Tạo vị thế mới cho vùng đất cực nam

Ở điểm cực nam Tổ quốc, khoảng cách với các trung tâm kinh tế từng là một trong những trở ngại phát triển của Cà Mau. Nhưng với hệ thống cao tốc, sân bay và đặc biệt là cảng tổng hợp lưỡng dụng Hòn Khoai đang dần hình thành, vị thế địa kinh tế của vùng đất ba mặt giáp biển đang đứng trước cơ hội thay đổi lớn.

Cao tốc Cần Thơ - Cà Mau tạo trục kết nối từ vùng Đất Mũi đến trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long. Ảnh: Tạ Quang
Cao tốc Cần Thơ - Cà Mau tạo trục kết nối từ vùng Đất Mũi đến trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long. Ảnh: Tạ Quang

Phá thế “cuối tuyến”

Trong một thời gian dài, vị trí địa lý mang đến cho Cà Mau cả lợi thế và những giới hạn phát triển. Với ba mặt giáp biển, Cà Mau sở hữu tiềm năng lớn về thủy sản, năng lượng, kinh tế biển, nhưng nằm ở điểm cuối của hệ thống giao thông quốc gia khiến việc kết nối với các trung tâm kinh tế, cảng biển lớn còn nhiều hạn chế.

Điểm nghẽn ấy đang dần được tháo gỡ khi một hệ thống hạ tầng chiến lược từng bước định hình. Cao tốc Cần Thơ-Cà Mau đã tạo trục kết nối nhanh hơn với trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Tuyến cao tốc Cà Mau-Đất Mũi tiếp tục kéo dài trục giao thông xuống cực nam; tuyến kết nối đất liền với đảo Hòn Khoai được đặt mục tiêu hoàn thành cuối năm 2028. Cùng với nâng cấp, mở rộng Cảng hàng không Cà Mau và dự án cảng tổng hợp nước sâu Hòn Khoai... sẽ tạo nên một mạng lưới kết nối đường bộ-hàng không-hàng hải tương đối hoàn chỉnh.

Đáng chú ý nhất trong cấu trúc hạ tầng mới là Hòn Khoai. Theo định hướng, cảng tổng hợp nước sâu tại đây có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải tới 250.000 tấn, tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 2,5 tỷ USD. Nếu được kết nối đồng bộ với cao tốc và mạng lưới giao thông trong vùng, Hòn Khoai có thể tạo thêm một cửa ngõ trực tiếp ra biển cho hàng hóa Cà Mau và Đồng bằng sông Cửu Long. Từ vị trí ở điểm cuối của những tuyến vận chuyển đường bộ, Cà Mau khi ấy có khả năng trở thành điểm đầu của một hành lang kinh tế hướng ra biển.

Hạ tầng mở không gian phát triển mới

Dựa trên hệ thống hạ tầng chiến lược, những lợi thế vốn có của địa phương cũng có điều kiện được tổ chức lại trong một không gian rộng hơn. Mới đây, tại Hội nghị xúc tiến đầu tư tỉnh Cà Mau năm 2026, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhận định Cà Mau hội tụ nhiều điều kiện để trở thành một cực tăng trưởng mới của Đồng bằng sông Cửu Long và cả nước. Hệ thống hạ tầng chiến lược đang mở ra cơ hội để Cà Mau tổ chức lại không gian kinh tế, từ một địa bàn xa các trung tâm phát triển trở thành đầu mối logistics hướng biển, phát huy các thế mạnh về thủy sản, năng lượng và kinh tế biển. Tuy nhiên, để “Cà Mau - Cực tăng trưởng mới” không dừng ở kỳ vọng, địa phương phải đồng thời hoàn thiện hạ tầng, cải thiện môi trường đầu tư và đẩy nhanh các dự án tạo giá trị gia tăng. Đặc biệt, từng cam kết đầu tư cần được theo dõi, tháo gỡ vướng mắc và chuyển thành dự án thực tế.

Cũng tại Hội nghị, Cà Mau đã trao 19 quyết định, giấy chứng nhận và cam kết đầu tư với tổng vốn hơn 40.000 tỷ đồng. Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lữ Quang Ngời nhìn nhận, tiềm năng không tự trở thành giá trị và cơ hội cũng không tự chuyển hóa thành dự án. Bởi vậy, hạ tầng chỉ là điều kiện cần. Những tuyến đường và cảng biển mới chỉ thật sự tạo sức bật khi kéo theo được các dòng hàng, dòng vốn, cơ sở sản xuất và dịch vụ; khi các dự án cam kết nhanh chóng được triển khai và môi trường đầu tư đủ sức giữ chân những doanh nghiệp có công nghệ, năng lực tài chính và tầm nhìn dài hạn.

Có thể bạn quan tâm

Những món ăn mang đậm dấu ấn riêng của miền tây sông nước góp phần tạo thêm sức hút cho hành trình trải nghiệm của du khách. Ảnh: Nam Hải

Ẩm thực Tây Đô tăng sức hút cho du lịch

Với hệ thống sản vật phong phú cùng những món ăn mang đậm dấu ấn sông nước, thành phố Cần Thơ đang hướng tới xây dựng thương hiệu “Ẩm thực Tây Đô” như một sản phẩm du lịch đặc trưng.

