Sửa đổi Luật Dầu khí: Tăng phân quyền; khơi thông nguồn lực dầu khí

Theo các đại biểu Quốc hội, sửa đổi Luật Dầu khí cần tạo chuyển biến thực chất trong phương thức quản lý; phân cấp phải gắn trách nhiệm; chấp nhận rủi ro đi cùng kiểm soát; tạo thuận lợi cho đầu tư cùng bảo vệ tài nguyên và lợi ích quốc gia.

Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi). (Ảnh: THỦY NGUYÊN)
Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi). (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Chiều 8/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội thảo luận ở hội trường Quốc hội về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi).

Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi kèm cơ chế kiểm soát

Cơ bản nhất trí với sự cần thiết sửa đổi Luật Dầu khí, đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn Đồng Nai) nhận định, điểm đáng chú ý nhất của dự thảo Luật lần này không chỉ sửa đổi các quy định về hoạt động dầu khí truyền thống mà còn từng bước mở ra không gian phát triển mới của ngành thông qua các quy định về CCS (công nghệ thu hồi và lưu giữ carbon), năng lượng ngoài khơi và dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao. Điều đó thể hiện tư duy chuyển từ quản lý hoạt động dầu khí sang kiến tạo sự phát triển của ngành dầu khí trong giai đoạn mới.

Góp ý về vai trò của Bộ Công thương và Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Tập đoàn), đại biểu đồng tình với chủ trương tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong dự thảo Luật. Tuy nhiên, qua rà soát Điều 56, Điều 57 và Điều 58, đại biểu cho rằng, địa vị pháp lý của Tập đoàn khi thực hiện quyền của "nước chủ nhà" vẫn chưa được thể hiện thật rõ trong dự thảo Luật.

ndo_br_trinh-xuan-an-dong-nai.jpg
Đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn Đồng Nai) phát biểu tại hội trường. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Theo đại biểu, cần phân biệt rõ hai tư cách pháp lý của Tập đoàn. Một là, Tập đoàn với tư cách doanh nghiệp nhà nước, trực tiếp tham gia đầu tư, sản xuất, kinh doanh. Hai là, Tập đoàn với tư cách chủ thể được Nhà nước giao thực hiện quyền và nghĩa vụ của nước chủ nhà theo quy định của Luật Dầu khí. Hai tư cách này có mục tiêu, trách nhiệm và cơ chế kiểm soát khác nhau.

Từ phân tích trên, đại biểu Trịnh Xuân An đề nghị nghiên cứu bổ sung ngay tại Điều 56 một quy định mang tính nguyên tắc, xác định rõ: Khi thực hiện quyền và nghĩa vụ của nước chủ nhà, Tập đoàn thực hiện nhiệm vụ do nhà nước giao; độc lập với hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp; chịu sự quản lý nhà nước của Bộ Công thương và sự kiểm tra, giám sát theo quy định của pháp luật.

Đồng thời, đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát Điều 57 và Điều 58 theo hướng làm rõ hơn mối quan hệ giữa chức năng quản lý nhà nước của Bộ Công thương với chức năng thực hiện quyền của nước chủ nhà và các nhiệm vụ kỹ thuật được giao cho Tập đoàn. Theo đại biểu, đây sẽ là cơ sở quan trọng để vừa phát huy tính chủ động của doanh nghiệp, vừa bảo đảm hiệu lực quản lý nhà nước.

db-suu.jpg
Đại biểu Nguyễn Thị Sửu (Đoàn thành phố Huế) phát biểu tại hội trường. (Ảnh: QH)

Chung quan điểm, đại biểu Nguyễn Thị Sửu (Đoàn thành phố Huế) thẳng thắn đặt vấn đề “càng giao quyền lớn cho Tập đoàn càng phải có cơ chế kiểm soát tương xứng”.

Đại biểu chỉ ra theo quy định tại dự thảo Luật, Tập đoàn đồng thời là doanh nghiệp đầu tư kinh doanh, trong khi còn được giao kiểm toán, thẩm tra, phê duyệt, quyết toán chi phí của nhà thầu.

Trên cơ sở đó, đại biểu đề xuất chỉnh lý khoản 3 Điều 56, khoản 9 Điều 58 dự thảo Luật theo nguyên tắc phân quyền nhưng không buông quyền kiểm soát. Cụ thể, cần phân định rõ việc thực hiện quyền, nghĩa vụ của nước chủ nhà với hoạt động đầu tư kinh doanh của Tập đoàn và doanh nghiệp do Tập đoàn sở hữu. Đồng thời, đối với các quyết định có khả năng làm thay đổi đáng kể trữ lượng, tổng mức đầu tư, chi phí được thu hồi, nghĩa vụ tài chính hoặc lợi ích của nhà nước phải có cơ chế thẩm định, chấp thuận hoặc kiểm tra trước của cơ quan quản lý nhà nước theo tiêu chí do Chính phủ quy định.

“Đây là hàng rào pháp lý cần thiết để người được giao quyền dám quyết định nhưng nhà nước vẫn kiểm soát được rủi ro”, đại biểu nêu rõ.

Phân định rõ rủi ro khách quan và lỗi chủ quan trong khai thác dầu khí

Theo đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn thành phố Hải Phòng), hoạt động dầu khí có rủi ro địa chất cao, vì vậy trách nhiệm phải được xem xét trên cơ sở thông tin và mức độ rủi ro có thể nhận biết tại thời điểm quyết định, không chỉ nhìn vào kết quả cuối cùng. Theo đó, phải phân biệt quyết định sai do vi phạm pháp luật, thiếu trách nhiệm, vụ lợi với rủi ro khách quan vốn có của thăm dò, khai thác dầu khí. Có như vậy phân cấp mới thực chất, người được giao quyền mới chủ động quyết định và chịu trách nhiệm.

ndo_br_nguyen-ngoc-son-hai-phong.jpg
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn thành phố Hải Phòng) phát biểu tại hội trường. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

“Cách tiếp cận này cũng phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới tư duy xây dựng và thi hành pháp luật, khơi thông nguồn lực phát triển, đồng thời vẫn tăng cường kiểm soát quyền lực”, đại biểu nói.

Cho rằng thăm dò dầu khí có rủi ro địa chất, kỹ thuật và thương mại rất cao, song đại biểu Nguyễn Thị Sửu (Đoàn thành phố Huế) lưu ý, cần phân biệt rủi ro khách quan của hoạt động dầu khí với quyết định đầu tư sai, vi phạm quy trình hoặc lỗi chủ quan.

“Nếu không phân định rõ cơ chế chia sẻ rủi ro có thể vô tình trở thành cơ chế xã hội hóa tổn thất nhưng tư nhân hóa lợi ích”, đại biểu bày tỏ.

Giải trình nội dung các đại biểu quan tâm, về nhóm vấn đề phân cấp, phân quyền và vai trò của Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng Quốc gia Việt Nam, Bộ trưởng Công thương Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh, tinh thần xuyên suốt và nổi bật của dự thảo Luật là tăng cường phân cấp, giao quyền, đơn giản hóa thủ tục nhằm khơi thông nguồn lực đi đôi với tăng cường kiểm tra giám sát phù hợp chủ trương của Đảng, thông lệ về công nghiệp dầu khí quốc tế.

ndo_br_chi-9596.jpg
Bộ trưởng Công thương Lê Mạnh Hùng giải trình nội dung các đại biểu quan tâm. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Đề cập cơ chế tổ chức giám sát, Bộ trưởng Công thương cho hay, trong dự thảo Luật quy định rất rõ, Chính phủ sẽ quy định chi tiết việc tổ chức kiểm tra giám sát. Trên cơ sở dữ liệu của Tập đoàn và các nhà thầu dầu khí báo cáo, cơ quan quản lý nhà nước sẽ giám sát dựa trên dữ liệu và kiểm toán dựa trên định hướng rủi ro.

Đồng thời, tại khoản 3 Điều 59 dự thảo Luật cũng quy định rõ về trách nhiệm quản lý giám sát của cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước, giám sát việc đầu tư bảo toàn và phát triển vốn của nhà nước tại doanh nghiệp.

Về chính sách ưu đãi và đầu tư trong hoạt động dầu khí, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng cho biết, dự thảo Luật đã bổ sung các chính sách ưu đãi nhằm khuyến khích phát triển các mỏ nhỏ cận biên ở khu vực nước sâu xa bờ và đặc biệt là gia tăng hệ số thu hồi dầu...

Thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo, Bộ trưởng khẳng định sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến trách nhiệm, tâm huyết của các đại biểu Quốc hội, tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật để báo cáo Chính phủ trình Quốc hội thông qua.

Có thể bạn quan tâm

Thiết bị bay không người lái UAV "made in Việt Nam" tại Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII. (Ảnh: Linh Phan-Thủy Nguyên)

Đồng bộ giải pháp để khơi thông nguồn lực mới cho tăng trưởng quốc gia

Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển với mục tiêu tăng trưởng cao, việc chỉ sở hữu các nguồn lực truyền thống như vốn, đất đai là chưa đủ; điều cốt lõi là hoàn thiện thể chế minh bạch, gỡ bỏ các rào cản thủ tục để khơi thông và đưa các nguồn lực mới như khoa học-công nghệ, dữ liệu và nhân lực chất lượng cao vào sản xuất.

Giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ được thực hiện trên hệ thống của HNX. (Ảnh: HNX)

Trái phiếu riêng lẻ: Kiểm soát giao dịch, theo sát nghĩa vụ phát hành

Từ ngày 1/10/2026, quy trình giao dịch và công bố thông tin đối với trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ được thực hiện theo Thông tư số 138/2026/TT-BTC. Trách nhiệm của từng chủ thể được xác định từ khâu kiểm tra nhà đầu tư, thanh toán giao dịch đến việc cung cấp thông tin trong suốt thời gian trái phiếu còn dư nợ.

Phối cảnh Cảng Hàng không quốc tế Phú Quốc được nâng cấp, mở rộng chuẩn bị phục vụ APEC 2027. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch chi tiết Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc

Bộ Xây dựng vừa ban hành Quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch chi tiết Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Quy hoạch được điều chỉnh nhằm hoàn thiện hệ thống hạ tầng hàng không, nâng cao năng lực khai thác, đồng thời bảo đảm yêu cầu phục vụ các sự kiện đối ngoại quốc tế lớn.

ADB nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Việt Nam lên 7,8% trong năm 2026 và 7,6% năm 2027. (Ảnh: An Nguyên)

Tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng

ADB nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Việt Nam lên 7,8% trong năm 2026 và 7,6% năm 2027. Tuy nhiên, theo Chuyên gia kinh tế trưởng của ADB tại Việt Nam Bùi Minh Giáp, bên cạnh việc duy trì tốc độ tăng trưởng cao, Việt Nam cần chuyển mạnh sang dựa vào năng suất, đổi mới sáng tạo và sức mạnh của khu vực doanh nghiệp trong nước.

Đồng chí Lò Văn Cương, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên cùng đại diện lãnh đạo các sở, ngành địa phương chứng kiến lễ bàn giao sản phẩm nhân hạt mắc-ca Điện Biên cho Tổng Công ty Hàng không Việt Nam. (Ảnh: LÊ LAN)

Điện Biên bàn giao sản phẩm nhân hạt mắc-ca cho Tổng Công ty Hàng không Việt Nam

Nỗ lực kết nối, quảng bá nông sản của Điện Biên, sáng 29/9, tại Cảng Hàng không Điện Biên, Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên đã tổ chức bàn giao sản phẩm nhân hạt mắc-ca cho Tổng Công ty Hàng không Việt Nam; số lượng bàn giao là 400kg nhân hạt mắc-ca được trồng, chế biến tại xã Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên.

Trao Giấy chứng nhận nâng cao năng lực bảo đảm an toàn, an ninh mạng trong chuyển đổi số do Hiệp hội An ninh mạng quốc gia cấp cho các học viên. (Ảnh: THẢO HIỀN)

Vinachem tập huấn nâng cao năng lực bảo đảm an toàn, an ninh mạng trong chuyển đổi số

Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) đã tập trung triển khai nhiều nhiệm vụ, chương trình, kế hoạch nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số, gắn chuyển đổi số với hoạt động sản xuất, kinh doanh, quản trị tại tập đoàn và các đơn vị thành viên. Qua đó, nâng cao nhận thức và năng lực ứng phó với các nguy cơ an toàn, an ninh mạng,...

Qua xây dựng nông thôn mới, đường giao thông xã Hát Môn (Hà Nội) được xây dựng khang trang, hiện đại. (Ảnh Nguyễn Mai)

Hà Nội xây dựng nông thôn mới theo hướng hiện đại trong giai đoạn mới

Những năm qua, xây dựng nông thôn mới ở thành phố Hà Nội đã và đang đạt được nhiều kết quả quan trọng. Đặc biệt, cuối tháng 8/2026, Ủy ban nhân dân thành phố ban hành Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026-2030. Đây là cơ sở quan trọng để các xã triển khai thực hiện mục tiêu xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn mới.

Giá dầu diesel tăng vọt gây sức ép lên nền kinh tế châu Âu

Giá dầu diesel tăng vọt gây sức ép lên nền kinh tế châu Âu

Giá dầu diesel tăng lên mức kỷ lục đang gây sức ép lớn đối với nền kinh tế châu Âu. Điều này dẫn đến tình trạng chi phí vận tải tăng cao, gây khó khăn cho nông dân và doanh nghiệp trong bối cảnh nguồn cung từ Nga và Trung Đông bị gián đoạn. Thị trường dầu diesel toàn cầu vốn đã căng thẳng nay càng thêm thiếu hụt.

Hình ảnh một tên lửa đẩy của SpaceX rời bệ phóng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Khi quỹ đạo thấp trở thành hạ tầng kinh tế chiến lược

Chỉ trong vài tháng, các hồ sơ xin đưa hàng trăm nghìn, thậm chí tới một triệu vệ tinh lên quỹ đạo tầm thấp đã được nộp lên cơ quan quản lý Hoa Kỳ và ITU. Quỹ đạo quanh Trái đất đang trở thành một loại hạ tầng kinh tế mới. Câu hỏi đặt ra không còn là có nên khai thác nó hay không, mà là ai sẽ viết luật chơi?

Khu tái định cư Tân An-Bình Hiệp đóng góp đáng kể vào kết quả giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh Tây Ninh năm 2026. (Ảnh: THANH PHONG)

Tây Ninh: Đầu tư công khơi thông nguồn lực, tạo động lực tăng trưởng

Năm 2026 là năm đầu Tây Ninh thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030. Với việc tập trung nguồn lực cho các công trình trọng điểm, đẩy nhanh giải ngân và tháo gỡ các "điểm nghẽn", đầu tư công đang phát huy vai trò dẫn dắt, kích hoạt nguồn lực xã hội, tạo động lực cho tăng trưởng, mở rộng không gian phát triển của tỉnh.

Cán bộ thôn Hồng Kỳ, xã Trung Giã (Hà Nội) hướng dẫn người dân cách sử dụng ứng dụng eTax Mobile, iHanoi và khai báo làm sạch dữ liệu đất đai. (Ảnh: LÊ TRƯỜNG)

Hà Nội: Đưa nền tảng số về làng, bứt phá xây dựng nông thôn mới

Hưởng ứng công cuộc chuyển đổi số quốc gia, thời gian qua, xã Trung Giã (Hà Nội) đã tích cực triển khai mô hình “Thôn số” và “Nhà văn hóa số”. Những bước đi này không chỉ thu hẹp khoảng cách giữa chính quyền với nhân dân, mà còn tạo động lực quan trọng để địa phương bứt phá trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Huế Lê Trí Thanh chủ trì phiên họp được kết nối trực tuyến đến 40 xã, phường. (Ảnh: NG.HIẾU)

Huế tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, tăng tốc trong chặng cuối năm

Chín tháng năm 2026, kinh tế-xã hội thành phố Huế tiếp tục duy trì tăng trưởng, nhiều chỉ tiêu đạt kết quả tích cực. Tuy nhiên, áp lực hoàn thành mục tiêu năm vẫn lớn khi tăng trưởng chưa đạt kỳ vọng, giải ngân đầu tư công còn thấp, nhiều dự án chậm tiến độ. Huế xác định cần tháo gỡ các điểm nghẽn, tăng tốc trong chặng cuối năm.

Outlet là một mô hình bán lẻ tập trung các thương hiệu, tại đó nhà sản xuất hay nhà phân phối bán hàng trực tiếp đến tay người tiêu dùng với mức giá phù hợp với đặc thù của mô hình outlet. (Ảnh: A.N)

Phê duyệt Đề án phát triển mô hình outlet tại Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045

Bộ Công thương vừa phê duyệt Đề án phát triển các mô hình outlet tại Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, hướng tới hình thành các điểm đến mua sắm-du lịch-trải nghiệm, góp phần kích cầu tiêu dùng, phát triển thương mại-dịch vụ và nâng cao năng lực cạnh tranh của thị trường bán lẻ Việt Nam.

Một dự án đầu tư công tỉnh Thanh Hóa đang vào giai đoạn hoàn thiện. (ẢNH: KHÁNH GIANG)

Mở luồng “xanh” cho nguồn vốn đầu tư công

Vốn đầu tư công được ví như “dòng máu” dẫn dắt và kích thích tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, khi nguồn tiền tại Kho bạc Nhà nước luôn sẵn sàng 100% với quy trình thanh toán đã được rút ngắn kỷ lục, thì dòng vốn vẫn chững lại trước những "nút thắt" ở mặt bằng, nguyên vật liệu và hồ sơ nghiệm thu.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc làm việc với Hiệp hội các Nhà thầu xây dựng Việt Nam, tìm cơ chế, tạo điều kiện để nhà thầu Việt Nam nâng cao năng lực, từng bước đảm nhận vai trò tổng thầu, tổng thầu EPC.

Cần “nhạc trưởng” cho những đại dự án hạ tầng

Mới đây, tại cuộc làm việc của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc với Hiệp hội các Nhà thầu xây dựng Việt Nam, đại diện các cơ quan, đơn vị đã đề xuất nghiên cứu cơ chế, tạo điều kiện để nhà thầu Việt Nam nâng cao năng lực, từng bước đảm nhận vai trò tổng thầu, tổng thầu EPC tại các dự án quy mô lớn.

Nghị quyết 20-NQ/TW đã chỉ rõ yêu cầu phát triển ngành dầu khí và khai thác tài nguyên khoáng sản biển theo hướng hiệu quả, bền vững; phát triển công nghiệp dịch vụ kỹ thuật dầu khí và công trình biển theo hướng hiện đại, nâng cao năng lực thiết kế, chế tạo, thi công các công trình ngoài khơi.

Bài 2: Khơi thông những động lực mới

Việt Nam đang đứng trước cơ hội hình thành một ngành công nghiệp mới trên biển. Phía sau những cánh quạt turbine điện gió khổng lồ, hứa hẹn mở ra dư địa rộng lớn phát triển ngành cơ khí chế tạo, cảng biển, logistics, dịch vụ kỹ thuật, công nghệ và hàng chục nghìn vị trí việc làm.

Quảng Ngãi còn nhiều dư địa phát triển công nghiệp, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Bài 2: Khai thác hiệu quả dư địa công nghiệp

Quảng Ngãi hội tụ nhiều tiềm năng, lợi thế cho sự phát triển đa dạng các ngành nghề kinh tế. Đặc biệt, dư địa phát triển công nghiệp còn rất nhiều, là cơ hội để tỉnh thu hút, hợp tác đầu tư, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo tiền đề đến năm 2030, Quảng Ngãi trở thành tỉnh công nghiệp hiện đại.

Thành phố Đà Nẵng đang thu hút mạnh đầu tư và nhân tài.

Xây dựng Đà Nẵng trở thành thành phố toàn cầu

Với việc định hướng không gian phát triển và các mô hình kinh tế mới, Đà Nẵng có thêm điều kiện hình thành một cực tăng trưởng quy mô lớn, hướng tới trở thành đô thị có năng lực cạnh tranh toàn cầu. Mục tiêu phát triển trong bối cảnh mới cũng đặt ra yêu cầu doanh nghiệp phải vượt qua giới hạn về quy mô thị trường địa phương.