Nhìn sang nhà hàng xóm

Thể thao Thái Lan giành tới 18 Huy chương vàng tại ASIAD 20. Con số của Malaysia, Indonesia lần lượt là chín và năm, với phần lớn ở những nội dung sẽ tranh tài tại Olympic Los Angeles 2028. Khoảng cách giữa thể thao Việt Nam và các nước láng giềng hiện hoàn toàn phụ thuộc vào hướng đi tới đây.

Chân chạy Puripol Boonson phá kỷ lục ASIAD ở cả hai nội dung 100 và 200m.
Chân chạy Puripol Boonson phá kỷ lục ASIAD ở cả hai nội dung 100 và 200m.

Tiền và hơn thế nữa

Với Thái Lan, tổng cộng 10 tấm Huy chương vàng tại kỳ ASIAD năm 2026 đến từ điền kinh, đua thuyền buồm, cầu lông, bóng chuyền bãi biển, quyền anh, đua ngựa và taekwondo. Toàn bộ là các môn Olympic.

Gương mặt tiêu biểu của Thái Lan là Puripol Boonson. Chân chạy 20 tuổi vô địch điền kinh ở cả hai nội dung 100m lẫn 200m, phá kỷ lục ASIAD ở cả hai cự ly và được bầu chọn là vận động viên nam xuất sắc nhất Đại hội. Puripol không phải sản phẩm của may mắn. Tờ Bangkok Post cho biết cậu lọt vào mắt các huấn luyện viên tuyển chọn của Liên đoàn Điền kinh Thái Lan từ năm 10 tuổi, sau một cuộc đua ở giải cấp tỉnh Samut Prakan, rồi được các huấn luyện viên đội tuyển kèm cặp liên tục từ đó.

Cuối năm 2025, Thái Lan mời huấn luyện viên chạy ngắn người Mỹ Gentry Bradley về dẫn dắt đội tuyển. Chỉ ba tháng sau, Puripol chạy 100m trong 9,94 giây tại SEA Games 33. Tháng 2/2026, anh được bổ nhiệm làm cảnh sát thuộc Sở Cảnh sát Bangkok, một hình thức bảo đảm đời sống quen thuộc với vận động viên đỉnh cao Thái Lan.

Đứng sau thành công của thể thao Thái Lan còn là dòng tiền ổn định. Theo Bangkok Post, Luật Thể thao Thái Lan buộc các nhà sản xuất rượu bia, thuốc lá đóng góp khoản tương đương 2% thuế tiêu thụ đặc biệt vào Quỹ Phát triển thể thao quốc gia. Thairath, tờ nhật báo lớn nhất và có số lượng phát hành chạy nhất tại Thái Lan, dẫn lời lãnh đạo quỹ cho biết: Quy mô quỹ vào khoảng 120 triệu USD/năm, trong đó 80% được chi trực tiếp hoặc gián tiếp cho vận động viên. Song song, Thái Lan đang triển khai chương trình điền kinh trẻ em theo giáo trình của World Athletics cho lứa 8-12 tuổi tại toàn bộ 77 tỉnh.

Với Malaysia, chín Huy chương vàng tại Aichi-Nagoya đã cân bằng thành tích tốt nhất lịch sử thiết lập tại Quảng Châu năm 2010, đồng thời vượt chỉ tiêu giành sáu Huy chương vàng. Trong đó, riêng bóng quần (squash) đóng góp trọn bốn tấm Huy chương vàng. Môn thế mạnh truyền thống của Malaysia sẽ ra mắt Olympic tại Los Angeles 2028, đồng nghĩa họ đã đầu tư đúng chỗ trước khi cánh cửa Olympic mở ra.

Mô hình của Malaysia vận hành theo hai tầng. Ngân sách năm 2026 dành khoảng 140 triệu USD cho phát triển thể thao. Báo chí nước này tiết lộ Bộ Thanh niên và Thể thao còn tách riêng khoảng 4,8 triệu USD cho tám môn Olympic tiềm năng gồm nhảy cầu, bơi, cầu lông, xe đạp, bắn cung, điền kinh, bóng quần và taekwondo.

Kỷ luật phân bổ được giữ tuyệt đối: Bowling trên cỏ từng bị đưa khỏi chương trình đầu tư khi không còn trong chương trình SEA Games và ASIAD. Tờ New Straits Times cho biết, các vận động viên phải nộp kế hoạch tập luyện, chỉ tiêu thành tích, KPI và lộ trình giành vé Olympic trước khi Hội đồng Thể thao quốc gia giải ngân.

Indonesia chỉ giành năm Huy chương vàng, ít hơn con số bảy giành được ở Hàng Châu. Thế nhưng, cả năm tấm đều đến từ cầu lông, cử tạ, leo núi thể thao và bắn cung, những môn nằm trong danh sách ưu tiên quốc gia. Theo Văn phòng Nội các Indonesia, năm 2021 Tổng thống Joko Widodo đã ký Sắc lệnh số 86 về Thiết kế tổng thể thể thao quốc gia (DBON), chọn 14 môn trọng điểm hướng tới Olympic và áp dụng cơ chế thăng hạng, xuống hạng giữa các môn.

Hãng tin ANTARA tiết lộ: Mỗi tỉnh, thành phải quản lý ít nhất một môn trong danh sách này, và mục tiêu dài hạn là lọt top 5 Olympic vào năm 2045, khi Indonesia tròn 100 năm độc lập. Cả hai Huy chương vàng Olympic Paris 2024 của Indonesia, ở leo núi tốc độ và cử tạ, đều thuộc nhóm 14 môn này.

Việt Nam cần học hỏi gì?

Thực tế thành tích của thể thao Việt Nam tại Aichi-Nagoya cho thấy một nghịch lý. Chúng ta cử gần 350 vận động viên tranh tài ở 33 môn, đặt kỳ vọng vào bắn súng, điền kinh, rowing, taekwondo, nhưng mọi tấm Huy chương vàng cuối cùng đều đến từ cầu mây và karate, hai môn không có mặt tại Olympic. Việc chưa xác định các môn mũi nhọn, nguồn lực còn phân tán và thiếu lực lượng kế cận rõ ràng, khiến thể thao Việt Nam khó duy trì thành tích ổn định qua các kỳ ASIAD.

Chương trình phát triển các môn thể thao trọng điểm giai đoạn 2026-2045 đã đặt mục tiêu vào top 50 Olympic với ít nhất một Huy chương vàng. Để mục tiêu đó có ý nghĩa, danh sách môn trọng điểm cần được rà soát định kỳ theo tiêu chí đo được như cách Indonesia làm với DBON, và mỗi đồng kinh phí cần đi kèm kế hoạch, chỉ tiêu cụ thể như cách Malaysia đòi hỏi ở chính các ngôi sao của họ.

Bài học thứ hai là nguồn tiền đầu tư ổn định. Quỹ phát triển thể thao của Thái Lan được nuôi bằng một tỷ lệ thuế cố định, giúp các liên đoàn lập kế hoạch theo chu kỳ bốn năm thay vì theo từng năm ngân sách. Một vận động viên Olympic cần ít nhất tám năm để phát hiện và trưởng thành. Chu kỳ tập luyện này không thể “đứt gánh giữa đường”.

Bài học thứ ba là xác định đúng vị trí các môn thế mạnh. Cầu mây và karate vẫn cần được giữ, bởi đó là nguồn Huy chương vàng bảo đảm thứ hạng tại ASIAD. Nhưng chúng nên được xem là chiếc phao, không phải con thuyền. Câu chuyện bóng quần Malaysia cũng nhắc rằng, việc theo dõi sát những môn sắp được đưa vào chương trình Olympic có thể mở ra lối đi tắt hiếm hoi cho các nền thể thao đi sau.

Cuối cùng, chúng ta vẫn cần chú trọng yếu tố con người. Thái Lan phát hiện Puripol ở một giải đấu cấp tỉnh, mời đúng chuyên gia vào đúng thời điểm và lo trọn đời sống cho anh sau khi giải nghệ. Ba khâu ấy không đòi hỏi những khoản đầu tư khổng lồ, chỉ đòi hỏi sự kiên nhẫn và một hệ thống biết rõ mình đang đi đâu.

Ba tấm Huy chương vàng ở Aichi-Nagoya là thành quả đáng trân trọng. Nhưng nếu muốn có mặt trên bục vinh quang Olympic, thể thao Việt Nam cần trả lời một câu hỏi mà các nước láng giềng đã trả lời từ nhiều năm trước: Chúng ta đang tập luyện để giành huy chương nào?

Có thể bạn quan tâm

Đội tuyển karate Việt Nam giành Huy chương vàng nội dung kata đồng đội nữ, ở hai kỳ ASIAD liên tiếp - mẫu hình thành công về đầu tư có trọng điểm. Ảnh: Bùi Lượng

Thay đổi tư duy hay tụt hậu?

Đoàn thể thao Việt Nam vừa khép lại kỳ ASIAD 20 với ba Huy chương vàng, ba Huy chương bạc và 19 Huy chương đồng. Chúng ta đứng thứ 5 Đông Nam Á và xếp hạng 20 châu lục.

Đội tuyển cầu mây nữ nhận mức đãi ngộ cao sau khi giành Huy chương vàng ASIAD 20.

Tấm lưới đỡ dưới bục huy chương

Cách đây hai năm, nguyên Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng từng trả lời phiên chất vấn Quốc hội xoay quanh tám chính sách về đào tạo, việc làm và tiền thưởng đã áp dụng trên toàn quốc đối với các vận động viên. Tới thời điểm này, đã có những chuyển đổi dần rõ nét.

Bắn súng Việt Nam cần phát triển chiều sâu lực lượng.

Đứng dậy sau thất bại

Bắn súng Việt Nam có một số cá nhân nổi bật, nhưng cần nhiều xạ thủ đủ sức vào chung kết và tranh huy chương ở nhiều nội dung hơn. Nói cách khác, Việt Nam chưa duy trì được sức cạnh tranh đủ rộng và ổn định trước các cường quốc châu Á, từ đó đặt ra yêu cầu phải nâng cấp hệ thống huấn luyện, phát triển lực lượng và đầu tư dài hạn.

Cục trưởng Cục Thể dục Thể thao Việt Nam Nguyễn Danh Hoàng Việt chia sẻ với Nhân Dân cuối tuần sau kỳ ASIAD 20. Ảnh: Thành Đạt

“Cần đầu tư có chiều sâu cho thể thao”

Đó là khẳng định của Cục trưởng Cục Thể dục Thể thao Việt Nam Nguyễn Danh Hoàng Việt trong cuộc trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần, sau ASIAD 20. Theo hướng này, một bản đề án kinh tế thể thao đang được Cục xây dựng, gợi mở thêm những hướng thúc đẩy xã hội hóa và kinh tế thể thao phát triển, từ đó có thêm nguồn lực cho tuyển chọn và đào tạo vận động viên.

Thể thao Việt Nam cần sớm thay đổi để đạt được những mục tiêu đề ra ở ASIAD và Olympic. Ảnh: Bùi Lượng

Bài học từ ASIAD

Thành tích của thể thao Việt Nam tại kỳ Đại hội Thể thao châu Á (ASIAD/Asian Games) lần thứ 20 không chỉ cho thấy sự hụt hơi so với chỉ tiêu khiêm tốn - giành tối thiểu bốn Huy chương vàng, mà còn bộc lộ sự sút kém so với chính mình.

Xây dựng văn hóa hành động trong đội ngũ cán bộ

Xây dựng văn hóa hành động trong đội ngũ cán bộ

Tâm lý e ngại, sợ sai, sợ rủi ro và thói quen đùn đẩy trách nhiệm của một bộ phận cán bộ đã được nhận diện là một “điểm nghẽn của mọi điểm nghẽn”, làm trì hoãn không ít cơ hội phát triển của đất nước. Trong bối cảnh đó, Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của cán bộ, đảng viên đánh dấu bước đột phá về định hướng tư duy trong công tác cán bộ.

Cán bộ đồn biên phòng Phó Bảng (Tuyên Quang) lắng nghe ý kiến của bà con. Ảnh: Thành Đạt

Khơi dậy khát vọng cống hiến cho đất nước

Trong hành trình dựng nước và giữ nước, dân tộc ta chưa bao giờ thiếu người dám nghĩ, dám làm, dám xông vào nơi đầu sóng ngọn gió để mở đường cho cuộc sống. Từ khát vọng chinh phục thiên tai của người nông dân đến tính tiên phong, bản lĩnh của những cán bộ trước một quyết định lớn, luôn là nguồn sức mạnh đưa đất nước tiến lên. Nghị quyết số 24 -NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị, vì thế, không chỉ đáp ứng yêu cầu công tác cán bộ, mà còn khơi dậy khát vọng chinh phục đã được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử, làm nên cốt cách con người Việt Nam.

TS Nguyễn Viết Chức - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội.

“Nghị quyết 24 đã đánh đúng và trúng vào điểm nghẽn của công tác cán bộ”

Để luận giải sâu hơn về những “nút thắt” thể chế được tháo gỡ cũng như tính khả thi khi đưa Nghị quyết số 24-NQ/TW vào đời sống, phóng viên Báo Nhân Dân cuối tuần đã có cuộc trao đổi với TS Nguyễn Viết Chức - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội. 

Lãnh đạo Thành ủy Quảng Ninh cùng phường Bãi Cháy và các cơ quan chức năng trực tiếp tháo gỡ khó khăn cho các dự án chậm tiến độ trên địa bàn phường.

Khuyến khích hành động và kiểm soát rủi ro bằng thể chế

Nhiều năm qua, thực tiễn đã chứng minh Quảng Ninh luôn là một trong những địa phương được Trung ương đánh giá cao về tinh thần đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám đi trước, làm trước với những kết quả tích cực, qua đó tạo sự phát triển vượt bậc, bứt phá.

Cán bộ xã Sơn Tây Thượng (Quảng Ngãi) hướng dẫn người dân trồng cà-phê xen canh.

Những chuyển động từ cơ sở

Sau một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bộ máy hành chính tỉnh Quảng Ngãi đã có nhiều chuyển biến rõ nét. Việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền giúp chính quyền cơ sở tự tin, chủ động đưa nhiều quyết sách hợp với thực tiễn, đáp ứng được yêu cầu đổi mới.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt Xuân Quê hương 2026. Ảnh: An Đăng

Nối vòng tay lớn, phát huy nguồn lực kiều bào

Trong giai đoạn phát triển mới, việc ban hành Nghị quyết số 23-NQ/TW là yêu cầu khách quan, đánh dấu bước phát triển mới trong tư duy của Đảng về người Việt Nam ở nước ngoài và công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp cán bộ, nhân viên Đại sứ quán và đại diện cộng đồng người Việt Nam tại Canada. Ảnh: Thống Nhất

Tầm nhìn chiến lược trong giai đoạn phát triển mới

Nhất quán tinh thần đoàn kết trong đường lối chiến lược về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 23-NQ/TW - văn kiện chính trị quan trọng thể hiện rõ tầm nhìn chiến lược của Đảng trong giai đoạn phát triển mới.

TS Trần Hải Linh.

