Để có thể hình dung về phong trào chạy ở nước Nga hiện nay, chúng tôi đã tham dự cuộc chạy đua bán marathon 21,1 km vừa được tổ chức ở Moscow. Đây là một trong hai giải lớn nhất trong năm, gồm giải bán marathon Moscow vào tháng 4 và giải marathon Moscow vào tháng 10 hằng năm. Năm nay, giải bán marathon Moscow lần thứ 11, bất chấp thời tiết lạnh giá đột ngột xuống 0oC, vẫn thu hút 28 nghìn người tham dự. Các vận động viên tham gia chạy marathon không chỉ đến từ khắp nước Nga mà còn cả nước ngoài.
Giải cũng có sự thay đổi về chặng đua so các năm trước khi bắt đầu từ quảng trường Trường đại học Tổng hợp Moscow và về đích trong lòng sân vận động Luzhniki. Đây là một điểm nhấn khá ấn tượng đối với các chân chạy khi sân vận động Luzhniki là nơi từng tổ chức Thế vận hội. Nhờ những sự đổi mới trong tổ chức và bảo đảm an ninh nên trong mấy năm gần đây, các giải này không thiếu vắng chân chạy đến từ châu Phi, châu Á và Mỹ latin, cho thấy sức hút của phong trào chạy bộ ở Nga.
Khởi nguồn cho phong trào chạy bộ ở Nga được cho là từ năm 1888, tại làng Tyarlevo, thuộc quận Pushkinsky của thành phố St. Petersburg. Những người đam mê chạy bộ địa phương thành lập câu lạc bộ Tyarlevo. Giải vô địch điền kinh đầu tiên diễn ra vào năm 1918 để kỷ niệm 30 năm thành lập cộng đồng chạy bộ này. Đã 137 năm trôi qua kể từ đó, phong trào chạy bộ được hỗ trợ đáng kể từ các cơ quan truyền thông, cũng như các doanh nghiệp sản xuất đồ thể thao.
Năm 1923, báo Krasnaya Gazeta đã nảy ra ý tưởng tổ chức một cuộc đua giữa các thành phố, lấy tên giải chạy theo tên tòa soạn báo. Vận động viên bắt đầu từ ngôi làng Tyarlevo nơi đánh dấu việc thành lập câu lạc bộ chạy đầu tiên và kết thúc tại tòa soạn báo Krasnaya Gazeta. Đến năm 1955, tạp chí đầu tiên ở Liên Xô (trước đây) dành riêng cho thể thao đã được xuất bản, cổ vũ các vận động viên điền kinh.
Năm 1978, hãng thể thao Adidas bắt đầu sản xuất tại nhà máy “Sport” ở Moscow và trở thành nhà sản xuất giày thể thao chính trong một thời gian dài. Động lực cho sự bùng nổ của lối sống lành mạnh và chạy bộ chính là Thế vận hội năm 1980, ban tổ chức đã quyết định bảo tồn tuyến đường đua của giải marathon Olympic này và một năm sau, giải Marathon Hòa bình quốc tế Moscow (MMMM) đã ra đời. Năm 1989, lần đầu số lượng người tham gia giải MMMM vượt con số 10 nghìn. Nhưng kể từ năm 1992, MMMM phải nói lời tạm biệt, nhất là sau sự kiện Liên Xô sụp đổ, số lượng người tham gia phong trào chạy cũng như các giải chạy ngày một ít, có năm giải chạy chính không vượt quá 850 người.
Sự trở lại được đánh dấu bằng mùa hè năm 2010, Câu lạc bộ chạy bộ Nike+ đầu tiên đã mở tại Moscow thu hút số lượng kỷ lục 10 nghìn người tham dự. Moscow River Runners trở thành một trong những câu lạc bộ chạy bộ đầu tiên của “làn sóng mới”. Người sáng tạo ra nó là Vladimir Veselov, một nhà sưu tập giày thể thao từng làm việc tại Nike. Tiếp nối, Công ty Adidas đã đầu tư mạnh vào việc phát triển hoạt động chạy bộ tại Thủ đô nước Nga.
Bên cạnh đó, Liên đoàn điền kinh toàn Nga xây dựng Phong trào chạy bộ quốc gia vào năm 2015 với mục tiêu phổ biến lối sống lành mạnh và phong trào chạy bộ nghiệp dư trong cả nước. Từ đó, nhiều giải chạy bộ đã trở thành thương hiệu có sức thu hút bởi sự hấp dẫn của đường đua, cũng như giải thưởng. Sau năm 2022, một số thương hiệu độc lập mới của Nga đã xuất hiện, tài trợ và thu hút người tiêu dùng đồ thể thao của Nga.
Hiện có nhiều câu lạc bộ và trung tâm chạy nghiệp dư ở Moscow. Họ đã cùng nhau thành lập liên minh những người đam mê chạy bộ bao gồm 10 câu lạc bộ và 58 cộng đồng chạy bộ. Liên minh này có trang web và bản đồ riêng nhằm hỗ trợ những người chạy phong trào trong cả nước, đề xuất yêu cầu của họ với chính quyền thành phố nhằm cải thiện cơ sở hạ tầng dành cho hoạt động chạy bộ và thu hút các nhà tài trợ.
Những ngày này Moscow đang vào hè, không khí luyện tập nhộn nhịp khắp các khu thể thao trung tâm hay các đường bờ kè có trải thảm chạy bộ. Đường chạy trong khu thể thao hỗn hợp Luzhniki còn có hệ thống âm thanh chuẩn, bật nhạc phục vụ người chạy bộ. Hai bên đường chạy, một bên là dòng sông Moscow uốn lượn quanh thành phố, còn một bên là các khu vườn, công viên với muôn loài hoa. Thời tiết thuận lợi, thiên nhiên tươi đẹp càng ủng hộ tinh thần rèn luyện sức khỏe của người dân Nga.