Nuôi trồng thủy sản tại Cà Mau. Ảnh: Nam Anh

Khai thác hiệu quả không gian biển

Muốn biến lợi thế biển thành động lực tăng trưởng, Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) cần giải quyết sức ép từ sạt lở, sụt lún và suy giảm không gian ven biển, những vấn đề đang tác động trực tiếp đến hạ tầng, sản xuất và sinh kế của người dân.

Chợ hải sản bên dòng sông Hậu Cần Thơ. Ảnh: Nam Nguyễn

Gợi mở mô hình đô thị vùng châu thổ

Hạ tầng liên vùng và việc mở rộng không gian phát triển đang tạo điều kiện để Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) hình thành những cực đô thị mới. Tuy nhiên, giá trị của quá trình này không nằm ở số lượng khu đô thị hay diện tích đất xây dựng, mà ở khả năng tạo việc làm, cung cấp dịch vụ, kết nối các khu vực sản xuất và kiến tạo một mô hình đô thị thích ứng với đặc trưng sông nước.

Khu sơ chế dừa của BEINCO.

Đầu tư nghiên cứu, đổi mới công nghệ

Nhiều năm qua, khi nói đến ngành dừa Việt Nam, người ta thường nhắc đến những con số tăng trưởng xuất khẩu hay những thời điểm giá dừa lập kỷ lục. Nhưng với ông Trần Văn Đức, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Đầu tư Dừa Bến Tre (BEINCO), điều đáng quan tâm hơn là làm thế nào để cây dừa thật sự trở thành sinh kế bền vững cho người nông dân.

Mặt bằng giá ổn định là nền tảng để ngành dừa xây chuỗi giá trị bền vững.

Cần cơ chế chia sẻ cả lợi ích lẫn rủi ro

Chỉ trong hơn một năm, thị trường dừa Việt Nam đã đi qua hai thái cực trái ngược. Năm 2025, giá dừa liên tục lập kỷ lục, trở thành một trong những ngành hàng nông sản tăng trưởng ấn tượng nhất. Thế nhưng hiện nay, giá dừa lao dốc, nhiều nhà vườn bán không đủ bù chi phí, thậm chí để dừa nảy mầm dưới gốc vì không có người mua.

Tỉnh Vĩnh Long đang tập trung xây dựng vùng nguyên liệu dừa hữu cơ.

Hoàn thiện chuỗi giá trị

Vượt mốc xuất khẩu 1 tỷ USD, ngành dừa Việt Nam đang đứng trước cơ hội bứt phá nhưng cũng đối mặt không ít thách thức về biến động giá, liên kết chuỗi và chất lượng vùng nguyên liệu. Làm gì để phát triển bền vững? Lời giải không chỉ nằm ở tăng trưởng xuất khẩu, mà ở việc xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, đẩy mạnh chế biến sâu, phát triển thương hiệu và hoàn thiện chuỗi giá trị đủ sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.

Cánh đồng điện gió - một trong những điểm thu hút khách du lịch của tỉnh Vĩnh Long.

Kỳ vọng bứt phá từ kinh tế biển

Từ cửa ngõ hướng ra Biển Đông, Khu kinh tế Định An (Vĩnh Long) đang từng bước định hình vai trò cực tăng trưởng mới của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Quy hoạch chung đến năm 2040 vừa được điều chỉnh mở rộng không gian phát triển hơn 39.000 ha tiếp tục tạo dư địa để hình thành trung tâm kinh tế biển, logistics và công nghiệp quy mô lớn của khu vực.

Công trình kè chắn sóng chống sạt lở ở Hòn Đá Bạc, tỉnh Cà Mau.

Bảo vệ “lá chắn sinh thái” nơi cực nam Tổ quốc

Với khoảng 310 km bờ biển, có ba mặt giáp biển, Cà Mau giữ vị trí đặc biệt quan trọng về phát triển kinh tế biển, bảo đảm an ninh, quốc phòng và chủ quyền quốc gia. Tuy nhiên, vùng đất cực nam của Tổ quốc cũng đang chịu tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, nước biển dâng, sụt lún, xâm nhập mặn và sạt lở bờ biển, bờ sông.

Các học viên luyện tiếng Hàn Quốc, chuẩn bị xuất ngoại. Ảnh: VĂN HỌC

Từng bước lành mạnh hóa thị trường xuất khẩu lao động

Theo Báo cáo “Ở lại hay di cư” của Ngân hàng Thế giới, 10 năm qua, có gần 1,7 triệu người đã rời Đồng bằng sông Cửu Long tìm kế sinh nhai, trong đó, 14% số hộ gia đình có ít nhất một người di cư, nhưng ít người trong số này lựa chọn con đường đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Đường ven Gò Công - Đồng Tháp là một trong các dự án giao thông trọng điểm được tỉnh Đồng Tháp tập trung triển khai. Ảnh: Việt Tiến

Thu nội địa đạt nhiều kết quả tích cực

2026 là năm đầu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030. Tại tỉnh Đồng Tháp, nhờ thống nhất triển khai đồng bộ các giải pháp về cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ, các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp và người dân, nhất là trong hoạt động xuất nhập khẩu, nhiều khoản thu trong cơ cấu thu ngân sách của tỉnh đã ghi nhận những kết quả rất đáng chú ý.

