Khí hậu nóng lên đe dọa sự tồn tại của các sinh vật tại Nam Cực

Một nhóm các nhà khoa học người Mỹ và người Anh cho biết, một số loài cua biển đã sẵn sàng trở lại những vùng nước nông ở Nam Cực, đe dọa sự tồn tại của một số loài sinh vật như nhện biển khổng lồ và loài giun mềm giống như dải ruy- băng, vốn đã tiến hóa từ hàng chục triệu năm nay mà không bị sự đe dọa của các loài ăn thịt.

50 năm trước, nhiệt độ bề mặt nước biển quanh Nam Cực đã tăng lên từ 1 đến 2oC, cao hơn gấp hai lần mức tăng nhiệt độ trung bình trái đất.

Tại Hội nghị thường niên của Hội Tiến bộ Khoa học Mỹ tổ chức tại Boston, các nhà khoa học cảnh báo, sự nóng lên của khí hậu toàn cầu có thể gây biến đổi sinh thái, dẫn tới việc tuyệt chủng một số loài sinh vật.

Giáo sư Cheryl Wilga, trường đại học Rhode Island (URI), Mỹ nói: Những con cá mập sẽ mò đến Nam Cực nếu như nước biển tiếp tục ấm lên. Loài cua sẽ mò đến đầu tiên. Một khi đã đến đó, chúng sẽ ăn thịt các loài sinh vật tồn tại ở đây.

Giáo sư Wigla nói, sự xuất hiện của cá mập và các loài cá ăn sò, ăn động vật giáp xác, có thể dẫn đến sự thay đổi nghiêm trọng về số lượng và sự cân đối của các loài sinh vật tồn tại ở đây.

Loài tôm, giun biển và sao biển là những sinh vật có nguy cơ bị tiêu diệt lớn nhất.

Tiến sĩ Sven Thatje, thuộc Trung tâm Hải dương học quốc gia, Trường đại học Southampton, nước Anh nói: Các loài sinh vật sống ở các vùng nước nông tại Nam Cực hiện đã trở thành những sinh vật quý hiếm của trái đất. Chúng đã tồn tại và tiến hóa trong một môi trường rất lạnh trong suốt hơn mười triệu năm qua.

Ông nói tiếp: Nam Cực trở nên lạnh giá vào khoảng 40 triệu năm trước. Tất cả những loài động vật ăn thịt dưới đáy biển như cá mập và cua biến mất khỏi Nam Cực bởi vì chúng không thể chịu nổi môi trường quá khắc nghiệt. Giờ đây, khi trái đất ấm lên, rào cản đó được dỡ bỏ, những loài động vật ăn thịt có thể di chuyển đến Nam Cực. Gần đây, chúng tôi đã thấy sự có mặt của một số loài cua, đặc biệt là cua vua trên vùng rìa Nam Cực. Nếu nước biển tiếp tục ấm lên, chúng có thể tái xâm phạm những vùng nước nông của Nam Cực.

Các nhà nghiên cứu cho rằng, chính quyền địa phương vùng Nam Cực cũng như cộng đồng quốc tế cần có hành động can thiệp kịp thời để bảo vệ cho khu vực cuối cùng còn giữ được môi trường nguyên sơ của trái đất.

Một loài giun ở Nam Cực.

Tiến sĩ Richard Aronson, Phòng thí nghiệm biển đảo Dauphin, Alabama nói: Chúng ta cần hành động ngay lập tức, tại Nam Cực cũng như tại nhiều nơi khác nữa để bảo vệ tính đa dạng của hành tinh.

Ông cho rằng cần có biện pháp ngăn chặn các loài sinh vật ở ngoài khu vực Nam Cực tiến vào vùng này theo những con tàu. Các hành động tại chỗ là kiểm soát sự lưu thông của những con tàu cũng như việc thải nước ra Nam Cực. Còn những hành động quốc tế là kiểm soát sự thải khí nhà kính.

Một số sinh vật sống dưới đáy Nam Cực là những loài lạ lùng nhất trên trái đất.

Môi trường cực lạnh và tối đã khiến các sinh vật ở đây phải vật lộn sinh tồn qua thời gian, dẫn tới những tiến hóa của loài cá như có các protein chống đông lạnh trong máu và sự sinh sôi nảy nở của các sinh vật biển kiếm thức ăn bằng cách lọc nước dưới đáy biển.

