Khát vọng Văn Dương Thành

Họa sĩ Văn Dương Thành có một tuổi thơ gian khó. Ba chị, cụ Văn Gói, là một trí thức, quê ở Phú Yên đã từ bỏ cuộc sống giàu có để đi theo cách mạng. Gia đình tập kết ra bắc, cuộc sống khó khăn thiếu thốn vô cùng nhưng cụ vẫn dành dụm để mua đàn violon, mua sách vở, giấy bút, mầu vẽ cho các con. Cha mất lúc chị lên 9 tuổi, mẹ chị, cụ Nguyễn Thị Xích với nghị lực phi thường và lòng thương yêu vô bờ bến, đã nuôi dạy các con ăn học thành tài.

Họa sĩ Văn Dương Thành bên bức họa Văn Cao do chị vẽ. Ảnh: NGUYỄN LÂN NGỌC
Họa sĩ Văn Dương Thành bên bức họa Văn Cao do chị vẽ. Ảnh: NGUYỄN LÂN NGỌC

1. Văn Dương Thành học 12 năm ở Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam và 5 năm tu nghiệp. Suốt 17 năm học vẽ dài đằng đẵng đó, chị luôn nuôi khát vọng trở thành một họa sĩ tài năng để đền đáp công ơn cha mẹ. Tốt nghiệp loại xuất sắc Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam, chị được giữ lại làm cán bộ giảng dạy. Năm 1981, chị về Viện Nghiên cứu văn hóa làm việc. Để làm tốt công việc của mình, Văn Dương Thành đã theo học tiếng Anh tại Đại học Sư phạm ngoại ngữ bốn năm. Quyết định này đã giúp chị rất nhiều trong bước đường sinh sống và làm việc những năm tháng về sau. Cần phải nói thêm rằng trong những năm học ở Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam chị gặp được những người thầy rất giỏi và tận tụy như họa sĩ Bùi Xuân Phái, người chị đã vẽ khoảng 100 bức tranh về thầy và ông cũng vẽ chị khoảng 300 bức. Hay như thầy - họa sĩ Trần Lưu Hậu mà những bài giảng của ông đã mở ra con đường thênh thang cho chị bước đi. Khi đứng trên bục giảng ở nước ngoài chị cũng truyền tải phong cách giảng dạy và những ý tưởng của họa sĩ Trần Lưu Hậu. 

Văn Dương Thành định cư tại Thụy Điển năm 1988 nhưng năm nào chị cũng về Việt Nam dài ngày để mở triển lãm, sáng tác. Chị đã thành công từ rất sớm. Bức tranh sơn dầu “Hoa cúc trắng” chị vẽ năm 20 tuổi đã được Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam mua.

Tranh của chị đã được Nhà nước Việt Nam dùng làm quà tặng Tổng thống Mỹ Barack Obama, Jimmy Carter, công chúa Thụy Điển. Trong hội nghị thượng đỉnh Summit of Peace 26, Văn Dương Thành cũng sáng tác tranh trên lụa dành tặng Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo CHDCND Triều Tiên Kim Jong-un. Vẽ tranh tặng Tổng thống Mỹ Obama chị đã thức trắng ba đêm. Bức tranh vẽ một con phố Hà Nội có nắng vàng rực rỡ ấm áp tỏa lên những ngọn cây xanh mướt. Tổng thống Obama đã viết thư cảm ơn chị. 

Tranh của chị như nhà báo Anita của tờ Oland Bladet (Thụy Điển) nhận xét, thể hiện rất rõ kiến thức hàn lâm hội họa qua những năm dài ngồi ghế nhà trường và tu nghiệp ở châu Âu. Kỹ thuật phối mầu, dùng số lượng mầu rất ít, có khi chỉ ba mầu chủ đạo nhưng người xem cảm thấy rất giàu mầu do cách đặt độ nóng lạnh cạnh nhau rất tinh tế. Vệt bút lúc trát dày cộp, lúc mỏng thưa nhìn rõ cả nền vải vẽ, lúc bệt mảng rất lớn, khi nét bút mảnh sắc đến từng chi tiết nhỏ nhất.

2. Vẽ tranh và thành danh nhưng chị không ẩn mình trong tháp ngà, ước muốn mãnh liệt nhất của chị là muốn góp phần vun trồng những tài năng nghệ thuật. Xưởng vẽ “Bông sen trắng” C29 ngõ 210 Nghi Tàm (Hà Nội) là nơi nhiều năm nay chị mở lớp dạy vẽ cho các em có năng khiếu hội họa theo học. Ngoài ra, chị cùng những trường như Nguyễn Đình Chiểu, làng trẻ em SOS thực hiện nhiều chương trình dạy vẽ tại phòng vẽ, tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, tại phòng học của các trung tâm đào tạo cho các em tàn tật, khiếm thị, khiếm thính, ảnh hưởng chất độc da cam và tự kỷ…

Trong bài thơ “Người họa sĩ trở về” tôi viết tặng chị đã được báo Văn nghệ đăng số ngày 9-5-2015 có đoạn: “Ta đã lên rất cao rồi/Dù nghệ thuật là không có đỉnh/Mà hôm nay thèm gọi mẹ/Mẹ ơi!/…/Đây rồi người thầy giáo * của con/Hiện hình trong những bức tranh đẹp nhất/Lúc thầy ngước nhìn đôi mắt khoan dung thế/Thầy ơi/Nét vẽ của con thầy dạy/Mưa trong tranh con thấm ướt phố thầy/Hôm nay người con gái vẽ tranh trở về/Đất nước ôm chị vào lòng/Dòng sông quê bát ngát phù sa”.

(*) Họa sĩ Bùi Xuân Phái.

Tháng 4-2020, trong đại dịch Covid-19, họa sĩ Văn Dương Thành đã gửi 3,5 tấn gạo giúp đồng bào Phú Yên, gửi 30 phần quà tổng trị giá 50 triệu đồng cho 30 học sinh nghèo vượt khó tại một ngôi trường ở quê chị. Cũng trong năm nay chị cùng các thành viên trong đại gia đình lập quỹ Van Goi (Văn Gói) giúp trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

Có thể bạn quan tâm

Phát triển Không gian tri thức số tại Huế

Phát triển Không gian tri thức số tại Huế

Hội Xuất bản Việt Nam, Công ty cổ phần Thư viện số Việt Nam và Ban Thường vụ Thành đoàn Huế vừa ký chương trình phối hợp “Phát triển văn hóa đọc và Không gian tri thức số tại thành phố Huế”.

Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (1926-2017).

Nhớ cụ già bát thập bên bàn gỗ, soi kính lúp từng dòng chữ Hán Nôm

Lần đầu tôi gặp nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh vào hè năm 1993 khi ở Huế về nghỉ phép. Lần đó Tạp chí Hồng Lĩnh đăng bài của nhà văn Xuân Thiều viết về cha tôi và tôi đã đến nhà cụ để hỏi thêm một số thông tin về người cha quá cố của mình thời còn làm tuyên huấn tỉnh đội. Gặp cụ mới biết là đồng hương Đức Thọ, làng tôi và làng cụ chỉ cách nhau một cánh đồng. Bất ngờ nhất là bố tôi và cụ xưa từng học với nhau ở trường huyện, từng quen biết nhau từ thủa thiếu thời…

Nhiều ý nghĩa từ một cuốn sách về kiêng kỵ

Nhiều ý nghĩa từ một cuốn sách về kiêng kỵ

Trong đời sống tín ngưỡng dân gian, nếu nghi lễ là cách con người hướng tới thần linh bằng những hành động cụ thể, thì kiêng kỵ là việc con người tự đặt mình vào giới hạn trước cái thiêng. Bởi vậy, những điều “không được làm” tưởng nhỏ bé lại chứa đựng một tầng sâu văn hóa.

Các vị khách mời và thành viên Nhóm Ký họa đô thị Hà Nội trong buổi ra mắt cuốn sách “Hương vị phố cổ Hà Nội - Ký họa và tùy bút”.

Giữ hương vị phố trong ký ức Hà Nội

Nhân 10 năm Nhóm Ký họa đô thị Hà Nội, cuốn sách “Hương vị phố cổ Hà Nội - Ký họa và tùy bút” vừa ra mắt, gợi lại một Hà Nội gần gũi qua những món ăn bình dị, gánh hàng rong, góc phố quen thuộc và câu chuyện của những người nhiều năm gắn bó với phố.

Giáo dục tài chính cho trẻ bằng truyện tranh

Giáo dục tài chính cho trẻ bằng truyện tranh

ThS Lê Thị Thúy Sen, tác giả truyện tranh “Khéo khôn với tiền - Tránh những ưu phiền” (NXB Kim Đồng phát hành) vừa giao lưu với độc giả nhí tại TP Hồ Chí Minh. Bà đã có nhiều chia sẻ đầy thú vị về giáo dục tài chính cho thiếu nhi trong đời sống hằng ngày.

Từ âm nhạc, chắp cánh giấc mơ bay

Từ âm nhạc, chắp cánh giấc mơ bay

Lễ ra mắt mô hình thí điểm “Tuyến phố thông minh” trên trục Hàng Đào-Hàng Ngang-Hàng Đường-Đồng Xuân-Hàng Giấy đã diễn ra tối ngày 9/10, tại số 48 Hàng Ngang.

Rực rỡ những sắc màu tuổi thơ trong chương trình. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Cùng con vui với nghệ thuật

Đưa con đến với chương trình “Chắp cánh tuổi thơ”, không ít phụ huynh gặp lại những điều quen thuộc: Những bài hát từ thời đi học, chiếc máy bay giấy, con thuyền nhỏ hay trò chơi ngày bé trở lại trong một không gian khác. Trẻ nhỏ háo hức trước những điều mới lạ, còn người lớn nhớ về quãng thời gian mình cũng từng vô tư như thế.

Giới thiệu về triển lãm “Bản thể giấy”.

“Bản thể giấy” giàu có thêm từ bản thể nghệ sĩ

Là phương tiện, giấy vàng son, giấy trầm sâu, giấy mịn màng qua tạo hình từ bàn tay họa sĩ. Thăm triển lãm “Bản thể giấy” đang mở tại B&C Maison d’Art, số 8 ngõ Thi Sách, phố Thi Sách (Hà Nội), người xem thấy được nhiều hơn từ cảm nhận chất liệu. Cũng như bỏ qua chính chất liệu để khám phá thế giới nghĩ của những tâm hồn đẹp.

Đoàn nhà văn Việt Nam làm việc với Hội Nhà văn Trung Quốc.

Qua trang văn, độc giả quốc tế hiểu hơn về tinh thần Việt

Tháng 8/2026, tác phẩm “Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ” của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh được dịch giả Nguyễn Lệ Chi giới thiệu thành công tới nhà xuất bản ở Trung Quốc. Đây là tác phẩm đầu tiên của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh bước chân vào thị trường Hoa ngữ, kể từ sau các ấn bản dịch bằng tiếng Anh, Hàn, Thái, Nhật.

Lòng dũng cảm bắt đầu từ trái tim yêu thương

Lòng dũng cảm bắt đầu từ trái tim yêu thương

Truyện đồng thoại “Bọ ngựa hiệp sĩ một tay” (NXB Hà Nội, Nhã Nam phát hành tháng 9/2026) của nhà văn Uông Triều là một truyện dài trong một chuỗi các truyện đồng thoại của anh viết về xóm Hồ. Tiếp nối những câu chuyện thú vị từ “Vua ngan xóm hồ” (tác phẩm đã nhận giải thưởng Khát vọng Dế mèn lần 4, NXB Kim Đồng phát hành) lần này, độc giả lại tiếp tục được thưởng thức những mẩu chuyện ngộ nghĩnh, vui nhộn nơi xóm Hồ bé nhỏ thông qua một nhân vật ấn tượng khác: “Bọ ngựa - Hiệp sĩ một tay”.

Tác phẩm “Mắt cửa”, màu nước của họa sĩ Phan Anh Thư.

Hoài phố cảm tác

Sau thời gian lưu trú trong tháng 5 vừa qua để cảm nghiệm sâu sắc hơn nữa về vùng đất và con người Hội An (Đà Nẵng), bốn họa sĩ trẻ đang được chú ý của mỹ thuật đương đại Việt Nam đến từ Hà Nội, Huế, TP Hồ Chí Minh đã đưa hơn 20 tác phẩm màu nước, lụa và sơn dầu trở lại Hội An trong đợt 1 của triển lãm “Hoài phố cảm tác”. Sự kiện diễn ra từ ngày 11 đến 30/9. Đợt 2 của triển lãm sẽ tiếp nối từ ngày 9/10 đến 8/11, tại TP Hồ Chí Minh.

Những lễ hội và cơ duyên gặp gỡ

Những lễ hội và cơ duyên gặp gỡ

Sự kiện đáng kể cần điểm lại đầu tiên ở Thủ đô, trước Lễ hội Văn hóa thế giới tại Hà Nội một ngày, và cùng kéo dài đến hết ngày chủ nhật vừa qua (từ 1 đến 4/10) là Hội sách Hà Nội lần thứ XI với chủ đề “Sách mở tri thức - Công nghệ dẫn tương lai”.

Các đại biểu tham quan trưng bày về nhà báo Huỳnh Thúc Kháng và Báo Tiếng Dân. Ảnh: SƠN HẢI

Biến địa chỉ báo chí cách mạng thành trung tâm sáng tạo

Hội thảo khoa học và Trưng bày chuyên đề kỷ niệm 150 năm ngày sinh nhà báo Huỳnh Thúc Kháng với chủ đề “Huỳnh Thúc Kháng - Từ Báo Tiếng Dân đến Trường dạy làm báo” vừa diễn ra tại Thái Nguyên đã đón nhận nhiều gợi ý cho mô hình hoạt động của di tích quốc gia địa điểm Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng. Thời Nay xin trích một số ý kiến và kỳ vọng sớm đón nhận những bước hiện thực hóa từ sau hội thảo ý nghĩa này.

Văn hóa xây dựng lòng tin trong biến động

Văn hóa xây dựng lòng tin trong biến động

Diễn ra từ ngày 1 đến 4/10, quy tụ đại diện từ 50 quốc gia và tổ chức quốc tế, Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai không chỉ mang đến những hoạt động giao lưu nghệ thuật, ẩm thực và di sản đặc sắc, mà còn khẳng định vai trò ngày càng nổi bật của Việt Nam trong thúc đẩy đối thoại văn hóa, tăng cường hiểu biết và kết nối giữa các dân tộc.

Cao ốc mới cần tôn trọng cảnh quan, bản sắc

Cao ốc mới cần tôn trọng cảnh quan, bản sắc

Xây dựng các tòa nhà phá vỡ kỷ lục trước đó về độ cao đang có dấu hiệu trở thành trào lưu tại Việt Nam. Tuy nhiên, điều đô thị hiện đại thật sự cần là những khối bê-tông đồ sộ, hay những không gian bền vững và lấy nhu cầu của con người làm gốc?

Phở Ngô Sapa. Ảnh: NAM NGUYỄN

Bữa ăn sáng và lời nói thầm

Chuyến công tác vùng cao hôm ấy cực kỳ thuận lợi, chúng tôi xuất hành trở về Hà Nội sớm hơn dự kiến. Xe khởi hành khi đất và người Lào Cai còn chưa thức giấc. Miền đất vùng biên xa xôi còn ẩn mình trong bóng tối cứ lùi xa dần theo từng vòng quay của bánh xe.

Thế hệ trẻ tham gia sản xuất phim hoạt hình.

Cơ hội nào để hoạt hình Việt Nam vươn tầm quốc tế?

Trong bức tranh sôi động của công nghiệp sáng tạo toàn cầu, lĩnh vực hoạt hình đang ngày càng khẳng định vị thế về giá trị kinh tế, văn hóa và sức ảnh hưởng sâu rộng. Với hoạt hình Việt Nam, những chuyển động tích cực trong thời gian gần đây mang lại tín hiệu khả quan và cơ hội phát triển. Tuy nhiên, để thúc đẩy tiềm năng trở thành lợi thế văn hóa, năng lực cạnh tranh và từng bước xây dựng ngành công nghiệp hoạt hình đúng nghĩa, cần nhận diện, tháo gỡ nhiều điểm nghẽn.

Phim hoạt hình của nhiều nước Đông Nam Á được giới thiệu sinh động tại Liên hoan phim Annecy, Pháp.

Từ Annecy đến hướng đi mở cho hoạt hình Việt

Bên cạnh câu chuyện về tác phẩm xuất sắc, giải thưởng danh giá, hoạt động giao lưu chia sẻ…, bài học về khả năng liên tục tạo ra những ý tưởng, cơ hội mới là hướng đi mà hoạt hình Việt Nam cần bắt nhịp trong hành trình hội nhập quốc tế. Điều này có thể nhận ra qua Liên hoan phim hoạt hình quốc tế Annecy (Pháp). Năm nay, sự kiện quy tụ hơn 19 nghìn nhà làm phim, nhà sản xuất, nhà đầu tư, trường đào tạo và doanh nghiệp sáng tạo từ 120 quốc gia.

Khán giả khắp nơi trên thế giới đổ về cùng thưởng thức các tác phẩm mới ở Annecy, Pháp.

Mặc áo bản sắc để bước ra thế giới

Khi nhắc đến hoạt hình Việt Nam, yếu tố khiến nhiều đối tác quốc tế quan tâm chính là bản sắc văn hóa. Giữa hàng nghìn dự án từ khắp thế giới, lợi thế cạnh tranh không còn dừng lại ở khả năng sản xuất, làm chủ công nghệ, mà là nhận diện về bản sắc giữa bản đồ hoạt hình toàn cầu. Với kho tàng lịch sử, truyền thuyết, văn học dân gian, đời sống đương đại giàu sắc màu, Việt Nam đang sở hữu nguồn chất liệu sáng tạo dồi dào để hình thành những tác phẩm mang dấu ấn riêng. Điều quan trọng làm thế nào để chuyển hóa những giá trị văn hóa ấy thành các tác phẩm có sức sống nghệ thuật và thuyết phục được khán giả toàn cầu.