Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Khoa học - Công nghệ

Rêu sa mạc có thể mở đường cho sự sống trên Sao Hỏa

Viện Sinh thái và Địa lý Tân Cương, thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc đã giải mã thành công cơ chế chịu lạnh của Syntrichia caninervis - một loài rêu sa mạc.
Syntrichia caninervis là một loài rêu phổ biến mọc ở môi trường sa mạc khắc nghiệt. (Nguồn: scienceillustrated)
Syntrichia caninervis là một loài rêu phổ biến mọc ở môi trường sa mạc khắc nghiệt. (Nguồn: scienceillustrated)

Một nhóm nhà khoa học Trung Quốc vừa giải mã thành công cơ chế chịu lạnh của Syntrichia caninervis - một loài rêu sa mạc có khả năng sống sót trong điều kiện khắc nghiệt và thậm chí có thể đóng vai trò quan trọng trong công cuộc “cải tạo Sao Hỏa” trong tương lai.

Nghiên cứu trên do Viện Sinh thái và Địa lý Tân Cương, thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, thực hiện và đã được công bố trên tạp chí Plant, Cell & Environment ngày 7/2.

Syntrichia caninervis được biết đến với khả năng chịu khô hạn, nhiệt độ đóng băng và bức xạ gamma. Trước đây, Syntrichia caninervis đã chứng minh có thể sống sót trong điều kiện mô phỏng trên Sao Hỏa, làm dấy lên kỳ vọng về việc ứng dụng loài rêu này trong các sứ mệnh ngoài không gian.

Để tìm hiểu cách rêu thích nghi với cái lạnh, nhóm nghiên cứu đã tiến hành giải trình tự RNA trên các mẫu rêu được ngậm nước và đặt trong môi trường có nhiệt độ 4 độ C và -4 độ C. Họ theo dõi biểu hiện gene theo thời gian để xác định các cơ chế phản ứng với stress lạnh.

Kết quả cho thấy các cơ chế quan trọng như chuyển hóa đường và năng lượng; chuyển hóa lipid và cơ chế chống oxy hóa.

Đặc biệt, hầu hết các gene liên quan đến quang hợp đều hoạt động mạnh hơn khi nhiệt độ giảm, cho thấy loài rêu này có thể tự điều chỉnh quá trình trao đổi chất để sinh tồn trong môi trường lạnh giá.

Phát hiện đáng chú ý nhất trong nghiên cứu là vai trò của nhóm gene A-5 DREB, đặc biệt là ScDREBA5, với cơ chế tự điều hòa hoạt động gấp 1.000 lần khi gặp lạnh. Theo các nhà khoa học, đây có thể là “chìa khóa” giúp loài rêu này sống sót trong điều kiện đóng băng.

Tiến sĩ Li Xiaoshuang, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết: "Nghiên cứu này không chỉ giúp chúng ta hiểu sâu hơn về cơ chế chịu lạnh của Syntrichia caninervis, mà còn cung cấp những dữ liệu quan trọng để phát triển các giống cây trồng có thể chịu được điều kiện môi trường khắc nghiệt".

TTXVN

Tin liên quan

Sao Hỏa Rêu sa mạc Viện Sinh thái và Địa lý Tân Cương

Có thể bạn quan tâm

Lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ phát biểu tại buổi đối thoại.

Vĩnh Long đối thoại chính sách khởi nghiệp sáng tạo trong sinh viên

Chiều 20/5, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Vĩnh Long phối hợp với Trường đại học Cửu Long tổ chức Chương trình Đối thoại chính sách khởi nghiệp sáng tạo chủ đề “Sinh viên với khởi nghiệp đổi mới sáng tạo” đã thu hút hơn 300 sinh viên của các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long tham dự.

Toàn cảnh phiên đối thoại mở trong khuôn khổ chương trình.

Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ đối thoại với nhà khoa học, giảng viên trẻ và sinh viên

Đại diện lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đã trao đổi, lắng nghe, chia sẻ cùng nhà khoa học trẻ, giảng viên trẻ, sinh viên về những "bài toán lớn" của đất nước.

AI for Good Việt Nam - công nghệ không phải là đích đến, mà là công cụ để con người tạo ra những thay đổi tốt đẹp hơn. (Ảnh: PV)

Chương trình AI for Good Việt Nam thúc đẩy đổi mới sáng tạo vì cộng đồng

Triết lý AI for Good Việt Nam theo đuổi là: trí tuệ nhân tạo không chỉ là công nghệ. AI phải bắt đầu từ con người, từ sự thấu cảm, trách nhiệm và mong muốn làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn. Chương trình không chỉ mong muốn học sinh biết dùng AI, mà quan trọng hơn là biết dùng công nghệ tạo ra những giá trị tích cực cho xã hội.

Tiến sĩ Bùi Thị Thời, tác giả Bằng độc quyền giải pháp hữu ích “Quy trình tổng hợp tinh bột biến tính SOS-Sodium octenyl succinate có độ thế DS có thể chủ động điều chỉnh từ 0,02-0,06 bằng ngay phương pháp đơn giản thân thiện là sử dụng pha nước/etanol, dùng trong thực phẩm hỗ trợ điều trị bệnh béo phì và bệnh tiểu đường”.

Từ củ sắn Việt đến sáng chế hỗ trợ người tiểu đường và béo phì

Từ những hạt tinh bột sắn quen thuộc, Tiến sĩ Bùi Thị Thời đã tạo nên sáng chế “made in Vietnam”, mở ra hướng đi mới trong hỗ trợ điều trị béo phì và tiểu đường. Đằng sau bằng độc quyền giải pháp hữu ích là gần 20 năm chị bền bỉ theo đuổi khoa học với khát vọng đưa nghiên cứu bước ra khỏi phòng thí nghiệm để phục vụ cộng đồng.

Việt Nam đang thể hiện quyết tâm chính trị cao trong việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.

Việt Nam kiên quyết xử lý nghiêm mọi hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Ngày 30/4/2026, Cơ quan Đại diện Thương mại Hoa Kỳ đã công bố Báo cáo Đặc biệt 301 năm 2026 về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ tại các nước đối tác thương mại của Hoa Kỳ, trong đó Việt Nam bị xếp vào nhóm “Quốc gia nước ngoài ưu tiên” (Priority Foreign Country-PFC) - mức cảnh báo cao nhất theo cơ chế này.

Tọa đàm về đổi mới sáng tạo.

Vĩnh Long: Hội thảo phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo Đồng bằng sông Cửu Long

Chiều 18/5, Trường đại học Sư phạm kỹ thuật Vĩnh Long tổ chức Hội thảo khoa học “Phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo tại Đồng bằng sông Cửu Long” nhân ngày Khoa học công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam. Dự có lãnh đạo Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia, đại diện các sở, ngành và chuyên gia Đồng bằng sông Cửu Long…

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu ý kiến tại sự kiện. (Ảnh: VGP/Nhật Bắc)

Từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược, khẳng định vị thế Việt Nam trong kỷ nguyên số

Sáng 18/5, tại Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự Lễ chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam 18/5 và Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược với chủ đề: “Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - Động lực chính của mô hình tăng trưởng mới”.

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Trường đại học Phenikaa. (Ảnh: VŨ THƠM)

Xây dựng nguồn nhân lực khoa học, công nghệ xứng tầm

Nguồn nhân lực được coi là yếu tố cốt lõi, quyết định sự thành công trong đột phá phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Nhiều chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước đã chỉ rõ nhiệm vụ đào tạo, thu hút, trọng dụng đội ngũ trí thức, chuyên gia và lực lượng lao động trình độ cao trong bối cảnh đổi mới hiện nay.