Đây là một trong những hoạt động giáo dục được triển khai với hình thức di chuyển bằng tàu hỏa, mang đến ý nghĩa sâu sắc, mở ra hành trình nối liền quá khứ với hiện tại để thế hệ trẻ được trở về vùng đất thấm đẫm ký ức hy sinh của dân tộc.
Trong khi chờ đoàn học sinh từ Hà Nội vượt chặng đường dài vào đến Quảng Trị, khuôn viên các trường học mang không khí rất đặc biệt. Những ca khúc về Thủ đô vang lên, lúc hoành tráng, rộn ràng với "Hà Nội niềm tin và hy vọng", khi da diết, mềm như sương với "Hà Nội mùa vắng những cơn mưa". Lời ca thấm vào gió chiều miền trung như gửi đi lời ngỏ: Quảng Trị đang mở lòng chờ đón những người bạn phương bắc đến cùng sẻ chia.
Còn trên những khoang tàu, Hà Nội cũng mang trong mình nỗi nao nức rất riêng. Gần 1.200 học sinh trong sắc áo đỏ mang hình cờ Tổ quốc đã hát vang suốt dọc đường. Tiếng hát trẻ trung hòa cùng tiếng đoàn tàu chuyển động trên đường ray tạo nên nhịp điệu của hành trình tuổi trẻ tìm về lịch sử, của tấm lòng muốn tri ân và niềm háo hức được chạm tới miền đất thiêng liêng.
Từ ngày 13 đến 16/11/2025, đoàn học sinh khối 9, 10, 11, 12 của nhà trường đã đến thăm loạt di tích lịch sử quan trọng, như: Bến đò Mẹ Suốt, Thành cổ Quảng Trị, bờ nam sông Thạch Hãn, Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Trường Sơn…
Tại mỗi điểm dừng chân, các em được nghe kể chuyện lịch sử và trực tiếp cảm nhận sự hy sinh thầm lặng trong tên đất, tên sông, nơi có biết bao người con ưu tú đã ngã xuống cho hòa bình.
Lễ dâng hương tại Thành cổ và nghi thức thả hoa đăng trên sông Thạch Hãn đã trở thành khoảnh khắc khó quên. Ánh hoa đăng trôi trên dòng nước như lời tri ân gửi về những anh hùng liệt sĩ, gieo vào lòng người niềm biết ơn sâu thẳm.
Song song với hoạt động tri ân, nhà trường tổ chức chương trình trao học bổng và quà tặng tại Trường Trung học phổ thông Quảng Trị và Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Lương Thế Vinh (Quảng Trị).
Trong buổi gặp gỡ chiều 14/11, đoàn đã trao 40 suất học bổng dành cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn; 2.000 cuốn vở và quỹ riêng dành tặng mỗi nhà trường cùng nhiều phần bánh kẹo, quà tặng cho học sinh. Những món quà giản dị chan chứa tình cảm chân thành của thầy và trò Thủ đô, thể hiện tinh thần "lá lành đùm lá rách" và trách nhiệm xã hội của thế hệ trẻ.
Cô Văn Thùy Dương, Phó Hiệu trưởng Trường trung học cơ sở và trung học phổ thông Lương Thế Vinh, Hà Nội đã chia sẻ trong xúc động từ đáy lòng mình: "Mỗi lần đưa học sinh đến với những vùng đất lịch sử, chúng tôi đều cảm nhận rất rõ, các em đang lớn lên, đang học cách yêu thương và biết ơn theo cách lặng lẽ mà sâu sắc. Quảng Trị là nơi ký ức dân tộc chạm vào trái tim tuổi trẻ. Khi nhìn học sinh trong sắc áo đỏ sao vàng, hát vang trên chuyến tàu vào Nam, chúng tôi càng thêm thấm thía, tuổi trẻ đang mang theo cả niềm tự hào để sẵn sàng tri ân, sẻ chia".
