Kế hoạch sử dụng AI trong quân sự

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/9 cho biết đang lên kế hoạch thành lập “Lực lượng Trí tuệ nhân tạo (AI)” và sẽ công bố “Tư lệnh AI” trong thời gian tới. "Ông chủ" Nhà Trắng khẳng định Mỹ không cản trở hay kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp AI, mà sẽ hỗ trợ và theo sát sự phát triển của lĩnh vực này.

Quân đội Mỹ sử dụng robot tích hợp AI. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG MỸ
Quân đội Mỹ sử dụng robot tích hợp AI. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG MỸ

Ông Trump cho rằng, AI chính là cuộc cách mạng công nghiệp tiếp theo, đồng thời nhận định công nghệ này có thể đóng góp tới 25% GDP của Mỹ. Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump không cung cấp thông tin chi tiết về cơ cấu của “Lực lượng AI” dự kiến cũng như vai trò của “Tư lệnh AI”. Người đứng đầu Nhà Trắng cũng cho biết, Mỹ sẽ chú ý đến những mặt tiêu cực của AI và sử dụng các công cụ pháp lý hiện hành để xử lý những vấn đề này khi cần thiết.

Tuyên bố của Tổng thống Mỹ được đưa ra trong bối cảnh cuộc tranh luận về sự phát triển nhanh chóng của AI và những rủi ro tiềm tàng của công nghệ này ngày càng thu hút sự quan tâm trên thế giới. Vừa qua, theo CNN, các quan chức quốc phòng và tình báo Mỹ đã kịp thời phát hiện sự cố do nhà phân tích thuộc bộ chỉ huy tác chiến Mỹ sử dụng AI dẫn tới cảnh báo sai. Nhà phân tích này đã sử dụng một chatbot dẫn tới xác định một con tàu đang chở hàng hóa thành đối tượng tình nghi. Báo cáo do AI phân tích “hoàn toàn sai sự thật”, dẫn tới nguy cơ leo thang thành xung đột trong khu vực.

Giới chức quân đội và cộng đồng tình báo Mỹ gần đây đang thúc đẩy việc tích hợp AI vào hầu hết mọi khía cạnh công việc, từ việc phân tích khối lượng lớn thông tin tình báo thô mới thu thập được, lựa chọn mục tiêu tấn công, đến các ứng dụng thông thường hơn như quản lý ngân sách, hậu cần và chuỗi cung ứng. AI được cho là có thể giúp quân đội đưa ra các quyết định trên chiến trường nhanh hơn, chẳng hạn như mục tiêu nào cần tấn công hoặc cần di chuyển khí tài quân sự đến đâu.

Hồi đầu năm nay, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã công bố “Chiến lược tăng tốc AI” nhằm mục đích đẩy nhanh việc sử dụng AI trong quân đội. Ông Hegseth phát biểu ý kiến: “Chúng tôi sẽ thúc đẩy thử nghiệm, loại bỏ các rào cản cũ để tập trung đầu tư và bảo đảm chúng tôi dẫn đầu trong lĩnh vực AI quân sự”. Các quan chức Mỹ cho rằng, nước này không thể tụt hậu trong việc tích hợp AI trong bối cảnh nhiều quốc gia cũng đã triển khai AI trong quân sự.

Vào đầu tháng 9, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) vừa công bố kế hoạch tổ chức lại lực lượng, đưa AI và robot vào đội hình tác chiến. AI được tích hợp vào các Hệ thống bay không người lái (UAV), từ những công cụ hỗ trợ trở thành một bộ phận trực tiếp của đội hình tác chiến trên bộ, trên không và trên biển. Theo Tổng Tham mưu trưởng IDF Eyal Zamir, chiến trường đang thay đổi nhanh chóng cùng sự phát triển của robot, thiết bị UAV và AI, đòi hỏi quân đội phải thay đổi cả công nghệ lẫn cơ cấu tổ chức.

