Khát vọng Văn Dương Thành

Họa sĩ Văn Dương Thành có một tuổi thơ gian khó. Ba chị, cụ Văn Gói, là một trí thức, quê ở Phú Yên đã từ bỏ cuộc sống giàu có để đi theo cách mạng. Gia đình tập kết ra bắc, cuộc sống khó khăn thiếu thốn vô cùng nhưng cụ vẫn dành dụm để mua đàn violon, mua sách vở, giấy bút, mầu vẽ cho các con. Cha mất lúc chị lên 9 tuổi, mẹ chị, cụ Nguyễn Thị Xích với nghị lực phi thường và lòng thương yêu vô bờ bến, đã nuôi dạy các con ăn học thành tài.

Họa sĩ Văn Dương Thành bên bức họa Văn Cao do chị vẽ. Ảnh: NGUYỄN LÂN NGỌC
Họa sĩ Văn Dương Thành bên bức họa Văn Cao do chị vẽ. Ảnh: NGUYỄN LÂN NGỌC

1. Văn Dương Thành học 12 năm ở Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam và 5 năm tu nghiệp. Suốt 17 năm học vẽ dài đằng đẵng đó, chị luôn nuôi khát vọng trở thành một họa sĩ tài năng để đền đáp công ơn cha mẹ. Tốt nghiệp loại xuất sắc Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam, chị được giữ lại làm cán bộ giảng dạy. Năm 1981, chị về Viện Nghiên cứu văn hóa làm việc. Để làm tốt công việc của mình, Văn Dương Thành đã theo học tiếng Anh tại Đại học Sư phạm ngoại ngữ bốn năm. Quyết định này đã giúp chị rất nhiều trong bước đường sinh sống và làm việc những năm tháng về sau. Cần phải nói thêm rằng trong những năm học ở Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam chị gặp được những người thầy rất giỏi và tận tụy như họa sĩ Bùi Xuân Phái, người chị đã vẽ khoảng 100 bức tranh về thầy và ông cũng vẽ chị khoảng 300 bức. Hay như thầy - họa sĩ Trần Lưu Hậu mà những bài giảng của ông đã mở ra con đường thênh thang cho chị bước đi. Khi đứng trên bục giảng ở nước ngoài chị cũng truyền tải phong cách giảng dạy và những ý tưởng của họa sĩ Trần Lưu Hậu. 

Văn Dương Thành định cư tại Thụy Điển năm 1988 nhưng năm nào chị cũng về Việt Nam dài ngày để mở triển lãm, sáng tác. Chị đã thành công từ rất sớm. Bức tranh sơn dầu “Hoa cúc trắng” chị vẽ năm 20 tuổi đã được Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam mua.

Tranh của chị đã được Nhà nước Việt Nam dùng làm quà tặng Tổng thống Mỹ Barack Obama, Jimmy Carter, công chúa Thụy Điển. Trong hội nghị thượng đỉnh Summit of Peace 26, Văn Dương Thành cũng sáng tác tranh trên lụa dành tặng Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo CHDCND Triều Tiên Kim Jong-un. Vẽ tranh tặng Tổng thống Mỹ Obama chị đã thức trắng ba đêm. Bức tranh vẽ một con phố Hà Nội có nắng vàng rực rỡ ấm áp tỏa lên những ngọn cây xanh mướt. Tổng thống Obama đã viết thư cảm ơn chị. 

Tranh của chị như nhà báo Anita của tờ Oland Bladet (Thụy Điển) nhận xét, thể hiện rất rõ kiến thức hàn lâm hội họa qua những năm dài ngồi ghế nhà trường và tu nghiệp ở châu Âu. Kỹ thuật phối mầu, dùng số lượng mầu rất ít, có khi chỉ ba mầu chủ đạo nhưng người xem cảm thấy rất giàu mầu do cách đặt độ nóng lạnh cạnh nhau rất tinh tế. Vệt bút lúc trát dày cộp, lúc mỏng thưa nhìn rõ cả nền vải vẽ, lúc bệt mảng rất lớn, khi nét bút mảnh sắc đến từng chi tiết nhỏ nhất.

2. Vẽ tranh và thành danh nhưng chị không ẩn mình trong tháp ngà, ước muốn mãnh liệt nhất của chị là muốn góp phần vun trồng những tài năng nghệ thuật. Xưởng vẽ “Bông sen trắng” C29 ngõ 210 Nghi Tàm (Hà Nội) là nơi nhiều năm nay chị mở lớp dạy vẽ cho các em có năng khiếu hội họa theo học. Ngoài ra, chị cùng những trường như Nguyễn Đình Chiểu, làng trẻ em SOS thực hiện nhiều chương trình dạy vẽ tại phòng vẽ, tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, tại phòng học của các trung tâm đào tạo cho các em tàn tật, khiếm thị, khiếm thính, ảnh hưởng chất độc da cam và tự kỷ…

Trong bài thơ “Người họa sĩ trở về” tôi viết tặng chị đã được báo Văn nghệ đăng số ngày 9-5-2015 có đoạn: “Ta đã lên rất cao rồi/Dù nghệ thuật là không có đỉnh/Mà hôm nay thèm gọi mẹ/Mẹ ơi!/…/Đây rồi người thầy giáo * của con/Hiện hình trong những bức tranh đẹp nhất/Lúc thầy ngước nhìn đôi mắt khoan dung thế/Thầy ơi/Nét vẽ của con thầy dạy/Mưa trong tranh con thấm ướt phố thầy/Hôm nay người con gái vẽ tranh trở về/Đất nước ôm chị vào lòng/Dòng sông quê bát ngát phù sa”.

