Khơi dậy sức mạnh văn hóa

Lan tỏa giá trị văn hóa Huế trên báo chí

Báo chí có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ và phát huy các giá trị di sản văn hóa. Việc phối hợp chặt chẽ với các cơ quan báo chí, truyền thông sẽ đem lại hiệu quả lớn trong sự nghiệp quảng bá, bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa của di sản Huế nói riêng và cả nước nói chung.
Huế sở hữu nhiều di sản văn hóa quý báu của dân tộc.
Huế sở hữu nhiều di sản văn hóa quý báu của dân tộc.

Nguồn tài nguyên văn hóa đồ sộ

Trong lịch sử, với vị trí trọng yếu, là địa bàn mang tính chiến lược, Thừa Thiên Huế luôn được lựa chọn để xây dựng trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa..., Thừa Thiên Huế đóng vai trò là thủ phủ Đàng Trong giai đoạn 1636-1775, rồi kinh đô của hai triều đại Tây Sơn và nhà Nguyễn (1788-1945). Điều này làm cho Huế có mật độ di sản dày đặc, nhiều loại hình phong phú. Ngày nay, Huế là Cố đô duy nhất ở Việt Nam còn bảo lưu được khá nguyên vẹn tổng thể kiến trúc thành quách, cung điện, lăng tẩm, đàn miếu... cùng hàng vạn hiện vật, cổ vật đặc biệt quý hiếm. Huế cũng là nơi có di tích lưu niệm về Chủ tịch Hồ Chí Minh và hệ thống phong phú di tích lịch sử cách mạng. Huế hội tụ bảy di sản được UNESCO vinh danh: Quần thể Di tích Cố đô Huế (1993), Âm nhạc cung đình Việt Nam-Nhã nhạc (2003), Mộc bản triều Nguyễn (2009), Châu bản triều Nguyễn (2014), Thơ văn trên kiến trúc cung đình Huế (2016), Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ (2016), Nghệ thuật bài chòi Trung Bộ (2017).

Sự hội tụ, kết tinh của di sản Huế còn được thể hiện qua nhiều loại hình độc đáo như: ca Huế, ca kịch Huế, tuồng, lễ hội, làng nghề thủ công, áo dài truyền thống… thể hiện đời sống tinh thần của cư dân xứ Huế qua nhiều giai đoạn lịch sử. Trên địa bàn tỉnh, có ba di sản đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia: Ca Huế (2015), Nghề dệt Dèng của dân tộc Tà Ôi (2016) và Lễ hội truyền thống ADa Koonh (Mừng lúa mới) của người Pa Cô. Thừa Thiên Huế còn đang xây dựng và thực hiện Đề án “Huế - Kinh đô Áo dài Việt Nam” nhằm tôn vinh, khẳng định giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học và vai trò của di sản Áo dài Huế đối với đời sống cộng đồng xã hội đương đại.

Di sản văn hóa Huế là tài sản vô giá của các thế hệ tiền nhân để lại cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Nguồn lực này góp phần vào sự tăng trưởng kinh tế-xã hội, tạo nền tảng cho việc xây dựng chiến lược phát triển du lịch, là phương tiện để quảng bá về hình ảnh địa phương cho du khách và có ý nghĩa quan trọng trong việc giáo dục truyền thống lịch sử văn hóa cho thế hệ trẻ. Trong sự bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Huế luôn có sự đồng hành, ủng hộ, chung tay đóng góp của các cơ quan thông tấn báo chí. Các giá trị văn hóa Huế đã luôn và càng ngày càng được lan tỏa trên các trang báo, các chương trình phát thanh, truyền hình và báo điện tử.