Các loài động vật di chuyển nhanh, ăn giáp xác như cua và cá mập là những sinh vật ăn thịt ở vùng nước nông, thường sống trong các vịnh bởi vì cơ thể của chúng khong chịu nổi môi trường cực lạnh.

Chính điều này đã dẫn tới sự thống trị đáy biển vùng Nam Cực của các sinh vật nhuyễn thể có tốc độ di chuyển chậm, tương tự như những loài được tìm thấy trong các đáy đại dương cổ, trước sự tiến hóa của các loài ăn thịt giáp xác.

Có thể bạn quan tâm

Các diễn giả chính và thành viên Ban tổ chức hội thảo. (Ảnh: Tuấn Anh)

Gợi mở hướng nghiên cứu, thúc đẩy cơ hội hợp tác mới trong công nghệ giáo dục và trí tuệ nhân tạo

Hội thảo nhằm tạo diễn đàn để các nhà khoa học, chuyên gia và các bên liên quan cùng trao đổi, thảo luận về những thay đổi mà AI đang tạo ra đối với giáo dục, qua đó gợi mở các hướng nghiên cứu và thúc đẩy những cơ hội hợp tác mới trong lĩnh vực công nghệ giáo dục và trí tuệ nhân tạo.

Ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Cục Công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, công bố Giải thưởng tại cuộc họp báo định kỳ của Bộ Khoa học và Công nghệ. (Ảnh: HÀ LINH)

Giải thưởng Make in Vietnam có hạng mục riêng về trí tuệ nhân tạo

Giải thưởng “Sản phẩm công nghệ số Make in Vietnam” năm 2026 lần đầu tiên có hạng mục riêng dành cho sản phẩm trí tuệ nhân tạo (AI) xuất sắc nhằm khuyến khích doanh nghiệp Việt Nam phát triển các sản phẩm trí tuệ nhân tạo có giá trị gia tăng cao, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Giao diện Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo. (Ảnh chụp màn hình)

Vận hành Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo

Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo (AI) và cơ sở dữ liệu quốc gia về hệ thống trí tuệ nhân tạo đã được Bộ Khoa học và Công nghệ đưa vào vận hành, hình thành một đầu mối thống nhất phục vụ quản lý nhà nước, cung cấp thông tin và hỗ trợ phát triển hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo Việt Nam an toàn, có trách nhiệm.

Robot taxi tự hành do Công ty cổ phần Phenikaa-X nghiên cứu phát triển là một trong bốn dòng phương tiện được thử nghiệm.

Kiến tạo môi trường để công nghệ được thử nghiệm

Việc Công ty cổ phần Phenikaa-X là đơn vị đầu tiên tại Hà Nội triển khai thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với phương tiện tự hành đánh dấu bước chuyển từ nghiên cứu, phát triển công nghệ sang kiểm chứng trong thực tế, từ quản lý công nghệ mới sang kiến tạo môi trường để công nghệ được thử nghiệm và đưa vào thực tiễn.

Doanh nghiệp tìm hiểu giải pháp hạ tầng trung tâm dữ liệu tại DCCI Summit 2026 (Ảnh Viettel IDC)

Khơi thông dòng chảy dữ liệu

Việt Nam đang từng bước hình thành không gian dữ liệu thống nhất, mở rộng khả năng kết nối, chia sẻ và đưa dữ liệu vào lưu thông. 

Nguyễn Vũ An Chi, học sinh lớp 11 Trường trung học phổ thông Lý Thái Tổ, Hà Nội. (Ảnh: VNPT)

Năm học mới và những “lớp học” trong chiếc điện thoại

Từ thời khóa biểu, tài liệu ôn tập đến những buổi học trực tuyến, chiếc điện thoại kết nối internet đang hiện diện trong nhiều hoạt động học tập hằng ngày của người trẻ. Khi năm học mới bắt đầu, nhu cầu kết nối vì thế không chỉ gắn với liên lạc hay giải trí, mà ngày càng gắn với khả năng học tập chủ động và linh hoạt hơn.

Tỉnh đoàn Tây Ninh và MobiFone Tây Ninh ký kết Thỏa thuận hợp tác chiến lược về chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030. (Ảnh: THANH PHONG)

Tuổi trẻ Tây Ninh tiên phong chuyển đổi số

Nhằm cụ thể hóa mục tiêu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngày 27/8, Tỉnh đoàn Tây Ninh tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực số cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên, học sinh, sinh viên bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến tại 150 điểm cầu ở các xã, phường và trường học trên địa bàn.

