Xây dựng mô hình quản lý lấy người bệnh thận mạn làm trung tâm

Việt Nam ước tính có khoảng 12,8% số người trưởng thành mắc bệnh thận mạn, trong khi đó tỷ lệ phát hiện sớm còn hạn chế khi có tới hơn 90% số người mắc chưa biết tình trạng bệnh. 

Các đại biểu trao đổi, thảo luận tại hội thảo.
Các đại biểu trao đổi, thảo luận tại hội thảo.

Báo cáo tại Hội thảo "Tăng cường phòng chống và quản lý bệnh thận tại Việt Nam", Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, Việt Nam ước tính có khoảng 12,8% số người trưởng thành mắc bệnh thận mạn. Tuy nhiên, tỷ lệ phát hiện sớm còn hạn chế với hơn 90% số người mắc chưa biết tình trạng bệnh; số ca được tầm soát mỗi năm chỉ khoảng 8.000 người.

Đáng lo ngại, nhiều bệnh nhân được chẩn đoán muộn ở giai đoạn 3-5, kèm theo các biến chứng như tim mạch, thiếu máu, rối loạn điện giải… làm tăng nhu cầu điều trị thay thế thận và nguy cơ tử vong.

Các chuyên gia y tế cho biết, ở giai đoạn cuối, gánh nặng điều trị là rất lớn. Như năm 2023, ước tính có khoảng 46.000 người bệnh cần lọc máu trong bối cảnh năng lực hệ thống còn hạn chế (khoảng 7.000 máy lọc). Tỷ lệ tử vong sau 5 năm ở nhóm chạy thận khoảng lên tới 50%.

Chi phí chạy thận nhân tạo trung bình từ 9,6 đến 22,5 triệu đồng/tháng (tương đương từ 6 đến 7 lần lương tối thiểu); phần tự chi trả có thể lên tới 80% thu nhập hộ gia đình cận nghèo. Đặc biệt, chi phí cho một ca bệnh thận mạn lớn hơn thu nhập bình quân ở Việt Nam.

than-22222.jpg
Quang cảnh hội thảo.

Nguyên nhân bệnh thận mạn khởi nguồn từ tổn thương tại mạch thận, cầu thận, ống-mô kẽ và đường tiết niệu. Các yếu tố nguy cơ phổ biến gồm đái tháo đường, tăng huyết áp, tuổi cao, bệnh tim mạch, tiền sử tổn thương thận cấp, tiền sử gia đình mắc bệnh thận mạn, hút thuốc, béo phì, sử dụng kéo dài thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) và các thuốc độc thận...

Đặc biệt, ở bệnh nhân ung thư, tổn thương thận cấp và bệnh thận mạn thường gặp với cơ chế đa yếu tố (thâm nhiễm, hội chứng tiêu khối u, tắc nghẽn, nhiễm trùng, độc tính từ hóa trị/xạ trị và thuốc điều trị đích như platinum, anti VEGF…), đòi hỏi phối hợp đa chuyên khoa và sự tham gia sớm của bác sĩ thận.

Kết quả khảo sát thực trạng chẩn đoán, theo dõi và tầm soát bệnh thận mạn do Hội nghị Tiết niệu- Thận học toàn quốc thực hiện tháng 8/2025 cho thấy: Tỷ lệ bệnh nhân nguy cơ cao được làm đủ xét nghiệm chẩn đoán còn thấp; hơn một phần ba cơ sở chỉ thực hiện đầy đủ cho dưới 25% bệnh nhân; tần suất xét nghiệm chủ yếu một lần/năm; một bộ phận thực hiện không định kỳ, dẫn tới bỏ sót chẩn đoán...

than3333.jpg
Các đại biểu dự Hội thảo chụp ảnh lưu niệm

Tại hội thảo, đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận các lĩnh vực như: Chuẩn hóa sàng lọc chủ động thông qua que thử nhanh protein niệu; tăng chỉ định xét nghiệm eGFR và UACR định kỳ cho nhóm nguy cơ; phát hiện sớm, chuyển tuyến kịp thời; nâng cao nhận thức cộng đồng; đẩy mạnh truyền thông về các yếu tố nguy cơ và dấu hiệu sớm của bệnh; khuyến khích người dân kiểm tra sức khỏe định kỳ và sử dụng thuốc hợp lý; tránh tự ý dùng dài ngày các thuốc như NSAIDs hoặc các thuốc/thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc.