Tận dụng cánh cửa thông tin

Báo chí là kênh thông tin phản ánh đa chiều về các sự kiện, các hoạt động liên quan đến công tác quảng bá, bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa, từ đó giúp cho các cơ quan chức năng và những người làm công tác trùng tu, tôn tạo di tích có thêm nhiều thông tin hữu ích. Mặt khác, báo chí còn chủ động góp phần thiết thực vào việc xây dựng, hoàn thiện các chủ trương, chính sách cũng như luật pháp liên quan đến di sản văn hóa. Các cơ quan quản lý di sản văn hóa và đơn vị trùng tu, tôn tạo di tích ở Huế đã tạo mọi điều kiện thuận lợi để cho các cơ quan thông tấn báo chí tiến hành tác nghiệp, đưa tin và tăng cường sự tương tác, trao đổi thông tin thường xuyên với các cơ quan báo chí.

Ngành bảo tồn, trùng tu di tích đã trở nên khá quen thuộc với thế giới nhưng ở Việt Nam nói chung và ở Huế nói riêng, vẫn còn khá mới mẻ, đang trên đường hoàn thiện. Bảo tồn, tu bổ di tích là một khoa học đa ngành và liên ngành. Đội ngũ các nhà bảo tồn, tu bổ di tích chuyên nghiệp, vững tay nghề không nhiều. Đây là một chuyên ngành hẹp, có tính đặc thù cao và rất cần được sự góp ý phản biện. Ở Huế, hoạt động bảo tồn, trùng tu di tích mang nhiều nét đặc thù - không phải chỉ xử lý các vấn đề phức tạp liên quan đến những yếu tố kỹ thuật, thẩm mỹ mà còn phải có phương cách ứng xử, đánh giá phù hợp với các giá trị lịch sử, văn hóa, kiến trúc và nghệ thuật. Dư luận đang bày tỏ lo ngại về việc ngày càng có quá nhiều di tích (không chỉ ở Huế) được bảo tồn, trùng tu nhưng không giữ được các giá trị truyền thống. Các cơ quan báo chí có thể góp tiếng nói mạnh mẽ để phản ánh, phản biện những bất cập, sai phạm trong bảo tồn, trùng tu di tích. Nhờ có sự vào cuộc nhanh chóng, kịp thời của các cơ quan thông tấn báo chí, nhiều vụ việc sai phạm trong trùng tu, tôn tạo di tích đã được phát hiện và xử lý kịp thời.

Tuy nhiên, vẫn còn có tình trạng đối diện với những đề tài, vấn đề mới, nhưng một số người viết lại chưa có kiến thức đầy đủ, thậm chí có kiến thức không đúng, sai lệch trong cách nhìn, đánh giá về di sản văn hóa. Vì vậy, đội ngũ phóng viên báo chí cần được trang bị đầy đủ những kiến thức, hiểu biết cơ bản liên quan đến lĩnh vực bảo tồn di sản văn hóa. Những người làm báo muốn bảo vệ tốt di sản văn hóa, cần phải được trang bị kiến thức sâu sắc về di sản văn hóa. Trong đó, cần phải nắm vững các quy định được nêu trong Luật Di sản văn hóa số 28/2001/QH10 ngày 29/6/2001 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa số 32/2009/QH12 ngày 18/6/2009; Nghị định số 98/2010/NĐ-CP ngày 21/9/2010 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Di sản văn hóa. Bên cạnh đó, các nhà báo cũng cần phải có những tri thức nhất định về các Công ước quốc tế liên quan đến hoạt động bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa cũng như các chính sách về di sản văn hóa của tổ chức UNESCO.

Việc trang bị đầy đủ các tri thức văn hóa trong nước và quốc tế sẽ giúp cho các nhà báo có những sản phẩm báo chí phản ánh đầy đủ, khách quan về công tác bảo tồn, gìn giữ và phát huy các di sản văn hóa ở Huế nói riêng và cả nước nói chung thiết thực và hiệu quả hơn nữa.

Có thể bạn quan tâm

Phát triển Không gian tri thức số tại Huế

Phát triển Không gian tri thức số tại Huế

Hội Xuất bản Việt Nam, Công ty cổ phần Thư viện số Việt Nam và Ban Thường vụ Thành đoàn Huế vừa ký chương trình phối hợp “Phát triển văn hóa đọc và Không gian tri thức số tại thành phố Huế”.

Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (1926-2017).

Nhớ cụ già bát thập bên bàn gỗ, soi kính lúp từng dòng chữ Hán Nôm

Lần đầu tôi gặp nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh vào hè năm 1993 khi ở Huế về nghỉ phép. Lần đó Tạp chí Hồng Lĩnh đăng bài của nhà văn Xuân Thiều viết về cha tôi và tôi đã đến nhà cụ để hỏi thêm một số thông tin về người cha quá cố của mình thời còn làm tuyên huấn tỉnh đội. Gặp cụ mới biết là đồng hương Đức Thọ, làng tôi và làng cụ chỉ cách nhau một cánh đồng. Bất ngờ nhất là bố tôi và cụ xưa từng học với nhau ở trường huyện, từng quen biết nhau từ thủa thiếu thời…

Nhiều ý nghĩa từ một cuốn sách về kiêng kỵ

Nhiều ý nghĩa từ một cuốn sách về kiêng kỵ

Trong đời sống tín ngưỡng dân gian, nếu nghi lễ là cách con người hướng tới thần linh bằng những hành động cụ thể, thì kiêng kỵ là việc con người tự đặt mình vào giới hạn trước cái thiêng. Bởi vậy, những điều “không được làm” tưởng nhỏ bé lại chứa đựng một tầng sâu văn hóa.

Các vị khách mời và thành viên Nhóm Ký họa đô thị Hà Nội trong buổi ra mắt cuốn sách “Hương vị phố cổ Hà Nội - Ký họa và tùy bút”.

Giữ hương vị phố trong ký ức Hà Nội

Nhân 10 năm Nhóm Ký họa đô thị Hà Nội, cuốn sách “Hương vị phố cổ Hà Nội - Ký họa và tùy bút” vừa ra mắt, gợi lại một Hà Nội gần gũi qua những món ăn bình dị, gánh hàng rong, góc phố quen thuộc và câu chuyện của những người nhiều năm gắn bó với phố.

Giáo dục tài chính cho trẻ bằng truyện tranh

Giáo dục tài chính cho trẻ bằng truyện tranh

ThS Lê Thị Thúy Sen, tác giả truyện tranh “Khéo khôn với tiền - Tránh những ưu phiền” (NXB Kim Đồng phát hành) vừa giao lưu với độc giả nhí tại TP Hồ Chí Minh. Bà đã có nhiều chia sẻ đầy thú vị về giáo dục tài chính cho thiếu nhi trong đời sống hằng ngày.

Từ âm nhạc, chắp cánh giấc mơ bay

Từ âm nhạc, chắp cánh giấc mơ bay

Lễ ra mắt mô hình thí điểm “Tuyến phố thông minh” trên trục Hàng Đào-Hàng Ngang-Hàng Đường-Đồng Xuân-Hàng Giấy đã diễn ra tối ngày 9/10, tại số 48 Hàng Ngang.

Rực rỡ những sắc màu tuổi thơ trong chương trình. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Cùng con vui với nghệ thuật

Đưa con đến với chương trình “Chắp cánh tuổi thơ”, không ít phụ huynh gặp lại những điều quen thuộc: Những bài hát từ thời đi học, chiếc máy bay giấy, con thuyền nhỏ hay trò chơi ngày bé trở lại trong một không gian khác. Trẻ nhỏ háo hức trước những điều mới lạ, còn người lớn nhớ về quãng thời gian mình cũng từng vô tư như thế.

Giới thiệu về triển lãm “Bản thể giấy”.

“Bản thể giấy” giàu có thêm từ bản thể nghệ sĩ

Là phương tiện, giấy vàng son, giấy trầm sâu, giấy mịn màng qua tạo hình từ bàn tay họa sĩ. Thăm triển lãm “Bản thể giấy” đang mở tại B&C Maison d’Art, số 8 ngõ Thi Sách, phố Thi Sách (Hà Nội), người xem thấy được nhiều hơn từ cảm nhận chất liệu. Cũng như bỏ qua chính chất liệu để khám phá thế giới nghĩ của những tâm hồn đẹp.

