lượng ngày càng chịu sức ép từ biến động địa-chính trị và gián đoạn nguồn cung nhiên liệu nhập khẩu, sự phát triển mạnh của điện gió được xem là một trụ cột quan trọng trong chiến lược bảo đảm nguồn điện, ổn định chi phí năng lượng và thúc đẩy tăng trưởng xanh của nền kinh tế lớn thứ năm thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Quân đội Mỹ sử dụng robot tích hợp AI. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG MỸ

Kế hoạch sử dụng AI trong quân sự

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/9 cho biết đang lên kế hoạch thành lập “Lực lượng Trí tuệ nhân tạo (AI)” và sẽ công bố “Tư lệnh AI” trong thời gian tới. "Ông chủ" Nhà Trắng khẳng định Mỹ không cản trở hay kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp AI, mà sẽ hỗ trợ và theo sát sự phát triển của lĩnh vực này.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Biếm họa: RAHMA

Khi “yết hầu” dầu mỏ bị siết chặt

Dòng chảy năng lượng toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị siết chặt, khi hai “yết hầu” hàng hải chiến lược là Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đồng thời trở thành điểm nóng. Nếu Hormuz nằm trong tầm khống chế của Iran thì lực lượng Houthi mới đây tuyên bố phong tỏa Bab el-Mandeb, dẫn tới những tác động trực tiếp tới giá dầu, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chiến dịch truy bắt Gregorio Gómez Paiz tại Las Espuelas. Ảnh: Bộ Nội vụ Guatemala

Bước tiến chống tội phạm xuyên quốc gia

Gregorio Gómez Paiz, đối tượng bị cáo buộc cầm đầu đường dây buôn lậu vũ khí xuyên biên giới, mới đây bị cảnh sát Mexico và Guatemala phối hợp bắt giữ. Chiến dịch này được xem là bước tiến quan trọng trong nỗ lực ngăn chặn các mạng lưới tội phạm có tổ chức đang hoạt động ngày càng tinh vi tại khu vực này.

Cây rooibos mọc tự nhiên tại vùng Cederberg, Nam Phi. Ảnh: ROOIBOS LTD

Rooibos vươn ra thị trường thế giới

Từ một loài cây bản địa chỉ sinh trưởng trên những vùng đất khô hạn của Nam Phi, rooibos đang từng bước khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế khi sản lượng và kim ngạch xuất khẩu liên tục tăng nhờ hương vị đặc trưng cùng những lợi ích đối với sức khỏe.

Lễ khởi động dự án WTP. Ảnh: VB

Thúc đẩy bảo tồn thiên nhiên

Cục Bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học (NBCA), Bộ Nông nghiệp và Môi trường (MAE) và Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) mới đây khởi động dự án “Thúc đẩy bảo tồn loài hoang dã và du lịch dựa vào thiên nhiên có trách nhiệm vì sự phát triển bền vững ở Việt Nam” (Dự án WTP), do Quỹ Môi trường toàn cầu (GEF) tài trợ thông qua UNDP tại Việt Nam.

Lao động nhập cư tại EU sẽ được hưởng nhiều quyền lợi hơn trước. Ảnh: GETTYIMAGES

EU tạo điều kiện thuận lợi cho lao động di cư

Ủy ban châu Âu (EC) vừa thông qua gói biện pháp về dịch chuyển lao động công bằng, nhằm bảo đảm người lao động trong Liên minh châu Âu (EU) có thể thực hiện và bảo vệ các quyền về an sinh xã hội, bảo hiểm y tế, được công nhận bằng cấp chuyên môn khi sinh sống và làm việc tại các quốc gia thành viên.

Lễ khánh thành Trung tâm Việt Nam học tại Trường đại học Khon Kaen.

Lan tỏa giá trị văn hóa Việt Nam tại Thái Lan

Gìn giữ tiếng Việt trong cộng đồng người Việt ở nước ngoài và mở rộng việc dạy tiếng Việt cho người nước ngoài là cách thiết thực để gìn giữ bản sắc, đồng thời giới thiệu văn hóa Việt Nam đến với bạn bè quốc tế. Với người Việt xa quê, tiếng Việt giúp các thế hệ trẻ tiếp tục gắn bó với quê hương. Với người nước ngoài, học tiếng Việt cũng là cơ hội để hiểu thêm về lịch sử, văn hóa và con người Việt Nam.