(Ảnh minh họa: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Không chỉ “có sóng”, người dân cần internet đủ nhanh, ổn định

Điện thoại hiển thị vạch sóng nhưng người dân vẫn khó gửi hồ sơ, truy cập dịch vụ số; có nơi việc liên lạc còn phụ thuộc vào “may rủi”. Thông tư số 51/2026/TT-BKHCN đưa ra cách tiếp cận mới: phổ cập viễn thông công ích không chỉ được tính bằng vùng phủ, mà phải được kiểm chứng bằng chất lượng kết nối thực tế.

Cần thu hút và giữ chân những tổng công trình sư, chuyên gia, nhà khoa học đủ năng lực đảm nhận các nhiệm vụ công nghệ chiến lược. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Tạo sức hút mới với nhân lực công nghệ chiến lược

Người giỏi có thể được thu hút bằng thu nhập, nhưng để họ ở lại và tạo ra kết quả, cần những bài toán đủ lớn, phòng thí nghiệm hiện đại, đội ngũ cộng sự và quyền quyết định chuyên môn. Nghị định số 260/2026/NĐ-CP đã mở cơ chế theo hướng đó; vấn đề còn lại là đưa chính sách vào thực tiễn.

Tăng cường khả năng ứng dụng, thương mại hóa đối với sản phẩm công nghệ. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Đặt hàng từ thực tiễn, đo kết quả bằng sản phẩm

Thay vì bắt đầu từ đề xuất nghiên cứu và chờ đến khi nghiệm thu mới đánh giá, nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược sẽ được hình thành từ bài toán thực tế, chia theo từng gói công việc và sàng lọc qua các mốc kết quả. Cách làm mới hướng nguồn lực nhà nước vào công nghệ có khả năng ứng dụng, thương mại hóa.

Hình ảnh về tác động mà tên lửa của SpaceX gây ra trên bề mặt Mặt Trăng. (Ảnh: NASA)

Nguy cơ "tắc nghẽn" quỹ đạo Trái đất do rác vũ trụ

Các chuyên gia vũ trụ cảnh báo ngày càng nhiều rủi ro từ lượng rác thải không gian đang tăng lên, làm dấy lên lo ngại về tình trạng “tắc nghẽn” quỹ đạo và thách thức trong việc thu gom xử lý chúng. Lời cảnh báo được đưa ra sau sự cố một tên lửa của SpaceX va chạm với Mặt trăng ngày 5/8.

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội vừa phát đi cảnh báo về 2 chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm đang bị các nhóm tin tặc khai thác, tấn công trực tiếp vào hệ thống thông tin của các cơ quan, đơn vị và thiết bị di động của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trên địa bàn, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an ninh mạng, an ninh thông tin.

Hội thảo là cơ hội để các kỹ sư, chuyên gia và doanh nghiệp tại Việt Nam tiếp cận những xu hướng mới trong Agentic AI, Model-Based Design và phát triển hệ thống điều khiển, đồng thời trao đổi trực tiếp với các chuyên gia về khả năng ứng dụng những công nghệ này vào các bài toán kỹ thuật thực tế. (Ảnh: HNV)

Thúc đẩy quy trình phát triển hệ thống điều khiển với hệ thống AI tự chủ

Đông đảo cộng đồng kỹ sư, chuyên gia nghiên cứu và phát triển (R&D), nhà nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ, startup và các tổ chức đổi mới sáng tạo đang hoạt động trong các lĩnh vực như ô-tô, xe điện, robot, UAV, hệ thống nhúng, tự động hóa công nghiệp và các hệ thống điều khiển thông minh đã tham dự hội thảo.

"Concert quốc gia: Tổ quốc trong tim" hướng tới xây dựng thương hiệu văn hóa-nghệ thuật có bản sắc riêng. (Ảnh: BÁO NHÂN DÂN)

“Khơi thông” bản quyền để phát triển công nghiệp văn hóa

Khi bản quyền được xác định rõ, dữ liệu minh bạch và cơ chế bảo vệ đủ hiệu quả, mỗi sáng tạo văn hóa nghệ thuật mới thật sự có cơ hội trở thành một tài sản giá trị để có thể được đầu tư, mở rộng sang những thị trường, mô hình kinh doanh mới và là nguồn lực trở lại nuôi những sáng tạo mới.