Đồng thời, thúc đẩy lối sống lành mạnh với chế độ dinh dưỡng cân đối, duy trì vận động thường xuyên và bỏ thuốc lá; xây dựng mô hình quản lý lấy người bệnh làm trung tâm; bảo đảm tiếp cận chẩn đoán cơ bản, thuốc thiết yếu và theo dõi liên tục…

Có thể bạn quan tâm

Sáng 27/10, tổ chức Tọa đàm “Thế hệ người Việt trẻ nói không với thuốc lá”

Sáng 27/10, tổ chức Tọa đàm “Thế hệ người Việt trẻ nói không với thuốc lá”

Sự xuất hiện của các sản phẩm thuốc lá mới cùng hình thức quảng bá, tiếp thị đa dạng đang đặt ra nhiều thách thức trong công tác bảo vệ sức khỏe, nhất là với thanh thiếu niên. Nhằm tạo diễn đàn trao đổi giữa cơ quan quản lý, chuyên gia, tổ chức xã hội, Báo Nhân Dân tổ chức Tọa đàm “Thế hệ người Việt trẻ nói không với thuốc lá”.

Các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương điều trị cho người bệnh nhiễm cúm A nặng. (Ảnh: Thanh Sơn)

Không chủ quan với bệnh cúm A

Bệnh cúm A xảy ra quanh năm nhưng thường tăng cao vào thời điểm giao mùa, nhất là khi có thời tiết nóng lạnh xen kẽ thất thường. Phần lớn người mắc cúm có biểu hiện nhẹ và tự hồi phục. Tuy nhiên, bệnh cũng có thể diễn biến nặng, gây biến chứng ở nhóm người cao tuổi, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai...

Nhiều nghiên cứu khoa học được báo cáo, chia sẻ tại hội nghị. (Ảnh: Minh Hoàng)

Đổi mới sáng tạo là một phần không thể thiếu trong y học

Trong quá trình phát triển, Bệnh viện Bưu điện không ngừng mở rộng và nâng cao năng lực chuyên môn, nhất là trong các lĩnh vực mũi nhọn như: Ngoại khoa, Hỗ trợ sinh sản, Chấn thương chỉnh hình, Phẫu thuật thần kinh-cột sống, Can thiệp tim mạch, Tế bào gốc....

Hiện nay, sự phát triển của các hệ thống nội soi độ phân giải cao, công nghệ nhuộm màu ảo, phóng đại hình ảnh và các chế độ ánh sáng đặc biệt đã giúp bác sĩ nhận diện rõ hơn những bất thường của niêm mạc đường tiêu hóa. (Ảnh: Viện Nghiên cứu và Đào tạo Tiêu hóa, Gan mật)

Phát triển công nghệ Việt để phát hiện sớm ung thư đường tiêu hóa

Trí tuệ nhân tạo đang mở ra cơ hội phát hiện sớm những tổn thương ung thư đường tiêu hóa vốn khó nhận diện. Các nhà khoa học Việt Nam đã phát triển thành công thuật toán hỗ trợ phát hiện đồng thời nhiều loại tổn thương qua nội soi, được cấp bằng độc quyền sáng chế và bước đầu ứng dụng tại các cơ sở y tế.