(*) Họa sĩ Bùi Xuân Phái.

Tháng 4-2020, trong đại dịch Covid-19, họa sĩ Văn Dương Thành đã gửi 3,5 tấn gạo giúp đồng bào Phú Yên, gửi 30 phần quà tổng trị giá 50 triệu đồng cho 30 học sinh nghèo vượt khó tại một ngôi trường ở quê chị. Cũng trong năm nay chị cùng các thành viên trong đại gia đình lập quỹ Van Goi (Văn Gói) giúp trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

Có thể bạn quan tâm

Viết về chiến tranh để hiểu giá trị của hòa bình

Viết về chiến tranh để hiểu giá trị của hòa bình

Album “Dấu lặng” viết về đề tài chiến tranh, người lính, được nhạc sĩ Trần Lệ Giang phát hành trong những ngày đầu tiên của tháng 7, là nén tâm hương tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ. Ở tận Scotland xa xôi, tác giả “Đất nước tình yêu” chia sẻ về album mới của mình.

Đối mặt để bảo vệ công lý

Đối mặt để bảo vệ công lý

Tiểu thuyết “Đối mặt” (NXB Công an nhân dân) của nhà văn Phạm Quang Long từng giành Giải A cuộc thi tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài “Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống” lần thứ V, do Bộ Công an phối hợp tổ chức. Đây là một tiểu thuyết hình sự đầy đặn, kỳ công.

Một cảnh trong trích đoạn "Ôn Đình chém Tá".

Hát bội đang đến gần công chúng

Sáng Chủ nhật, khu vực đền Hùng trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử TP Hồ Chí Minh (cạnh Thảo Cầm Viên) được trang trí thành một sân khấu rực rỡ, phía dưới trưng bày các tấm poster đầy màu sắc hình nghệ sĩ hóa trang thành các nhân vật tuồng cổ. Khi biết nơi đây chuẩn bị biểu diễn hát bội (còn gọi là hát tuồng) của Nhà hát Nghệ thuật Hát bội thành phố, đông người dân và du khách háo hức chờ xem.

Ảnh: ANH QUÂN

Tạo sức bật mới

Cuối tuần qua, có hai sự kiện văn hóa lớn diễn ra cùng lúc tại Thủ đô và khu vực duyên hải Nam Trung Bộ. Sự kiện đầu tiên là khai mạc Lễ hội Sen Hà Nội 2026 với chủ đề “Sắc sen Hà Nội” tại vườn hoa Lý Tự Trọng (ngày 26/6 ở phường Tây Hồ).

Chị H’Kim Hoa Byă.

Hồi sinh hoa văn cổ Mnông trên thổ cẩm tơ tằm

Với sự phát triển của đời sống, các sản phẩm dệt thủ công đang dần vắng bóng. Những năm gần đây, các nghệ nhân ở Đắk Lắk, trong đó có chị Bya Hoa (nhóm dệt buôn Lê - xã Liên Sơn - tỉnh Đắk Lắk) đã phục hồi hoa văn thổ cẩm của đồng bào.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Hội nhà báo Việt Nam tham quan trong không gian chung của Hội báo. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Vai trò lớn của báo chí trên mặt trận tuyên truyền

Một trong những việc lớn báo chí đang thực hiện là phản ánh sâu rộng công cuộc đưa Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV vào cuộc sống. Với việc Đảng, Nhà nước, hệ thống chính trị từ trung ương tới địa phương và xã hội nỗ lực hiện thực hóa những mục tiêu trong Nghị quyết, báo chí có một thực tiễn to lớn, sôi nổi để theo sát, tuyên truyền đến bạn đọc rộng rãi.

Phía ngoài cánh cổng trường thi

Sáng cuối cùng của kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10, Hà Nội đã nắng từ rất sớm. Trước một điểm thi ở phường Cầu Giấy, một người mẹ kéo chiếc ghế nhựa vào sát gốc cây rồi ngồi xuống. Con trai chị vừa bước qua cổng trường ít phút trước.

Một góc triển lãm.

Phố thị, thiếu nữ và ký ức Á Đông

Diễn ra từ ngày 2/6 đến 15/7 tại không gian nghệ thuật the plARTform, lầu 2 chung cư 54 Ký Con, TP Hồ Chí Minh, đánh dấu cột mốc đặc biệt trong hành trình sáng tạo của họa sĩ Lương Toàn. Đây là triển lãm cá nhân đầu tiên của anh sau nhiều năm theo đuổi nghệ thuật.

