Tại Thành phố Hồ Chí Minh hiện chưa có chính sách chung để hỗ trợ tín dụng cho vay đối với người nghèo và các đối tượng chính sách khác (cho vay hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo; cho vay học sinh sinh viên thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo; cho vay người chấp hành xong án phạt tù; cho vay hỗ trợ giải quyết việc làm, duy trì và mở rộng việc làm; cho vay để mua, thuê mua nhà ở xã hội, nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân, xây dựng hoặc cải tạo, sửa chữa nhà ở) để ổn định cuộc sống, yên tâm tham gia sản xuất, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, an sinh xã hội của thành phố.
Trước sáp nhập, Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu đều ban hành chuẩn hộ nghèo, cận nghèo riêng và áp dụng danh sách hộ nghèo, cận nghèo, mới thoát nghèo làm căn cứ cho vay qua hệ thống Ngân hàng Chính sách xã hội. Mức lãi suất giữa các địa phương có sự chênh lệch.
Do đó, việc xây dựng Nghị quyết vừa đáp ứng yêu cầu pháp lý, vừa phù hợp thực tiễn sau hợp nhất, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho quản lý vốn, bảo đảm minh bạch, công khai và hỗ trợ hiệu quả các đối tượng khó khăn, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội sau khi sáp nhập ba địa phương. Đây cũng là yêu cầu cần thiết trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tại đô thị lớn ngày càng tăng, trong khi các mức vay hiện hành không còn phù hợp nhu cầu thực tế của người dân, đặc biệt là các hộ nghèo, cận nghèo và hộ vừa thoát nghèo.
Điểm thay đổi lớn nhất là Thành phố Hồ Chí Minh đề xuất áp dụng chung mức lãi suất 0,5%/tháng (6%/năm) cho hộ nghèo, cận nghèo và mới thoát nghèo. Đồng thời, tăng mức vay tối đa từ 100 triệu lên 200 triệu đồng/hộ để phù hợp chi phí sản xuất, sửa chữa và xây dựng nhà ở tại thành phố.
Đối với học sinh, sinh viên thuộc hộ nghèo và cận nghèo, Ủy ban nhân dân Thành phố đề xuất thực hiện theo đúng cơ chế vay vốn của Chính phủ, không áp dụng hạn mức riêng như trước. Các quy định liên quan đến thời hạn vay, thu hồi nợ và xử lý rủi ro dự kiến vẫn tiếp tục áp dụng theo Nghị định 78 của Chính phủ và hướng dẫn của Ngân hàng Chính sách xã hội, nhằm bảo đảm an toàn và hiệu quả nguồn vốn.
Thành phố Hồ Chí Minh dự kiến hỗ trợ thêm trợ cấp thường xuyên hằng tháng bằng 1,5 lần mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công do Trung ương quy định đối với các nhóm người có công và thân nhân thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, sống đơn thân, mắc bệnh hiểm nghèo hoặc đang nuôi dưỡng người khuyết tật.
Nguồn lực thực hiện được bố trí từ ngân sách Thành phố Hồ Chí Minh qua Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội Thành phố, mỗi năm sẽ được rà soát và cân đối theo nhu cầu thực tế. Quy trình vay vốn, thu hồi và xử lý nợ rủi ro sẽ được thực hiện theo quy định của Chính phủ và ngân hàng chính sách xã hội, bảo đảm thủ tục đơn giản, người vay dễ tiếp cận và minh bạch.
Sau sáp nhập Thành phố Hồ Chí Minh hiện có 168 đơn vị hành chính cấp xã, có gần 22 nghìn hộ nghèo, hộ cận nghèo, chiếm 0,64% tỷ lệ hộ dân Thành phố. Kết quả thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 có nhiều chuyển biến tích cực.
Thành phố Hồ Chí Minh (cũ) đã vượt chỉ tiêu của Thủ tướng Chính phủ giao giảm tỷ lệ hộ nghèo hằng năm theo chuẩn nghèo thành phố; hoàn thành chỉ tiêu giảm nghèo theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2020 - 2025 đã đề ra trước thời hạn 2 năm, hoàn thành mục tiêu không còn hộ nghèo. Tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) đã hoàn thành chỉ tiêu của Thủ tướng Chính phủ giao giảm tỷ lệ hộ nghèo hằng năm theo chuẩn nghèo của tỉnh; đến cuối năm 2022 không còn hộ nghèo, hộ cận nghèo theo chuẩn quốc gia. Tỉnh Bình Dương (cũ) đã đạt vượt chỉ tiêu của Thủ tướng Chính phủ giao giảm tỷ lệ hộ nghèo hằng năm.
Giai đoạn 2026 - 2030, Thành phố Hồ Chí Minh đặt mục tiêu giảm phân hóa tỷ lệ giàu, nghèo ở khu vực thành thị và khu vực nông thôn, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững. Việc triển khai Chương trình giảm nghèo gắn kết chặt chẽ, đồng bộ và hiệu quả giữa xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững.
