Ngày 7/6, Bộ Công thương tổ chức cung cấp thông tin với báo chí về tình hình khó khăn trong việc bảo đảm nguồn cung điện. Theo đó, việc cung ứng điện cho các khu vực miền nam, miền trung nhìn chung sẽ được bảo đảm do có nhiều nguồn điện, đồng thời khu vực Nam Bộ đã bước vào mùa mưa, phụ tải sẽ giảm và nguồn nước về các hồ thủy điện sẽ được cải thiện. Tuy nhiên, hệ thống điện miền bắc lại đang phải đối mặt với nguy cơ thiếu công suất tại hầu hết các giờ trong ngày.
Cục trưởng Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công thương) Trần Việt Hòa cho biết, thời gian qua, dưới sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ, mặc dù EVN, PVN, TKV và các bộ, cơ quan liên quan đã nỗ lực thực hiện một số giải pháp cấp bách, nhưng đến nay đã xuất hiện những yếu tố ảnh hưởng tiêu cực đến việc bảo đảm cung ứng đủ điện trong thời gian tới, nhất là ở miền bắc (với đặc trưng là nguồn thủy điện chiếm tỷ trọng lớn 43,6%).
Cụ thể, tính đến ngày 6/6, hầu hết các hồ thủy điện lớn miền bắc đã về mức nước chết, bao gồm: Lai Châu, Sơn La, Tuyên Quang, Bản Chát, Hủa Na, Thác Bà. Riêng hai hồ thủy điện Lai Châu và Sơn La đã phải chạy xuống dưới mực nước chết.
Duy nhất hồ thủy điện Hòa Bình còn nước trong hồ và có thể duy trì phát điện đến khoảng ngày 12 hoặc ngày 13 tới. Tổng công suất không huy động được của các nguồn thủy điện miền bắc nêu trên sẽ ở mức 5.000MW và có thể lên đến 7.000MW khi hồ thủy điện Hòa Bình về mực nước chết. Tính đến ngày 6/6, công suất khả dụng của thủy điện là 3.110MW, chỉ đạt 23,7% công suất lắp.
Về các nguồn nhiệt điện, trong thời gian vừa qua, với sự nỗ lực của các đơn vị có liên quan, việc cung ứng than cho các nhà máy nhiệt điện đã được bảo đảm. Các nhà máy nhiệt điện than đã đủ nhiên liệu vận hành với công suất huy động cao.
Như ngày 1/6, tổng công suất không huy động được từ các nhà máy nhiệt điện than miền bắc bị sự cố và suy giảm công suất lên đến 1.030MW.
Tuy nhiên, do thời tiết nắng nóng, nhiệt độ tăng cao, các tổ máy hoạt động tối đa công suất trong thời gian dài dẫn đến những sự cố về thiết bị, chủ yếu là xì ống sinh hơi, xì bộ hâm, bộ quá nhiệt, máy nghiền than, bơm cấp,... Ngoài ra, nhiều tổ máy nhiệt điện than của các nhà máy nhiệt điện Vũng Áng, Phả Lại, Cẩm Phả, Nghi Sơn 2,… cũng bị sự cố dài ngày. Dẫn đến điển hình như ngày 1/6, tổng công suất không huy động được từ các nhà máy nhiệt điện than miền bắc bị sự cố và suy giảm công suất lên đến 1.030MW.
Như vậy, mặc dù nguồn nhiên liệu than cho phát điện đã được cấp tương đối bảo đảm, nhưng cập nhật đến ngày 6/6, nguồn nhiệt điện than miền bắc chỉ huy động được 11.934MW, chiếm 76,6% công suất lắp.
Tổng công suất khả dụng của hệ thống điện miền bắc (bao gồm cả điện nhập khẩu) có thể huy động để đáp ứng nhu cầu phụ tải điện hiện nay chỉ đạt mức 17.500-17.900MW, tương đương khoảng 59,2% công suất lắp đặt. Công suất này đã bao gồm khoảng từ 2.500MW đến 2.700MW truyền tải từ miền nam và miền trung ra bắc (cung đoạn đường dây 500kV Nho Quan-Hà Tĩnh).