Lãnh đạo thành phố Huế tặng hoa chúc mừng hội thảo. (Ảnh: BAN TỔ CHỨC)

Kết nối chuyên gia, phát triển nội soi can thiệp chuyên sâu khu vực Đông Nam Á

Hội thảo Nội soi quốc tế Đông Nam Á 2026 tổ chức tại Bệnh viện Trung ương Huế là diễn đàn kết nối các chuyên gia, cập nhật tiến bộ kỹ thuật và thúc đẩy hợp tác đào tạo, chuyển giao công nghệ giữa các trung tâm nội soi trong khu vực, góp phần nâng cao năng lực nội soi can thiệp, mở rộng cơ hội điều trị hiệu quả cho người bệnh.

Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Kiều Đình Hùng (bên phải) chia sẻ về phẫu thuật ít xâm lấn. (Ảnh: T.H)

Hành trình theo đuổi những cuộc phẫu thuật ít tổn thương

Gắn bó nhiều năm với ngoại khoa, Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Kiều Đình Hùng, Phó Chủ tịch Hội Phẫu thuật Thần kinh Việt Nam, giảng viên cao cấp Bộ môn Ngoại, Trường đại học Y Hà Nội luôn trăn trở làm thế nào để phẫu thuật ít gây tổn thương nhất cho người bệnh, thậm chí có thể tránh mổ khi còn giải pháp điều trị phù hợp.

Các đại biểu tham dự hội thảo. (Ảnh: HUY SƠN)

Y học dự phòng phải đi trước một bước

Mục tiêu cuối cùng của y học dự phòng không chỉ là giảm số người mắc bệnh, mà cao hơn là người dân sống lâu hơn, sống khỏe hơn, ít phải điều trị bệnh và có chất lượng sống tốt hơn. Hội Y học dự phòng Việt Nam cần tiếp tục là lực lượng nòng cốt kết nối trí tuệ của các nhà khoa học, cán bộ y tế vì sức khỏe cộng đồng.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân Đặc khu Phú Quốc cùng đại diện Sở Y tế An Giang, Bệnh viện Vinmec Phú Quốc, Trung tâm Y tế Phú Quốc phát động Đề án Đào tạo sơ cấp cứu ban đầu cho cộng đồng. (Ảnh: HOÀNG DUNG)

Phú Quốc nâng tầm y tế cộng đồng, chuẩn bị cho APEC 2027

Ngày 23/10, Ủy ban nhân dân Đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang tổ chức Lễ phát động Đề án Đào tạo sơ cấp cứu trong cộng đồng. Sự kiện diễn ra nhân dịp kỷ niệm 1 năm vận hành Cơ sở Cấp cứu ngoại viện 115, nhằm bảo vệ tối đa “thời gian vàng” cho người bệnh và sẵn sàng nguồn lực y tế phục vụ Hội nghị APEC 2027.

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan trình bày tờ trình tóm tắt dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi). (Ảnh: DUY LINH)

Sửa Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác

Trong quá trình xây dựng và trình Dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), Ban soạn thảo đã nhận được sự quan tâm rộng rãi của đại biểu Quốc hội, chuyên gia và người dân. Bên cạnh nhiều ý kiến đồng tình, có những ý kiến băn khoăn về các quy định liên quan đến người dưới 18 tuổi.

Người dân trên địa bàn Hà Nội tiêm vaccine phòng bệnh viêm não mô cầu. (Ảnh: THẮNG ĐẠT)

Khi có dấu hiệu nghi mắc bệnh viêm não mô cầu, người dân cần đến ngay cơ sở y tế

Ngay sau khi Thành phố Hồ Chí Minh ghi nhận một số trường hợp mắc và tử vong do mắc bệnh viêm não mô cầu, ngành y tế Hà Nội đã tăng cường giám sát dịch tễ, cảnh báo nguy cơ; đồng thời khuyến cáo người dân thực hiện các biện pháp phòng bệnh và thực hiện tiêm phòng vaccine phù hợp để bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng.