Thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao vào các ngành khoa học, công nghệ chiến lược

Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược đang là yêu cầu cấp thiết.

Sinh viên quan tâm thông tin tuyển sinh tại gian tư vấn Trường đại học Đại Nam. (Ảnh: QUỲNH NGUYỄN)
Sinh viên quan tâm thông tin tuyển sinh tại gian tư vấn Trường đại học Đại Nam. (Ảnh: QUỲNH NGUYỄN)

Trong bối cảnh đó, việc hỗ trợ trực tiếp người học được kỳ vọng sẽ tạo sức hút mạnh mẽ đối với các ngành STEM, đồng thời nâng cao chất lượng tuyển sinh và đào tạo ở những lĩnh vực ưu tiên.

Nghị định số 179/2026/NĐ-CP (Nghị định 179) của Chính phủ quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược có hiệu lực từ ngày 15/7 đã tạo bước chuyển từ cơ chế hỗ trợ cơ sở đào tạo sang hỗ trợ trực tiếp người học.

Theo đó, người học trúng tuyển vào các ngành thuộc danh mục quy định, đáp ứng điều kiện về điểm xét tuyển hoặc thuộc diện tuyển thẳng, đồng thời nằm trong nhóm 30% số thí sinh có điểm cao nhất sẽ có cơ hội nhận học bổng của Chính phủ. Học bổng được duy trì hằng năm căn cứ vào kết quả học tập và quá trình rèn luyện.

Đến nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành danh mục các ngành đào tạo thuộc nhóm ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược được áp dụng chính sách này.

Việc ban hành chính sách học bổng được đặt trong tổng thể mục tiêu mở rộng quy mô đào tạo nhân lực STEM (bao gồm các lĩnh vực: Science (khoa học), Technology (công nghệ), Engineering (kỹ thuật), và Mathematics (toán học); đây là một cách tiếp cận giáo dục và phát triển kỹ năng tập trung vào việc kết hợp và áp dụng kiến thức từ các lĩnh vực này để giải quyết vấn đề thực tiễn), đồng thời nâng cao chất lượng đầu vào đối với các ngành chiến lược.

Vụ trưởng Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) Nguyễn Tiến Thảo cho biết, hiện cả nước có 771.475 người học thuộc các lĩnh vực STEM, chiếm khoảng 29% quy mô giáo dục đại học. Trong đó, có 475.833 người học chính quy thuộc 15 nhóm ngành theo Nghị định 179. Mục tiêu đến năm 2030 là nâng tỷ lệ người học STEM lên 35%, đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang triển khai đồng bộ nhiều chương trình, đề án phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời phê duyệt 90 chương trình đào tạo tài năng tại 23 cơ sở giáo dục đại học, gắn đào tạo với nghiên cứu khoa học và các lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Đối với khóa tuyển sinh năm 2025, dự kiến có 22.250 người học đủ điều kiện được hưởng học bổng Chính phủ từ ngày 1/9/2026. Năm 2026, khoảng 30.000 người học dự kiến được cấp học bổng với tổng kinh phí khoảng 1.300 tỷ đồng mỗi năm.

Không chỉ tạo thêm cơ hội cho người học, chính sách mới còn được kỳ vọng tạo chuyển biến trong công tác tuyển sinh và đào tạo của các cơ sở giáo dục đại học. Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Hiếu, Phó Giám đốc Đại học Phenikaa, Hiệu trưởng Trường Kỹ thuật Phenikaa cho rằng, Nghị định 179/2026 có thể tạo ra sự dịch chuyển đáng kể trong nhận thức và lựa chọn của thí sinh. Các ngành khoa học, kỹ thuật và công nghệ sẽ không còn chỉ được nhìn nhận dưới góc độ “khó học” hay “kén người học”, mà ngày càng được khẳng định là những lĩnh vực có vị trí chiến lược, mở ra nhiều cơ hội phát triển nghề nghiệp và đóng góp trực tiếp cho sự phát triển của đất nước. Chính sách học bổng sẽ góp phần nâng cao chất lượng đầu vào, thu hút nhiều học sinh có năng lực về toán, vật lý, hóa học, sinh học, tin học và đam mê nghiên cứu, sáng tạo công nghệ.

Vừa qua, Đại học Bách khoa Hà Nội đã công bố tổng chỉ tiêu tuyển sinh năm 2026 là 9.700 sinh viên cho 68 chương trình đào tạo; trong đó có tới 55 chương trình thuộc diện được áp dụng chính sách học bổng theo Nghị định 179/2026. Theo quy định, sinh viên các chương trình thuộc danh mục ưu tiên sẽ được hỗ trợ tài chính từ 3,7 đến 5,5 triệu đồng/tháng tùy chương trình đào tạo.

Tại Đại học Kinh tế Quốc dân, các ngành, chương trình đào tạo thuộc diện được hưởng chính sách học bổng của Chính phủ như: Khoa học dữ liệu, Trí tuệ nhân tạo, Hệ thống thông tin, Công nghệ thông tin, An toàn thông tin, Kỹ thuật phần mềm, Khoa học máy tính và Toán ứng dụng; đây đều là những lĩnh vực được nhà trường ưu tiên đầu tư trong chiến lược phát triển đại học thông minh, đại học số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Mặc dù đánh giá cao ý nghĩa của chính sách học bổng, nhiều chuyên gia cho rằng, để hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao cần có các giải pháp đầu tư đồng bộ, phù hợp với đặc thù của từng nhóm ngành.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Mạnh Cường, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, lĩnh vực STEM có phạm vi rất rộng, trong khi nhiều ngành thuộc khối công nghệ và kỹ thuật có nhu cầu xã hội lớn thì một số ngành khoa học cơ bản và toán học mặc dù gặp khó khăn trong tuyển sinh nhưng vẫn giữ vai trò nền tảng đối với sự phát triển lâu dài của đất nước. Vì vậy, cùng với chính sách học bổng cho người học, cần tiếp tục đầu tư phát triển đội ngũ giảng viên, tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị và hệ thống phòng thí nghiệm nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực khoa học, công nghệ.

Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho rằng, việc chú trọng đào tạo nền tảng ở các ngành khoa học cơ bản và kỹ thuật then chốt sẽ giúp người học có khả năng thích ứng nhanh, làm chủ và phát triển các công nghệ chiến lược trong tương lai. Chính sách học bổng của Chính phủ không chỉ tạo điều kiện để nhiều sinh viên, nhất là sinh viên có hoàn cảnh khó khăn theo đuổi các lĩnh vực khoa học và công nghệ, mà còn góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, cung cấp nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển nền công nghiệp và các lĩnh vực công nghệ chiến lược của đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Trường trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang.

Bộ Giáo dục và Đào tạo: Thí sinh điểm thi Trường chuyên Tuyên Quang vẫn được đăng ký xét tuyển theo kế hoạch tuyển sinh chung

Tối 13/7, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố số lượng thí sinh đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng năm 2026, đồng thời cho biết, trong thời gian chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền, các thí sinh tại điểm thi Trường chuyên Tuyên Quang vẫn thực hiện đăng ký xét tuyển theo kế hoạch tuyển sinh chung.

Đại diện QS Quacquarelli Symonds (Vương quốc Anh) trao chứng nhận đạt chuẩn xếp hạng quốc tế QS Stars 5 sao cho Trường Quản trị và Kinh doanh.

Trường Quản trị và Kinh doanh không ngừng nâng cao chất lượng, mở rộng hợp tác quốc tế, thúc đẩy chuyển giao tri thức

Ngày 13/7, tại Hà Nội, Trường Quản trị và Kinh doanh (HSB), Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức kỷ niệm 31 năm Ngày thành lập trường (13/7/1995-13/7/2026), đánh dấu hành trình không ngừng đổi mới, sáng tạo và tiên phong trong đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao tri thức và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Những tiết học chuyển đổi số luôn sôi động, hấp dẫn học sinh.

Chuyển đổi số tại cơ sở giáo dục

Thời gian qua, ngành giáo dục tỉnh Khánh Hòa chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong các cơ sở giáo dục; nhiều nhiệm vụ giáo dục được thực hiện hiệu quả, nhất là việc xây dựng “không gian giáo dục số” nhằm tăng cơ hội học tập với học sinh.

Đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo trao Quyết định công nhận đạt chuẩn trường cao đẳng chất lượng cao tại buổi lễ.

Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghiệp được công nhận là trường cao đẳng chất lượng cao

Ngày 12/7, Tại Trung tâm hội nghị tỉnh Bắc Ninh, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghiệp (Bộ Công Thương) trọng thể tổ chức Lễ công bố Quyết định của Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận đạt chuẩn trường cao đẳng chất lượng cao và thành lập Trung tâm phát triển Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đại biểu và khách mời chụp ảnh lưu niệm cùng đội trưởng và đội phó các đội hình sinh viên tình nguyện Mùa hè xanh. (Ảnh: Thanh Hải)

Thành phố Hồ Chí Minh: Hơn 1.400 thầy cô giáo tương lai ra quân thực hiện "Bình dân học vụ số”

Ngày 11/7, Ban Thường vụ Đoàn trường và Ban Thư ký Hội Sinh viên Việt Nam Trường đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức Lễ ra quân chiến dịch tình nguyện Mùa hè xanh và chương trình phát động, tập huấn chuyên môn đội hình “Bình dân học vụ số”, “Mùa hè số” trong khuôn khổ chiến dịch Mùa hè xanh năm 2026.

Cô và trò Trường mầm non A (phường Cửa Nam, Hà Nội) trong một tiết học. (Ảnh: MINH NGHĨA)

Hà Nội giảm ít nhất 50% đầu mối quản lý hành chính các trường học công lập, tăng số lượng giáo viên trực tiếp giảng dạy

Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký, ban hành Kế hoạch số 272 ngày 10/7/2026 về việc triển khai sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông và trường chuyên biệt công lập trên địa bàn thành phố.

Lãnh đạo Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La và xã Yên Sơn tặng ảnh Bác Hồ và cờ Tổ quốc cho các bản.

Khánh thành trường học và công trình chiếu sáng ở khu vực biên giới Sơn La

Ngày 11/7, tại điểm trường mầm non bản Tràng Nặm, Trường Mầm non Hoa Ban, xã Yên Sơn, tỉnh Sơn La, Đồn Biên phòng Chiềng On phối hợp Nhóm Green Gables và các đơn vị đồng hành tổ chức khánh thành, bàn giao, đưa vào sử dụng công trình "Trường học yêu thương-nâng bước em tới trường" và công trình "Thắp sáng vùng biên".

Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm hai Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo

Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm hai Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo

Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành hai Quyết định về việc điều động, bổ nhiệm giữ chức Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đối với ông Đoàn Trung Kiên, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh và ông Phạm Quang Hưng, Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin, Bộ Giáo dục và Đào tạo. 

Hội nghị Mô phỏng Liên hợp quốc tạo ra một môi trường giúp các bạn trẻ gia tăng nhận thức về các vấn đề toàn cầu.

Bản lĩnh giới trẻ Việt Nam qua Hội nghị Mô phỏng Liên hợp quốc lần thứ 12

Trong ba ngày từ 10-12/7, Hội nghị Mô phỏng Liên hợp quốc Hà Nội lần thứ 12 chính thức diễn ra tại Trường Liên cấp Marie Curie Long Biên, tạo ra một sân chơi mô phỏng diễn đàn chính luận sắc sảo, nơi những chủ nhân tương lai của đất nước thể hiện tầm nhìn và bản lĩnh ngoại giao trước những biến động phức tạp của thế giới.

Điểm thi Trường trung học phổ thông Lê Trực trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026. (Ảnh: TH)

Quảng Trị: Xác minh làm rõ phản ánh tiêu cực về thi tốt nghiệp trung học phổ thông tại điểm thi trường Lê Trực

Sáng 10/7, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Trị tổ chức họp khẩn, lập tổ công tác đặc biệt phối hợp cơ quan Công an để xác minh thông tin lan truyền trên mạng xã hội về dấu hiệu tiêu cực tại điểm thi Trường trung học phổ thông Lê Trực trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026.