Mạnh dạn chọn vật nuôi mới
Năm 2018, sau khi tìm hiểu kỹ thuật chăm sóc và nhu cầu thị trường, ông Đặng Văn Tân, hội viên nông dân thôn Vạn Định, xã Phù Mỹ Bắc quyết định đầu tư nuôi chồn vòi hương. Ông Tân xây dựng chuồng trại thông thoáng, có ánh sáng tự nhiên, nuôi riêng từng con; đồng thời đăng ký cơ sở nuôi động vật hoang dã theo quy định, bảo đảm vệ sinh môi trường và phòng dịch bệnh.
Ông Tân cho biết, chồn vòi hương có sức đề kháng khá tốt nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật. Thức ăn chủ yếu gồm chuối chín, cá rô phi, thịt, kết hợp bổ sung khoáng chất, vitamin. Chi phí thức ăn bình quân khoảng 2.000-3.000 đồng/con/ngày. Chồn vòi hương có thể sinh sản khoảng 2 lứa/năm, mỗi lứa 3-4 con.
Trong thời gian mang thai, người nuôi cần giữ chuồng yên tĩnh, chú ý dinh dưỡng và bổ sung can-xi cho con mẹ. Sau nhiều năm phát triển đàn, mô hình mang lại cho gia đình ông Tân lợi nhuận hơn 500 triệu đồng/năm từ bán chồn giống và chồn thương phẩm.
Tại xã Đak Pơ, ông Đào Sơn Hải cũng là một trong số các hộ phát triển mô hình với quy mô lớn. Từ 12 con giống ban đầu, đến nay đàn chồn của gia đình ông đã tăng lên hơn 300 con, trong đó hơn 100 con sinh sản, mang lại lợi nhuận khoảng 1 tỷ đồng/năm.
Giá chồn giống hiện khoảng 7-15 triệu đồng/cặp, trong khi chồn thương phẩm có giá khoảng 1,3-1,6 triệu đồng/kg. Với những hộ có đàn sinh sản ổn định, việc chủ động con giống giúp tạo thêm nguồn thu bên cạnh bán chồn thương phẩm.
Tại xã Hội Sơn, anh Võ Văn Thuận cũng phát triển đàn chồn gần 200 con. Theo kinh nghiệm của anh, vệ sinh chuồng trại và bảo đảm dinh dưỡng là những yếu tố quan trọng để vật nuôi phát triển ổn định, hạn chế bệnh đường ruột và duy trì khả năng sinh sản.
Những kết quả trên cho thấy chồn vòi hương có thể mang lại hiệu quả kinh tế nếu người nuôi nắm vững kỹ thuật, chủ động nguồn giống và có đầu ra phù hợp. Tuy nhiên, đây không phải mô hình có thể mở rộng theo phong trào.
Giá con giống khá cao khiến vốn đầu tư ban đầu lớn; chọn giống không phù hợp hoặc chăm sóc không đúng kỹ thuật có thể ảnh hưởng đến hiệu quả chăn nuôi. Bên cạnh đó, người dân phải tuân thủ các quy định về nuôi động vật hoang dã, từ đăng ký cơ sở nuôi đến quản lý nguồn gốc con giống.
Lan tỏa kinh nghiệm nuôi
Từ kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm, ông Tân thường xuyên chia sẻ kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và phát triển đàn cho những nông dân có nhu cầu tìm hiểu mô hình. Việc được tham quan thực tế, trao đổi trực tiếp với người đã nuôi thành công giúp các hộ có thêm cơ sở trước khi quyết định đầu tư.
Ông Đặng Thanh Hải, Chủ tịch Hội Nông dân xã Phù Mỹ Bắc cho biết: Mô hình nuôi chồn vòi hương của hội viên Đặng Văn Tân là một trong những mô hình mang lại hiệu quả kinh tế cao. Hội Nông dân xã sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động hội viên học tập các mô hình phù hợp, đồng thời phối hợp tổ chức tập huấn, chuyển giao khoa học-kỹ thuật và hỗ trợ kết nối tiêu thụ sản phẩm để góp phần nâng cao thu nhập cho hội viên, nông dân.
Để mô hình phát triển ổn định, việc nhân rộng cần gắn với chuyển giao kỹ thuật, quản lý nguồn giống và kết nối thị trường. Đây cũng là những yếu tố giúp người dân hạn chế rủi ro khi mở rộng quy mô.
Từ 12 con giống ban đầu của ông Hải đến đàn hàng trăm con, hay từ mô hình của ông Tân đến những hộ đang tìm hiểu và học hỏi, chồn vòi hương đang cho thấy thêm một lựa chọn trong quá trình đa dạng hóa sản xuất nông nghiệp tại Gia Lai.
Nếu được đầu tư phù hợp, kiểm soát tốt kỹ thuật, đầu ra và các yêu cầu pháp lý, mô hình có thể tiếp tục tạo thêm việc làm, nâng cao thu nhập và mở ra hướng phát triển mới cho những hộ nông dân mạnh dạn chuyển đổi vật nuôi có giá trị kinh tế cao.
