Tư vấn - Đối thoại

Làm việc bán thời gian có phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc?

Tôi làm việc bán thời gian cho một công ty trách nhiệm hữu hạn. Tôi và Công ty có ký hợp đồng, trong đó thỏa thuận mức lương cố định hằng tháng và các khoản hỗ trợ như: xăng xe, thù lao theo doanh số… nhưng lại không có nội dung về tham gia bảo hiểm xã hội. Xin hỏi, trường hợp như tôi có thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc không? TRẦN HOÀI NAM (Hà Nội)

 Người lao động tìm hiểu thông tin tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội (Ảnh minh họa: Minh Duy).
Người lao động tìm hiểu thông tin tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội (Ảnh minh họa: Minh Duy).

Trả lời:

Theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội và các văn bản hướng dẫn thi hành, đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc là người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 3 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa đơn vị với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động; Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 1 tháng đến dưới 3 tháng (thực hiện từ ngày 1/1/2018).

Như vậy, bạn có thể căn cứ vào loại hợp đồng lao động ký kết với Công ty để biết mình có thuộc diện bắt buộc tham gia bảo hiểm xã hội theo Luật hay không.

* Vi phạm về lập hồ sơ hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp bị phạt đến 10 triệu đồng

Theo quy định về việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội, hành vi vi phạm trong việc lập hồ sơ để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp của người lao động và ngưởi sử dụng lao động bị xử lý thế nào? Ngoài phạt tiền thì có phải chịu chế tài nào khác không? NGUYỄN MINH ANH (Thừa Thiên Huế)

Trả lời:

Vấn đề bạn hỏi đã được quy định tại Điều 39 Nghị định số 28/2020/NĐ-CP ngày 1/3/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Theo đó, việc xử lý hành vi vi phạm quy định về lập hồ sơ để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp được quy định như sau:

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với người lao động có một trong các hành vi vi phạm sau đây:

a) Kê khai không đúng sự thật hoặc sửa chữa, tẩy xóa làm sai sự thật những nội dung có liên quan đến việc hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

b) Không thông báo với Trung tâm dịch vụ việc làm theo quy định khi người lao động có việc làm trong thời hạn 15 ngày làm việc, kể từ ngày nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp;

c) Người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp không thông báo theo quy định với Trung tâm dịch vụ việc làm khi thuộc một trong các trường hợp sau đây: có việc làm; thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an; hưởng lương hưu hằng tháng; đi học tập có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên.

2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có hành vi làm giả, làm sai lệch nội dung hồ sơ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp để trục lợi chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự đối với mỗi hồ sơ hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp làm giả, làm sai lệch nội dung.

Ngoài việc bị phạt tiền, người vi phạm còn phải thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả, đó là phải nộp lại cho tổ chức bảo hiểm xã hội số tiền bảo hiểm xã hội, trợ cấp thất nghiệp đã nhận do thực hiện hành vi vi phạm quy định tại các khoản 1, 2 Điều này.

Có thể bạn quan tâm

Khám tầm soát, lấy máu xét nghiệm tiểu đường cho người dân. (Ảnh: Bệnh viện Nội tiết Trung ương)

Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả cho hơn 3,3 triệu bệnh nhân đái tháo đường

Quỹ Bảo hiểm y tế hiện đang chi trả cho khoảng 7,98 triệu người tăng huyết áp, hơn 400 nghìn trường hợp can thiệp tim mạch, hơn 3,3 triệu người mắc đái tháo đường. Trong năm 2025, các bệnh không lây nhiễm ghi nhận khoảng 51 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, với tổng chi phí thanh toán lên tới 19,85 nghìn tỷ đồng. 

Cán bộ Trạm Y tế phường Đống Đa, Hà Nội khám sức khỏe cho người dân hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân 7/4 năm 2026. (Ảnh nhandan.vn)

Quý I/2026: Hơn 7.100 tỷ đồng chi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại Hà Nội

Trong 3 tháng đầu năm 2026, trên địa bàn Hà Nội có hơn 3,2 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, với chi phí hơn 7.100 tỷ đồng. Bảo hiểm xã hội Hà Nội đã tăng cường các giải pháp kiểm soát chi phí khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế thông qua phân tích dữ liệu, kiểm tra, giám sát, kịp thời chấn chỉnh các nội dung bất hợp lý.

Bảo hiểm xã hội Hà Nội phát động Tháng vận động, triển khai bảo hiểm xã hội toàn dân năm 2025, tháng 5/2025. (Ảnh HSS)

Tháng vận động bảo hiểm xã hội toàn dân 2026 với chủ đề “Điểm tựa an sinh trọn đời”

Tháng cao điểm tuyên truyền, phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế năm 2026 có chủ đề “Bảo hiểm xã hội - điểm tựa an sinh trọn đời”. Lễ phát động và ra quân hưởng ứng Tháng vận động, triển khai bảo hiểm xã hội toàn dân sẽ tổ chức đồng loạt vào đầu tháng 5/2026.

Các khách mời tham gia chương trình giao lưu trực tuyến. (Ảnh HSS)

Giải đáp trực tuyến về chế độ thai sản và ốm đau cho người lao động

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 quy định một số điểm mới về chế độ thai sản và ốm đau. Sự chủ động của cơ quan Bảo hiểm xã hội trong hướng dẫn hồ sơ, thủ tục, đồng thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh về hai chế độ này hết sức cần thiết, tạo điều kiện thuận lợi tối đa và bảo đảm người lao động được thụ hưởng đầy đủ quyền lợi.

Các tổ bầu cử trên địa bàn phường Hoàn Kiếm hoàn tất việc trang trí khu vực bỏ phiếu, bảo đảm trang nghiêm, đúng quy định. (Ảnh ĐẠI LONG)

Ngành bảo hiểm xã hội nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân trước ngày bầu cử

Các đơn vị trực thuộc, bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, nâng cao chất lượng phục vụ người tham gia và thụ hưởng chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp trong thời gian diễn ra bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp.

Hoạt động nghiệp vụ tại Trung tâm Công nghệ thông tin và Chuyển đổi số (Bảo hiểm xã hội Việt Nam).

Chỉ số hài lòng với phục vụ của cơ quan bảo hiểm xã hội năm 2025 tăng hơn 2%

Chỉ số hài lòng chung của tổ chức, cá nhân đối với sự phục vụ của cơ quan bảo hiểm xã hội năm 2025 đạt 89,50%, tăng 2,03% so với năm 2024. Con số này cho thấy sự cải thiện về chất lượng phục vụ của hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam cũng như phản ánh hiệu quả của công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số.