Quốc hội khóa XVI: Từ niềm tin cử tri đến áp lực hành động và đổi mới

Trong chuỗi đối thoại chính sách với chủ đề “Từ thành công bầu cử đến kỳ vọng nhiệm kỳ Quốc hội đổi mới, hành động và kiến tạo phát triển” do Báo Nhân Dân tổ chức, bà Tạ Thị Yên, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội, Phó Chánh Văn phòng Thường trực Hội đồng Bầu cử quốc gia, đã chia sẻ nhiều góc nhìn đáng chú ý về chất lượng đại biểu Quốc hội khóa XVI, vai trò của lực lượng đại biểu trẻ, cũng như những yêu cầu đổi mới mạnh mẽ trong hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.

Không chỉ dừng lại ở việc đánh giá kết quả bầu cử, cuộc trao đổi còn đặt ra một vấn đề cốt lõi: làm thế nào để chuyển hóa niềm tin và kỳ vọng rất lớn của cử tri thành những hành động cụ thể, hiệu quả trong suốt nhiệm kỳ.

Đại biểu trẻ và lực lượng đại biểu mới sẵn sàng nhập cuộc

Trong danh sách 500 người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI mà Hội đồng bầu cử Quốc gia công bố, có 33 người dưới 40 tuổi, chiếm tỷ lệ 6,6%. Có thể nói, đại biểu trẻ đang trở thành một điểm nhấn trong cơ cấu Quốc hội khóa XVI, không chỉ ở tỷ lệ mà còn ở chất lượng.

Bà Tạ Thị Yên khẳng định: "Đội ngũ đại biểu trẻ trúng cử trong nhiệm kỳ này không chỉ có ý nghĩa về mặt cơ cấu mà còn thể hiện rõ xu hướng nâng cao chất lượng và làm mới tư duy trong hoạt động của Quốc hội".

Về tỷ lệ, đại biểu trẻ tiếp tục được quan tâm bảo đảm theo định hướng, nhưng điều đáng nói hơn là chất lượng đã có bước nâng lên rõ rệt. Thực tế cho thấy, nhiều đại biểu trẻ được đào tạo bài bản, có trình độ chuyên môn cao, một số được đào tạo ở nước ngoài, có kinh nghiệm làm việc trong các lĩnh vực mới như kinh tế số, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, quản trị hiện đại. Thành phần cũng đa dạng hơn, không chỉ trong khu vực nhà nước mà còn có sự tham gia của khu vực doanh nghiệp, viện nghiên cứu, tổ chức xã hội.

“Điều này cho thấy đội ngũ đại biểu trẻ ngày nay không chỉ là ‘nguồn kế cận’ mà đã thực sự sẵn sàng tham gia và đóng góp ngay từ đầu nhiệm kỳ, với năng lực và tư duy phù hợp với bối cảnh phát triển mới", bà Tạ Thị Yên nhấn mạnh.

Bà bày tỏ kỳ vọng các đại biểu trẻ sẽ có những đóng góp quan trọng trên nhiều phương diện, trước hết là mang lại tư duy đổi mới trong xây dựng chính sách, đặc biệt ở những lĩnh vực mới, phức tạp, đòi hỏi cách tiếp cận linh hoạt và cập nhật với xu thế quốc tế. Đồng thời, lực lượng này được kỳ vọng sẽ tăng cường kết nối giữa Quốc hội với cử tri, nhất là thế hệ trẻ, thông qua việc ứng dụng công nghệ, mạng xã hội và các phương thức tiếp cận hiện đại. Cùng với đó, các đại biểu trẻ cũng có thể góp phần thúc đẩy đổi mới phương thức hoạt động của Quốc hội, từ cách thức thảo luận, tranh luận đến việc tiếp cận thông tin và xử lý vấn đề.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi thế, bà Thị Yên cho hay, đại biểu trẻ cũng cần tiếp tục được hỗ trợ, bồi dưỡng để hoàn thiện kỹ năng nghị trường, tích lũy kinh nghiệm thực tiễn. Nếu được phát huy tốt, tôi tin rằng đội ngũ đại biểu trẻ sẽ trở thành một trong những lực lượng quan trọng, góp phần tạo nên một Quốc hội năng động, hiện đại và kiến tạo phát triển trong nhiệm kỳ tới.

Kỳ bầu cử Quốc hội năm nay cũng ghi nhận có 253 đại biểu lần đầu trúng cử. Đây là lực lượng rất quan trọng, mang lại sự đổi mới, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải hỗ trợ kịp thời để các đại biểu nhanh chóng bắt nhịp với hoạt động nghị trường.