Các văn nghệ sĩ Hải Phòng đón nhận những ấn phẩm đặc biệt của Báo Nhân Dân. Ảnh: THỦY NGUYÊN

Dấn thân để được nhiều hơn mất

Nhiều chia sẻ chân thành đã gợi mở suy nghĩ về sự dấn thân trong văn chương, báo chí, về những đắp đổi, nâng đỡ giữa nghiệp văn, nghề báo, về cái được và mất khi bước chân vào nghề viết. Đó là cảm nhận từ cuộc giao lưu giữa những người làm Báo Nhân Dân với các văn nghệ sĩ Hải Phòng, đồng thời cũng là nhà báo, cộng tác viên báo chí. Đây là hoạt động tại gian trưng bày Báo Nhân Dân trong Hội Báo toàn quốc 2026 vừa qua.

Học cách cho đi làm lẽ sống

Học cách cho đi làm lẽ sống

Thêm nhiều tấm gương, việc làm tốt đẹp được phản ánh sẽ làm cho xã hội thêm đẹp, thêm lành mạnh, yên bình, như lời Bác Hồ từng căn dặn: Mỗi người tốt, mỗi việc tốt là một bông hoa đẹp, cả dân tộc ta là một rừng hoa đẹp.

Một số trang Đông Dương tạp chí xưa.

Đông Dương tạp chí: Ánh khai minh còn sáng

Hơn một thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày số đầu tiên của Đông Dương tạp chí ra mắt độc giả, nhưng nhiều giá trị mà tạp chí này theo đuổi vẫn còn nguyên tính thời sự. Đông Dương tạp chí lúc ra đời đã mở ra không gian đối thoại giữa truyền thống và hiện đại, giữa tri thức Đông phương và tư duy khoa học phương Tây, góp phần đặt nền móng cho sự hình thành tư duy công dân hiện đại ở Việt Nam.

Đọc niềm tự hào chung của Nhà Búp

Đọc niềm tự hào chung của Nhà Búp

Đây là một tập thơ khá đặc biệt. Vì nó đến từ quá khứ, là tuyển tập văn thơ thiếu nhi Thái Bình 1973-1988, được NXB Văn học xuất bản quý II, năm 2026.

Minh họa: TÙNG NGUYỄN

Tạm biệt Chân Mây

Mây sà rất thấp. Buổi sáng ở ga thường thế. Từ phía Chân Mây, những dải mây trắng bò qua sườn núi, tràn khắp đường ray, phủ lên mái ga bàng bạc. Nhiều hôm, Phước đứng ngoài sân, chỉ còn thấy lờ mờ ánh đèn tín hiệu phía trước, đoàn tàu hiện ra chậm chạp như cũng đến từ cõi mây.

Nhặt từ sách

Nhặt từ sách

“Nếu là người lãnh đạo, bạn sẽ làm thế nào để mọi người có cùng mức độ tận tâm như bạn? Với cương vị lãnh đạo, Sam Walton có một khả năng rất đặc biệt là làm cho mọi người tin tưởng vào cách làm việc của Wal-Mart. Nhóm nhân viên điều hành đã áp dụng triết lý của ông khi ông còn sống, và cho đến nay họ vẫn tiếp tục theo gương ông.

Mãi mãi trường tồn giao thoa Văn với Báo

Mãi mãi trường tồn giao thoa Văn với Báo

Nhà văn, nhà báo lão thành Nguyễn Uyển, nguyên Tổng Biên tập báo Vĩnh Phú, nguyên Trưởng ban Công tác Hội - Hội Nhà báo Việt Nam. Ở tuổi 86, với gần 60 năm trong nghề viết, ông đã có nhiều tập bút ký, tiểu luận tập hợp những bài viết trong suốt những năm làm báo theo đuổi chủ đề “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Chủ tịch Hồ Chí Minh”. Ông chia sẻ nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam.

Văn nghệ sĩ tham gia góp ý xây dựng nội dung cho các ấn phẩm của Báo Nhân Dân. Ảnh: KHIẾU MINH

Giữa dòng thời sự, vẫn cần những giọng văn

Nhiều nhà văn, nhà thơ còn hiện diện trong đời sống báo chí bằng những chuyên mục, bài bình luận, tản văn hay phóng sự. Họ mang vào báo chí giọng điệu, cách nhìn, khiến những trang báo nhiều khi không chỉ để đọc lấy thông tin mà còn để nhớ.

Ảnh: ANH QUÂN

Mùi báo giấy còn vương

Hồi tờ Tuổi trẻ thông báo ra số Cuối tuần cuối cùng để chuyển sang mô hình Tuổi trẻ cuối tháng, tôi hơi khựng lại, như thể có một thứ vốn quen thuộc, từng nằm yên trong nhịp sống suốt rất nhiều năm bỗng cũng bị cuốn vào sự dịch chuyển của thời cuộc, của cách con người đọc tin tức…