Viện Công tố quốc gia chống khủng bố Pháp (PNAT) cho hay, lực lượng an ninh nước này bắt giữ một công dân Tunisia 27 tuổi sống bất hợp pháp tại Pháp, trong cuộc điều tra liên quan âm mưu tấn công khủng bố tại khu vực Paris. Sau thời gian tạm giữ để thẩm vấn tại Tổng cục An ninh Nội địa Pháp (DGSI), nghi phạm đã bị khởi tố với cáo buộc “tham gia tổ chức tội phạm khủng bố” và bị tạm giam.
Theo điều tra ban đầu, nghi phạm đã lên kế hoạch thực hiện một hành động bạo lực mang tư tưởng thánh chiến, đồng thời có ý định gia nhập tổ chức khủng bố tự xưng “Nhà nước Hồi giáo” (IS) tại Syria hoặc Mozambique. Y từng đề cập cụ thể trên mạng xã hội về ý định tấn công Bảo tàng Louvre - một trong những địa điểm du lịch nổi tiếng nhất thế giới - cũng như nhắm vào cộng đồng người Do Thái tại quận 16 của Paris.
Vụ bắt giữ bắt đầu từ một cuộc kiểm tra giao thông ngày 28/4 tại trung tâm Paris. Cảnh sát phát hiện đối tượng sử dụng giấy phép lái xe giả và sau đó đưa người này tới trung tâm tạm giữ người nhập cư vì không có giấy tờ cư trú hợp lệ. Trong quá trình kiểm tra điện thoại của nghi phạm, lực lượng chức năng phát hiện nhiều video tuyên truyền thánh chiến, hàng trăm hình ảnh vũ khí cùng các nội dung thể hiện sự ủng hộ đối với IS.
Các nhà điều tra cũng phát hiện nhiều cuộc trao đổi trên ứng dụng nhắn tin mã hóa với người ở nước ngoài, được cho là có liên hệ với các nhóm thánh chiến. Trong một số tin nhắn, nghi phạm đề cập việc biết các lối vào Bảo tàng Louvre và thảo luận khả năng chế tạo thuốc nổ để thực hiện tiến công. Ngoài ra, người này còn tìm kiếm thông tin về chất độc ricin và bày tỏ mong muốn tấn công cộng đồng người Do Thái tại Paris.
Theo cơ quan điều tra, lịch sử tìm kiếm trên ChatGPT và internet của nghi phạm cho thấy nhiều câu hỏi liên quan cách chế tạo bom, vật liệu hóa học dùng để tạo chất nổ cũng như mức độ thiệt hại do thuốc nổ TNT gây ra. Tuy nhiên trong quá trình thẩm vấn, nghi phạm phủ nhận mọi ý định khủng bố, khẳng định các cuộc tìm kiếm và trao đổi chỉ xuất phát từ sự tò mò và mong muốn tìm hiểu cách suy nghĩ của những người ủng hộ IS.
Trước đó, cảnh sát Đức cũng vừa bắt giữ một nam thiếu niên 17 tuổi gốc Syria vì nghi ngờ có âm mưu tấn công khủng bố nhằm vào một trung tâm mua sắm, quán bar hoặc đồn cảnh sát tại thành phố Hamburg của nước này. Điều tra cho thấy thiếu niên này chịu ảnh hưởng từ IS và đang lên kế hoạch giết người bằng chất nổ, bom xăng hoặc dao. Đối tượng được cho là đã chuẩn bị phân bón, chất mồi lửa, mũ trùm đầu và dao. Hiện tất cả đều đã bị thu giữ. Cảnh sát đang điều tra nghi phạm với cáo buộc âm mưu khủng bố và tài trợ khủng bố.
Tương tự tại London (Anh), cảnh sát tiếp tục điều tra vụ tiến công bằng dao nhằm vào hai người đàn ông Do Thái tại khu vực Golders Green, phía bắc thủ đô, xảy ra vào cuối tháng 4 vừa qua. Chính phủ Anh đã nâng mức cảnh báo khủng bố quốc gia từ “đáng kể” lên “nghiêm trọng” vào ngày 30/4. Đây là mức cao thứ hai trong thang cảnh báo 5 cấp, cảnh báo về một vụ tiến công khủng bố được đánh giá là “rất có khả năng xảy ra” trong thời gian tới. Theo Bộ trưởng Nội vụ Anh Shabana Mahmood, việc nâng mức cảnh báo dựa trên các đánh giá tình báo mới nhất và xu hướng gia tăng mối đe dọa cực đoan trong thời gian qua, không chỉ riêng vụ việc tại Golders Green.
Cảnh sát chống khủng bố Anh nhận định, nguy cơ xảy ra các vụ tiến công đã gia tăng trong một thời gian dài, với mối đe dọa xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau, trong đó có yếu tố liên quan nước ngoài. Điều phối viên quốc gia cấp cao về chống khủng bố của Cơ quan Cảnh sát London, bà Vicki Evans cho biết: Chúng tôi đang xem xét liệu chiến thuật "sói đơn độc" của các nhóm khủng bố trước đây có đang được sử dụng ở London hay không. Nhiều nhóm cực đoan đang tuyển mộ người thực hiện bạo lực như một hình thức “đánh thuê”. Những cá nhân thực hiện thường không trung thành với lý tưởng nào và chỉ muốn kiếm tiền từ tổ chức thuê họ.
Loạt vụ việc tiếp tục làm dấy lên lo ngại về nguy cơ cực đoan hóa và âm mưu khủng bố tại “lục địa già” trong bối cảnh các nước vẫn đề phòng và duy trì mức cảnh giác an ninh cao sau hàng loạt vụ bạo lực những năm gần đây. Theo ông Diego Muro, giảng viên cao cấp về Quan hệ Quốc tế, Trung tâm Nghiên cứu Khủng bố và Bạo lực Chính trị (CSTPV), Trường đại học St Andrews (Scotland), những vụ tiến công khủng bố do các cá nhân đơn độc thực hiện có thể không liên kết trực tiếp với nhóm khủng bố nào, đặt ra thách thức rất riêng biệt đối với châu Âu. Vụ việc do “sói đơn độc” gây ra cho dù không phức tạp so âm mưu do các nhóm khủng bố thực hiện, song vẫn có thể gây ra nhiều thương vong và tác động đáng kể tới tâm lý xã hội.