Biếm họa: OSVAL

Biến tướng khó lường

Hơn 25 năm sau vụ tấn công khủng bố kinh hoàng do al-Qaeda tiến hành nhằm vào nước Mỹ ngày 11/9/2001, mối nguy cơ vẫn hiện hữu khi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) vừa ra tuyên bố quan ngại sâu sắc về sự gia tăng cường độ, tính chất ngày càng phức tạp và sự biến đổi không ngừng của các vụ tấn công khủng bố.

Cảnh sát Thái Lan thông báo diễn biến vụ việc. Ảnh: THE NATION

Thái Lan mở rộng điều tra vụ gian lận thi tuyển công chức

Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul vừa qua cho biết, các cơ quan chức năng đang tiếp tục mở rộng điều tra vụ án gian lận trong kỳ thi tuyển công chức chính quyền địa phương năm 2025. Trong đó, tổng giá trị tài sản liên quan hành vi vi phạm đã bị thu giữ, phong tỏa lên tới 320,86 triệu baht (khoảng 9,9 triệu USD).

Biếm họa: PARESH NATH

“Mây đen” cực hữu

Việc đảng cực hữu Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) giành số ghế nhiều nhất trong Nghị viện bang Saxony-Anhalt không chỉ làm dấy lên lo ngại sâu sắc ở quốc gia là nền kinh tế lớn nhất châu Âu mà cả “lục địa già” nói chung, về sự trỗi dậy của lực lượng cực hữu.

Ảnh: MIRAGE NEWS

EU trước thách thức từ biến đổi khí hậu

Thời tiết cực đoan ngày càng gây thiệt hại nghiêm trọng cho kinh tế, cơ sở hạ tầng và đời sống tại châu Âu, trong khi những tranh cãi và chia rẽ chính trị đang làm chậm nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu.

Một cuộc họp thường niên của IMF về kinh tế toàn cầu. Ảnh: GLOBAL TIMES

Kinh tế thế giới đối mặt nhiều thách thức

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đánh giá kinh tế toàn cầu vẫn cho thấy khả năng chống chịu đáng kể sau sáu tháng xung đột tại Trung Đông, nhưng ít ổn định do xung đột địa - chính trị, giá năng lượng biến động mạnh, nợ công và lạm phát tăng.

Biếm họa: TJEERD ROYAARDS

Hệ quả tất yếu

Một số quốc gia phương Tây đã tung ra đòn trừng phạt nhằm vào Israel, liên quan những chính sách gây tranh cãi của Tel Aviv đối với khu Bờ Tây chiếm đóng trái phép và Dải Gazza của Palestine. Sau nhiều năm thực thi những hành động bị lên án, Nhà nước Do Thái đang trong tình trạng “một mình một chiếu” trước cộng đồng quốc tế.

Dữ liệu giấy tờ tùy thân dễ dàng bị đánh cắp. Ảnh: STOCK ADOBE

Thách thức về bảo mật thông tin

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) đang điều tra vụ đánh cắp và rao bán trên mạng hàng trăm triệu bản sao giấy tờ tùy thân của công dân Mỹ và Canada. Vụ việc làm dấy lên lo ngại về nguy cơ giả mạo danh tính và những hệ lụy khó lường khác.

Việt Nam là nước tiên phong trong việc ban hành Luật Trí tuệ nhân tạo. Ảnh: MINH LÊ

Hợp tác để thích ứng với công nghệ

Việc ứng dụng phổ biến trí tuệ nhân tạo (AI) trong các hoạt động của đời sống xã hội, đặc biệt là trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật đòi hỏi ASEAN cần tăng cường hợp tác nhằm góp phần nâng cao hiệu quả công tác tư pháp, khả năng tiếp cận pháp luật và niềm tin trong khu vực.

Madagascar hỗ trợ nông dân trồng cà-phê. Ảnh: STOCK

Madagascar phát triển bền vững ngành cà-phê

Chính phủ Madagascar vừa công bố kế hoạch trồng cà-phê quy mô lớn với diện tích lên tới 100.000 ha, tập trung cải tạo các vùng trồng hiện hữu, đồng thời phát triển diện tích mới. Thông qua chương trình, đảo quốc Ấn Độ Dương này kỳ vọng tìm lại vị thế trên thị trường cà-phê thế giới sau nhiều năm sản lượng suy giảm.