Vì thế, bà Tạ Thị Yên cho biết, trong thời gian tới, các cơ quan của Quốc hội sẽ tập trung vào một số giải pháp chính.

Trước hết là tổ chức các chương trình bồi dưỡng, tập huấn chuyên sâu ngay sau bầu cử, tập trung vào những kỹ năng cốt lõi như quy trình lập pháp, kỹ năng thảo luận, tranh luận tại nghị trường, kỹ năng giám sát và tiếp xúc cử tri. Nội dung được thiết kế theo hướng thực chất, gắn với tình huống cụ thể để đại biểu có thể áp dụng ngay.

Thứ hai, bảo đảm cung cấp đầy đủ thông tin, dữ liệu và công cụ hỗ trợ, đặc biệt là các nền tảng số, giúp đại biểu tiếp cận nhanh với hệ thống pháp luật và các vấn đề chính sách đang đặt ra.

Thứ ba, tăng cường cơ chế hỗ trợ, chia sẻ kinh nghiệm giữa đại biểu có kinh nghiệm và đại biểu mới, giúp rút ngắn thời gian thích nghi.

Cùng với đó, tiếp tục nâng cao chất lượng tham mưu, phục vụ của các cơ quan của Quốc hội, tạo điều kiện tốt nhất để đại biểu phát huy năng lực.

Mục tiêu là để các đại biểu mới tự tin, chủ động tham gia ngay từ đầu nhiệm kỳ, thực hiện tốt cam kết với cử tri và đóng góp hiệu quả cho hoạt động của Quốc hội.

Từ lá phiếu cử tri đến những yêu cầu lớn với Quốc hội khóa XVI

Tại cuộc đối thoại với Báo Nhân Dân, bà Tạ Thị Yên đánh giá cao tinh thần tham gia của cử tri trong kỳ bầu cử lần này, phản ánh sự đồng thuận và niềm tin xã hội sâu rộng.

“Tỷ lệ cử tri đi bầu cao, nhiều nơi đạt gần 100%, cho thấy sự đồng thuận xã hội rất sâu rộng và đặc biệt là niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và các cơ quan dân cử", bà Yên nói.

Qua lá phiếu, cử tri không chỉ thực hiện quyền công dân mà còn thể hiện rõ trách nhiệm và kỳ vọng của mình. Có thể nói, mỗi lá phiếu là một sự lựa chọn, nhưng đồng thời cũng là một thông điệp chính trị rất rõ ràng mà cử tri gửi tới Quốc hội và các đại biểu trúng cử.

Chia sẻ với bạn đọc Báo Nhân Dân, bà Tạ Thị Yên cho biết, cử tri đang đặc biệt quan tâm đến một số vấn đề lớn, trong đó nổi bật là yêu cầu phát triển kinh tế nhanh và bền vững, gắn với nâng cao đời sống của người dân, nhất là trong bối cảnh đất nước đang đặt mục tiêu tăng trưởng cao hơn trong giai đoạn tới. Cùng với đó là đòi hỏi tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải cách bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia, bảo đảm bộ máy thực sự tinh gọn, vận hành hiệu quả và phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn.

Bên cạnh những vấn đề truyền thống, cử tri cũng dành sự quan tâm lớn tới các lĩnh vực mới như chuyển đổi số, khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo, đặc biệt là từ phía thế hệ trẻ. Đồng thời, các vấn đề về an sinh xã hội, môi trường và phát triển bền vững – những nội dung gắn trực tiếp với đời sống hằng ngày của người dân – cũng tiếp tục là những mối quan tâm thường xuyên và thiết thực.

Bên cạnh đó là các vấn đề về an sinh xã hội, môi trường, phát triển bền vững, những vấn đề gắn trực tiếp với đời sống hằng ngày của người dân.

"Có thể nói, những nội dung này chính là những “đặt hàng” rất cụ thể của cử tri đối với Quốc hội khóa XVI. Và đây cũng là trách nhiệm rất lớn để các đại biểu trúng cử phải nỗ lực hành động, đáp ứng niềm tin mà nhân dân đã gửi gắm", bà Tạ Thị Yên chia sẻ.

Quốc hội hành động: Từ yêu cầu đổi mới đến thông điệp trách nhiệm

Từ thành công của cuộc bầu cử, kỳ vọng của cử tri đặt ra đối với Quốc hội khóa XVI là rất lớn, và điều quan trọng nhất là phải chuyển hóa niềm tin đó thành hành động cụ thể, hiệu quả.

Chia sẻ về một số ưu tiên lớn mà Quốc hội cần tập trung trong thời gian tới, bà Tạ Thị Yên nhấn mạnh, trước hết là tiếp tục hoàn thiện thể chế nhằm thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững, đặc biệt trong các lĩnh vực mới như kinh tế số, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi năng lượng… Theo đó, thể chế cần đi trước một bước, kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn và tạo lập môi trường thuận lợi cho phát triển.