Tháng 1/2025, IDF cũng đã thành lập Cơ quan AI và Tự hành trực thuộc Cục Nghiên cứu và Phát triển Quốc phòng, tập hợp các đơn vị công nghệ quân sự, viện nghiên cứu, doanh nghiệp quốc phòng và các công ty khởi nghiệp nhằm phát triển công nghệ và xây dựng năng lực trong lĩnh vực này. Đến cuối năm 2025, giới chức quốc phòng Israel công bố hàng chục nghìn hệ thống tự hành đã được triển khai trên chiến trường, từ các phi đội UAV đến robot mặt đất. Việc IDF thành lập một nhánh chuyên trách cho thấy bước chuyển đáng chú ý trong cách quân đội Israel tiếp cận AI và robot, từ những công cụ hỗ trợ riêng lẻ sang một thành phần được tích hợp vào cơ cấu lực lượng và đội hình tác chiến.

Tuy nhiên, giới quan sát nhấn mạnh, những rủi ro nghiêm trọng khi sử dụng công nghệ can thiệp sâu đến quá trình ra quyết định trên thực địa. Trong khuôn khổ Khóa họp 81 của Đại hội đồng LHQ dự kiến diễn ra từ 22-28/9 tới, thảo luận về sự phát triển bùng nổ của AI cùng những cơ hội và thách thức do công nghệ này đặt ra cũng là một trong những nội dung được chú trọng.

Các nhà phân tích lâu nay bày tỏ lo ngại việc AI có thể dẫn đến những tính toán sai lầm, một khi các quốc gia dựa vào dữ liệu kém lượng hoặc bị lỗi do dựa trên cơ sở đó, các quốc gia cần cam kết tuân thủ những quy tắc quốc tế về AI, khẳng định yêu cầu phải “duy trì quyền kiểm soát” đối với công nghệ này.

Có thể bạn quan tâm

Cảnh sát kiểm tra một lớp học tại Rome. Ảnh: REUTERS

Làn sóng đe dọa đánh bom giả tại châu Âu

Hàng nghìn trường học tại châu Âu mới đây liên tiếp nhận được thư điện tử đe dọa đánh bom, buộc nhiều cơ sở phải sơ tán học sinh. Dù chưa phát hiện thiết bị nổ, các vụ việc này vẫn gây hoang mang, làm gia tăng lo ngại về an ninh tại “lục địa già”.

Ảnh: THE BOOKR PRIZES

Tôn vinh tiểu thuyết sáng tạo không lệ thuộc AI

Nhà văn khoa học viễn tưởng người Anh John Harrison (trong ảnh) vừa giành "Booker 2026", giải thưởng được coi như "Nobel của tiểu thuyết văn học", với tiểu thuyết “The end of everything” (tạm dịch: Sự kết thúc của mọi thứ). Ở tuổi 81, John Harrison trở thành tác giả cao tuổi nhất từng đoạt giải thưởng văn học danh giá này.

Ảnh: AFP

Cơn địa chấn trên chính trường Paraguay

Cựu Tổng thống Paraguay Santiago Peña (trong ảnh) vừa bị truy tố và tạm giam để phục vụ điều tra liên quan vụ sụp đổ Ngân hàng Ueno. Bê bối khiến gần 3 triệu khách hàng mất quyền tiếp cận tiền gửi, đồng thời đẩy chính trường nước này vào cuộc khủng hoảng nghiêm trọng chưa từng có.

Cảnh sát Nga tăng cường biện pháp an ninh tại Thủ đô Moscow. Ảnh: MOSCOW TIMES

Hợp tác và chia sẻ thông tin chống khủng bố

Cơ quan an ninh Liên bang Nga (FSB) ngày 2/11 thông báo bắt giữ một nghi phạm lên kế hoạch tấn công khủng bố nhằm vào một khu bảo tàng đông người ở Thủ đô Moscow. Vụ bắt giữ diễn ra sau khi Đại sứ quán Mỹ tại Moscow trước đó cung cấp thông tin cảnh báo an ninh.

Hiện trường vụ tai nạn. Ảnh: REUTERS

Sự cố nghiêm trọng

Vụ va chạm giữa hai đoàn tàu cao tốc tại tỉnh Toledo (Tây Ban Nha) đã khiến ít nhất 69 người thiệt mạng và hơn 100 người bị thương. Những thông tin ban đầu về quá trình điều hành tàu hé lộ hàng loạt sai sót trong xử lý sự cố tín hiệu, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm an toàn trên mạng lưới đường sắt nước này.

Ông Lula da Silva mừng chiến thắng. Ảnh: SHUTTER STOCK

Khẳng định vai trò “thuyền trưởng”

Ông Lula da Silva đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống Brazil vòng hai ngày 25/10, qua đó tiếp tục lãnh đạo nền kinh tế lớn nhất Mỹ Latin trong nhiệm kỳ thứ 4.

Bất chấp hiểm nguy, nhiều người vẫn tìm đến các mạng lưới tội phạm để di cư đến châu Âu. Ảnh: GETTY

Người di cư trong vòng xoáy trục lợi

Báo cáo công bố mới đây của Liên hợp quốc (LHQ) chỉ ra rằng, các mạng lưới đưa người di cư trái phép vào châu Âu đang thu về hàng trăm triệu USD mỗi năm, trong khi hàng nghìn người thiệt mạng hoặc mất tích trên biển. Dòng tiền bất hợp pháp cho thấy quy mô hoạt động của tội phạm và những rủi ro nghiêm trọng đối với người di cư.

Hai ứng cử viên Lula da Silva (bên trái) và Flávio Bolsonaro. Ảnh: BLOOMBERG

Trận “so găng” quyết định

Cuộc bầu cử Tổng thống Brazil bước vào vòng quyết định ngày 25/10 tới, với màn đối đầu được cho rất sít sao giữa đương kim Tổng thống Luiz Inácio Lula da Silva và ứng cử viên cánh hữu Flávio Bolsonaro, không chỉ quyết định ai sẽ là người đứng đầu nền kinh tế lớn nhất Mỹ latin mà còn định hình hướng đi của quốc gia này trong bốn năm tới.

Tang vật thu được từ các cơ sở lừa đảo của tội phạm mạng ở Ghana. Ảnh: UA NEWS

Chiến dịch triệt phá đường dây lừa đảo lớn ở Tây Phi

Lực lượng chức năng từ nhiều quốc gia châu Phi và các công ty công nghệ toàn cầu vừa phối hợp triệt phá mạng lưới tội phạm mạng tinh vi trải rộng khắp Tây Phi. Chiến dịch nhắm vào các băng nhóm lừa đảo xuyên quốc gia và vạch trần những đường dây tài chính phức tạp.

Buổi công bố hai chủ nhân Giải Nobel Kinh tế 2026. Ảnh: NOBELPRIZE.ORG

Nền tảng mới cho chính sách kinh tế

Giải Nobel Kinh tế năm 2026 vừa được trao cho hai nhà kinh tế học người Mỹ Robert E. Hall và Michael Woodford vì những đóng góp “đặt nền tảng kinh tế vi mô cho chính sách ổn định kinh tế vĩ mô”. Các nghiên cứu này giúp nâng cao hiệu quả điều hành trước những cú sốc và biến động kinh tế.

Chân dung Mohamud (bên phải) và nơi y định tấn công. Ảnh: FOXNEWS

Nạn cực đoan hóa trong thanh, thiếu niên tại Mỹ

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) thông báo vừa triệt phá thành công âm mưu tấn công khủng bố nhằm vào Trung tâm thương mại Mall of America, bang Minnesota, bắt giữ một đối tượng là nam giới 18 tuổi sau gần hai năm bí mật theo dõi.

Hiện trường vụ xả súng ở thành phố Durban. Ảnh: REUTERS

Bài toán an ninh tại Nam Phi

Chỉ trong vòng một tuần, gần 40 người đã thiệt mạng trong ba vụ xả súng hàng loạt tại Nam Phi. Vụ thảm sát một lần nữa phơi bày thách thức an ninh dai dẳng về sự hoành hành của tội phạm có tổ chức mà quốc gia này đang phải đối mặt.

Giới chức Pháp phát hiện người di cư trên xuồng bơm hơi. Ảnh: PA

Làn sóng nhập cư trái phép qua Eo biển Manche

Theo Bộ Nội vụ Anh, trong ngày 23/9, tổng cộng 781 người đã đến Anh bằng tuyến đường vượt Eo biển Manche trên 10 chiếc xuồng bơm hơi. Đây là số người di cư cao nhất qua Manche trong một ngày kể từ đầu năm 2026 trong bối cảnh tuyến đường biển này tiếp tục diễn biến phức tạp.