Hun đúc sức mạnh đại đoàn kết vì khát vọng chung

Thực tế minh chứng, đại đoàn kết không thể chỉ được thể hiện bằng khẩu hiệu mà phải được cụ thể hóa bằng cơ chế tham gia, đối thoại, phản biện, ghi nhận và sử dụng thực chất những đóng góp của kiều bào. Đó là khẳng định của TS Trần Hải Linh, Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nhân và Đầu tư Việt Nam-Hàn Quốc, Chủ tịch sáng lập Hội Chuyên gia, Trí thức Việt Nam-Hàn Quốc, khi trả lời phỏng vấn Nhân Dân cuối tuần.

Trại hè "Việt Nam 2026 - tôn vinh tiếng Việt gắn kết cộng đồng" được tổ chức dành riêng cho con em kiều bào ở xa Tổ quốc. Ảnh: UBNVNONN

Giữ tiếng Việt - Giữ một con đường trở về quê hương

Dù ở Tokyo, Paris, Seoul, Bangkok, Vientiane hay bất cứ nơi nào trên thế giới, khi một người trẻ tự hào nói hai tiếng Việt Nam, chúng ta biết rằng quê hương vẫn đang hiện diện trong trái tim các em. Bởi vậy, gìn giữ tiếng Việt không đơn thuần là gìn giữ sự tồn tại của một ngôn ngữ, mà đó là giữ một con đường trở về quê hương.

Cộng đồng người Việt tại Nga - nhịp cầu vững chắc nối tình hữu nghị Việt-Nga. Ảnh: Tâm Hằng

Chất xúc tác khơi lên tiềm lực kiều bào

Hơn 6,5 triệu người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ hướng về quê hương, mà nhờ sự gắn kết của các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, có thể cùng hơn 100 triệu người Việt Nam trong nước tạo thành một mạng lưới chung của trí tuệ, khát vọng và hành động.

Nghị quyết số 23-NQ/TW mang tới những định hướng quan trọng và rất mới về giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và tăng cường gắn kết với quê hương. Ảnh: Xuân Giao

Xây những nhịp cầu mang văn hóa Việt Nam ra thế giới

Bên cạnh câu hỏi quen thuộc “Kiều bào có thể đóng góp gì cho đất nước?”, chúng ta cần đặt thêm một câu hỏi quan trọng không kém: “Đất nước có thể tạo điều kiện ra sao để kiều bào phát huy tốt nhất khả năng đóng góp của mình?”. Đây là vấn đề có ý nghĩa đặc biệt đối với một cộng đồng đông đảo, đa dạng và có lịch sử hình thành rất khác nhau như người Việt Nam ở nước ngoài.

Minh họa: PHAN DUY THANH

Thách thức trong kỷ nguyên dữ liệu

Trong thời đại mà mỗi phần trăm thành tích đều được đo đạc và tối ưu bằng dữ liệu, thế giới đã bước sang cuộc đua mới, nơi cảm biến và những con số có thể quyết định ranh giới thắng thua.

Vận động viên Hoàng Quý Phước là trường hợp hiếm hoi thuộc chương trình thí điểm khoa học đặc thù.

Khoảng trống còn thiếu

Muốn chinh phục mục tiêu giành từ năm đến bảy Huy chương vàng ASIAD, và phấn đấu có thành tích ổn định ở các kỳ Olympic, thể thao Việt Nam cần nhanh chóng ứng dụng các thành tựu khoa học công nghệ vào công tác đào tạo và huấn luyện vận động viên. Tuy nhiên, đây vẫn đang là mắt xích yếu nhất, đồng thời là bài toán lớn đầy thách thức ở thời điểm hiện tại.

Chuyên gia Dương Đức Thủy

“Chúng ta đã có máy, nhưng lại để trong kho!”