Cùng với đó, yêu cầu đặt ra là phải đổi mới mạnh mẽ hoạt động giám sát, bảo đảm các chính sách, pháp luật sau khi ban hành được tổ chức thực thi nghiêm túc, hiệu quả, đi vào thực chất và gắn chặt với trách nhiệm giải trình của các cơ quan thực thi. Đồng thời, Quốc hội cần tiếp tục nâng cao chất lượng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, nhất là những nội dung liên quan đến phát triển kinh tế-xã hội, ngân sách, đầu tư công, cũng như bảo đảm quốc phòng, an ninh, với tầm nhìn dài hạn và tính ổn định.

Quốc hội cần tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, nâng cao tính công khai, minh bạch và hiệu quả.

Tinh thần xuyên suốt là xây dựng một Quốc hội hành động, kiến tạo và đồng hành cùng Chính phủ, cùng nhân dân, để đáp ứng tốt nhất kỳ vọng mà cử tri đã gửi gắm qua cuộc bầu cử vừa qua.

Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu rất cao, bà Tạ Thị Yên nhấn mạnh, đại biểu Quốc hội nhiệm kỳ tới cần hội tụ toàn diện cả phẩm chất chính trị, năng lực chuyên môn và kỹ năng hoạt động nghị trường.

Theo đó, mỗi đại biểu phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, đồng thời giữ vững sự độc lập, khách quan trong xem xét và quyết định các vấn đề. Cùng với đó là yêu cầu về tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và khả năng thích ứng với những vấn đề mới, phức tạp, đặc biệt trong các lĩnh vực như kinh tế số, chuyển đổi xanh, khoa học-công nghệ. Đồng thời, đại biểu cần có năng lực chuyên môn sâu và kỹ năng nghị trường hiện đại, bao gồm khả năng phân tích, phản biện chính sách, kỹ năng tranh luận, giám sát và kết nối chặt chẽ với cử tri.

Và rất quan trọng là tinh thần trách nhiệm cao, gắn bó chặt chẽ với cử tri, lắng nghe và chuyển tải trung thực ý chí, nguyện vọng của nhân dân.

Song song với đó, để thể chế thực sự “kiến tạo phát triển”, Quốc hội cũng cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ trong hoạt động của mình. Trọng tâm là đổi mới quy trình lập pháp theo hướng chủ động, linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ, nâng cao chất lượng ngay từ khâu xây dựng chính sách và hạn chế tình trạng phải sửa đổi nhiều lần. Cùng với đó là yêu cầu nâng cao hiệu quả giám sát, không chỉ dừng ở việc phát hiện vấn đề mà phải theo đến cùng quá trình thực hiện, gắn với trách nhiệm giải trình rõ ràng của các cơ quan liên quan. Đồng thời, Quốc hội cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, từng bước xây dựng Quốc hội số, nâng cao chất lượng thông tin, dữ liệu phục vụ đại biểu, qua đó tăng cường tính công khai, minh bạch và hiệu quả hoạt động.

"Có thể nói, khi đội ngũ đại biểu được nâng cao về chất lượng và Quốc hội tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, thì thể chế sẽ thực sự trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững của đất nước", bà Tạ Thị Yên nói.

Tại cuộc đối thoại về chính sách, bà Tạ Thị Yên cũng gửi gắm thông điệp tới các đại biểu Quốc hội khóa XVI: "Mỗi lá phiếu của cử tri là một sự tin cậy và cũng là một sự ủy thác rất lớn. Vì vậy, mỗi đại biểu cần hành động với tinh thần trách nhiệm cao nhất, không ngừng rèn luyện bản lĩnh, nâng cao năng lực, lắng nghe và phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của nhân dân, để mỗi quyết định đưa ra đều thực sự vì lợi ích quốc gia, dân tộc".

Bà cũng bày tỏ sự trân trọng và tin tưởng rằng niềm tin tới cử tri cả nước đã gửi gắm qua lá phiếu sẽ tiếp tục được đồng hành, giám sát và tiếp sức trong suốt nhiệm kỳ. Chính sự quan tâm, theo dõi và góp ý của cử tri sẽ là động lực quan trọng để Quốc hội hoạt động ngày càng hiệu quả, thực chất hơn.

“Tôi tin tưởng rằng, với sự đồng lòng của nhân dân và trách nhiệm của các đại biểu, Quốc hội khóa XVI sẽ thực sự là một Quốc hội hành động, đổi mới và kiến tạo phát triển", bà Yên nhấn mạnh.