Một tàu cảnh sát biển Italy giải cứu người di cư. Ảnh: REUTERS

Châu Âu đấu tranh với tội phạm buôn người

Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) vừa triệt phá một đường dây buôn người và bóc lột lao động hoạt động tại nhiều quốc gia ở "lục địa già", thu lợi bất chính hàng triệu euro. Vụ việc tiếp tục cho thấy tính chất phức tạp của tội phạm buôn người xuyên quốc gia, khi các mạng lưới tội phạm ngày càng tinh vi trong việc lợi dụng các cơ chế tuyển dụng và di chuyển lao động hợp pháp để che giấu hành vi phạm pháp.

Chiến dịch truy bắt Gregorio Gómez Paiz tại Las Espuelas. Ảnh: Bộ Nội vụ Guatemala

Bước tiến chống tội phạm xuyên quốc gia

Gregorio Gómez Paiz, đối tượng bị cáo buộc cầm đầu đường dây buôn lậu vũ khí xuyên biên giới, mới đây bị cảnh sát Mexico và Guatemala phối hợp bắt giữ. Chiến dịch này được xem là bước tiến quan trọng trong nỗ lực ngăn chặn các mạng lưới tội phạm có tổ chức đang hoạt động ngày càng tinh vi tại khu vực này.

Dữ liệu giấy tờ tùy thân dễ dàng bị đánh cắp. Ảnh: STOCK ADOBE

Thách thức về bảo mật thông tin

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) đang điều tra vụ đánh cắp và rao bán trên mạng hàng trăm triệu bản sao giấy tờ tùy thân của công dân Mỹ và Canada. Vụ việc làm dấy lên lo ngại về nguy cơ giả mạo danh tính và những hệ lụy khó lường khác.

Hoạt động mở màn Lễ trao giải Ig Nobel. Ảnh: NPR

Khích lệ niềm say mê khoa học

Lễ trao giải thưởng Ig Nobel lần thứ 36 vừa diễn ra ngày 3/9 tại Zurich (Thụy Sĩ), tôn vinh những phát hiện khoa học kỳ lạ và đáng suy ngẫm. Trước thềm mùa giải Nobel thường bắt đầu từ giữa tháng 10 hằng năm, Ig Nobel trở thành một điểm nhấn thú vị, góp phần khích lệ niềm say mê và sự tò mò trong nghiên cứu khoa học.

Ảnh: AP

Vai trò quan trọng của cảnh báo sớm

Hiệu trưởng Rajendra Dawadi (trong ảnh) của Trường trung học Tribhuvan Trishuli, huyện Nuwakot (Nepal) đang gây chú ý những ngày qua sau khi ông đã có quyết định giúp cứu sống hơn 900 học sinh chỉ ít phút trước khi ngôi trường bị lũ quét cuốn trôi. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của cảnh báo sớm và phản ứng kịp thời trong ứng phó thiên tai.

Hiện trường vụ tấn công vừa qua tại Fagersta. Ảnh: AP

Thụy Điển siết chặt an ninh học đường

Sau vụ tấn công bằng kiếm tại một trường trung học khiến một nữ sinh 17 tuổi thiệt mạng, Chính phủ Thụy Điển quyết định thành lập ủy ban chuyên trách nhằm đề xuất các biện pháp ngăn chặn bạo lực học đường. Động thái này phản ánh nỗ lực bảo vệ môi trường giáo dục trước những nguy cơ an ninh ngày càng phức tạp.

Đại diện gia đình nạn nhân có mặt tại phiên tòa. Ảnh: AP

Phiên tòa lịch sử

Liên minh gồm 29 bang tại Mỹ đã đệ đơn lên tòa án liên bang nhằm yêu cầu Tập đoàn Meta bồi thường khoản tiền khổng lồ vì đã trục lợi từ những tác hại của mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên. Vụ việc được xem là bước ngoặt pháp lý quan trọng nhằm vào sức ảnh hưởng của các nền tảng mạng xã hội, bảo vệ an toàn và quyền riêng tư của trẻ.