Trước tấm lòng chia sẻ từ Hà Nội, cô Trương Thị An, Bí thư chi bộ, Hiệu trưởng Trường tiểu học và trung học cơ sở Lương Thế Vinh, Quảng Trị, xúc động chia sẻ: "Với thầy và trò nhà trường, đây thực sự là một kỷ niệm khó quên và đầy tình nghĩa. Những suất quà mang giá trị vật chất và quan trọng hơn hết là tình cảm từ thầy và trò ở Thủ đô thân yêu đã tiếp thêm ngọn lửa của niềm tin, hy vọng và nghị lực cho nhà trường. Mặc dù cách xa về địa lý, nhưng hai trường cùng mang tên Lương Thế Vinh cùng chung lý tưởng giáo dục, cùng nhau hướng tới mục tiêu ươm mầm những tài năng cho đất nước. Và trên hết giúp các em trở thành những con người tử tế, có trách nhiệm, biết sống đẹp với đời".
Cùng chung niềm xúc động, cô Phan Thiên Nga, Bí thư Chi bộ, Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông Quảng Trị, bày tỏ: "Chúng tôi thực sự cảm nhận được ý nghĩa lớn lao của chương trình này. Khi các em học sinh trở về với mảnh đất từng ghi dấu những sự kiện lịch sử hào hùng của dân tộc, các em được bồi đắp tri thức, chạm vào cội nguồn của lòng yêu nước. Bên cạnh đó, những hoạt động sẻ chia, trao quà, động viên bạn bè ở Quảng Trị đã lan tỏa tinh thần tương thân tương ái - một giá trị nhân văn mà mỗi thế hệ học trò cần được nuôi dưỡng. Tôi tin rằng hành trình hôm nay sẽ gieo vào lòng các em những hạt giống tốt đẹp cho mai sau".
Em Mai Trần Huyền Trang, học sinh lớp 9A, Trường tiểu học và trung học cơ sở Lương Thế Vinh, Quảng Trị, thay mặt các bạn học sinh chia sẻ: "Với chúng em, cuộc sống và con đường học tập vẫn còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, dù gia đình đã cố gắng và địa phương đã quan tâm, tạo điều kiện nhưng có những lúc cũng phải đối mặt với sự vất vả trăm bề. Mặc dù vậy, chúng em chưa bao giờ mất đi niềm tin và khát khao được học tập. Hôm nay, nhận trên tay món quà và học bổng ấm áp này, em thực sự cảm thấy vô cùng xúc động và biết ơn. Chúng em cảm nhận sâu sắc rằng đây không chỉ là sự hỗ trợ về tài chính, về vật chất, mà còn là một nguồn động viên tinh thần vô cùng to lớn".
"Sự quan tâm, sẻ chia ấm áp và tình cảm này đã thắp sáng lên trong lòng chúng em niềm đam mê, tâm huyết với việc học, tiếp thêm niềm tin, sức mạnh và động lực để vượt qua gian khó. Giúp cho chúng em hiểu rằng, sự trưởng thành của mình hôm nay và ngày mai, luôn có những tấm lòng nhân ái dõi theo và giúp đỡ", em xúc động bày tỏ.
Hành trình tại Quảng Trị được tổ chức bài bản với sự đồng hành của Ban Giám hiệu, giáo viên chủ nhiệm và đội ngũ hướng dẫn viên. Kỷ luật, tác phong, ý thức giữ gìn môi trường… là những yêu cầu được nhà trường đặt lên hàng đầu nhằm rèn luyện bản lĩnh và thói quen sống tích cực cho học sinh.
Đại diện nhà trường cho biết, để tổ chức một chuyến đi quy mô lớn với rất đông học sinh, thầy cô đã phải vượt qua rất nhiều khó khăn, áp lực. Từ việc phối hợp với ngành đường sắt để bố trí đoàn tàu riêng đến công tác hậu cần, an toàn, phân chia lớp-khối. Từng chi tiết đều được tính toán cẩn trọng, khoa học.