Đoàn nhà văn Việt Nam làm việc với Hội Nhà văn Trung Quốc.

Qua trang văn, độc giả quốc tế hiểu hơn về tinh thần Việt

Tháng 8/2026, tác phẩm “Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ” của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh được dịch giả Nguyễn Lệ Chi giới thiệu thành công tới nhà xuất bản ở Trung Quốc. Đây là tác phẩm đầu tiên của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh bước chân vào thị trường Hoa ngữ, kể từ sau các ấn bản dịch bằng tiếng Anh, Hàn, Thái, Nhật.

Lòng dũng cảm bắt đầu từ trái tim yêu thương

Lòng dũng cảm bắt đầu từ trái tim yêu thương

Truyện đồng thoại “Bọ ngựa hiệp sĩ một tay” (NXB Hà Nội, Nhã Nam phát hành tháng 9/2026) của nhà văn Uông Triều là một truyện dài trong một chuỗi các truyện đồng thoại của anh viết về xóm Hồ. Tiếp nối những câu chuyện thú vị từ “Vua ngan xóm hồ” (tác phẩm đã nhận giải thưởng Khát vọng Dế mèn lần 4, NXB Kim Đồng phát hành) lần này, độc giả lại tiếp tục được thưởng thức những mẩu chuyện ngộ nghĩnh, vui nhộn nơi xóm Hồ bé nhỏ thông qua một nhân vật ấn tượng khác: “Bọ ngựa - Hiệp sĩ một tay”.

Tác phẩm “Mắt cửa”, màu nước của họa sĩ Phan Anh Thư.

Hoài phố cảm tác

Sau thời gian lưu trú trong tháng 5 vừa qua để cảm nghiệm sâu sắc hơn nữa về vùng đất và con người Hội An (Đà Nẵng), bốn họa sĩ trẻ đang được chú ý của mỹ thuật đương đại Việt Nam đến từ Hà Nội, Huế, TP Hồ Chí Minh đã đưa hơn 20 tác phẩm màu nước, lụa và sơn dầu trở lại Hội An trong đợt 1 của triển lãm “Hoài phố cảm tác”. Sự kiện diễn ra từ ngày 11 đến 30/9. Đợt 2 của triển lãm sẽ tiếp nối từ ngày 9/10 đến 8/11, tại TP Hồ Chí Minh.

Những lễ hội và cơ duyên gặp gỡ

Những lễ hội và cơ duyên gặp gỡ

Sự kiện đáng kể cần điểm lại đầu tiên ở Thủ đô, trước Lễ hội Văn hóa thế giới tại Hà Nội một ngày, và cùng kéo dài đến hết ngày chủ nhật vừa qua (từ 1 đến 4/10) là Hội sách Hà Nội lần thứ XI với chủ đề “Sách mở tri thức - Công nghệ dẫn tương lai”.

Các đại biểu tham quan trưng bày về nhà báo Huỳnh Thúc Kháng và Báo Tiếng Dân. Ảnh: SƠN HẢI

Biến địa chỉ báo chí cách mạng thành trung tâm sáng tạo

Hội thảo khoa học và Trưng bày chuyên đề kỷ niệm 150 năm ngày sinh nhà báo Huỳnh Thúc Kháng với chủ đề “Huỳnh Thúc Kháng - Từ Báo Tiếng Dân đến Trường dạy làm báo” vừa diễn ra tại Thái Nguyên đã đón nhận nhiều gợi ý cho mô hình hoạt động của di tích quốc gia địa điểm Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng. Thời Nay xin trích một số ý kiến và kỳ vọng sớm đón nhận những bước hiện thực hóa từ sau hội thảo ý nghĩa này.

Văn hóa xây dựng lòng tin trong biến động

Văn hóa xây dựng lòng tin trong biến động

Diễn ra từ ngày 1 đến 4/10, quy tụ đại diện từ 50 quốc gia và tổ chức quốc tế, Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai không chỉ mang đến những hoạt động giao lưu nghệ thuật, ẩm thực và di sản đặc sắc, mà còn khẳng định vai trò ngày càng nổi bật của Việt Nam trong thúc đẩy đối thoại văn hóa, tăng cường hiểu biết và kết nối giữa các dân tộc.