Đó là câu mà chuyên gia Dương Đức Thủy thốt lên trong cuộc trả lời phỏng vấn Nhân Dân cuối tuần. Bởi, vấn đề của điền kinh Việt Nam không chỉ là thiếu thiết bị, mà là thiếu cả thói quen dùng dữ liệu và tư duy chuyên nghiệp, từ nhà quản lý đến chính vận động viên.

Hệ thống SportVU tạo ra cuộc cách mạng ở nhiều môn thể thao tại Mỹ.

Từ tên lửa đến vạch ba điểm

Từ những năm 2005, hai nhà khoa học Israel với chuyên môn theo dõi tên lửa, Gal Oz và Miky Tamir, đã mang phương pháp định vị vật thể trong môi trường biến động đến với thể thao.

Nguyễn Thanh Nhàn ăn mừng bàn thắng mang về Huy chương vàng SEA Games 33, với chiếc "áo yếm" Catapult bên trong.

Cất cánh trên đường băng công nghệ

Thể thao không còn thuần túy là trò chơi của con người, khi những ứng dụng khoa học công nghệ đã đi sâu vào từng ngõ ngách, giúp các chuyên gia “số hóa” năng lực vận động viên bằng hồ sơ vận động chi tiết, từ đó nâng hiệu quả tập luyện và thi đấu.

Công nghệ TrackMan thay đổi hoàn toàn tư duy huấn luyện, sang áp dụng khoa học dữ liệu. Ảnh: Thành Đạt

Bệ phóng cho những “cỗ máy” bắn bóng

Dù sở hữu hệ thống sân tập, thi đấu tiêu chuẩn, cùng số lượng người chơi tăng nhanh, golf Việt Nam vẫn gặp nhiều thách thức trong quá trình đào tạo vận động viên đỉnh cao.

Cầu Trần Hưng Đạo (Hà Nội), công trình hạ tầng trọng điểm, được đẩy nhanh tiến độ từ các chính sách khơi thông nguồn lực đất đai theo Luật Đất đai năm 2024. Ảnh: Thành Đạt

Thể chế hóa chủ trương, mở đường cho phát triển

Trong giai đoạn phát triển mới, việc sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 hướng tới thể chế hóa và hiện thực hóa tinh thần xuyên suốt trong Nghị quyết số 21-NQ/TW về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan.

Dự án Luật Đất đai (sửa đổi) được kỳ vọng sẽ khơi thông nguồn lực đất đai và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân, tổ chức, doanh nghiệp. Ảnh: Thành Đạt

Định vị vai trò mới trong phát triển đất nước

Khi mục tiêu phát triển thay đổi, từ vai trò đến tư duy quản lý, cách thức sử dụng đất đai cũng phải thay đổi. Đây được xác định là nhiệm vụ quan trọng, đã được Nghị quyết số 21-NQ/TW về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan chỉ rõ.

Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức lấy ý kiến góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Ảnh: Hữu Hùng

Hoàn thiện cơ chế, tháo gỡ triệt để vướng mắc phát sinh

Nhân Dân cuối tuần ghi nhận ý kiến của cơ quan chịu trách nhiệm soạn thảo, cơ quan thẩm định, các chuyên gia, luật sư đối với nội dung dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), nhằm đẩy nhanh tiến trình thể chế hóa các chủ trương lớn của Đảng, tạo môi trường đầu tư minh bạch hơn, dư địa khai thác hiệu quả hơn nguồn lực đất đai phục vụ phát triển kinh tế-xã hội và tiếp tục tháo gỡ triệt để vướng mắc phát sinh trong quá trình thực thi.

Cơ sở dữ liệu đất đai và cơ sở dữ liệu công chứng có chức năng khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau.

Bảo đảm an toàn pháp lý trong giao dịch đất đai

Nội dung Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đã cơ bản thể chế hóa đầy đủ các chủ trương lớn của Đảng về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, vẫn có một số vấn đề cần tiếp tục được rà soát, làm rõ, nhất là trong quy trình giao dịch đất đai.