Ảnh: REUTERS

Pháp khắc phục sự cố rò rỉ dữ liệu thuế

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu (trong ảnh) đã triệu tập cuộc họp khẩn hôm 17/8 để xử lý khủng hoảng sau vụ tấn công mạng quy mô lớn nhằm vào cơ quan thuế, khiến dữ liệu của 678.000 cá nhân bị đánh cắp. Vụ việc được xem là vụ rò rỉ dữ liệu nghiêm trọng nhất trong lịch sử nước này.

Sinh viên trong khuôn viên Trường Harvard. Ảnh: REUTERS

Căng thẳng Nhà Trắng - Harvard chưa hạ nhiệt

Tòa án tại Massachusetts vừa bác đơn kiện của Bộ Tư pháp Mỹ cáo buộc Trường đại học Harvard không bảo vệ đầy đủ sinh viên Israel trước các hành vi bài Do Thái. Phán quyết được xem là thắng lợi pháp lý quan trọng của Harvard, đồng thời phản ánh những tranh cãi dai dẳng về giới hạn can thiệp của chính phủ đối với các cơ sở giáo dục đại học.

Một hình ảnh khá rõ nét trong hồ sơ UAP chụp ở Colorado (Mỹ) năm 2022. Ảnh: FBI

Hồ sơ UAP lần đầu giải mật

Bộ Chiến tranh Mỹ vừa công bố đợt thứ 5 các hồ sơ liên quan Hiện tượng dị thường không xác định (UAP), trước đây thường được gọi là Vật thể bay không xác định (UFO), gồm 41 bộ tài liệu, hình ảnh và video thu thập trong khoảng thời gian từ năm 1950 đến năm 2026. Thuật ngữ UAP được sử dụng để chỉ những hiện tượng hoặc vật thể chưa được xác định ngay tại thời điểm quan sát.

Hàng loạt chiến dịch truy quét các đối tượng liên quan IS đã được thực hiện thời gian qua. Ảnh: REUTERS

Thổ Nhĩ Kỳ siết chặt vòng vây IS

Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS), với hàng loạt cuộc truy quét quy mô lớn trên phạm vi toàn quốc thời gian gần đây. Các động thái này phản ánh quyết tâm của Ankara trong việc ngăn chặn nguy cơ khủng bố và triệt phá mạng lưới tài chính của tổ chức khủng bố khét tiếng.

Bên ngoài trụ sở UBS ở Mỹ. Ảnh: REUTERS

“Tuýt còi” tội phạm tài chính

Nhiều cơ quan quản lý của Mỹ đã công bố các khoản phạt đối với chi nhánh tại Mỹ của Tập đoàn tài chính đa quốc gia UBS, do không tuân thủ các quy định về phòng, chống rửa tiền. Động thái được xem là “hồi chuông cảnh cáo” đối với tội phạm tài chính khi hoạt động này có tính chất ngày càng tinh vi, phức tạp.

Cảnh sát Mỹ bảo vệ an ninh tại một địa điểm diễn ra World Cup. Ảnh: GETTY

Cuộc chiến chống buôn người tại Mỹ

Ngày 29/7, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) cho hay, các cơ quan thực thi pháp luật nước này đã bắt giữ gần 1.000 nghi phạm liên quan hoạt động buôn người trong thời gian diễn ra World Cup 2026. Đây được xem là một trong những chiến dịch chống buôn người lớn nhất từng được triển khai tại Mỹ trong khuôn khổ một sự kiện thể thao quốc tế.

Tổng Thư ký LHQ sắp mãn nhiệm Antonio Guterres. Ảnh: CNBC

Cuộc đua vào “ghế nóng” Liên hợp quốc

Tiến trình bầu chọn Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) nhiệm kỳ 2027-2032 đang nóng dần lên khi Hội đồng Bảo an (HĐBA) bắt đầu các cuộc bỏ phiếu đầu tiên vào ngày 30/7 nhằm lựa chọn người kế nhiệm ông Antonio Guterres từ đầu năm tới.

Ảnh: ARISTEGUINO NOTICIAS

Mexico đối mặt sức ép từ tội phạm

Ngày 22/7 vừa qua, Thị trưởng Valentin Lavin Romero (trong ảnh) của thị trấn Temoac, bang Morelos (Mexico) bị ám sát ngay trong trụ sở chính quyền địa phương. Vụ việc một lần nữa cảnh báo về những thách thức an ninh tại quốc gia Bắc Mỹ này.