Người dùng trên 16 tuổi tại Australia sẽ được bảo vệ tốt hơn. Ảnh: GETTYIMAGES

Australia kiểm soát nội dung mạng xã hội

Nhằm siết chặt quản lý nội dung khiêu dâm và ngăn chặn cổ súy tội phạm trên mạng, Australia trao thêm quyền cho người dùng mạng xã hội trên 16 tuổi lựa chọn không sử dụng các thuật toán định hướng nội dung.

Một tuyến đường cho người đi bộ và xe đạp tại Bogotá. Ảnh: THE GUARDIAN

Colombia thúc đẩy bình đẳng giới

Tại Thủ đô Bogotá của Colombia với khoảng 10 triệu dân, xe đạp là phương tiện đi lại phổ biến, với gần 900.000 chuyến mỗi ngày, cao nhất ở Mỹ latin. Tuy nhiên, phụ nữ chỉ tham gia 28% số chuyến đi bằng xe đạp. Thực tế này đang thúc đẩy Bogotá triển khai các giải pháp nhằm khuyến khích phụ nữ sử dụng xe đạp và thu hẹp khoảng cách giới trong giao thông.

Biếm họa: CHAPPATTE

Ý tưởng kỳ quặc

Bộ trưởng An ninh quốc gia Israel Itamar Ben-Gvir vừa công bố kế hoạch đưa khoảng 250.000 người Palestine rời khỏi Dải Gaza ngay trong năm đầu tiên, tiến tới di dời toàn bộ khoảng hai triệu người dân ở vùng đất hẹp ven Địa Trung Hải này trong sáu năm tiếp theo.

Hoạt động mở màn Lễ trao giải Ig Nobel. Ảnh: NPR

Khích lệ niềm say mê khoa học

Lễ trao giải thưởng Ig Nobel lần thứ 36 vừa diễn ra ngày 3/9 tại Zurich (Thụy Sĩ), tôn vinh những phát hiện khoa học kỳ lạ và đáng suy ngẫm. Trước thềm mùa giải Nobel thường bắt đầu từ giữa tháng 10 hằng năm, Ig Nobel trở thành một điểm nhấn thú vị, góp phần khích lệ niềm say mê và sự tò mò trong nghiên cứu khoa học.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Canh bạc” dầu mỏ

Thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Venezuela thoạt nhìn là một “món hời” khi trao cho Washington có cơ hội tiếp cận và kiểm soát hơn 65 tỷ thùng dầu, tương đương khoảng 20% tổng trữ lượng dầu của Venezuela - quốc gia đang sở hữu kho dầu lớn nhất thế giới. Song, nếu tính toán chi ly thì thực tế lại không đã hẳn “ngon ăn”.

Người di cư tràn vào Ceuta hồi cuối tháng 7. Ảnh: REUTERS

Ceuta đối mặt khủng hoảng nghiêm trọng

Chính quyền Ceuta, vùng lãnh thổ Tây Ban Nha ở Bắc Phi, cảnh báo thành phố đang đối mặt tình trạng cực kỳ nghiêm trọng và có nguy cơ mất kiểm soát, bởi hàng nghìn người di cư vẫn ở lại sau làn sóng vượt biên quy mô lớn từ Morocco hồi cuối tháng 7 vừa qua. Madrid đã phải đề nghị EU hỗ trợ xử lý số người di cư còn lại tại Ceuta.

Các Bộ trưởng nhóm 5 nước châu Âu và đại diện EU trước cuộc họp ở Copenhagen hôm 4/9. Ảnh: REUTERS

Châu Âu lên kế hoạch chuyển người di cư

Đan Mạch, Áo, Đức, Hà Lan và Hy Lạp đặt mục tiêu ký kết thỏa thuận trong năm nay để đưa những người di cư không có giấy phép cư trú hợp pháp tại Liên minh châu Âu (EU) đến các quốc gia ngoài khối. Tại cuộc họp các Bộ trưởng Nội vụ ở Copenhagen (Đan Mạch), 5 nước châu Âu đã thống nhất mô hình chung về các “trung tâm hồi hương”, nhằm chuyển người di cư tới từ năm 2027.