Nhà trường đề cao kỷ luật trong từng bước chuẩn bị, từng sự sắp xếp nhỏ nhất và trong mọi hoạt động. Bên cạnh đó là câu chuyện tình cảm thể hiện qua cách thầy cô dõi theo, đồng hành của phụ huynh, cùng nhau hướng về mục tiêu chung là đem đến cho học sinh một hành trình trưởng thành thực sự.
Chính sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa quy trình tổ chức chuyên nghiệp và tinh thần trách nhiệm đã giúp đoàn di chuyển an toàn, trật tự, tạo nên hình ảnh đẹp của học sinh trên các toa tàu và tại các điểm đến. Việc học sinh nghiêm túc tuân thủ hướng dẫn, giữ gìn vệ sinh công cộng, ứng xử văn minh… cũng cho thấy hiệu quả rõ rệt của mô hình giáo dục kỷ luật-nhân văn mà nhà trường kiên định nhiều năm qua.
Với cách tổ chức quy mô, trật tự và đầy tính giáo dục ấy, nhiều thầy cô tại Quảng Trị đánh giá chuyến đi của Lương Thế Vinh là mẫu hình đáng tham khảo cho các cơ sở giáo dục hiện nay trong quá trình vừa nuôi dưỡng lý tưởng sống, vừa rèn luyện ý thức cộng đồng, vừa tạo ra ký ức đẹp và bền lâu cho học sinh.
Gần 1.200 học sinh ngồi chung trên những toa tàu, hướng về một miền đất thiêng, mang theo lòng thành kính và những dự định tuổi trẻ. Hành trình ấy giúp các em hiểu hơn về giá trị của hòa bình, hy sinh và lòng yêu nước, đồng thời mở ra những kết nối nhân văn giữa các thế hệ học đường.
Đêm thả hoa đăng trên bờ nam sông Thạch Hãn là khoảnh khắc lắng đọng nhất trong hành trình của thầy trò đến từ mảnh đất thủ đô. Khi mặt trời khuất sau những triền cát Quảng Trị, dòng sông bắt đầu khoác lên mình màu đêm, phẳng lặng như giữ trong lòng mọi ký ức bi tráng của 81 ngày đêm khói lửa.
Học sinh khoác áo đỏ sao vàng đứng thành hàng dài. Trên tay các em, những ngọn nến được châm sáng, run run trong gió nhẹ. Khi hoa đăng được thả xuống nước, sông Thạch Hãn bỗng sáng rực từng đốm lửa nhỏ, trôi lặng lẽ như dẫn dắt những linh hồn liệt sĩ trở về bên vòng tay của đất mẹ.
Giọng đọc thơ khe khẽ vang lên giữa không gian lắng đọng: "Đò xuôi Thạch Hãn ơi chèo nhẹ/ Đáy sông còn đó bạn tôi nằm/ Có tuổi hai mươi thành sóng nước/ Vỗ yên bờ bãi mãi ngàn năm...". Dưới sông, ánh sáng hoa đăng trôi thành con đường lung linh để thế hệ hôm nay cúi đầu tri ân, tưởng nhớ.
Đó như khoảnh khắc mà lịch sử, ký ức và trái tim tuổi trẻ gặp nhau. Là khi thế hệ trẻ hiểu rằng lòng biết ơn đôi khi đến từ sự lặng im đầy thấu cảm trước hy sinh của những người đã ngã xuống cho đất nước hòa bình hôm nay.
Trong nhịp sống hiện đại, việc đưa học sinh trở lại với những địa chỉ đỏ như Quảng Trị là cách nhà trường góp phần bồi đắp lý tưởng sống, khơi dậy trách nhiệm công dân và lan tỏa tinh thần nhân ái, đúng như phương châm "Dạy thật-Học thật-Sống nhân văn".
