Hội nghị tập trung thống nhất các nhiệm vụ trọng tâm cần triển khai trong năm học 2026-2027 và trao đổi nhiều vấn đề lớn của ngành.
Trong hai ngày làm việc, các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận về việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục, tinh gọn đầu mối; chuẩn bị điều kiện cho năm học mới; phát triển đội ngũ nhà giáo; đầu tư cơ sở vật chất, đẩy mạnh chuyển đổi số... Nhiều địa phương cũng chia sẻ những cách làm từ thực tiễn, đồng thời kiến nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách để tháo gỡ những khó khăn trong quá trình triển khai nhiệm vụ.
Một trong những nội dung được đại diện nhiều địa phương thảo luận kỹ là công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông. Từ thực tiễn tổ chức kỳ thi những năm qua, nhiều ý kiến cho rằng cần tiếp tục giữ ổn định mô hình hiện hành; nhưng cần rà soát, hoàn thiện quy trình tổ chức, tăng cường kiểm tra, giám sát nhằm hạn chế đến mức thấp nhất yếu tố chủ quan và từng bước chuẩn bị điều kiện để triển khai hình thức thi trực tiếp trên máy tính theo đúng lộ trình.
Trao đổi ý kiến với phóng viên Báo Nhân Dân, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế Nguyễn Tân cho rằng: Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông những năm qua đã hình thành một mô hình tương đối ổn định, phát huy nhiều ưu điểm và góp phần giảm áp lực về nguồn lực xã hội khi không phải tổ chức nhiều kỳ thi. Kỳ thi thực hiện đồng thời nhiều chức năng, vừa đánh giá kết quả học tập của học sinh, vừa tạo cơ sở phân hóa phục vụ tuyển sinh đại học. Cấu trúc và tính chất đề thi những năm gần đây cũng từng bước được hoàn thiện, vừa đánh giá được mặt bằng chung, vừa đáp ứng yêu cầu phân hóa. Ông Nguyễn Tân cho rằng nên tiếp tục duy trì tính ổn định của kỳ thi bởi phía học sinh, giáo viên và nhà trường đã có tâm thế và thích ứng với hình thức tổ chức hiện nay.
Cùng chung quan điểm, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền khẳng định: Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông đã được tổ chức trong nhiều năm và đang có tính ổn định tương đối cao. Điều cần quan tâm hiện nay là tiếp tục hoàn thiện quy trình tổ chức nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những tác động của yếu tố chủ quan và cần có các quy định cụ thể hơn về việc sắp xếp, bố trí nhân sự, điểm thi và thí sinh tại từng điểm thi. “Những chính sách này không quá khó. Vấn đề là chúng ta cần ban hành quy chế thật cụ thể, thật chắc chắn để các địa phương triển khai”, ông Nguyễn Văn Hiền đề xuất.
Từ thực tế tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông vừa qua, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An Nguyễn Văn Khoa cho rằng, mặc dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành hệ thống văn bản chỉ đạo và quy chế thi tương đối chặt chẽ, tuy nhiên trong quá trình tổ chức tại một số địa phương vẫn xảy ra sai phạm. Vì vậy, khi phát hiện những kẽ hở, bất cập cần kịp thời chấn chỉnh, tăng cường chỉ đạo, kiểm tra, giám sát để các địa phương thực hiện nghiêm túc hơn.
Theo ông Nguyễn Văn Khoa, mặc dù quy định có chặt chẽ đến đâu thì yếu tố quyết định vẫn là quy trình tổ chức và con người thực hiện. Vì vậy, cần nâng cao trách nhiệm của lực lượng tham gia công tác thi; đồng thời nghiên cứu, bổ sung các giải pháp nhằm hạn chế nguy cơ xảy ra sai phạm.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An cũng đề xuất nghiên cứu phương án bố trí giáo viên coi thi chéo môn theo hướng giáo viên không coi thi môn học mà mình giảng dạy; đồng thời xem xét việc điều động cán bộ coi thi giữa các địa phương để tăng tính khách quan nếu điều kiện cho phép.
Cùng với việc giữ ổn định mô hình kỳ thi, nhiều ý kiến cho rằng các địa phương cần chủ động chuẩn bị cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật và nguồn nhân lực để từng bước triển khai kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông trên máy tính theo lộ trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Đánh giá về công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho rằng: Kỳ thi hiện nay có nhiều ưu điểm, góp phần giảm áp lực đối với học sinh và toàn xã hội. Tuy nhiên, theo Bộ trưởng, điều quan trọng nhất là kết quả kỳ thi phải bảo đảm đủ độ tin cậy, có khả năng phân hóa và phản ánh đúng chất lượng, dạy học, giáo dục. Đây không chỉ là căn cứ để các cơ sở giáo dục đại học tuyển sinh mà còn là thước đo chất lượng của toàn ngành.
Đề cập việc xử lý những sai phạm xảy ra trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông vừa qua tại một số địa phương, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang phối hợp lãnh đạo các địa phương và các cơ quan chức năng xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Đối với những vấn đề liên quan đạo đức cần xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật để lấy lại sự công bằng, sự trung thực và độ tin cậy của kỳ thi.
Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở một kỳ thi mà phải được nhìn nhận trong từng hoạt động dạy học, quản lý, kiểm tra, đánh giá hằng ngày. Những biểu hiện chưa thực chất, chưa nghiêm túc, chưa bảo đảm kỷ cương cần từng bước khắc phục. “Đây là một vấn đề hết sức cấp bách. Trong năm học này, toàn ngành cần quyết tâm, bằng tất cả sự tự trọng của những người làm giáo dục, từng bước đẩy lùi vấn nạn này từ những việc nhỏ nhất; trong công việc dạy học sinh, kiểm tra bài tập, trong công tác báo cáo kết quả đều phải thực chất, trung thực”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.
Theo người đứng đầu ngành giáo dục, nội dung này cần được đưa vào chương trình hành động của toàn ngành trong năm học 2026-2027 để quyết tâm thực hiện. Dù không thể hoàn thành trong một năm, nhưng phải kiên trì thực hiện trong nhiều năm nhằm tạo chuyển biến mạnh mẽ, thực chất trong giáo dục.