Hệ thống điện miền bắc đang đối mặt với nguy cơ thiếu công suất tại hầu hết các giờ trong ngày.
Trong khi đó, nhu cầu sử dụng điện ở khu vực miền bắc có thể lên mức 23.500-24.000MW trong những ngày nắng nóng sắp tới. Như vậy, hệ thống điện miền bắc sẽ thiếu hụt khoảng 4.350MW với sản lượng không đáp ứng được trung bình ngày khoảng là 30,9 triệu kWh (ngày cao nhất có thể lên tới 50,8 triệu kWh). Hệ thống điện miền bắc đang đối mặt với nguy cơ thiếu công suất tại hầu hết các giờ trong ngày.
Những ngày qua, khả năng truyền tải điện từ miền trung ra miền bắc qua đường dây 500 kV bắc-trung luôn ở ngưỡng giới hạn cao (giới hạn tối đa từ 2.500MW đến 2.700MW), dẫn đến tiềm ẩn nguy cơ sự cố.
Trước tình hình có khả năng ảnh hưởng đến an toàn vận hành hệ thống điện, trong những ngày vừa qua, EVN đã phải tiến hành điều tiết giảm phụ tải tại miền bắc.
Đơn cử, trong ngày 5/6, tổng công suất phụ tải tiết giảm là 3.609MW lúc 16 giờ 30 phút, trong đó tiết giảm phụ tải công nghiệp lớn nhất khoảng 1.423MW, tiết giảm phụ tải sinh hoạt lớn nhất là 1.264MW.
Hiện không chỉ ở Việt Nam mà nhiều quốc gia châu Á cũng đang thiếu điện trong nắng nóng kỷ lục.
Cục trưởng Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công thương) Trần Việt Hòa
Cũng theo ông Hòa, hiện không chỉ ở Việt Nam mà nhiều quốc gia châu Á cũng đang thiếu điện trong nắng nóng kỷ lục.
Thí dụ như Ấn Độ, Thái Lan, Bangladesh, thậm chí cả Trung Quốc cũng đang phải chủ động cắt điện luân phiên hoặc giới hạn cung ứng điện cho sản xuất để bảo đảm nguồn cung. Vân Nam (Trung Quốc) là tỉnh có nguồn thủy điện chiếm tỷ trọng 72% tổng công suất, giờ nắng nóng khô hạn đã dẫn đến thiếu nguồn và phải áp dụng chế độ phân bổ điện cho các cơ sở sản xuất công nghiệp sử dụng năng lượng trọng điểm cũng như áp dụng các biện pháp chặt chẽ để kiểm soát điện năng tiêu thụ.
Để bảo đảm nguồn cung điện trong thời gian tới, Bộ Công thương đã yêu cầu EVN tập trung huy động hiệu quả mọi nguồn lực, trong chỉ đạo điều hành thực hiện đồng bộ, hiệu quả các giải pháp bảo đảm cung ứng điện.
Theo đó, duy trì độ sẵn sàng các nhà máy/tổ máy nhiệt điện, đồng thời đẩy nhanh thời gian khắc phục sự cố nhanh nhất có thể; vận hành hệ thống điện hợp lý, cố gắng tăng huy động nhiệt điện để ngăn chặn suy giảm mực nước thủy điện; đẩy mực nước các hồ thủy điện lớn lên khỏi mực nước chết càng sớm càng tốt.
EVN cũng cần chủ động xây dựng các kịch bản linh hoạt ứng phó với những khó khăn về cung ứng điện nhằm giảm thiểu thiệt hại cho người dân và doanh nghiệp; tăng cường huy động các nhà máy năng lượng tái tạo, đẩy nhanh tiến độ đưa các nhà máy năng lượng tái tạo chuyển tiếp vào vận hành (đến nay đã huy động 18 nhà máy năng lượng tái tạo chuyển tiếp với công suất 1.115,62 MW, bao gồm các nhà máy vận hành thử nghiệm và vận hành thương mại.
Ngoài ra, Bộ Công thương cũng sẽ tập trung cao độ thực hiện hiệu quả các giải pháp về tăng cường tiết kiệm điện, nhất là trong tháng 6 này.