Cao ốc mới cần tôn trọng cảnh quan, bản sắc

Cao ốc mới cần tôn trọng cảnh quan, bản sắc

Xây dựng các tòa nhà phá vỡ kỷ lục trước đó về độ cao đang có dấu hiệu trở thành trào lưu tại Việt Nam. Tuy nhiên, điều đô thị hiện đại thật sự cần là những khối bê-tông đồ sộ, hay những không gian bền vững và lấy nhu cầu của con người làm gốc?

Phở Ngô Sapa. Ảnh: NAM NGUYỄN

Bữa ăn sáng và lời nói thầm

Chuyến công tác vùng cao hôm ấy cực kỳ thuận lợi, chúng tôi xuất hành trở về Hà Nội sớm hơn dự kiến. Xe khởi hành khi đất và người Lào Cai còn chưa thức giấc. Miền đất vùng biên xa xôi còn ẩn mình trong bóng tối cứ lùi xa dần theo từng vòng quay của bánh xe.

Thế hệ trẻ tham gia sản xuất phim hoạt hình.

Cơ hội nào để hoạt hình Việt Nam vươn tầm quốc tế?

Trong bức tranh sôi động của công nghiệp sáng tạo toàn cầu, lĩnh vực hoạt hình đang ngày càng khẳng định vị thế về giá trị kinh tế, văn hóa và sức ảnh hưởng sâu rộng. Với hoạt hình Việt Nam, những chuyển động tích cực trong thời gian gần đây mang lại tín hiệu khả quan và cơ hội phát triển. Tuy nhiên, để thúc đẩy tiềm năng trở thành lợi thế văn hóa, năng lực cạnh tranh và từng bước xây dựng ngành công nghiệp hoạt hình đúng nghĩa, cần nhận diện, tháo gỡ nhiều điểm nghẽn.

Phim hoạt hình của nhiều nước Đông Nam Á được giới thiệu sinh động tại Liên hoan phim Annecy, Pháp.

Từ Annecy đến hướng đi mở cho hoạt hình Việt

Bên cạnh câu chuyện về tác phẩm xuất sắc, giải thưởng danh giá, hoạt động giao lưu chia sẻ…, bài học về khả năng liên tục tạo ra những ý tưởng, cơ hội mới là hướng đi mà hoạt hình Việt Nam cần bắt nhịp trong hành trình hội nhập quốc tế. Điều này có thể nhận ra qua Liên hoan phim hoạt hình quốc tế Annecy (Pháp). Năm nay, sự kiện quy tụ hơn 19 nghìn nhà làm phim, nhà sản xuất, nhà đầu tư, trường đào tạo và doanh nghiệp sáng tạo từ 120 quốc gia.

Khán giả khắp nơi trên thế giới đổ về cùng thưởng thức các tác phẩm mới ở Annecy, Pháp.

Mặc áo bản sắc để bước ra thế giới

Khi nhắc đến hoạt hình Việt Nam, yếu tố khiến nhiều đối tác quốc tế quan tâm chính là bản sắc văn hóa. Giữa hàng nghìn dự án từ khắp thế giới, lợi thế cạnh tranh không còn dừng lại ở khả năng sản xuất, làm chủ công nghệ, mà là nhận diện về bản sắc giữa bản đồ hoạt hình toàn cầu. Với kho tàng lịch sử, truyền thuyết, văn học dân gian, đời sống đương đại giàu sắc màu, Việt Nam đang sở hữu nguồn chất liệu sáng tạo dồi dào để hình thành những tác phẩm mang dấu ấn riêng. Điều quan trọng làm thế nào để chuyển hóa những giá trị văn hóa ấy thành các tác phẩm có sức sống nghệ thuật và thuyết phục được khán giả toàn cầu.