CLB Biển xanh Vũng Tàu lan tỏa hoạt động bảo vệ môi trường.

Gửi tình yêu với biển

Rác thải đã và đang gây ảnh hưởng lớn đến môi trường biển. Sự nỗ lực của các câu lạc bộ thiện nguyện, với những việc làm cụ thể, đang góp phần hình thành ý thức bảo vệ sự trong lành của đại dương.

Hướng dẫn nông hộ sử dụng rơm rạ để trồng nấm. Ảnh: Rikolto

Nông dân tham gia giảm phát thải khí nhà kính

Trong năm 2025, dự án “Phát triển chuỗi giá trị lúa gạo bền vững cho nông hộ sản xuất quy mô nhỏ tại Đồng Tháp” do tổ chức Rikolto có trụ sở tại Bỉ đã triển khai tại 10 hợp tác xã (HTX) với 1.182 nông dân tham gia trên diện tích hơn 2.600 ha, góp phần mang lại sự chuyển đổi mới cho ngành lúa gạo Đồng Tháp theo hướng nông nghiệp xanh, có trách nhiệm với môi trường.

Thanh niên TP Cần Thơ hưởng ứng phong trào làm sạch môi trường, thu hút khách du lịch đến địa phương.

Mùa tình nguyện

Với 108 đội hình, hơn 12.500 tình nguyện viên, Cần Thơ là địa phương xếp thứ ba cả nước về triển khai Chiến dịch “Mùa hè xanh” năm 2026. Đằng sau những con số ấy là hàng trăm công trình, phần việc thiết thực, góp phần lan tỏa tinh thần tình nguyện và trách nhiệm của tuổi trẻ đối với cộng đồng.

Tập huấn, tuyên truyền phổ biến chính sách, pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở An Giang. Ảnh: STPAG

Chủ động, sáng tạo thực hiện vai trò “gác cửa pháp lý”

Một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Sở Tư pháp An Giang phát huy vai trò “gác cửa pháp lý” thông qua việc chủ động rà soát, tham mưu, thẩm định các văn bản quy phạm pháp luật, tạo hành lang pháp lý cho bộ máy vận hành thông suốt.

Khám sức khỏe định kỳ giúp kiểm soát bệnh tật và giảm chi phí điều trị.

Thêm điểm tựa chăm sóc sức khỏe người dân

Từ tháng 6/2026, Cần Thơ trở thành một trong những địa phương đầu tiên triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí gắn với sổ sức khỏe điện tử cho người dân.

Bè cá Bảy Bon là một trong trong những điểm đến hấp dẫn nhiều du khách.

Câu chuyện đẹp ở Cồn Sơn

Từng là vùng đất heo hút giữa dòng sông Hậu, Cồn Sơn (phường Bình Thủy, thành phố Cần Thơ) nay đã trở thành điểm đến du lịch cộng đồng thu hút được nhiều du khách. Hành trình chuyển mình của cù lao nhỏ này không bắt đầu từ những dự án lớn, mà từ khát vọng vươn lên của những người dân biết biến lợi thế sông nước, miệt vườn thành sinh kế bền vững.

Gia đình anh Lê Hữu Lợi có nhiều thế hệ tham gia sản xuất chậu cây cảnh.

Nâng chất nghề truyền thống

Tại xã Vĩnh Thành, tỉnh Vĩnh Long, nghề sản xuất chậu cảnh đã tồn tại nhiều năm, gắn bó với sự phát triển của làng nghề hoa kiểng nổi tiếng Cái Mơn. Trải qua nhiều thăng trầm, nghề truyền thống này vẫn được duy trì nhờ sự tâm huyết của những người thợ lành nghề và sự tiếp nối của thế hệ trẻ.

Những cánh rừng ngập mặn ở Cà Mau. Ảnh: Nam Nguyễn

Khi rừng ngập mặn trở thành nguồn lực phát triển

Cà Mau sở hữu hệ thống rừng ngập mặn lớn nhất cả nước, là một trong những kho lưu trữ carbon tự nhiên quan trọng của khu vực. Tuy nhiên câu hỏi về việc gìn giữ và mang lại lợi ích thiết thực hơn từ rừng vẫn tiếp tục làm rõ.

Với mục tiêu nâng mức độ hài lòng của người nộp thuế đạt tối thiểu 93% trong năm 2026, Thuế TP Cần Thơ đã đẩy mạnh sự tương tác chặt chẽ giữa cơ quan thuế với người dân trên địa bàn.

Hướng đến sự minh bạch, thân thiện trong quản lý thuế

Việc lấy sự hài lòng của người nộp thuế làm trung tâm được xem là bước đi chiến lược của ngành thuế nói chung và của Thuế thành phố Cần Thơ nói riêng, nhằm xây dựng một hệ thống quản lý thuế hiện đại, minh bạch và thân thiện hơn với cộng đồng doanh nghiệp và người dân.